Acnatac: Γέλη για Ακμή με Κλινδαμυκίνη και Τρετινοΐνη, Χρήση, Ερεθισμός & Προφυλάξεις

1Τι είναι το Acnatac

Το Acnatac είναι γέλη για τοπική χρήση στην ακμή. Περιέχει συνδυασμό κλινδαμυκίνης και τρετινοΐνης, δηλαδή δύο δραστικές ουσίες που στοχεύουν διαφορετικούς μηχανισμούς της ακμής. Η κλινδαμυκίνη περιορίζει το μικροβιακό φορτίο και τη φλεγμονή που σχετίζονται με την ακμή, ενώ η τρετινοΐνη βοηθά στην ομαλοποίηση της κερατινοποίησης, δηλαδή στη διαδικασία με την οποία οι πόροι φράζουν και δημιουργούνται φαγέσωρες.

Δεν είναι απλό καλλυντικό προϊόν και δεν είναι κρέμα που εφαρμόζεται περιστασιακά πάνω σε ένα σπυράκι. Είναι συνταγογραφούμενη δερματολογική αγωγή για ακμή με φαγέσωρες, βλατίδες και φλύκταινες, συνήθως σε ασθενείς από 12 ετών και άνω. Η σωστή χρήση του απαιτεί συνέπεια, μικρή ποσότητα, αποφυγή ερεθιστικών προϊόντων και ιατρική παρακολούθηση όταν υπάρχει έντονος ερεθισμός ή αποτυχία θεραπείας.

Η αξία του Acnatac βρίσκεται στον συνδυασμό: το αντιβιοτικό συστατικό βοηθά κυρίως στο φλεγμονώδες μέρος της ακμής, ενώ το ρετινοειδές συστατικό στοχεύει και την απόφραξη των πόρων. Αυτό σημαίνει ότι δεν χρησιμοποιείται μόνο για να «στεγνώσει» ένα ήδη εμφανές σπυράκι, αλλά για να μειώσει σταδιακά τον κύκλο δημιουργίας νέων βλαβών. Για σύγκριση με άλλες θεραπείες ακμής, δείτε και τον οδηγό Epiduo Gel και τον οδηγό Roaccutane.

2Τι περιέχει: κλινδαμυκίνη και τρετινοΐνη

Το Acnatac περιέχει κλινδαμυκίνη και τρετινοΐνη. Η κλινδαμυκίνη είναι αντιμικροβιακός παράγοντας της ομάδας των λινκοσαμιδών, ενώ η τρετινοΐνη είναι τοπικό ρετινοειδές, δηλαδή παράγωγο της βιταμίνης Α. Ο συνδυασμός αυτός χρησιμοποιείται επειδή η ακμή δεν έχει έναν μόνο μηχανισμό. Δεν είναι μόνο «μικρόβιο», ούτε μόνο «λιπαρότητα», ούτε μόνο «ορμόνες». Είναι αποτέλεσμα απόφραξης του θυλάκου, σμήγματος, φλεγμονής και μικροβιακής συμμετοχής.

Η κλινδαμυκίνη στο Acnatac στοχεύει κυρίως στη φλεγμονώδη πλευρά της ακμής, δηλαδή στα κόκκινα και πυώδη σπυράκια. Η τρετινοΐνη βοηθά στην πρόληψη νέων φαγεσώρων και στη σταδιακή αποσυμφόρηση των πόρων. Γι’ αυτό η αγωγή εφαρμόζεται συνήθως σε ολόκληρη την περιοχή που έχει τάση για ακμή, όχι μόνο πάνω στα σπυράκια που φαίνονται εκείνη τη στιγμή.

Η παρουσία τρετινοΐνης εξηγεί και πολλά από τα πρακτικά προβλήματα της αγωγής: ξηρότητα, ξεφλούδισμα, τσούξιμο, φωτοευαισθησία και ανάγκη για σταδιακή προσαρμογή. Η παρουσία κλινδαμυκίνης εξηγεί γιατί δεν πρέπει να χρησιμοποιείται άσκοπα ή για πολύ καιρό χωρίς ιατρικό πλάνο, επειδή η αλόγιστη χρήση αντιβιοτικών στην ακμή μπορεί να συμβάλλει σε αντοχή.

3Σε ποια ακμή χρησιμοποιείται

Το Acnatac χρησιμοποιείται κυρίως σε ακμή όπου συνυπάρχουν φαγέσωρες, βλατίδες και φλύκταινες. Με απλά λόγια, έχει θέση όταν υπάρχουν μαύρα ή λευκά στίγματα, μικρά κόκκινα σπυράκια και σπυράκια με πύον. Δεν είναι η κατάλληλη επιλογή για κάθε μορφή ακμής και δεν είναι θεραπεία για βαριά κυστική ακμή που αφήνει ουλές, εκτός αν ο δερματολόγος το έχει εντάξει σε ευρύτερο σχήμα.

Σε ήπια φαγεσωρική ακμή χωρίς έντονη φλεγμονή μπορεί να αρκούν άλλα τοπικά φάρμακα ή πιο ήπιες επιλογές. Σε έντονα φλεγμονώδη ακμή, οζώδη ακμή, κυστική ακμή ή ακμή με ουλές, μπορεί να χρειαστεί από του στόματος αγωγή, όπως αντιβιοτικό ή ισοτρετινοΐνη, ανάλογα με την περίπτωση. Για από του στόματος αντιβιοτική θεραπεία στην ακμή, δείτε τον οδηγό Minocin.

Η σωστή διάγνωση είναι απαραίτητη. Μερικές φορές αυτό που φαίνεται ως ακμή είναι θυλακίτιδα, ροδόχρους ακμή, περιστοματική δερματίτιδα, αντίδραση σε κορτιζόνη, μυκητιασική θυλακίτιδα ή βακτηριακή λοίμωξη. Αν η διάγνωση είναι λάθος, το Acnatac μπορεί να ερεθίσει χωρίς να θεραπεύσει την αιτία. Για τον γενικό διαχωρισμό δερματολογικών φαρμάκων, χρησιμοποιήστε ως αφετηρία τον Οδηγό Δερματολογικών Φαρμάκων.

4Πώς δρα η κλινδαμυκίνη στην ακμή

Η κλινδαμυκίνη είναι αντιβιοτικό που χρησιμοποιείται στην ακμή επειδή περιορίζει βακτήρια που συμμετέχουν στη φλεγμονή του θυλάκου. Η ακμή δεν είναι απλή «μόλυνση» με την έννοια μιας πληγής, όμως η μικροβιακή χλωρίδα του θυλάκου συμβάλλει στη φλεγμονώδη αντίδραση. Η κλινδαμυκίνη βοηθά να μειωθεί αυτή η συνιστώσα, γι’ αυτό είναι χρήσιμη σε κόκκινα, ευαίσθητα ή πυώδη σπυράκια.

Το σημαντικό είναι ότι τα τοπικά αντιβιοτικά δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται χωρίς πλάνο. Η υπερβολική ή παρατεταμένη χρήση μπορεί να συμβάλει σε ανάπτυξη αντοχής. Για αυτό ο δερματολόγος συχνά επιλέγει συνδυασμούς ή περιορισμένη διάρκεια, και δεν αφήνει τον ασθενή να χρησιμοποιεί αντιβιοτική γέλη επ’ αόριστον. Η θεραπεία πρέπει να έχει σημείο εκκίνησης, επανεκτίμηση και σχέδιο συντήρησης.

Η κλινδαμυκίνη του Acnatac δεν είναι θεραπεία για κάθε δερματική λοίμωξη. Αν υπάρχει πληγή, πύον, κρούστα, ταχεία επέκταση, πόνος ή πυρετός, δεν αρκεί να εφαρμοστεί Acnatac. Μπορεί να χρειαστεί καλλιέργεια, αντιβιόγραμμα ή διαφορετική αντιβιοτική αγωγή. Η ακμή και η βακτηριακή λοίμωξη του δέρματος είναι διαφορετικές καταστάσεις.

5Πώς δρα η τρετινοΐνη

Η τρετινοΐνη είναι τοπικό ρετινοειδές. Τα ρετινοειδή είναι από τις βασικές θεραπείες στην ακμή επειδή στοχεύουν στην απόφραξη των πόρων. Βοηθούν να ομαλοποιηθεί η διαδικασία αποβολής των κυττάρων μέσα στον τριχοσμηγματογόνο θύλακο, ώστε να μειώνεται η δημιουργία μικροφαγεσώρων, δηλαδή των αρχικών αλλοιώσεων που αργότερα γίνονται στίγματα και σπυράκια.

Η τρετινοΐνη δεν λειτουργεί ως «καυστικό» για τα σπυράκια. Η δράση της είναι πιο βαθμιαία και προληπτική. Επειδή επηρεάζει την ανανέωση της επιδερμίδας, μπορεί να προκαλέσει στην αρχή ξηρότητα, τράβηγμα, τσούξιμο, κοκκινίλα και ξεφλούδισμα. Αυτά είναι συχνά και δεν σημαίνουν πάντα αλλεργία, αλλά αν είναι έντονα χρειάζεται προσαρμογή της αγωγής.

Η τρετινοΐνη αυξάνει την ανάγκη για αντηλιακή προστασία και αποφυγή ερεθιστικών προϊόντων. Όταν ο ασθενής τη συνδυάζει με scrub, οξέα, απολέπιση, αλκοολούχα προϊόντα ή έντονα καθαριστικά, ο ερεθισμός γίνεται πολύ πιο πιθανός. Η επιτυχία της αγωγής εξαρτάται όσο από το φάρμακο τόσο και από την απλή, ήπια καθημερινή ρουτίνα.

6Πότε το επιλέγει ο δερματολόγος

Ο δερματολόγος μπορεί να επιλέξει Acnatac όταν η ακμή είναι μικτή: δηλαδή υπάρχουν και φραγμένοι πόροι και φλεγμονώδεις βλάβες. Αν ο ασθενής έχει μόνο μαύρα στίγματα, ίσως χρειάζεται κυρίως ρετινοειδής ή κερατολυτική αγωγή. Αν έχει κυρίως βαθιά, επώδυνα οζίδια, ίσως χρειάζεται συστηματική αγωγή. Το Acnatac τοποθετείται συχνά ανάμεσα σε αυτές τις καταστάσεις, όταν χρειάζεται τοπικός συνδυασμός.

Μπορεί επίσης να επιλεγεί όταν προηγούμενες απλές τοπικές θεραπείες δεν είχαν ικανοποιητικό αποτέλεσμα, αλλά η ακμή δεν είναι τόσο βαριά ώστε να δικαιολογεί ισοτρετινοΐνη. Σε αυτή τη φάση είναι σημαντικό να τεθεί ρεαλιστικός στόχος: μείωση νέων βλαβών, μείωση φλεγμονής, πρόληψη ουλών και καλύτερος έλεγχος μέσα σε εβδομάδες, όχι εξαφάνιση όλων των σημαδιών μέσα σε λίγες ημέρες.

Η επιλογή επηρεάζεται από την ηλικία, το φύλο, την πιθανότητα κύησης, το ιστορικό ερεθισμού, τη χρήση άλλων φαρμάκων, τη ρουτίνα περιποίησης και την έκταση της ακμής. Στις γυναίκες με ακμή ενηλίκων μπορεί να χρειάζεται παράλληλα αξιολόγηση ορμονικών παραγόντων, ειδικά αν υπάρχουν διαταραχές κύκλου, υπερτρίχωση, απότομη επιδείνωση ή υποψία συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών.

7Σωστή εφαρμογή και πρακτικές οδηγίες

Το Acnatac εφαρμόζεται συνήθως μία φορά την ημέρα, κατά προτίμηση το βράδυ, σε καθαρό και στεγνό δέρμα. Η ποσότητα πρέπει να είναι μικρή. Για ολόκληρο το πρόσωπο αρκεί συνήθως ποσότητα περίπου όσο ένα μικρό μπιζέλι, εκτός αν ο ιατρός έχει δώσει διαφορετική οδηγία. Η υπερβολική ποσότητα δεν αυξάνει την αποτελεσματικότητα· αυξάνει κυρίως τον ερεθισμό.

Πριν την εφαρμογή, το πρόσωπο πλένεται με ήπιο καθαριστικό και στεγνώνεται απαλά. Δεν χρειάζεται τρίψιμο. Μετά την εφαρμογή αποφεύγεται η επαφή με μάτια, χείλη, ρουθούνια και βλεννογόνους. Αν το φάρμακο μπει στα μάτια, πρέπει να ξεπλυθεί με άφθονο νερό και να ζητηθεί ιατρική συμβουλή αν ο ερεθισμός επιμένει.

Το Acnatac δεν πρέπει να μπαίνει πάνω σε κοψίματα, εκδορές, εγκαύματα, έντονα ερεθισμένες περιοχές ή περιοχές με έκζεμα. Επίσης δεν πρέπει να χρησιμοποιείται σαν spot treatment μόνο πάνω σε ένα σπυράκι κάθε τόσο, εκτός αν αυτό έχει ζητήσει ο ιατρός. Τα ρετινοειδή λειτουργούν καλύτερα όταν εφαρμόζονται σταθερά στην περιοχή που δημιουργεί ακμή, επειδή προλαμβάνουν και βλάβες που δεν φαίνονται ακόμη.

8Πόσο γρήγορα δρα

Το Acnatac δεν δρα από τη μία μέρα στην άλλη. Σε αρκετούς ασθενείς η βελτίωση αρχίζει να φαίνεται μετά από αρκετές εβδομάδες συστηματικής χρήσης, ενώ η αξιολόγηση γίνεται συνήθως σε διάστημα 8–12 εβδομάδων. Η ακμή είναι χρόνια φλεγμονώδης κατάσταση και χρειάζεται χρόνο για να μειωθεί η παραγωγή νέων βλαβών.

Τις πρώτες ημέρες ή εβδομάδες μπορεί να υπάρχει ερεθισμός, τσούξιμο ή ξεφλούδισμα. Αυτό δεν σημαίνει πάντα ότι το φάρμακο χειροτερεύει την ακμή. Αν όμως εμφανιστεί έντονο κάψιμο, πρήξιμο, εκτεταμένη ερυθρότητα ή πόνος, η εφαρμογή πρέπει να επανεκτιμηθεί. Η τυφλή συνέχιση με την ίδια συχνότητα μπορεί να κάνει το δέρμα να φλεγμαίνει περισσότερο.

Η αξιολόγηση δεν πρέπει να βασίζεται σε ένα μεμονωμένο σπυράκι. Σημασία έχει αν μειώνονται οι νέες βλάβες, αν τα κόκκινα σπυράκια είναι λιγότερα, αν οι φαγέσωρες περιορίζονται και αν μειώνεται η ανάγκη για πρόσθετες παρεμβάσεις. Αν μετά από σωστή χρήση δεν υπάρχει ουσιαστική βελτίωση, χρειάζεται επανεκτίμηση διάγνωσης και θεραπευτικού πλάνου.

9Ερεθισμός, ξηρότητα και ξεφλούδισμα

Ο ερεθισμός είναι από τα πιο συχνά προβλήματα με το Acnatac. Η τρετινοΐνη μπορεί να προκαλέσει ξηρότητα, ξεφλούδισμα, τράβηγμα, κοκκινίλα και κάψιμο, ειδικά στην αρχή. Αυτό είναι αναμενόμενο σε έναν βαθμό, αλλά δεν πρέπει να αγνοείται όταν είναι έντονο. Η καλή ανοχή είναι απαραίτητη για να συνεχιστεί η θεραπεία αρκετό διάστημα.

Η πρόληψη του ερεθισμού ξεκινά από τη ρουτίνα. Ήπιο καθαριστικό, μη φαγεσωρογόνο ενυδατικό και καθημερινή αντηλιακή προστασία είναι πιο σημαντικά από πολλά δραστικά προϊόντα. Όταν ο ασθενής χρησιμοποιεί παράλληλα scrub, οξέα, ρετινόλη, ισχυρά καθαριστικά ή αλκοολούχα toner, το Acnatac γίνεται πιο δύσκολο να ανεκτεί.

Αν το δέρμα ερεθιστεί, η λύση δεν είναι πάντα η πλήρης εγκατάλειψη της θεραπείας. Ο ιατρός μπορεί να μειώσει προσωρινά τη συχνότητα, να αλλάξει τη ρουτίνα, να προσθέσει κατάλληλη ενυδάτωση ή να προτείνει παύση λίγων ημερών. Αυτό πρέπει να γίνεται με καθοδήγηση, ειδικά επειδή το φάρμακο περιέχει και αντιβιοτικό και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται αποσπασματικά για μήνες χωρίς σχέδιο.

10Παρενέργειες του Acnatac

Οι πιο συχνές παρενέργειες είναι τοπικές: ξηρότητα, ερυθρότητα, απολέπιση, αίσθημα καύσου, τσούξιμο, κνησμός και ευαισθησία. Μπορεί να εμφανιστούν κυρίως στην αρχή ή όταν η ποσότητα είναι μεγαλύτερη από την απαραίτητη. Ο ασθενής πρέπει να ενημερώνεται εκ των προτέρων, ώστε να μην πανικοβάλλεται με ήπιο ερεθισμό αλλά και να μην αγνοεί σοβαρά συμπτώματα.

Πιο σπάνια μπορεί να εμφανιστεί έντονη δερματίτιδα εξ επαφής, πρήξιμο, φυσαλίδες ή αλλεργική αντίδραση. Αν υπάρξει εκτεταμένο εξάνθημα, έντονος πόνος, οίδημα προσώπου ή δυσκολία στην αναπνοή, απαιτείται άμεση ιατρική αξιολόγηση. Αν το δέρμα γίνει πολύ κόκκινο, σκασμένο ή επώδυνο, η αγωγή πρέπει να σταματήσει προσωρινά μόνο μετά από επικοινωνία με ιατρό.

Επειδή περιέχει κλινδαμυκίνη, υπάρχει θεωρητική αλλά σημαντική προειδοποίηση για διάρροια ή συμπτώματα κολίτιδας, αν και η απορρόφηση από το δέρμα είναι χαμηλή. Αν εμφανιστεί έντονη ή επίμονη διάρροια, κοιλιακός πόνος ή αίμα στα κόπρανα κατά τη χρήση αντιβιοτικού, ο ασθενής πρέπει να ενημερώσει άμεσα ιατρό. Αυτό είναι πιο σημαντικό σε άτομα με ιστορικό φλεγμονώδους νόσου εντέρου ή αντιβιοτικής κολίτιδας.

11Πότε δεν πρέπει να χρησιμοποιείται

Το Acnatac δεν πρέπει να χρησιμοποιείται σε αλλεργία στην κλινδαμυκίνη, στην τρετινοΐνη, στη λινκομυκίνη ή σε κάποιο έκδοχο του προϊόντος. Δεν πρέπει να εφαρμόζεται σε μάτια, στόμα, βλεννογόνους, ανοιχτές πληγές, εγκαύματα, εκδορές ή έντονα ερεθισμένο δέρμα. Επίσης δεν είναι κατάλληλο για δερματοπάθειες όπως οξεία εκζεματική φλεγμονή, ροδόχρους ακμή ή περιστοματική δερματίτιδα, εκτός αν υπάρχει ειδική ιατρική εκτίμηση που αλλάζει το πλαίσιο.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε άτομα με ιστορικό ελκώδους κολίτιδας, νόσου Crohn ή αντιβιοτικής κολίτιδας. Επειδή περιέχει κλινδαμυκίνη, τέτοιο ιστορικό πρέπει να αναφέρεται στον ιατρό πριν από τη χρήση. Ο ασθενής δεν πρέπει να θεωρεί ότι επειδή η εφαρμογή είναι τοπική δεν έχει καμία σημασία το ιατρικό ιστορικό.

Δεν πρέπει επίσης να χρησιμοποιείται για βαριά οζώδη ή κυστική ακμή ως μοναδική λύση όταν υπάρχουν ουλές, βαθιά οζίδια ή γρήγορη επιδείνωση. Σε τέτοιες περιπτώσεις η καθυστέρηση πιο κατάλληλης θεραπείας μπορεί να αφήσει μόνιμα σημάδια. Η ακμή δεν είναι πάντα απλό αισθητικό θέμα· όταν είναι σοβαρή, χρειάζεται ενεργή ιατρική αντιμετώπιση.

12Κύηση, τεστ κύησης και αντισύλληψη

Το Acnatac περιέχει τρετινοΐνη, τοπικό ρετινοειδές, και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται στην κύηση. Οι γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας πρέπει να ενημερώνουν τον ιατρό αν είναι έγκυες, αν προσπαθούν να μείνουν έγκυες ή αν υπάρχει πιθανότητα κύησης. Η χρήση ρετινοειδών στην εγκυμοσύνη είναι θέμα ιδιαίτερης προσοχής και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν απλή δερματολογική λεπτομέρεια.

Ανάλογα με την περίπτωση, ο ιατρός μπορεί να ζητήσει αποτελεσματική αντισύλληψη κατά τη διάρκεια της θεραπείας και για διάστημα μετά τη διακοπή. Αν υπάρξει εγκυμοσύνη κατά τη χρήση, ο ασθενής πρέπει να σταματήσει την αγωγή και να επικοινωνήσει άμεσα με τον ιατρό. Δεν χρειάζεται πανικός, αλλά χρειάζεται άμεση ιατρική καθοδήγηση.

Σε γυναίκες με ακμή ενηλίκων, η θεραπευτική απόφαση πρέπει να λαμβάνει υπόψη και το ενδεχόμενο εγκυμοσύνης. Υπάρχουν διαφορετικές επιλογές για την ακμή σε εγκυμοσύνη ή σε προσπάθεια σύλληψης, αλλά αυτές πρέπει να επιλέγονται από ιατρό. Η αυτοθεραπεία με παλιές γέλες, ρετινοειδή ή αντιβιοτικά προϊόντα από το σπίτι είναι λάθος.

13Θηλασμός, παιδιά και έφηβοι

Στον θηλασμό, η χρήση Acnatac πρέπει να γίνεται μόνο μετά από ιατρική εκτίμηση. Δεν πρέπει να εφαρμόζεται σε περιοχή που μπορεί να έρθει σε επαφή με το στόμα του βρέφους, όπως το στήθος ή η θηλή. Αν υπάρχει ακμή ή δερματίτιδα σε θηλάζουσα γυναίκα, ο ιατρός θα επιλέξει την ασφαλέστερη θεραπεία με βάση την περιοχή, τη βαρύτητα και τις διαθέσιμες επιλογές.

Το Acnatac χρησιμοποιείται σε ασθενείς από 12 ετών και άνω, όταν υπάρχει κατάλληλη ένδειξη. Στους εφήβους η ακμή είναι συχνή, αλλά δεν χρειάζονται όλοι το ίδιο φάρμακο. Η ήπια ακμή μπορεί να ελεγχθεί με απλούστερες τοπικές επιλογές, ενώ η βαριά ακμή χρειάζεται γρηγορότερη δερματολογική παρέμβαση για να αποφευχθούν ουλές.

Στα παιδιά πριν την εφηβεία, η ακμή χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή. Μπορεί να είναι απλή, αλλά μπορεί επίσης να συνδέεται με ορμονικούς παράγοντες. Η χρήση Acnatac σε μικρότερες ηλικίες δεν πρέπει να γίνεται χωρίς εξειδικευμένη οδηγία. Η ηλικία, το είδος της ακμής και το ιστορικό καθορίζουν την προσέγγιση.

14Ήλιος, αντηλιακό και απολέπιση

Η τρετινοΐνη μπορεί να αυξήσει την ευαισθησία του δέρματος στον ήλιο. Κατά τη χρήση Acnatac χρειάζεται καθημερινή αντηλιακή προστασία, αποφυγή έντονης ηλιοθεραπείας και προσοχή σε εγκαύματα. Η χρήση βράδυ μειώνει την άμεση έκθεση μετά την εφαρμογή, αλλά δεν ακυρώνει την ανάγκη για αντηλιακό την επόμενη ημέρα.

Το δέρμα που χρησιμοποιεί ρετινοειδές είναι πιο εύκολο να ερεθιστεί. Γι’ αυτό πρέπει να αποφεύγονται scrub, peelings, απολεπιστικά οξέα, βούρτσες καθαρισμού και σκληρά προϊόντα, εκτός αν ο ιατρός τα έχει εντάξει με συγκεκριμένο τρόπο. Η υπερβολική απολέπιση δεν καθαρίζει την ακμή· συχνά κάνει την επιδερμίδα πιο φλεγμονώδη.

Αν συμβεί ηλιακό έγκαυμα, η αγωγή πρέπει να επανεκτιμηθεί. Δεν είναι σωστό να εφαρμόζεται Acnatac πάνω σε καμένο, πονεμένο ή ξεφλουδισμένο δέρμα. Σε τέτοιες περιπτώσεις προέχει η αποκατάσταση του δερματικού φραγμού και η αποφυγή επιπλέον ερεθισμού.

15Συνδυασμοί με άλλα προϊόντα ακμής

Το Acnatac δεν πρέπει να συνδυάζεται αυθαίρετα με άλλα ισχυρά προϊόντα ακμής. Η ταυτόχρονη χρήση με βενζοϋλοϋπεροξείδιο, οξέα, ρετινοειδή, αλκοολούχα προϊόντα ή ισχυρά καθαριστικά μπορεί να αυξήσει σημαντικά τον ερεθισμό. Αν ο δερματολόγος θέλει συνδυασμό, θα ορίσει συνήθως διαφορετικές ώρες ή ημέρες εφαρμογής.

Η ενυδατική κρέμα δεν είναι αντίπαλος της θεραπείας. Σε πολλούς ασθενείς είναι απαραίτητη για να αντέξουν το ρετινοειδές. Ιδανικά πρέπει να είναι μη φαγεσωρογόνος, χωρίς έντονο άρωμα και κατάλληλη για ευαίσθητο δέρμα. Αν το δέρμα καίει έντονα κάθε βράδυ, η θεραπεία δεν θα συνεχιστεί σωστά.

Αν ο ασθενής χρησιμοποιεί ήδη άλλη θεραπεία, όπως Skinoren, Epiduo, τοπικό αντιβιοτικό ή ρετινοειδές, δεν πρέπει να προσθέτει Acnatac χωρίς οδηγία. Πολλά φάρμακα της ακμής έχουν αλληλοεπικάλυψη σε δράση και ερεθισμό. Το σωστό πλάνο είναι πιο σημαντικό από τον αριθμό προϊόντων.

16Αντοχή στα αντιβιοτικά και σωστή διάρκεια

Η κλινδαμυκίνη είναι αντιβιοτικό. Αυτό σημαίνει ότι η χρήση της πρέπει να είναι στοχευμένη και χρονικά ελεγχόμενη. Στην ακμή, η άσκοπη ή παρατεταμένη χρήση τοπικών αντιβιοτικών μπορεί να συμβάλει σε αντοχή, δηλαδή σε μικρόβια που ανταποκρίνονται λιγότερο στα αντιβιοτικά. Αυτό έχει σημασία όχι μόνο για την ακμή, αλλά και για τη δημόσια υγεία.

Ο δερματολόγος μπορεί να περιορίσει αυτόν τον κίνδυνο με συνδυαστικά σχήματα, επανεκτίμηση μετά από συγκεκριμένο διάστημα και μετάβαση σε θεραπεία συντήρησης όταν η φλεγμονή ελεγχθεί. Ο ασθενής δεν πρέπει να κρατά το Acnatac στο ντουλάπι και να το χρησιμοποιεί κάθε φορά που εμφανίζεται ένα σπυράκι για μήνες ή χρόνια.

Η συνέπεια είναι διαφορετική από την κατάχρηση. Συνέπεια σημαίνει χρήση όπως έχει δοθεί, για το διάστημα που έχει οριστεί. Κατάχρηση σημαίνει επαναλαμβανόμενη αυτοθεραπεία χωρίς διάγνωση, χωρίς επανεκτίμηση και χωρίς πλάνο διακοπής. Αυτό είναι ένα από τα πιο συχνά λάθη στα φάρμακα της ακμής.

17Πότε χρειάζονται εξετάσεις αίματος

Το Acnatac ως τοπική γέλη δεν απαιτεί συνήθως εξετάσεις αίματος παρακολούθησης, σε αντίθεση με θεραπείες όπως η από του στόματος ισοτρετινοΐνη, όπου μπορεί να χρειάζεται έλεγχος ηπατικών ενζύμων, λιπιδίων και τεστ κύησης. Η ανάγκη για εξετάσεις στον ασθενή με ακμή προκύπτει από τη συνολική εικόνα και όχι μόνο από το τοπικό φάρμακο.

Εξετάσεις μπορεί να χρειαστούν όταν η ακμή είναι ξαφνική, σοβαρή, επιμένει στην ενήλικη ζωή ή συνοδεύεται από διαταραχές κύκλου, υπερτρίχωση, αύξηση βάρους ή άλλα σημεία ορμονικής διαταραχής. Σε τέτοιες περιπτώσεις ο ιατρός μπορεί να ζητήσει ορμονικό έλεγχο ή μεταβολική αξιολόγηση, ανάλογα με το ιστορικό.

Εξετάσεις μπορεί επίσης να χρειαστούν όταν υπάρχει έντονη φλεγμονή, πυρετός, υποτροπιάζουσες δερματικές λοιμώξεις ή αποτυχία επανειλημμένων θεραπειών. Η CRP, η γενική αίματος και οι δείκτες φλεγμονής δεν είναι εξετάσεις ρουτίνας για κάθε ακμή, αλλά μπορούν να βοηθήσουν όταν η εικόνα δεν είναι τυπική.

18Πότε χρειάζεται καλλιέργεια

Η καλλιέργεια δεν χρειάζεται για κάθε σπυράκι ακμής. Χρειάζεται σκέψη όταν υπάρχει πύον, πληγή, κίτρινη κρούστα, έντονος πόνος, θερμή περιοχή, υποτροπές, αποτυχία αντιβιοτικής αγωγής ή υποψία ότι δεν πρόκειται για απλή ακμή αλλά για θυλακίτιδα, μολυσματικό κηρίο ή άλλη βακτηριακή λοίμωξη.

Σε τέτοιες περιπτώσεις η καλλιέργεια τραύματος μπορεί να δείξει αν υπάρχει παθογόνο μικρόβιο και το αντιβιόγραμμα μπορεί να βοηθήσει στην επιλογή κατάλληλης αντιβιοτικής αγωγής. Αυτό έχει αξία όταν έχουν προηγηθεί θεραπείες χωρίς αποτέλεσμα ή όταν υπάρχει κίνδυνος ανθεκτικού μικροβίου.

Η λήψη δείγματος πρέπει να γίνεται σωστά και ιδανικά πριν από νέα αντιβιοτική αγωγή. Αν ο ασθενής εφαρμόζει αντιβιοτικές κρέμες, αντισηπτικά ή άλλα προϊόντα λίγο πριν τη λήψη, μπορεί να επηρεαστεί το αποτέλεσμα. Γι’ αυτό η καλλιέργεια πρέπει να γίνεται με σαφή ένδειξη και σωστή προετοιμασία.

19Acnatac, Epiduo, Skinoren: γρήγορη σύγκριση

Το Acnatac δεν είναι η μόνη τοπική θεραπεία ακμής. Συχνά συγκρίνεται με Epiduo και Skinoren, επειδή και τα τρία χρησιμοποιούνται στην ακμή αλλά με διαφορετικούς μηχανισμούς. Η επιλογή δεν πρέπει να γίνεται από το ποιο «ακούγεται πιο δυνατό», αλλά από τον τύπο ακμής, την ανοχή, την πιθανότητα κύησης, το ιστορικό ερεθισμού και τον στόχο της θεραπείας.

20Συχνές ερωτήσεις για το Acnatac

21Τι να θυμάστε

22Κλείστε Ραντεβού & Βιβλιογραφία

Επιστημονική επιμέλεια άρθρου

Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος

Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος Απόφοιτος Ιατρικής Σχολής Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Υπεύθυνος ιατρικής επιμέλειας περιεχομένου

Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας Έσλιν 19, Λαμία 35100

Επικοινωνία με το εργαστήριο

Σταθερό: +30 22310 66841

Κινητό: +30 6972 860905

Κλήση WhatsApp Viber Messenger

Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30