Latuda / Λουρασιδόνη: Παρενέργειες, Δόση, Φαγητό και Εξετάσεις Αίματος

1
Τι είναι το Latuda

Το Latuda είναι εμπορική ονομασία φαρμάκου που περιέχει τη δραστική ουσία λουρασιδόνη. Ανήκει στα αντιψυχωσικά φάρμακα δεύτερης γενιάς, τα οποία συχνά αποκαλούνται και άτυπα αντιψυχωσικά.

Τα αντιψυχωσικά δεν αποτελούν μία ομοιόμορφη ομάδα. Διαφέρουν ως προς τον μηχανισμό δράσης, την πιθανότητα αύξησης βάρους, τις μεταβολές στη γλυκόζη και στα λιπίδια, την επίδραση στην προλακτίνη, την καταστολή, τις εξωπυραμιδικές ανεπιθύμητες ενέργειες και τις φαρμακευτικές αλληλεπιδράσεις.

Για αυτό η επιλογή του κατάλληλου φαρμάκου δεν γίνεται απλώς συγκρίνοντας ποιο θεωρείται «πιο δυνατό». Ο ψυχίατρος αξιολογεί τη διάγνωση, τα συμπτώματα, προηγούμενες θεραπείες, την ανοχή, το σωματικό βάρος, το καρδιομεταβολικό προφίλ, τη νεφρική και ηπατική λειτουργία, άλλα φάρμακα και πολλούς ακόμη παράγοντες.

Για συνολική εικόνα της κατηγορίας δείτε τον κεντρικό οδηγό για τα αντιψυχωσικά φάρμακα.

2
Τι είναι η λουρασιδόνη και πώς δρα

Η λουρασιδόνη επηρεάζει κυρίως συστήματα νευροδιαβιβαστών που σχετίζονται με τη ντοπαμίνη και τη σεροτονίνη. Έχει ισχυρή δράση σε ντοπαμινεργικούς υποδοχείς D2 και σεροτονινεργικούς υποδοχείς 5-HT2A και 5-HT7, ενώ το συνολικό φαρμακολογικό της προφίλ διαφέρει από εκείνο άλλων αντιψυχωσικών.

Αυτή η επίδραση στα νευρωνικά κυκλώματα μπορεί να βοηθήσει στη μείωση συμπτωμάτων όπως ψευδαισθήσεις, παραληρητικές ιδέες, αποδιοργάνωση της σκέψης και άλλες εκδηλώσεις της σχιζοφρένειας.

Η δράση στους υποδοχείς ντοπαμίνης εξηγεί, όμως, και ορισμένες πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες. Για παράδειγμα, μπορεί να εμφανιστούν ακαθησία ή άλλα εξωπυραμιδικά συμπτώματα, ενώ η αναστολή της ντοπαμινεργικής δράσης μπορεί επίσης να επηρεάσει την προλακτίνη.

Είναι σημαντικό να μην αντιμετωπίζεται η λουρασιδόνη ως «ηρεμιστικό». Δεν είναι βενζοδιαζεπίνη και δεν χορηγείται απλώς για περιστασιακό άγχος ή αϋπνία.

3
Σε ποιες καταστάσεις χρησιμοποιείται

Σύμφωνα με την ισχύουσα ευρωπαϊκή πληροφορία προϊόντος, το Latuda ενδείκνυται για τη θεραπεία της σχιζοφρένειας σε ενήλικες και εφήβους ηλικίας 13 ετών και άνω.

Αυτό είναι σημαντικό επειδή παλαιότερες εκδόσεις της ευρωπαϊκής περίληψης χαρακτηριστικών ανέφεραν μόνο ενήλικες. Η σημερινή πληροφορία προϊόντος περιλαμβάνει και εφήβους από 13 ετών.

Επίσης χρειάζεται προσοχή όταν διαβάζονται πληροφορίες από ιστοσελίδες άλλων χωρών. Η λουρασιδόνη έχει διαφορετικές εγκεκριμένες ενδείξεις σε ορισμένες αγορές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το γεγονός ότι ένα φάρμακο χρησιμοποιείται ή έχει έγκριση για μία κατάσταση σε άλλη χώρα δεν σημαίνει αυτομάτως ότι αυτή αποτελεί εγκεκριμένη ένδειξη στην Ελλάδα.

Η πραγματική θεραπευτική απόφαση παραμένει αποκλειστικά ιατρική. Το άρθρο δεν αποτελεί οδηγία για έναρξη ή επιλογή αντιψυχωσικής αγωγής.

4
Latuda στην Ελλάδα: 18,5 mg, 37 mg και 74 mg

Το Latuda εμφανίζεται στην ελληνική φαρμακευτική καταχώρηση σε επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο δισκία των:

• 18,5 mg
• 37 mg
• 74 mg

Η ελληνική καταχώρηση το εντάσσει στον θετικό κατάλογο συνταγογραφούμενων φαρμάκων, ενώ υπάρχει περίληψη χαρακτηριστικών προϊόντος ενημερωμένη το 2026.

Η ύπαρξη διαφορετικών περιεκτικοτήτων δεν σημαίνει ότι ο ασθενής επιλέγει μόνος του ποια θα χρησιμοποιήσει. Η περιεκτικότητα και η συνολική ημερήσια δόση καθορίζονται από τον γιατρό και μπορεί να επηρεάζονται από την ηλικία, τη νεφρική ή ηπατική λειτουργία και συγκεκριμένες αλληλεπιδράσεις.

Στην ελληνική αγορά υπάρχουν πλέον και άλλα σκευάσματα λουρασιδόνης. Για την παρακολούθηση έχει μεγαλύτερη σημασία η δραστική ουσία λουρασιδόνη και η πραγματική δόση παρά μόνο η εμπορική ονομασία του κουτιού.

5
Δόση στους ενήλικες

Στους ενήλικες η συνιστώμενη αρχική δόση στην επίσημη ευρωπαϊκή πληροφορία είναι 37 mg μία φορά την ημέρα. Δεν απαιτείται υποχρεωτικά αρχική σταδιακή τιτλοποίηση μόνο και μόνο για να φθάσει ο ασθενής σε αυτή τη δόση.

Το εγκεκριμένο θεραπευτικό εύρος στους ενήλικες φθάνει από 37 έως 148 mg μία φορά ημερησίως. Η αύξηση της δόσης γίνεται με βάση την κλινική ανταπόκριση και την κρίση του θεράποντος ιατρού.

Οι αριθμοί αυτοί είναι πληροφορίες της ΠΧΠ και δεν αποτελούν εξατομικευμένη δοσολογική οδηγία. Η σωστή δόση για συγκεκριμένο ασθενή μπορεί να επηρεάζεται από ανεπιθύμητες ενέργειες, νεφρική ή ηπατική δυσλειτουργία και αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα.

Αν έχουν παραλειφθεί αρκετές ημέρες θεραπείας, ειδικά σε υψηλές δόσεις, επίσης δεν είναι σωστό να αποφασίζει ο ασθενής μόνος του πώς θα την ξαναρχίσει. Χρειάζεται επικοινωνία με τον θεράποντα.

6
Δόση στους εφήβους από 13 ετών

Για τους εφήβους από 13 ετών η εγκεκριμένη ένδειξη αφορά επίσης τη σχιζοφρένεια. Η συνιστώμενη αρχική δόση είναι 37 mg μία φορά ημερησίως.

Το εγκεκριμένο εύρος στους εφήβους είναι μικρότερο από εκείνο των ενηλίκων: 37 έως 74 mg μία φορά την ημέρα, με μέγιστη ημερήσια δόση 74 mg.

Η θεραπεία σε παιδιά και εφήβους απαιτεί ειδική ψυχιατρική παρακολούθηση. Εκτός από την αποτελεσματικότητα, ενδιαφέρουν βάρος, ανάπτυξη, μεταβολικές παράμετροι, κινητικές ανεπιθύμητες ενέργειες, προλακτίνη και η συνολική λειτουργικότητα του εφήβου.

Η παρουσία μιας διαθέσιμης περιεκτικότητας 18,5 mg δεν σημαίνει ότι αυτή αποτελεί τη συνήθη αρχική δόση σε κάθε έφηβο. Η χαμηλότερη περιεκτικότητα έχει ιδιαίτερη χρησιμότητα σε περιπτώσεις όπου απαιτείται προσαρμογή δόσης λόγω νεφρικής ή ηπατικής λειτουργίας ή αλληλεπιδράσεων.

7
Γιατί πρέπει να λαμβάνεται με φαγητό

Αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα πρακτικά χαρακτηριστικά του Latuda: η λουρασιδόνη πρέπει να λαμβάνεται μαζί με γεύμα.

Η τροφή αλλάζει ουσιαστικά την απορρόφησή της. Σε φαρμακοκινητικές μελέτες η μέγιστη συγκέντρωση και η συνολική έκθεση στη λουρασιδόνη ήταν σημαντικά μεγαλύτερες όταν το φάρμακο λαμβανόταν με τροφή σε σύγκριση με τη λήψη σε κατάσταση νηστείας.

Επομένως, ένας ασθενής που κάποιες ημέρες παίρνει το χάπι μαζί με γεύμα και άλλες ημέρες τελείως νηστικός μπορεί να δημιουργεί ανεπιθύμητη μεταβλητότητα στην έκθεσή του στο φάρμακο.

Το δισκίο πρέπει να καταπίνεται σύμφωνα με τις οδηγίες του φαρμάκου και είναι χρήσιμο να λαμβάνεται περίπου την ίδια ώρα κάθε ημέρα, ώστε να διατηρείται σταθερή η συμμόρφωση.

8
Πότε αρχίζει να δρα

Η απορρόφηση της λουρασιδόνης αρχίζει από τις πρώτες δόσεις, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι η συνολική κλινική βελτίωση της σχιζοφρένειας αξιολογείται μέσα σε λίγες ώρες.

Κατά την αντιψυχωσική θεραπεία μπορεί να απαιτούνται ημέρες ή εβδομάδες μέχρι να αποτιμηθεί σωστά η ανταπόκριση. Διαφορετικά συμπτώματα επίσης δεν βελτιώνονται πάντα με τον ίδιο ρυθμό.

Στην αρχή της θεραπείας ή μετά από αλλαγή δόσης ο ασθενής πρέπει να παρακολουθείται για αποτελεσματικότητα αλλά και για ανεπιθύμητες ενέργειες όπως ακαθησία, υπνηλία, ζάλη, κινητικά συμπτώματα ή αλλαγές στη διάθεση και στη συμπεριφορά.

Το ότι ο ασθενής «δεν αισθάνεται κάτι» τις πρώτες ημέρες δεν αποτελεί λόγο για αυθαίρετη αύξηση. Αντίστοιχα, η εμφάνιση μιας ανεπιθύμητης ενέργειας δεν σημαίνει ότι πρέπει να σταματήσει απότομα το φάρμακο χωρίς επικοινωνία με τον γιατρό.

9
Συχνές παρενέργειες

Οι ανεπιθύμητες ενέργειες διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο. Μεταξύ αυτών που έχουν καταγραφεί με τη λουρασιδόνη περιλαμβάνονται η ακαθησία, η ναυτία, η αϋπνία, η υπνηλία, η ζάλη και διάφορα εξωπυραμιδικά συμπτώματα.

Μπορεί επίσης να παρουσιαστούν μεταβολές στην όρεξη ή στο βάρος, γαστρεντερικά ενοχλήματα, κόπωση, μυϊκή δυσκαμψία ή διαταραχές που σχετίζονται με την προλακτίνη.

Η ακαθησία χρειάζεται ιδιαίτερη αναγνώριση επειδή ο ασθενής μπορεί να την περιγράψει όχι ως «παρενέργεια του φαρμάκου» αλλά ως έντονο άγχος, νευρικότητα ή αδυναμία να μείνει καθιστός. Αυτή η διάκριση έχει θεραπευτική σημασία.

Αν μια παρενέργεια είναι έντονη, επιμένει ή επηρεάζει τη λειτουργικότητα, πρέπει να συζητείται με τον ψυχίατρο. Δεν είναι σωστό να μειώνεται ή να αυξάνεται η δόση χωρίς ιατρική οδηγία.

10
Ακαθησία και εξωπυραμιδικά συμπτώματα

Η ακαθησία είναι χαρακτηριστική κινητική ανησυχία. Ο ασθενής μπορεί να αισθάνεται ότι πρέπει συνεχώς να κινεί τα πόδια του, να περπατά, να σηκώνεται από την καρέκλα ή ότι «δεν μπορεί να ηρεμήσει μέσα στο σώμα του».

Δεν πρέπει να συγχέεται αυτόματα με επιδείνωση του άγχους ή της ψυχιατρικής διαταραχής. Αν εμφανιστεί μετά την έναρξη ή αύξηση της λουρασιδόνης, χρειάζεται ενημέρωση του θεράποντος.

Άλλα εξωπυραμιδικά συμπτώματα μπορεί να είναι τρόμος, μυϊκή δυσκαμψία, βραδυκινησία, δυστονία ή άλλες ακούσιες κινήσεις. Σε ορισμένους ασθενείς μπορεί να εμφανιστεί όψιμη δυσκινησία μετά από αντιψυχωσική θεραπεία, με επαναλαμβανόμενες ακούσιες κινήσεις, συχνά γύρω από το πρόσωπο ή τη γλώσσα.

Η εμφάνιση επίμονων ακούσιων κινήσεων χρειάζεται αξιολόγηση και δεν πρέπει να αγνοείται.

11
Βάρος, σάκχαρο και λιπίδια

Η μεταβολική παρακολούθηση αποτελεί βασικό μέρος της φροντίδας των ασθενών που λαμβάνουν αντιψυχωσικά. Ακόμη και όταν ένα συγκεκριμένο αντιψυχωσικό έχει διαφορετικό μεταβολικό προφίλ από άλλα φάρμακα της κατηγορίας, ο κίνδυνος δεν θεωρείται μηδενικός.

Με τη λουρασιδόνη έχουν αναφερθεί αύξηση βάρους και μεταβολές στη γλυκόζη. Για αυτό έχει αξία να υπάρχουν αρχικές τιμές αναφοράς, ιδιαίτερα όταν ο ασθενής έχει ήδη παχυσαρκία, προδιαβήτη, διαβήτη, υπέρταση, δυσλιπιδαιμία ή οικογενειακό ιστορικό καρδιομεταβολικής νόσου.

Ο εργαστηριακός έλεγχος μπορεί να περιλαμβάνει:

• γλυκόζη νηστείας,
• HbA1c,
• ολική χοληστερόλη,
• LDL και HDL χοληστερόλη,
• τριγλυκερίδια.

Η HbA1c δίνει διαφορετική πληροφορία από μία μεμονωμένη μέτρηση σακχάρου. Δείτε αναλυτικά τον οδηγό HbA1c / γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη και τον οδηγό Σάκχαρο, Ινσουλίνη και Μεταβολικός Έλεγχος.

Το βάρος και η περίμετρος μέσης δεν είναι εξετάσεις αίματος, αλλά είναι εξαιρετικά χρήσιμο να καταγράφονται. Μια σταθερή τάση αύξησης έχει μεγαλύτερη σημασία από μία μεμονωμένη μέτρηση.

12
Latuda και προλακτίνη

Η λουρασιδόνη μπορεί να προκαλέσει αύξηση της προλακτίνης μέσω της αναστολής των υποδοχέων ντοπαμίνης D2. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε ασθενής που παίρνει Latuda χρειάζεται συχνές μετρήσεις προλακτίνης χωρίς συγκεκριμένο λόγο.

Η εξέταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν εμφανίζονται συμπτώματα όπως:

• γαλακτόρροια,
• διαταραχές περιόδου ή αμηνόρροια,
• γυναικομαστία,
• μειωμένη libido,
• στυτική δυσλειτουργία,
• προβλήματα γονιμότητας.

Μία αυξημένη τιμή δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα στο φάρμακο. Η προλακτίνη επηρεάζεται από στρες, ώρα αιμοληψίας, εγκυμοσύνη, υποθυρεοειδισμό, άλλες φαρμακευτικές αγωγές και διάφορες παθολογικές καταστάσεις.

Για σωστή προετοιμασία και ερμηνεία δείτε τον αναλυτικό οδηγό Προλακτίνη (PRL): εξέταση, τιμές και ερμηνεία.

13
Νεφρική λειτουργία

Η νεφρική λειτουργία έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον με τη λουρασιδόνη επειδή μπορεί να απαιτείται προσαρμογή της δόσης όταν υπάρχει μέτρια ή σοβαρή νεφρική δυσλειτουργία.

Σε ήπια νεφρική δυσλειτουργία δεν απαιτείται συνήθως προσαρμογή μόνο εξαιτίας της νεφρικής λειτουργίας. Σε πιο σημαντική μείωση της κάθαρσης κρεατινίνης, όμως, η επίσημη πληροφορία προβλέπει χαμηλότερη αρχική δόση και περιορισμό της μέγιστης ημερήσιας δόσης.

Επομένως, σε ασθενείς με γνωστή χρόνια νεφρική νόσο, μεγαλύτερη ηλικία, διαβήτη, υπέρταση ή άλλους παράγοντες κινδύνου είναι λογικό να είναι γνωστές η κρεατινίνη και η εκτιμώμενη νεφρική λειτουργία.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η λουρασιδόνη είναι από μόνη της ένα «νεφροτοξικό φάρμακο» που απαιτεί σε όλους συχνές εξετάσεις. Η αξία του ελέγχου είναι κυρίως ότι η νεφρική λειτουργία επηρεάζει την ασφαλή χρήση και τη δοσολογία.

14
Ήπαρ και ηπατική λειτουργία

Η ηπατική λειτουργία επίσης μπορεί να επηρεάσει τη δοσολογία της λουρασιδόνης. Σε ήπια ηπατική δυσλειτουργία δεν απαιτείται συνήθως προσαρμογή, ενώ στη μέτρια και σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία προβλέπονται χαμηλότερη αρχική και χαμηλότερη μέγιστη δόση.

Σε ασθενή με γνωστή ηπατοπάθεια ο θεράπων χρειάζεται να γνωρίζει το ιστορικό και τη βαρύτητα της δυσλειτουργίας. Εργαστηριακές εξετάσεις όπως ALT, AST, γ-GT, ALP και χολερυθρίνη μπορεί να είναι χρήσιμες ανάλογα με το κλινικό πλαίσιο.

Δεν χρειάζεται όμως να δημιουργείται η εντύπωση ότι όλοι όσοι λαμβάνουν Latuda πρέπει υποχρεωτικά να κάνουν ένα εκτεταμένο ηπατικό panel σε πολύ συχνά διαστήματα. Ο έλεγχος εξατομικεύεται.

Η παρουσία άλλων φαρμάκων, αλκοόλ, λιπώδους ήπατος ή ήδη αυξημένων τρανσαμινασών μπορεί να αλλάξει την ανάγκη παρακολούθησης.

15
Καρδιά, QT και ηλεκτρολύτες

Το ηλεκτροκαρδιογράφημα δεν είναι απαραίτητο να γίνεται αυτόματα σε κάθε ασθενή μόνο επειδή ξεκινά Latuda. Υπάρχουν όμως καταστάσεις στις οποίες η καρδιολογική αξιολόγηση αποκτά μεγαλύτερη σημασία.

Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή όταν υπάρχει γνωστή καρδιοπάθεια, οικογενειακό ιστορικό παράτασης QT, ιστορικό συγκοπής, υποκαλιαιμία ή συγχορήγηση άλλων φαρμάκων που μπορούν να παρατείνουν το QT.

Σε τέτοιες περιπτώσεις μπορεί να έχουν αξία:

• ΗΚΓ,
• κάλιο,
• μαγνήσιο,
• ασβέστιο,
• έλεγχος άλλων φαρμάκων που λαμβάνει ο ασθενής.

Η λιποθυμία, οι επίμονοι έντονοι παλμοί ή νέο καρδιακό σύμπτωμα δεν πρέπει να αποδίδονται απλώς σε «άγχος» χωρίς αξιολόγηση.

16
Αλληλεπιδράσεις, CYP3A4 και γκρέιπφρουτ

Οι αλληλεπιδράσεις είναι από τα σημαντικότερα σημεία ασφάλειας της λουρασιδόνης. Το φάρμακο μεταβολίζεται κυρίως μέσω του ενζύμου CYP3A4.

Ισχυροί αναστολείς του CYP3A4 μπορούν να αυξήσουν υπερβολικά την έκθεση στη λουρασιδόνη, ενώ ισχυροί επαγωγείς μπορούν να μειώσουν σημαντικά τα επίπεδά της. Για αυτό υπάρχουν συνδυασμοί που αντενδείκνυνται.

Παραδείγματα ισχυρών αναστολέων που αναφέρονται στην πληροφορία προϊόντος είναι ορισμένα αντιμυκητιασικά και αντιμικροβιακά, όπως κετοκοναζόλη, ιτρακοναζόλη, ποσακοναζόλη ή κλαριθρομυκίνη, καθώς και ορισμένα αντιιικά. Ισχυροί επαγωγείς περιλαμβάνουν φάρμακα όπως καρβαμαζεπίνη, φαινυτοΐνη και ριφαμπικίνη, καθώς και το βαλσαμόχορτο / St John’s wort.

Η λίστα δεν είναι πλήρης. Ο ασθενής πρέπει να ενημερώνει γιατρό και φαρμακοποιό για όλα τα φάρμακα, συμπληρώματα και φυτικά προϊόντα που χρησιμοποιεί.

Χρειάζεται επίσης προσοχή με αλκοόλ και άλλα φάρμακα που δρουν στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Η ταυτόχρονη χρήση πολλών ψυχιατρικών φαρμάκων πρέπει να αξιολογείται συνολικά, όχι φάρμακο προς φάρμακο απομονωμένα.

17
Εγκυμοσύνη και θηλασμός

Τα δεδομένα για τη χρήση λουρασιδόνης κατά την εγκυμοσύνη παραμένουν περιορισμένα. Για αυτό δεν πρέπει να λαμβάνεται ή να διακόπτεται στην εγκυμοσύνη χωρίς εξατομικευμένη εκτίμηση του οφέλους και του κινδύνου από τον θεράποντα.

Η απότομη διακοπή μιας αποτελεσματικής ψυχιατρικής αγωγής μπορεί επίσης να δημιουργήσει σοβαρό κίνδυνο. Επομένως, μια γυναίκα που διαπιστώνει εγκυμοσύνη ενώ παίρνει Latuda δεν πρέπει να σταματήσει μόνη της το φάρμακο αλλά να επικοινωνήσει άμεσα με τον ψυχίατρο και τον μαιευτήρα.

Η έκθεση νεογνού σε αντιψυχωσικά κατά το τρίτο τρίμηνο μπορεί να σχετίζεται με εξωπυραμιδικά ή συμπτώματα απόσυρσης μετά τον τοκετό και χρειάζεται κατάλληλη παρακολούθηση του νεογνού.

Για τον θηλασμό επίσης απαιτείται εξατομικευμένη ιατρική απόφαση, επειδή οι διαθέσιμες πληροφορίες δεν επιτρέπουν απλουστευμένη σύσταση για όλες τις γυναίκες.

18
Ηλικιωμένοι και ειδικές ομάδες

Στους ηλικιωμένους χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή επειδή είναι συχνότερη η μειωμένη νεφρική λειτουργία, η πολυφαρμακία, η ορθοστατική υπόταση και η παρουσία καρδιαγγειακών παραγόντων κινδύνου.

Η λουρασιδόνη μπορεί να προκαλέσει ζάλη ή ορθοστατική υπόταση σε ορισμένους ασθενείς. Σε μεγαλύτερη ηλικία αυτό μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο πτώσης.

Σε ασθενείς με νόσο Parkinson, τα αντιψυχωσικά με ντοπαμινεργική ανταγωνιστική δράση μπορούν να επιδεινώσουν παρκινσονικά συμπτώματα και απαιτείται προσεκτική εκτίμηση.

Επίσης, τα αντιψυχωσικά δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως απλές θεραπείες συμπεριφορικών προβλημάτων σε ηλικιωμένους με άνοια. Η χρήση τους σε αυτή την ομάδα συνοδεύεται από ιδιαίτερες προειδοποιήσεις και απαιτεί σαφή ιατρική ένδειξη.

19
Σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες

Οι σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες είναι πολύ λιγότερο συχνές από τα ήπια συμπτώματα, αλλά είναι σημαντικό ο ασθενής και το οικογενειακό περιβάλλον να γνωρίζουν ποια σημεία δεν πρέπει να αγνοηθούν.

Νευροληπτικό κακόηθες σύνδρομο: υψηλός πυρετός, έντονη μυϊκή δυσκαμψία, μεταβολή της συνείδησης και αστάθεια ζωτικών λειτουργιών απαιτούν επείγουσα ιατρική αξιολόγηση. Μπορεί να συνοδεύονται από σημαντική αύξηση της CK/CPK και σε βαριές περιπτώσεις ραβδομυόλυση ή νεφρική βλάβη.

Όψιμη δυσκινησία: νέες, επαναλαμβανόμενες και ακούσιες κινήσεις, ειδικά προσώπου, στόματος ή γλώσσας, πρέπει να αναφέρονται στον γιατρό.

Σοβαρή αλλεργική αντίδραση: οίδημα προσώπου ή λαιμού, δυσκολία στην αναπνοή ή εκτεταμένο σοβαρό εξάνθημα απαιτούν άμεση αντιμετώπιση.

Σπασμοί, λιποθυμία ή σοβαρή καρδιακή συμπτωματολογία επίσης απαιτούν ιατρική εκτίμηση.

Έχουν ακόμη αναφερθεί φλεβικά θρομβοεμβολικά επεισόδια με την κατηγορία των αντιψυχωσικών. Ξαφνικός πόνος και οίδημα στο πόδι, δύσπνοια ή πόνος στο στήθος δεν πρέπει να αγνοούνται.

20
Ποιες εξετάσεις μπορεί να χρειάζονται

Δεν υπάρχει ένα υποχρεωτικό εργαστηριακό panel που πρέπει να επαναλαμβάνεται με την ίδια συχνότητα σε κάθε ασθενή που παίρνει Latuda. Η παρακολούθηση εξατομικεύεται ανάλογα με το ιστορικό, την ηλικία, τη δόση και τα άλλα φάρμακα.

Το σημαντικότερο είναι η ύπαρξη λογικής πίσω από κάθε εξέταση. Η εργαστηριακή παρακολούθηση συμπληρώνει την ψυχιατρική εκτίμηση και δεν την αντικαθιστά.

Δείτε επίσης τον οδηγό Φάρμακα και Εξετάσεις: Εργαστηριακή Παρακολούθηση.

21
Συχνές ερωτήσεις

22
Τι πρέπει να θυμάστε

Το Latuda είναι ένα σύγχρονο αντιψυχωσικό με δραστική ουσία τη λουρασιδόνη και έχει πλέον σαφή θέση στον ελληνικό κόμβο των αντιψυχωσικών. Η εγκεκριμένη ευρωπαϊκή ένδειξη είναι η σχιζοφρένεια σε ενήλικες και εφήβους από 13 ετών.

Τρία πρακτικά σημεία έχουν ιδιαίτερη σημασία. Πρώτον, το φάρμακο πρέπει να λαμβάνεται μαζί με γεύμα. Δεύτερον, έχει σημαντικές αλληλεπιδράσεις μέσω του CYP3A4 και πρέπει να αποφεύγεται το γκρέιπφρουτ. Τρίτον, η παρακολούθηση δεν περιορίζεται μόνο στην ψυχιατρική ανταπόκριση αλλά περιλαμβάνει και τη σωματική υγεία.

Βάρος, γλυκόζη ή HbA1c, λιπίδια, προλακτίνη, νεφρική και ηπατική λειτουργία και, όταν υπάρχει ένδειξη, ηλεκτρολύτες και ΗΚΓ βοηθούν στη συνολική ασφαλή παρακολούθηση.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε εξέταση χρειάζεται σε όλους ή στην ίδια συχνότητα. Το σωστό πρόγραμμα καθορίζεται από το συγκεκριμένο φάρμακο, τη δόση, το ιστορικό και τους παράγοντες κινδύνου του ασθενούς.

Το Latuda δεν πρέπει να ξεκινά, να διακόπτεται ή να αλλάζει δόση με βάση πληροφορίες από το διαδίκτυο ή ένα μεμονωμένο εργαστηριακό αποτέλεσμα. Η θεραπευτική απόφαση ανήκει στον θεράποντα ψυχίατρο.

Για σύγκριση με άλλα φάρμακα της κατηγορίας μπορείτε να δείτε τους αναλυτικούς οδηγούς για Seroquel / κουετιαπίνη, Risperdal / ρισπεριδόνη, Zyprexa / ολανζαπίνη, Abilify / αριπιπραζόλη και Leponex / κλοζαπίνη.