1
Βασικές εξετάσεις βιταμινών & θρεπτικών δεικτών
Κάθε δείκτης απαντά σε διαφορετικό εργαστηριακό ερώτημα.
Βιταμίνη D
Για εκτίμηση αποθεμάτων, οστικό ιστορικό και παρακολούθηση συμπληρωμάτων όταν υπάρχει κλινικό ερώτημα.
Βιταμίνη B12
Χρήσιμη σε μακροκυττάρωση, αναιμία, νευρολογικά συμπτώματα, vegan διατροφή ή επιλεγμένα φαρμακευτικά ιστορικά.
Φυλλικό Οξύ
Συνδέεται κυρίως με μακροκυττάρωση, μακροκυτταρική αναιμία, κύηση και πιθανή δυσαπορρόφηση.
Φερριτίνη
Χρησιμοποιείται για τις αποθήκες σιδήρου, αλλά επηρεάζεται και από φλεγμονή ή άλλες καταστάσεις.
Μαγνήσιο
Ελέγχεται επιλεκτικά σε κράμπες, γαστρεντερικές απώλειες, διουρητικά, PPI, νεφρικά προβλήματα ή διαταραχές καλίου/ασβεστίου.
B12 και φάρμακα: η μακροχρόνια χρήση αναστολέων αντλίας πρωτονίων (PPI) μπορεί να αποτελεί σχετικό ιστορικό όταν διερευνάται χαμηλή B12. Δείτε πληροφορίες για ομεπραζόλη / Losec και παντοπραζόλη / Controloc.
2
Ποια εξέταση χρειάζομαι;
Οι παρακάτω εξετάσεις είναι ενδεικτικές και επιλέγονται ανάλογα με το ιστορικό, τα συμπτώματα και τα υπόλοιπα εργαστηριακά ευρήματα.
| Σύμπτωμα / σενάριο | Πιθανή εργαστηριακή κατεύθυνση |
|---|---|
| Κόπωση χωρίς σαφή αιτία | Γενική αίματος, φερριτίνη, B12, φυλλικό, 25-OH D και TSH όπου ζητηθεί |
| Αναιμία / χαμηλή αιμοσφαιρίνη | Γενική αίματος, MCV, φερριτίνη, σίδηρος, B12 και φυλλικό |
| Μουδιάσματα / νευρολογικά συμπτώματα | B12, φυλλικό, γενική αίματος και ειδικός έλεγχος ανά ιστορικό |
| Τριχόπτωση / εύθραυστα νύχια | Φερριτίνη, σίδηρος, B12, 25-OH D και TSH όπου ζητηθεί |
| Κράμπες / μυϊκή αδυναμία | Μαγνήσιο, κάλιο, ασβέστιο και νεφρική λειτουργία όπου ζητηθεί |
| Υποψία δυσαπορρόφησης | B12, φυλλικό, φερριτίνη, 25-OH D, γενική αίματος και ειδικός γαστρεντερικός έλεγχος |
3
Δυσαπορρόφηση & κοιλιοκάκη
Όταν συνυπάρχουν πολλαπλές ελλείψεις ή γαστρεντερικά συμπτώματα, ο έλεγχος βιταμινών είναι μόνο ένα μέρος της διερεύνησης.
Χρόνια διάρροια, φούσκωμα, απώλεια βάρους και χαμηλές τιμές φερριτίνης, B12, φυλλικού ή βιταμίνης D μπορεί να οδηγήσουν σε διερεύνηση πιθανής δυσαπορρόφησης και, ανάλογα με το ιστορικό, κοιλιοκάκης.
4
Προετοιμασία πριν από την αιμοληψία
Σημαντικότερο από μια γενική οδηγία νηστείας είναι να δηλώνονται τα συμπληρώματα και τα φάρμακα.
| Εξέταση | Τι να αναφέρετε |
|---|---|
| 25-OH βιταμίνη D | Συμπλήρωμα, δόση και τελευταία λήψη |
| B12 | Πρόσφατη λήψη/ένεση B12, μετφορμίνη, PPI και διατροφή |
| Φυλλικό | Πολυβιταμίνες, φυλλικό, κύηση ή σχετική αγωγή |
| Φερριτίνη / σίδηρος | Σίδηρος από το στόμα, πρόσφατη λοίμωξη ή φλεγμονή |
| Μαγνήσιο | Συμπλήρωμα, διουρητικά, PPI, νεφρική λειτουργία και γαστρεντερικές απώλειες |
5
Σχετικοί οδηγοί
Πρόσθετες πληροφορίες για αναιμία, δικτυοερυθροκύτταρα, μεταβολικό έλεγχο και διαθέσιμες εξετάσεις.
Έλεγχος βιταμινών & θρεπτικών δεικτών
Η επιλογή εξετάσεων γίνεται ανάλογα με τα συμπτώματα, τη γενική αίματος, τη διατροφή, τα φάρμακα και τα συμπληρώματα που λαμβάνονται.
Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος, Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας, Έσλιν 19, Λαμία 35100
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30