Αντιισταμινικά: Ποιο να Διαλέξω; Σύγκριση Aerius, Xozal, Zyrtec, Bilaz, Clarityne & Allegra

1Τι είναι τα αντιισταμινικά και πώς δρουν

Τα αντιισταμινικά είναι φάρμακα που μειώνουν τα συμπτώματα που προκαλεί η ισταμίνη, μια ουσία που απελευθερώνεται όταν το ανοσοποιητικό αντιδρά σε αλλεργιογόνα όπως γύρη, ακάρεα, τρίχωμα ζώων, μούχλα, τρόφιμα ή άλλα ερεθίσματα.

Η ισταμίνη συμμετέχει σε συμπτώματα όπως φτέρνισμα, καταρροή, φαγούρα στη μύτη, δακρύρροια, κοκκίνισμα ματιών, πομφούς στο δέρμα και έντονο κνησμό. Τα αντιισταμινικά H1 μπλοκάρουν τους H1 υποδοχείς της ισταμίνης και έτσι περιορίζουν την ένταση αυτών των συμπτωμάτων.

Στην καθημερινή πράξη, όταν μιλάμε για Aerius, Xozal, Zyrtec, Bilaz, Clarityne και Allegra, μιλάμε για νεότερα αντιισταμινικά δεύτερης γενιάς. Αυτά έχουν σχεδιαστεί ώστε να προκαλούν λιγότερη υπνηλία σε σχέση με τα παλαιότερα αντιισταμινικά πρώτης γενιάς, όπως η υδροξυζίνη, η χλωροφαινιραμίνη ή η διφαινυδραμίνη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα είναι εντελώς ίδια ή ότι κανένα δεν μπορεί να φέρει υπνηλία. Σημαίνει ότι, κατά μέσο όρο, έχουν καλύτερο προφίλ ανοχής και λιγότερη καταστολή. Η ατομική αντίδραση όμως διαφέρει: κάποιος μπορεί να μην έχει καμία υπνηλία με Zyrtec, ενώ κάποιος άλλος να νιώθει βαρύτητα ακόμη και με μικρή δόση.

2Ποια συμπτώματα καλύπτουν καλύτερα

Τα αντιισταμινικά βοηθούν περισσότερο όταν τα συμπτώματα είναι «ισταμινικού τύπου»: φτέρνισμα, υδαρής καταρροή, φαγούρα, δακρύρροια, κοκκίνισμα ματιών, πομφοί και κνησμός. Είναι λιγότερο αποτελεσματικά όταν κυριαρχεί το βαθύ μπούκωμα, η πίεση στο πρόσωπο, η παχύρρευστη βλέννα, ο πυρετός ή ο πόνος.

Στην αλλεργική ρινίτιδα, τα αντιισταμινικά μειώνουν κυρίως φτέρνισμα, καταρροή και κνησμό. Στην κνίδωση, μειώνουν τη φαγούρα και τους πομφούς. Στα μάτια, μπορεί να βοηθήσουν σε δακρύρροια και κνησμό, αλλά σε έντονη αλλεργική επιπεφυκίτιδα μπορεί να χρειάζονται ειδικές οφθαλμικές σταγόνες.

Ένα σημαντικό λάθος είναι να χρησιμοποιείται αντιισταμινικό για κάθε «μπούκωμα». Το μπούκωμα μπορεί να οφείλεται σε αλλεργική ρινίτιδα, ιογενή λοίμωξη, χρόνια ρινίτιδα, ρινικούς πολύποδες, παραρρινοκολπίτιδα, κατάχρηση αποσυμφορητικών ή ανατομικούς παράγοντες. Σε τέτοιες περιπτώσεις, το αντιισταμινικό μόνο του μπορεί να δώσει μερική ή καθόλου ανακούφιση.

3Γρήγορη σύγκριση Aerius, Xozal, Zyrtec, Bilaz, Clarityne και Allegra

Η πρακτική σύγκριση των αντιισταμινικών δεν πρέπει να γίνεται μόνο με βάση τη δραστική ουσία. Πρέπει να λαμβάνει υπόψη την πιθανότητα υπνηλίας, το πότε εμφανίζονται τα συμπτώματα, αν υπάρχει κνίδωση, αν χρειάζεται καθημερινή χρήση, αν υπάρχει νεφρική ή ηπατική νόσος και αν ο ασθενής παίρνει άλλα φάρμακα.

Ο πίνακας δεν αντικαθιστά την ιατρική οδηγία. Δείχνει όμως το πρακτικό πλαίσιο επιλογής. Σε έναν άνθρωπο που νιώθει υπνηλία με σετιριζίνη ή λεβοσετιριζίνη, μπορεί να προτιμηθεί φεξοφεναδίνη, μπιλαστίνη ή λοραταδίνη. Σε άλλον με έντονη φαγούρα και κνίδωση, η λεβοσετιριζίνη ή η σετιριζίνη μπορεί να φανούν πιο αποτελεσματικές.

4Πώς διαλέγουμε αντιισταμινικό στην αλλεργική ρινίτιδα

Στην αλλεργική ρινίτιδα η επιλογή εξαρτάται από το αν κυριαρχεί το φτέρνισμα, η καταρροή, ο κνησμός ή το μπούκωμα. Τα από του στόματος αντιισταμινικά βοηθούν κυρίως στο φτέρνισμα, στην υδαρή καταρροή και στη φαγούρα. Για το έντονο μπούκωμα, τα ρινικά κορτικοστεροειδή συχνά έχουν κεντρικότερο ρόλο.

Αν τα συμπτώματα εμφανίζονται κάθε άνοιξη, σε επαφή με σκόνη ή σε συγκεκριμένους χώρους, η επιλογή φαρμάκου είναι μόνο ένα μέρος της αντιμετώπισης. Το άλλο μέρος είναι η αναγνώριση του αλλεργιογόνου. Για αυτό σε επίμονη ή επαναλαμβανόμενη εικόνα έχει αξία ο αλλεργιολογικός έλεγχος.

Σε ήπια εποχική ρινίτιδα, ένα απλό αντιισταμινικό δεύτερης γενιάς μπορεί να είναι αρκετό. Σε μέτρια ή σοβαρή ρινίτιδα, ειδικά όταν υπάρχει κακός ύπνος, έντονο μπούκωμα, ροχαλητό ή επιβάρυνση άσθματος, η θεραπεία πρέπει να οργανώνεται πιο συστηματικά.

Αν το κύριο πρόβλημα είναι φτέρνισμα και καταρροή χωρίς υπνηλία, επιλογές όπως δεσλοραταδίνη, λοραταδίνη, μπιλαστίνη ή φεξοφεναδίνη είναι συχνά πρακτικές. Αν υπάρχει έντονος κνησμός ή κνίδωση μαζί με ρινίτιδα, μπορεί να δοκιμαστούν σετιριζίνη ή λεβοσετιριζίνη, με προσοχή στην πιθανή υπνηλία.

5Πώς διαλέγουμε αντιισταμινικό στην κνίδωση και στη φαγούρα

Στην κνίδωση, ο ασθενής εμφανίζει πομφούς, δηλαδή υπερυψωμένες κοκκινωπές βλάβες που φαγουρίζουν και συχνά αλλάζουν θέση ή σχήμα μέσα στην ημέρα. Τα αντιισταμινικά δεύτερης γενιάς είναι βασικός άξονας αντιμετώπισης, αλλά η επιλογή και η διάρκεια πρέπει να εξατομικεύονται.

Για φαγούρα και κνίδωση, πολλοί ασθενείς ανταποκρίνονται καλά σε σετιριζίνη, λεβοσετιριζίνη, δεσλοραταδίνη, μπιλαστίνη, λοραταδίνη ή φεξοφεναδίνη. Δεν υπάρχει απόλυτος κανόνας ότι ένα είναι πάντα καλύτερο. Υπάρχουν άτομα που ανταποκρίνονται εντυπωσιακά σε ένα φάρμακο και ελάχιστα σε άλλο.

Αν η κνίδωση είναι οξεία, εμφανίστηκε μετά από λοίμωξη, τρόφιμο, φάρμακο ή τσίμπημα, χρειάζεται προσοχή στο ιστορικό. Αν είναι χρόνια, δηλαδή κρατά πάνω από 6 εβδομάδες, συνήθως δεν αρκεί η τυχαία αλλαγή αντιισταμινικού κάθε λίγες ημέρες. Χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση και σαφές θεραπευτικό πλάνο.

6Ποιο είναι καλύτερο όταν θέλουμε λιγότερη υπνηλία

Η υπνηλία είναι από τους πιο συχνούς λόγους για τους οποίους οι ασθενείς αλλάζουν αντιισταμινικό. Τα νεότερα αντιισταμινικά προκαλούν λιγότερη υπνηλία από τα παλαιότερα, αλλά η ατομική ανταπόκριση διαφέρει. Κάποιος μπορεί να παίρνει σετιριζίνη χωρίς πρόβλημα, ενώ άλλος να νιώθει κόπωση ακόμη και με μικρή δόση.

Όταν ο στόχος είναι η όσο το δυνατόν μικρότερη καταστολή, συχνά προτιμώνται Allegra / φεξοφεναδίνη, Bilaz / μπιλαστίνη, Clarityne / λοραταδίνη ή Aerius / δεσλοραταδίνη. Η σετιριζίνη και η λεβοσετιριζίνη παραμένουν χρήσιμες επιλογές, αλλά σε ορισμένους προκαλούν περισσότερη υπνηλία ή βαρύτητα.

Πρακτικά, αν κάποιος οδηγεί καθημερινά, χειρίζεται μηχανήματα, κάνει εργασία που απαιτεί συγκέντρωση ή έχει ήδη κόπωση, είναι λογικό να ξεκινά με επιλογή χαμηλής πιθανότητας υπνηλίας. Ακόμη και τότε, η πρώτη λήψη καλό είναι να γίνει σε ημέρα που μπορεί να παρατηρήσει την αντίδρασή του χωρίς κίνδυνο.

Δεν πρέπει να συνδυάζονται αυθαίρετα δύο αντιισταμινικά για να «πιάσει καλύτερα». Ο συνδυασμός μπορεί να αυξήσει παρενέργειες χωρίς να λύσει το πραγματικό πρόβλημα. Αν ένα αντιισταμινικό δεν επαρκεί, πρέπει να αναζητηθεί αν η διάγνωση είναι σωστή και αν υπάρχει ανάγκη για διαφορετική θεραπευτική στρατηγική.

7Aerius / δεσλοραταδίνη

Το Aerius περιέχει δεσλοραταδίνη και χρησιμοποιείται για αλλεργική ρινίτιδα και κνίδωση. Είναι μεταβολίτης της λοραταδίνης και θεωρείται αντιισταμινικό δεύτερης γενιάς με συνήθως χαμηλή πιθανότητα υπνηλίας.

Στην πράξη, το Aerius ταιριάζει συχνά σε ασθενείς που θέλουν μία απλή καθημερινή επιλογή για φτέρνισμα, καταρροή, κνησμό, δακρύρροια ή ήπια κνίδωση. Δεν είναι απαραίτητα το πιο «ισχυρό» για όλους, αλλά έχει καλή ισορροπία ανοχής και ευκολίας χρήσης.

Μπορεί να είναι καλή επιλογή όταν κάποιος έχει αλλεργική ρινίτιδα με σχετικά σταθερά συμπτώματα, όταν δεν θέλει έντονη υπνηλία ή όταν έχει προηγούμενη καλή εμπειρία με δεσλοραταδίνη. Αν όμως η ρινίτιδα συνοδεύεται από έντονο μπούκωμα, η προσθήκη ή αντικατάσταση με ρινική αγωγή μπορεί να είναι πιο λογική από την απλή αλλαγή αντιισταμινικού.

8Xozal / λεβοσετιριζίνη

Το Xozal περιέχει λεβοσετιριζίνη, το ενεργό εναντιομερές της σετιριζίνης. Χρησιμοποιείται για αλλεργική ρινίτιδα, κνίδωση, φαγούρα, δακρύρροια και άλλα συμπτώματα που σχετίζονται με ισταμίνη.

Στην πράξη, αρκετοί ασθενείς το θεωρούν «δυνατό» αντιισταμινικό, ειδικά σε κνησμό ή κνίδωση. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είναι πάντα η καλύτερη πρώτη επιλογή για όλους. Σε άτομα που νιώθουν εύκολα υπνηλία ή βαρύτητα με αντιισταμινικά, η λεβοσετιριζίνη μπορεί να προκαλέσει κόπωση.

Το Xozal μπορεί να είναι χρήσιμο όταν υπάρχει έντονη φαγούρα, κνίδωση ή αλλεργική ρινίτιδα που δεν ελέγχεται καλά με πιο ήπιες επιλογές. Χρειάζεται όμως προσοχή σε ασθενείς με νεφρική δυσλειτουργία, καθώς η αποβολή σχετίζεται με τη νεφρική λειτουργία και μπορεί να απαιτείται προσαρμογή.

9Zyrtec / σετιριζίνη

Το Zyrtec περιέχει σετιριζίνη, ένα από τα πιο γνωστά αντιισταμινικά δεύτερης γενιάς. Χρησιμοποιείται ευρέως σε αλλεργική ρινίτιδα, κνίδωση και κνησμό.

Η σετιριζίνη έχει μακρά εμπειρία χρήσης και είναι αποτελεσματική σε πολλούς ασθενείς. Το βασικό πρακτικό μειονέκτημα είναι ότι σε μερικούς προκαλεί υπνηλία, κόπωση ή αίσθημα βάρους, περισσότερο από επιλογές όπως Allegra, Bilaz ή Clarityne. Αυτό δεν συμβαίνει σε όλους, αλλά είναι αρκετά συχνό ώστε να πρέπει να το λαμβάνουμε υπόψη.

Το Zyrtec μπορεί να είναι καλή επιλογή όταν ο ασθενής έχει σημαντικό κνησμό, πομφούς ή αλλεργική ρινίτιδα που ανταποκρίνεται καλά στη σετιριζίνη. Αν χρειάζεται πλήρη εγρήγορση μέσα στην ημέρα, η πρώτη δοκιμή πρέπει να γίνεται με προσοχή.

Επίσης, όπως και με τη λεβοσετιριζίνη, σε ασθενείς με νεφρική δυσλειτουργία χρειάζεται ιατρική καθοδήγηση για τη δοσολογία. Η αυθαίρετη αύξηση δόσης δεν είναι ασφαλής λύση.

10Bilaz / μπιλαστίνη

Το Bilaz περιέχει μπιλαστίνη και χρησιμοποιείται για αλλεργική ρινίτιδα και κνίδωση. Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματά του είναι η χαμηλή πιθανότητα υπνηλίας στους περισσότερους ασθενείς.

Η μπιλαστίνη έχει όμως ένα πρακτικό σημείο που συχνά παραβλέπεται: η λήψη με φαγητό ή χυμούς μπορεί να μειώσει την απορρόφησή της. Για αυτό συνήθως δίνεται οδηγία να λαμβάνεται νηστική, δηλαδή περίπου μία ώρα πριν ή δύο ώρες μετά το φαγητό ή χυμούς, σύμφωνα με τις οδηγίες του συγκεκριμένου σκευάσματος.

Αυτό σημαίνει ότι το Bilaz μπορεί να είναι εξαιρετική επιλογή για κάποιον που θέλει χαμηλή υπνηλία, αλλά δεν είναι πάντα το πιο πρακτικό για άτομο που δυσκολεύεται να τηρήσει ωράριο λήψης. Αν λαμβάνεται συστηματικά μαζί με πρωινό ή χυμό, μπορεί να μη δίνει το αναμενόμενο αποτέλεσμα.

11Clarityne / λοραταδίνη

Το Clarityne περιέχει λοραταδίνη και είναι από τα κλασικά αντιισταμινικά δεύτερης γενιάς. Χρησιμοποιείται για αλλεργική ρινίτιδα και χρόνια ιδιοπαθή κνίδωση.

Η λοραταδίνη είναι συχνά καλή επιλογή για ήπια έως μέτρια συμπτώματα, ειδικά όταν ο ασθενής θέλει απλή μία φορά ημερησίως λήψη και χαμηλή πιθανότητα υπνηλίας. Δεν είναι πάντα αρκετή για έντονη κνίδωση ή βαριά αλλεργική ρινίτιδα, αλλά για αρκετούς ασθενείς λειτουργεί ικανοποιητικά.

Σε άτομα με σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία χρειάζεται προσοχή, γιατί η λοραταδίνη μεταβολίζεται στο ήπαρ. Αυτό δεν αφορά τον μέσο υγιή ενήλικα, αλλά είναι σημαντικό για ασθενείς με γνωστή ηπατική νόσο ή πολυφαρμακία.

Η λοραταδίνη μπορεί να είναι χρήσιμη όταν κάποιος έχει περιστασιακά ή εποχικά συμπτώματα και δεν χρειάζεται ιδιαίτερα ισχυρή αντιμετώπιση. Αν όμως υπάρχει καθημερινή ρινίτιδα, νυχτερινό μπούκωμα ή κακή ποιότητα ύπνου, η συνολική θεραπευτική στρατηγική πρέπει να επανεκτιμηθεί.

12Allegra / φεξοφεναδίνη

Το Allegra περιέχει φεξοφεναδίνη, ένα αντιισταμινικό δεύτερης γενιάς που χρησιμοποιείται για συμπτώματα εποχικής αλλεργικής ρινίτιδας. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμη επιλογή όταν ο ασθενής θέλει αντιισταμινικό με χαμηλή πιθανότητα υπνηλίας.

Στην πράξη, το Allegra ταιριάζει σε ασθενείς που έχουν φτέρνισμα, υδαρή καταρροή, φαγούρα στη μύτη, δακρύρροια ή εποχική αλλεργία στη γύρη και θέλουν να αποφύγουν τη βαρύτητα που μερικές φορές προκαλούν άλλα αντιισταμινικά.

Δεν σημαίνει ότι το Allegra είναι πάντα «καλύτερο» από Aerius, Xozal, Zyrtec, Bilaz ή Clarityne. Σημαίνει ότι έχει πολύ καλή θέση όταν η εγρήγορση είναι σημαντική: οδήγηση, εργασία με συγκέντρωση, επαγγελματικές υποχρεώσεις, διάβασμα ή καθημερινότητα με ανάγκη καθαρού νου.

Όπως και με τη μπιλαστίνη, η φεξοφεναδίνη έχει πρακτικά σημεία λήψης. Ορισμένοι χυμοί και αντιόξινα μπορούν να επηρεάσουν την απορρόφηση, ανάλογα με το σκεύασμα και τον χρόνο λήψης. Για αυτό το Allegra πρέπει να λαμβάνεται σύμφωνα με το φύλλο οδηγιών και τις οδηγίες γιατρού ή φαρμακοποιού.

13Πρωί ή βράδυ: πότε παίρνω αντιισταμινικό;

Τα περισσότερα νεότερα αντιισταμινικά λαμβάνονται μία φορά την ημέρα. Η ώρα λήψης εξαρτάται από τα συμπτώματα και από το αν προκαλούν υπνηλία. Αν κάποιος έχει κυρίως πρωινό φτέρνισμα, μπορεί να χρειάζεται σταθερή ημερήσια κάλυψη. Αν έχει υπνηλία με το φάρμακο, μπορεί να προτιμηθεί βραδινή λήψη, εφόσον αυτό είναι ασφαλές και συμβατό με τις οδηγίες.

Σε εποχική αλλεργία, η προληπτική λήψη πριν από αναμενόμενη έκθεση μπορεί να βοηθήσει. Για παράδειγμα, κάποιος που γνωρίζει ότι θα βρεθεί σε χώρο με γύρη, σκόνη ή ζώο που τον ενοχλεί, μπορεί να έχει καλύτερο έλεγχο αν δεν περιμένει να φτάσουν τα συμπτώματα στο μέγιστο.

Σε χρόνια αλλεργική ρινίτιδα ή χρόνια κνίδωση, η σταθερή χρήση για ένα διάστημα μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική από την περιστασιακή λήψη μόνο όταν τα συμπτώματα γίνουν έντονα. Αυτό πρέπει να αποφασίζεται με βάση τη βαρύτητα και τη διάρκεια των συμπτωμάτων.

Η αλλαγή ώρας μπορεί να λύσει πρακτικά προβλήματα. Αν η σετιριζίνη ή η λεβοσετιριζίνη βοηθά αλλά φέρνει υπνηλία, η βραδινή λήψη μπορεί να είναι καλύτερη. Αν η υπνηλία παραμένει και την επόμενη ημέρα, χρειάζεται αλλαγή στρατηγικής.

14Αντιισταμινικά σε παιδιά και εφήβους

Στα παιδιά, η επιλογή αντιισταμινικού πρέπει να γίνεται με βάση την ηλικία, το βάρος, τη μορφή του σκευάσματος, τη διάγνωση και τις οδηγίες παιδιάτρου. Δεν είναι σωστό να δίνεται «μισό χάπι ενηλίκου» χωρίς σαφή οδηγία. Πολλά σκευάσματα έχουν παιδιατρικές μορφές, όπως σιρόπι, πόσιμο διάλυμα ή σταγόνες, αλλά οι ηλικιακές ενδείξεις διαφέρουν.

Σε παιδί με επαναλαμβανόμενο φτέρνισμα, μπούκωμα, βήχα τη νύχτα ή φαγούρα στα μάτια, δεν αρκεί να αλλάζουμε αντιισταμινικό κάθε λίγες ημέρες. Πρέπει να τεθεί το ερώτημα αν υπάρχει αλλεργική ρινίτιδα, αλλεργία στα ακάρεα, άσθμα, ατοπική δερματίτιδα ή άλλη αιτία.

Για παιδιά με επίμονα συμπτώματα μπορεί να βοηθήσει ο στοχευμένος έλεγχος με εξετάσεις αλλεργίας. Ειδικά όταν τα συμπτώματα σχετίζονται με το υπνοδωμάτιο, τη σκόνη, στρώματα, χαλιά ή λούτρινα, πρέπει να εξετάζεται η πιθανότητα αλλεργίας στα ακάρεα.

15Ηλικιωμένοι, νεφρική λειτουργία, ήπαρ και χρόνια νοσήματα

Σε ηλικιωμένους και σε ασθενείς με χρόνια νοσήματα, η επιλογή αντιισταμινικού θέλει περισσότερη προσοχή. Δεν είναι όλα τα αντιισταμινικά ίδια ως προς την αποβολή τους από τον οργανισμό. Η σετιριζίνη και η λεβοσετιριζίνη σχετίζονται περισσότερο με τη νεφρική αποβολή, ενώ η λοραταδίνη και η δεσλοραταδίνη έχουν σημαντικό μεταβολισμό από το ήπαρ.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάποιο από αυτά «απαγορεύεται» γενικά. Σημαίνει ότι σε ασθενείς με μειωμένη νεφρική λειτουργία, ηπατική νόσο, πολυφαρμακία ή μεγάλη ηλικία, η επιλογή και η δόση πρέπει να είναι πιο προσεκτικές.

Επίσης, οι ηλικιωμένοι είναι πιο ευάλωτοι σε πτώσεις, σύγχυση, καταστολή και αλληλεπιδράσεις. Γι’ αυτό αποφεύγονται κατά κανόνα τα παλαιότερα κατασταλτικά αντιισταμινικά χωρίς σαφή λόγο. Ακόμη και τα νεότερα αντιισταμινικά πρέπει να αξιολογούνται με βάση το συνολικό ιστορικό.

Αν κάποιος έχει χρόνια νεφρική νόσο, ηπατική νόσο, αρρυθμίες, λαμβάνει ηρεμιστικά, αντικαταθλιπτικά, αντιεπιληπτικά ή πολλά φάρμακα, καλό είναι να μη διαλέγει αντιισταμινικό μόνος του από εμπειρία γνωστού ή από παλαιότερη συνταγή.

16Εγκυμοσύνη και θηλασμός

Στην εγκυμοσύνη και στον θηλασμό, η χρήση αντιισταμινικών πρέπει να γίνεται με ιατρική καθοδήγηση. Ο στόχος δεν είναι να μένει η έγκυος χωρίς ανακούφιση, αλλά να επιλέγεται το κατάλληλο φάρμακο με βάση το τρίμηνο, τη βαρύτητα των συμπτωμάτων, το ιστορικό και τα διαθέσιμα δεδομένα ασφάλειας.

Για ήπια συμπτώματα, συχνά ξεκινάμε με μη φαρμακευτικά μέτρα: αποφυγή γνωστών αλλεργιογόνων, πλύσεις με φυσιολογικό ορό, καθαρισμός χώρου, μείωση έκθεσης σε γύρη ή ακάρεα. Όταν τα συμπτώματα είναι μέτρια ή σοβαρά, η θεραπεία μπορεί να είναι απαραίτητη.

Η επιλογή ανάμεσα σε λοραταδίνη, σετιριζίνη, δεσλοραταδίνη, φεξοφεναδίνη, μπιλαστίνη ή λεβοσετιριζίνη δεν πρέπει να γίνεται αυθαίρετα. Ο γιατρός συνεκτιμά το ιστορικό και επιλέγει την πιο κατάλληλη λύση.

17Αλκοόλ, οδήγηση και αλληλεπιδράσεις

Ακόμη και τα «μη κατασταλτικά» αντιισταμινικά μπορεί να προκαλέσουν υπνηλία σε ορισμένους. Για αυτό χρειάζεται προσοχή στην οδήγηση, ειδικά τις πρώτες ημέρες λήψης ή μετά από αλλαγή φαρμάκου. Αν εμφανιστεί υπνηλία, θολούρα, βραδύτερη αντίδραση ή αίσθημα βάρους, δεν πρέπει να οδηγείτε ή να χειρίζεστε μηχανήματα.

Το αλκοόλ μπορεί να επιτείνει την καταστολή. Ο συνδυασμός αντιισταμινικού με αλκοόλ, ηρεμιστικά, υπνωτικά, ορισμένα αντικαταθλιπτικά ή άλλα φάρμακα που επηρεάζουν το κεντρικό νευρικό σύστημα αυξάνει την πιθανότητα υπνηλίας και μειωμένης εγρήγορσης.

Η μπιλαστίνη χρειάζεται προσοχή σε σχέση με φαγητό και χυμούς. Η φεξοφεναδίνη μπορεί να επηρεαστεί από ορισμένους χυμούς και από αντιόξινα με αλουμίνιο ή μαγνήσιο αν ληφθούν πολύ κοντά. Η λοραταδίνη και η δεσλοραταδίνη θέλουν προσοχή σε σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία. Η σετιριζίνη και η λεβοσετιριζίνη θέλουν προσοχή σε νεφρική δυσλειτουργία.

Ένα συχνό πρακτικό λάθος είναι ο ασθενής να παίρνει αντιισταμινικό μαζί με άλλο «αντιγριπικό» ή «για μπούκωμα» χωρίς να συνειδητοποιεί ότι το δεύτερο περιέχει επίσης αντιισταμινικό ή αποσυμφορητικό. Έτσι αυξάνεται η πιθανότητα παρενεργειών.

18Αντιισταμινικά και εξετάσεις αλλεργίας

Ένα από τα πιο συχνά ερωτήματα είναι αν πρέπει να διακοπεί το αντιισταμινικό πριν από εξετάσεις αλλεργίας. Η απάντηση εξαρτάται από το είδος της εξέτασης. Οι δερματικές δοκιμασίες, όπως το prick test, μπορούν να επηρεαστούν από αντιισταμινικά, γιατί βασίζονται στη δερματική αντίδραση ισταμίνης.

Αντίθετα, οι εξετάσεις αίματος για IgE και ειδικά IgE αντισώματα δεν επηρεάζονται με τον ίδιο τρόπο από τα αντιισταμινικά. Η ολική IgE δείχνει γενική τάση αλλεργικής/ατοπικής ενεργοποίησης, αλλά δεν λέει μόνη της σε τι είναι αλλεργικός ο ασθενής.

Η ειδική IgE / RAST στοχεύει συγκεκριμένα αλλεργιογόνα, όπως ακάρεα, γύρεις, μύκητες, επιθήλια ζώων ή τρόφιμα. Η ALEX παρέχει πιο εκτεταμένη μοριακή διερεύνηση IgE-μεσολαβούμενης ευαισθητοποίησης.

Καμία εξέταση δεν ερμηνεύεται μόνη της. Μία θετική ειδική IgE δείχνει ευαισθητοποίηση, αλλά πρέπει να ταιριάζει με το ιστορικό. Αν κάποιος έχει θετική IgE σε ακάρεα αλλά τα συμπτώματα εμφανίζονται μόνο σε συγκεκριμένη εποχή με γύρη, η ερμηνεία χρειάζεται προσοχή.

19Πότε δεν αρκεί ένα αντιισταμινικό

Το αντιισταμινικό δεν είναι θεραπεία για κάθε μορφή αλλεργίας και δεν λύνει κάθε σύμπτωμα. Αν υπάρχει σοβαρό μπούκωμα, χρόνια ρινική απόφραξη, κακή όσφρηση, νυχτερινός βήχας, συριγμός ή υποψία άσθματος, χρειάζεται πιο ολοκληρωμένη αξιολόγηση.

Στην επίμονη αλλεργική ρινίτιδα, τα ρινικά κορτικοστεροειδή όπως το Avamys ή άλλα αντίστοιχα σπρέι μπορούν να έχουν κεντρικό ρόλο, ειδικά στο μπούκωμα και στη φλεγμονή. Σε επιλεγμένους ασθενείς με άσθμα ή αλλεργική ρινίτιδα, φάρμακα όπως η μοντελουκάστη έχουν ξεχωριστή θέση, όπως περιγράφεται στον οδηγό για το Singulair.

Αν τα συμπτώματα είναι συχνά, ο στόχος δεν είναι να παίρνει ο ασθενής συνεχώς διαφορετικά αντιισταμινικά. Ο στόχος είναι να βρεθεί η αιτία: γύρη, ακάρεα, ζώα, μούχλα, επαγγελματική έκθεση, τρόφιμα, φάρμακα ή μη αλλεργική ρινίτιδα.

Επίσης, αν υπάρχουν αυξημένα ηωσινόφιλα στη γενική αίματος, αυτό μπορεί να συνδέεται με αλλεργία, άσθμα, παρασιτώσεις ή φαρμακευτικές αντιδράσεις. Για πιο γενική ερμηνεία, δείτε τον οδηγό για τα λευκά αιμοσφαίρια.

20Συχνές ερωτήσεις

21Τι να θυμάστε

22Κλείστε ραντεβού & βιβλιογραφία

Ερμηνεία αποτελεσμάτων από ιατρό στο εργαστήριό μας. Μπορείτε να προγραμματίσετε εξέταση ή να δείτε τον πλήρη κατάλογο διαθέσιμων εξετάσεων.

Ενημέρωση για εξετάσεις, φάρμακα και οδηγούς υγείας

Λάβετε σύντομες, ιατρικά επιμελημένες ενημερώσεις για εργαστηριακές εξετάσεις, σωστή προετοιμασία, φάρμακα, συχνές παρενέργειες και νέα άρθρα του Μικροβιολογικού Εργαστηρίου Λαμίας.

Email για λήψη ενημέρωσης*

Η ενημέρωση είναι εκπαιδευτική και δεν υποκαθιστά την ιατρική αξιολόγηση, την οδηγία του θεράποντος ιατρού ή του φαρμακοποιού.

Βιβλιογραφία