ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ

Εξετάσεις Αίματος στα Παιδιά

Συντάκτης & Ιατρική επιμέλεια: — Ιατρός Βιοπαθολόγος

Πότε χρειάζονται εξετάσεις αίματος σε βρέφη και παιδιά, ποιες παράμετροι ελέγχονται και πώς επιλέγεται ο κατάλληλος παιδιατρικός εργαστηριακός οδηγός.

Δημοσίευση: Τελευταία ενημέρωση: 
Πριν από την εξέταση: Δεν χρειάζεται κάθε παιδί το ίδιο «πακέτο» εξετάσεων. Η ηλικία, το ιστορικό, τα συμπτώματα και το ερώτημα του παιδιάτρου καθορίζουν τον εργαστηριακό έλεγχο. Τα αποτελέσματα ερμηνεύονται με κατάλληλα παιδιατρικά όρια αναφοράς. [1] [2]
Περιεχόμενα – πατήστε για ανάπτυξη
ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ

Ξεκινήστε από αυτό που χρειάζεστε

Επιλέξτε την κατάλληλη διαδρομή ανάλογα με το ερώτημα: ερμηνεία αποτελέσματος, πυρετός, προετοιμασία ή αιμοληψία.

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝΦυσιολογικές Τιμές στα ΠαιδιάΓιατί τα όρια εξετάσεων αλλάζουν με την ηλικία και πώς διαβάζεται το αποτέλεσμα.ΠΥΡΕΤΟΣΠαιδί με Πυρετό: Ποιες Εξετάσεις;Πότε μπορεί να χρειάζεται γενική αίματος, CRP, ούρα ή άλλος στοχευμένος έλεγχος.ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΝηστεία πριν από ΕξετάσειςΤι ισχύει για νερό, γάλα και τη σίτιση ανάλογα με τη ζητούμενη εξέταση.Η ΛΗΨΗ ΔΕΙΓΜΑΤΟΣΠαιδιατρική ΑιμοληψίαΟργάνωση αιμοληψίας για νεογνά, βρέφη και παιδιά, με κατάλληλη προετοιμασία.
ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΝΗ • ΕΡΥΘΡΑ • ΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑ

Γενική αίματος, αναιμία και σίδηρος

Η γενική αίματος περιλαμβάνει την αιμοσφαιρίνη (Hb), τους δείκτες των ερυθρών (MCV, MCH, RDW), τα λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια. Η ερμηνεία απαιτεί όρια αναφοράς κατάλληλα για την ηλικία. Χαμηλή αιμοσφαιρίνη δεν σημαίνει απαραίτητα σιδηροπενία: η μικροκυττάρωση μπορεί να παρατηρείται και σε φορεία θαλασσαιμίας, ενώ ανάλογα με τα ευρήματα μπορεί να χρειαστούν φερριτίνη, δικτυοερυθροκύτταρα ή περιφερικό επίχρισμα. [2] [3] [4]

Σημείωση για τη φερριτίνη: Η φερριτίνη εκτιμά τις αποθήκες σιδήρου, αλλά αυξάνεται ως πρωτεΐνη οξείας φάσης. Φυσιολογική ή αυξημένη τιμή σε συνθήκες λοίμωξης ή φλεγμονής δεν αποκλείει πάντοτε έλλειψη σιδήρου· η αξιολόγηση μπορεί να συνδυαστεί με CRP και το ιστορικό. [4]

Γενική Αίματος στα ΠαιδιάΑιμοσφαιρίνη, αιματοκρίτης, λευκά και αιμοπετάλια: ερμηνεία ανά ηλικία.Αναιμία στα ΠαιδιάΠιθανές αιτίες χαμηλής αιμοσφαιρίνης και αρχική εργαστηριακή διερεύνηση.Σιδηροπενία και Χαμηλή ΦερριτίνηΑποθήκες σιδήρου, μικροκυττάρωση και ερμηνεία φερριτίνης με πιθανή φλεγμονή.Β12 και Φυλλικό ΟξύΠότε διερευνώνται οι σχετικές ελλείψεις και η μακροκυττάρωση.Αιμοπετάλια στα ΠαιδιάΑυξημένος ή μειωμένος αριθμός αιμοπεταλίων και συναφή ευρήματα.G6PD σε Παιδιά και ΝεογνάΈνζυμο G6PD, αιμόλυση και σχετικός νεογνικός έλεγχος.
WBC • CRP • ΟΥΔΕΤΕΡΟΦΙΛΑ

Λευκά αιμοσφαίρια και δείκτες φλεγμονής

Οι τιμές μπορούν να μεταβάλλονται κατά τη διάρκεια λοίμωξης ή φλεγμονής. Μία μεμονωμένη CRP ή γενική αίματος δεν αρκεί για να διαχωρίσει με βεβαιότητα ιογενή από βακτηριακή λοίμωξη. Ο εργαστηριακός έλεγχος επιλέγεται σύμφωνα με την κλινική εκτίμηση και τη βαρύτητα των συμπτωμάτων. [5]

Δείκτες ΦλεγμονήςΠώς αξιολογούνται CRP, ΤΚΕ, λευκά και ουδετερόφιλα στο κλινικό πλαίσιο.CRP στα ΠαιδιάΗ σημασία του χρόνου λήψης και γιατί μία τιμή δεν διακρίνει πάντοτε ίωση από βακτηριακή λοίμωξη.Αυξημένα Λευκά στα ΠαιδιάΛευκοκυττάρωση, ουδετεροφιλία και λεμφοκυττάρωση με παιδιατρικά όρια.Χαμηλά Λευκά και ΟυδετεροπενίαΑπόλυτος αριθμός ουδετεροφίλων, πιθανές αιτίες και ανάγκη επανελέγχου.Αυξημένα ΗωσινόφιλαΑπόλυτη τιμή, αλλεργίες, παράσιτα και άλλες αιτίες.

Για τα συμπτώματα, τις λοιμώξεις και τον έλεγχο όταν ένα παιδί έχει πυρετό, δείτε τον ξεχωριστό κόμβο Πυρετός & Λοιμώξεις στα Παιδιά.

ΟΡΜΟΝΕΣ • ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ • ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Θυρεοειδής, ανάπτυξη και μεταβολικός έλεγχος

Ορμονικές και μεταβολικές εξετάσεις ζητούνται όταν υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις, όπως διαταραχή ανάπτυξης, ύποπτα συμπτώματα ή παράγοντες κινδύνου. Δεν αποτελούν όλες υποχρεωτικό ετήσιο πακέτο εξετάσεων για κάθε παιδί. [1]

Θυρεοειδής: TSH και FT4Εργαστηριακός έλεγχος θυρεοειδούς με ηλικιακά όρια αναφοράς.Σάκχαρο και HbA1cΓλυκόζη, γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη και στοχευμένη ερμηνεία.Βιταμίνη D στα ΠαιδιάΣε ποιες περιπτώσεις μετράται η 25(OH)D και τι σημαίνει το αποτέλεσμα.IGF-1 και Αυξητική ΟρμόνηΕργαστηριακή διερεύνηση ανάπτυξης με βάση ηλικία και κλινικό ιστορικό.Παχυσαρκία και Εξετάσεις ΑίματοςΣτοχευμένος μεταβολικός έλεγχος παιδιών και εφήβων.Αυξημένες ΤρανσαμινάσεςALT, AST, φάρμακα, λοιμώξεις και άλλοι παράγοντες στην παιδική ηλικία.
ΣΤΟΧΕΥΜΕΝΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ

Ειδικές παιδιατρικές εξετάσεις αίματος

Οι παρακάτω εξετάσεις έχουν αξία όταν υπάρχουν συμβατά συμπτώματα, κλινικά ευρήματα ή σχετικό ιστορικό. Σε υποψία κοιλιοκάκης, για παράδειγμα, ο αρχικός ορολογικός έλεγχος περιλαμβάνει ολική IgA και IgA αντισώματα κατά της ιστικής τρανσγλουταμινάσης, εφόσον το παιδί καταναλώνει γλουτένη. [6] [7]

ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τους γονείς

  • Οι εξετάσεις επιλέγονται βάσει ηλικίας, συμπτωμάτων και ιατρικής εκτίμησης, όχι από ένα ενιαίο κατάλογο για κάθε παιδί.
  • Τα φυσιολογικά όρια της αιμοσφαιρίνης, των λευκών και άλλων παραμέτρων διαφέρουν ανά ηλικία και εργαστηριακή μέθοδο. [2] [3]
  • Η γενική αίματος συνήθως δεν απαιτεί νηστεία· άλλες εξετάσεις ενδέχεται να απαιτούν συγκεκριμένη προετοιμασία. [8]
  • Σε νεογνά και βρέφη, η διάρκεια αποχής από τη σίτιση δεν πρέπει να αποφασίζεται χωρίς κατάλληλες οδηγίες.
  • Τα αποτελέσματα πρέπει να αξιολογούνται μαζί με τα κλινικά ευρήματα και την πορεία των συμπτωμάτων.
ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

Συχνές ερωτήσεις για εξετάσεις αίματος στα παιδιά

Πρέπει το παιδί να είναι νηστικό;

Όχι για όλες τις εξετάσεις. Η γενική αίματος από μόνη της συνήθως δεν απαιτεί νηστεία. Αν συνυπάρχουν άλλες εξετάσεις, ισχύουν οι οδηγίες που αφορούν ολόκληρο το παραπεμπτικό.

Μπορώ να συγκρίνω το αποτέλεσμα με τα όρια ενηλίκων;

Όχι πάντα. Αιματολογικές, βιοχημικές και ορμονικές παράμετροι μεταβάλλονται φυσιολογικά με την ηλικία· πρέπει να χρησιμοποιούνται τα κατάλληλα όρια αναφοράς.

Χρειάζεται κάθε παιδί ετήσιο αιματολογικό έλεγχο;

Όχι κατ’ ανάγκη. Ο προληπτικός έλεγχος εξαρτάται από την ηλικία, τους παράγοντες κινδύνου, το ατομικό ιστορικό και τις παιδιατρικές συστάσεις. [1]

Αυξημένα λευκά ή CRP σημαίνουν ότι χρειάζεται αντιβίωση;

Όχι. Τα αποτελέσματα είναι μη ειδικά και αξιολογούνται μαζί με τα συμπτώματα, την ηλικία, την κλινική εξέταση και άλλες ενδείξεις.

Επιστημονική βιβλιογραφία (8 πηγές)
  1. American Academy of Pediatrics (AAP), Bright Futures. Recommendations for Preventive Pediatric Health Care – Periodicity Schedule. Πηγή.
  2. Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO), 2024. Guideline on haemoglobin cutoffs to define anaemia in individuals and populations. Πηγή.
  3. Royal Children’s Hospital Melbourne. Clinical Practice Guidelines: Anaemia – παιδιατρικά όρια, ερυθροκυτταρικοί δείκτες και διαφορική διάγνωση. Πηγή.
  4. Royal Children’s Hospital Melbourne. Clinical Practice Guidelines: Iron deficiency – φερριτίνη, φλεγμονή και σιδηροπενία. Πηγή.
  5. National Institute for Health and Care Excellence (NICE), NG143. Fever in under 5s: assessment and initial management. Πηγή.
  6. National Institute for Health and Care Excellence (NICE), NG20. Coeliac disease: recognition, assessment and management. Πηγή.
  7. ESPGHAN, 2020. New Guidelines for the Diagnosis of Paediatric Coeliac Disease – Summary Advice Guide. Πηγή.
  8. MedlinePlus, U.S. National Library of Medicine. Complete Blood Count (CBC): preparation and interpretation. Πηγή.
Μικροβιολογικό Λαμία
Επισκόπηση απορρήτου

Η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για τη σωστή λειτουργία της και, εφόσον δώσετε συγκατάθεση, για την ανάλυση επισκεψιμότητας. Μπορείτε να αλλάξετε τις επιλογές σας οποιαδήποτε στιγμή από τις ρυθμίσεις cookies.