1
Τι θα βρείτε στον οδηγό για τα αυτοάνοσα νοσήματα
Κεντρική πλοήγηση για νοσήματα, αυτοαντισώματα, συμπτώματα και εργαστηριακό έλεγχο.
Τα αυτοάνοσα νοσήματα δεν αποτελούν μία ενιαία κατάσταση και δεν ελέγχονται με μία μόνο εξέταση. Διαφορετική προσέγγιση απαιτείται όταν υπάρχουν ξηροφθαλμία και ξηροστομία, πρησμένες αρθρώσεις, πρωτεΐνη ή αίμα στα ούρα ή ευρήματα που αφορούν ήπαρ, θυρεοειδή, στομάχι ή πάγκρεας.
Χρησιμοποιήστε τη σελίδα ως χάρτη: μεταβείτε σε έναν πλήρη οδηγό νοσήματος, όπως το Σύνδρομο Sjögren ή η Αυτοάνοση Γαστρίτιδα, ή σε μία συγκεκριμένη εξέταση, όπως τα ANA, anti-dsDNA, ANCA, Anti-SSA/SSB, Anti-CCP ή Anti-IF.
Πλήρεις οδηγοί αυτοάνοσωνSjögren, λύκος, αρθρίτιδα, ήπαρ, Hashimoto και άλλα.Δείτε τους οδηγούς →
Αυτοαντισώματα & δείκτεςANA, ENA, ANCA, RF, Anti-CCP, C3/C4 και Anti-IF.Δείτε τις εξετάσεις →
Ποιον οδηγό να διαλέξετεΞηρότητα, αρθρώσεις, νεφρά, ήπαρ, Β12 ή θυρεοειδής.Πρακτική πλοήγηση →
Εξετάσεις & ραντεβούΠληροφορίες για ανοσολογικές εξετάσεις και αιμοληψία.Εργαστηριακός έλεγχος →
Βασικό μήνυμα: Ένα θετικό αυτοαντίσωμα δεν αρκεί μόνο του για διάγνωση, ενώ ένα αρνητικό αποτέλεσμα δεν αποκλείει πάντα ένα αυτοάνοσο νόσημα όταν υπάρχουν συμβατά συμπτώματα ή οργανικά ευρήματα.
Αυτοάνοσα νοσήματα και εργαστηριακή διερεύνηση
Επιλέξτε τον αναλυτικό οδηγό ανάλογα με το νόσημα, το όργανο ή το σύμπτωμα που διερευνάται.
Βασικές εξετάσεις στη διερεύνηση αυτοανοσίας
Από τον αρχικό προσανατολισμό έως τα ειδικότερα αντισώματα ανά νόσημα ή όργανο.
Συστηματικά αυτοάνοσα, αρθρώσεις, νεφρά και μύες
ANAΑρχική διερεύνηση συστηματικής αυτοανοσίας.
Anti-ENASSA, SSB, Sm, RNP, Scl-70 και Jo-1.
Anti-SSA / Anti-SSBSjögren, λύκος και ειδικές περιπτώσεις κύησης.
Anti-dsDNAΛύκος και πιθανή νεφρική συμμετοχή.
ANCAPR3, MPO και διερεύνηση αγγειιτίδων.
Ρευματοειδής ΠαράγονταςRF σε αρθρικά συμπτώματα και φλεγμονή.
Anti-CCPΧρήσιμα σε πιθανή πρώιμη αρθρίτιδα.
Anti-Jo-1Μυοσίτιδα και σύνδρομο αντισυνθετάσης.
Ήπαρ, στομάχι, θυρεοειδής, έντερο και πάγκρεας
Anti-LKMΕιδικότερος έλεγχος αυτοάνοσης ηπατίτιδας.
Anti-IFΚακοήθης αναιμία και χαμηλή βιταμίνη Β12.
APCAΑυτοάνοση γαστρίτιδα και έλεγχος Β12.
Anti-TPOHashimoto και θυρεοειδική αυτοανοσία.
Anti-tTGΚύρια ορολογική εξέταση για κοιλιοκάκη.
EMAΣυμπληρωματικός έλεγχος κοιλιοκάκης.
4
Ποιον οδηγό να διαλέξετε ανάλογα με το σύμπτωμα ή το εύρημα
Η σωστή αρχή δεν είναι πάντα το όνομα μιας εξέτασης, αλλά το κλινικό ερώτημα.
Ο παρακάτω πίνακας βοηθά στην πλοήγηση προς τον καταλληλότερο ενημερωτικό οδηγό. Δεν αποτελεί διαγνωστικό εργαλείο και δεν αντικαθιστά την ιατρική αξιολόγηση.
| Σύμπτωμα ή εργαστηριακό εύρημα | Πιθανή κατεύθυνση διερεύνησης | Συχνές εξετάσεις | Οδηγός |
|---|---|---|---|
| Ξηροφθαλμία, ξηροστομία, διογκωμένοι σιελογόνοι αδένες | Σύνδρομο Sjögren | ANA, Anti-SSA/SSB, RF, IgG | Sjögren → |
| Πρησμένες αρθρώσεις, πρωινή δυσκαμψία, συμμετρικός πόνος χεριών | Ρευματοειδής αρθρίτιδα | RF, Anti-CCP, CRP, ΤΚΕ | Αρθρίτιδα → |
| Φωτοευαισθησία, εξάνθημα, στοματικά έλκη, πτώση λευκών | Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος | ANA, anti-dsDNA, C3/C4, γενική αίματος | ΣΕΛ / APS → |
| Αίμα ή πρωτεΐνη στα ούρα, πτώση νεφρικής λειτουργίας | Νεφρική συμμετοχή αυτοάνοσου ή αγγειίτιδα | Ούρα, κρεατινίνη, ANCA, anti-dsDNA, C3/C4, anti-GBM | Νεφρά → |
| Μυϊκή αδυναμία, υψηλή CK, δύσπνοια ή επίμονος βήχας | Μυοσίτιδα / σύνδρομο αντισυνθετάσης | CK, Anti-Jo-1, myositis panel | Μυοσίτιδα → |
| Raynaud, σκληρότητα δέρματος, πρησμένα δάκτυλα | Συστηματική σκλήρυνση | ANA, anti-centromere, anti-Scl-70 | Σκληρόδερμα → |
| Αυξημένες ALT/AST ή ανεξήγητη ηπατική φλεγμονή | Αυτοάνοση ηπατίτιδα | ANA, ASMA, Anti-LKM, IgG, τρανσαμινάσες | Ηπατίτιδα → |
| Χολόσταση, υψηλή ALP ή γ-GT, κνησμός | Πρωτοπαθής χολική χολαγγειίτιδα | AMA, ALP, γ-GT, IgM | PBC → |
| Χαμηλή Β12, μακροκυττάρωση, σιδηροπενία ή νευρολογικά συμπτώματα | Αυτοάνοση γαστρίτιδα / κακοήθης αναιμία | Anti-IF, APCA, Β12, φερριτίνη, γενική αίματος | Γαστρίτιδα → |
| Διαβήτης σε νεότερη ηλικία, απώλεια βάρους ή αμφίβολη εικόνα LADA | Αυτοάνοσος διαβήτης | Anti-GAD, IA-2, ZnT8, C-Peptide, HbA1c | Διαβήτης → |
Σε συμπτώματα όπως ταχεία επιδείνωση νεφρικής λειτουργίας, αιμόπτυση, σοβαρή δύσπνοια, ίκτερος, νέα έντονη μυϊκή αδυναμία, θρόμβωση ή σοβαρά νευρολογικά σημεία, η προτεραιότητα είναι η άμεση ιατρική αξιολόγηση και όχι η απλή αναζήτηση εξετάσεων στο διαδίκτυο.
5
Εργαστηριακός έλεγχος, ραντεβού και βιβλιογραφία
Πληροφορίες για διαθέσιμες εξετάσεις και αξιόπιστες επιστημονικές πηγές.
Βιβλιογραφία
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5650478/
https://kdigo.org/wp-content/uploads/2024/01/KDIGO-2024-Lupus-Nephritis-Guideline.pdf
https://www.journal-of-hepatology.eu/article/S0168-8278(25)00173-4/fulltext
https://www.nice.org.uk/guidance/ng239
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41358893/
https://mikrobiologikolamia.gr/anosologikes-exetaseis/
