ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΛΑΜΙΑ • ΟΔΗΓΟΣ ΦΑΡΜΑΚΟΥ

Fysiofol: Σίδηρος με Φυλλινικό, Δοσολογία & Εξετάσεις

Δημοσίευση: • Τελευταία ενημέρωση:

← Επιστροφή στον Κεντρικό Οδηγό για Σκευάσματα Σιδήρου

Το Fysiofol είναι φαρμακευτικό σκεύασμα που συνδυάζει σίδηρο με φυλλινικό ασβέστιο. Χρησιμοποιείται κυρίως όταν υπάρχει ανάγκη υποστήριξης της αιμοποίησης σε περιόδους αυξημένων αναγκών, όπως η κύηση, σύμφωνα με ιατρική οδηγία. Η σωστή παρακολούθηση δεν βασίζεται μόνο στον σίδηρο ορού, αλλά σε γενική αίματος, φερριτίνη, TIBC/τρανσφερρίνη, κορεσμό τρανσφερρίνης και, όταν χρειάζεται, φυλλικό οξύ ή βιταμίνη Β12.

Σε 1 λεπτό

Το Fysiofol περιέχει σιδηρούχο πρωτεϊνοσουκκινυλάτη και φυλλινικό ασβέστιο. Κάθε φιαλίδιο περιέχει 800 mg πρωτεϊνοηλεκτρικού σιδήρου, που αντιστοιχούν σε 40 mg Fe3+, μαζί με φυλλινικό ασβέστιο.

Η αναφερόμενη ένδειξη είναι η πρόληψη της αναιμίας της κύησης. Η συνηθισμένη χορήγηση που αναφέρεται είναι 1–2 φιαλίδια ημερησίως, κατά προτίμηση πριν από τα γεύματα, πάντα σύμφωνα με την οδηγία του θεράποντος ιατρού.

Δεν πρέπει να λαμβάνεται επειδή υπάρχει απλώς κόπωση, τριχόπτωση ή «χαμηλή ενέργεια». Πρώτα χρειάζεται εργαστηριακή τεκμηρίωση και σωστή διάκριση ανάμεσα σε σιδηροπενία, έλλειψη φυλλικού, έλλειψη Β12 ή άλλη μορφή αναιμίας.

ΜΟΡΦΗ
Κόνις και διαλύτης
Για πόσιμο διάλυμα
ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ
Σίδηρος + φυλλινικό
40 mg Fe3+ ανά φιαλίδιο
ΚΥΡΙΑ ΕΝΔΕΙΞΗ
Αναιμία κύησης
Πρόληψη με ιατρική οδηγία
ΕΛΕΓΧΟΣ
Γενική αίματος + φερριτίνη
Και πλήρες panel σιδήρου

1Τι είναι το Fysiofol

Το Fysiofol είναι φαρμακευτικό σκεύασμα που συνδυάζει σίδηρο με φυλλινικό ασβέστιο. Ανήκει στα σκευάσματα σιδήρου από το στόμα και κυκλοφορεί ως κόνις και διαλύτης για πόσιμο διάλυμα. Η μορφή του έχει πρακτική σημασία, γιατί το περιεχόμενο του πώματος αναμιγνύεται με το διάλυμα πριν από τη λήψη.

Το Fysiofol δεν είναι απλώς ένα γενικό «τονωτικό». Περιέχει δραστικές ουσίες που σχετίζονται με την αιμοποίηση, δηλαδή την παραγωγή κυττάρων αίματος. Ο σίδηρος είναι απαραίτητος για την παραγωγή αιμοσφαιρίνης, ενώ το φυλλινικό συμμετέχει σε μηχανισμούς που σχετίζονται με τη σύνθεση νουκλεϊκών οξέων και την κυτταρική διαίρεση.

Η επιλογή του πρέπει να γίνεται με ιατρική καθοδήγηση. Ιδιαίτερα στην κύηση, όπου οι ανάγκες σε σίδηρο και παράγοντες αιμοποίησης μπορεί να αυξηθούν, η αγωγή δεν πρέπει να βασίζεται μόνο σε συμπτώματα. Χρειάζεται εργαστηριακός έλεγχος, αξιολόγηση της γενικής αίματος και παρακολούθηση των αποθηκών σιδήρου.

2Τι περιέχει

Το Fysiofol περιέχει σιδηρούχο πρωτεϊνοσουκκινυλάτη και φυλλινικό ασβέστιο πενταϋδρικό. Στο φιαλίδιο υπάρχει πρωτεϊνοηλεκτρικός σίδηρος 800 mg, ποσότητα που ισοδυναμεί με 40 mg τρισθενούς σιδήρου Fe3+. Στο αποθηκευτικό πώμα υπάρχει η κόνις με φυλλινικό ασβέστιο πενταϋδρικό.

Η ύπαρξη δύο συστατικών είναι ο λόγος που το Fysiofol δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν απλό σκεύασμα σιδήρου. Ο σίδηρος και το φυλλινικό έχουν διαφορετικούς ρόλους στην αιμοποίηση. Ο σίδηρος σχετίζεται άμεσα με την αιμοσφαιρίνη, ενώ το φυλλινικό σχετίζεται με τη σωστή κυτταρική παραγωγή.

↔️ Σύρετε οριζόντια για να δείτε όλες τις στήλες του πίνακα
ΣυστατικόΠοσότηταΚλινική σημασία
Πρωτεϊνοηλεκτρικός σίδηρος800 mg ανά φιαλίδιοΑντιστοιχεί σε 40 mg Fe3+ για υποστήριξη της αιμοποίησης.
Φυλλινικό ασβέστιο πενταϋδρικό0,235 mg στο πώμαΑντιστοιχεί σε 0,185 mg φυλλινικού οξέος.
ΜορφήΚόνις + διαλύτηςΑναμιγνύεται πριν από τη λήψη σύμφωνα με τις οδηγίες.

3Πότε χρησιμοποιείται

Το Fysiofol χρησιμοποιείται κυρίως στο πλαίσιο της πρόληψης της αναιμίας στην κύηση, όταν υπάρχει ιατρική ένδειξη. Η κύηση είναι περίοδος αυξημένων απαιτήσεων, γιατί ο οργανισμός χρειάζεται επαρκή αιμοποίηση και σωστή κάλυψη θρεπτικών παραγόντων που σχετίζονται με την παραγωγή αίματος.

Η χρήση του δεν πρέπει να γίνεται αυτόματα σε κάθε γυναίκα που είναι έγκυος ή θηλάζει. Ο γυναικολόγος ή ο θεράπων ιατρός αξιολογεί τη γενική αίματος, τη φερριτίνη, το ιστορικό, τη διατροφή, το τρίμηνο κύησης, την ανοχή από το στομάχι και το αν υπάρχει ανάγκη για συνδυασμό σιδήρου με φυλλινικό.

Επειδή η αναιμία δεν οφείλεται πάντα σε έλλειψη σιδήρου, χρειάζεται σωστή διάκριση. Μπορεί να υπάρχει αναιμία λόγω Β12, φυλλικού, φλεγμονής, νεφρικής νόσου, αιμορραγίας ή άλλης αιματολογικής αιτίας. Η λήψη Fysiofol χωρίς διάγνωση μπορεί να καθυστερήσει τη σωστή διερεύνηση.

4Γιατί έχει σίδηρο και φυλλινικό

Ο σίδηρος και το φυλλινικό συνδέονται με την αιμοποίηση, αλλά με διαφορετικό τρόπο. Ο σίδηρος είναι απαραίτητος για την αιμοσφαιρίνη, την πρωτεΐνη που επιτρέπει στα ερυθρά αιμοσφαίρια να μεταφέρουν οξυγόνο. Όταν οι αποθήκες σιδήρου μειώνονται, μπορεί να εμφανιστεί σιδηροπενία και, αργότερα, σιδηροπενική αναιμία.

Το φυλλινικό ασβέστιο είναι μορφή που σχετίζεται με τον μεταβολισμό του φυλλικού. Το φυλλικό σύστημα συμμετέχει στη σύνθεση DNA και στην παραγωγή κυττάρων που διαιρούνται γρήγορα, όπως τα κύτταρα του αίματος. Για αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία σε περιόδους αυξημένων αναγκών, όπως η κύηση.

Ο συνδυασμός δεν σημαίνει ότι το Fysiofol είναι πάντα καλύτερη επιλογή από ένα απλό σκεύασμα σιδήρου. Σημαίνει ότι περιέχει δύο δραστικές ουσίες και πρέπει να επιλέγεται όταν η συνολική εικόνα του ασθενούς το δικαιολογεί.

5Fysiofol και αναιμία κύησης

Η αναιμία στην κύηση είναι συχνό κλινικό θέμα, αλλά δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται πρόχειρα. Η αιμοσφαιρίνη, ο αιματοκρίτης και οι δείκτες των ερυθρών αλλάζουν κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Παράλληλα, αυξάνονται οι ανάγκες για σίδηρο και για θρεπτικούς παράγοντες που στηρίζουν την αιμοποίηση.

Το Fysiofol έχει θέση στην πρόληψη της αναιμίας της κύησης όταν ο γιατρός το επιλέγει. Αυτό όμως δεν αντικαθιστά τον εργαστηριακό έλεγχο. Μια έγκυος μπορεί να έχει χαμηλή φερριτίνη χωρίς ακόμη χαμηλή αιμοσφαιρίνη ή μπορεί να έχει αναιμία που δεν οφείλεται μόνο σε σίδηρο.

Η παρακολούθηση στην κύηση πρέπει να είναι εξατομικευμένη. Αν υπάρχει έντονη κόπωση, ταχυκαρδία, δύσπνοια, ζάλη, πολύ χαμηλή αιμοσφαιρίνη ή μη αναμενόμενη πτώση αιματοκρίτη, χρειάζεται επικοινωνία με τον γυναικολόγο και όχι απλή αλλαγή ή αύξηση σκευάσματος.

6Fysiofol και σιδηροπενία

Η σιδηροπενία σημαίνει ότι οι αποθήκες σιδήρου του οργανισμού έχουν μειωθεί. Στην αρχή μπορεί να υπάρχει χαμηλή φερριτίνη χωρίς εμφανή αναιμία. Αν η έλλειψη συνεχιστεί, μπορεί να μειωθεί η αιμοσφαιρίνη και να εμφανιστεί σιδηροπενική αναιμία.

Το Fysiofol παρέχει τρισθενή σίδηρο σε μορφή πρωτεϊνοσουκκινυλάτης. Η αξιολόγηση της σιδηροπενίας όμως δεν γίνεται μόνο από τον σίδηρο ορού. Χρειάζεται φερριτίνη, TIBC ή τρανσφερρίνη, κορεσμός τρανσφερρίνης και γενική αίματος. Αν υπάρχει φλεγμονή, η φερριτίνη μπορεί να είναι παραπλανητική και να χρειάζεται προσεκτική ερμηνεία.

Η σιδηροπενία πρέπει επίσης να οδηγεί σε αναζήτηση αιτίας. Σε κύηση οι αυξημένες ανάγκες παίζουν σημαντικό ρόλο. Σε άλλες περιπτώσεις μπορεί να ευθύνεται ανεπαρκής πρόσληψη, απώλεια αίματος, γαστρεντερική αιμορραγία, δυσαπορρόφηση ή χρόνια φλεγμονή.

7Ποια συμπτώματα οδηγούν σε έλεγχο

Συμπτώματα όπως κόπωση, αδυναμία, δύσπνοια στην προσπάθεια, ταχυκαρδία, ζάλη, πονοκέφαλοι, ωχρότητα, μειωμένη αντοχή, τριχόπτωση ή εύθραυστα νύχια μπορεί να οδηγήσουν σε έλεγχο για σιδηροπενία ή αναιμία. Στην κύηση, ορισμένα συμπτώματα μπορεί να αποδοθούν εύκολα στην εγκυμοσύνη, αλλά δεν πρέπει να παραβλέπεται η πιθανότητα αιματολογικής επιβάρυνσης.

Τα συμπτώματα αυτά δεν είναι ειδικά. Η κόπωση μπορεί να οφείλεται σε έλλειψη ύπνου, θυρεοειδή, λοιμώξεις, φλεγμονή, βιταμίνη Β12, ψυχοσωματική επιβάρυνση ή καρδιολογικά αίτια. Για αυτό δεν είναι ασφαλές να ξεκινά κανείς σίδηρο μόνο επειδή νιώθει αδυναμία.

Ο εργαστηριακός έλεγχος βοηθά να ξεχωρίσει αν υπάρχει σιδηροπενία, αναιμία, έλλειψη φυλλικού, έλλειψη Β12 ή μικτή εικόνα. Η θεραπεία πρέπει να στοχεύει στην αιτία, όχι μόνο στο σύμπτωμα.

8Ποιες εξετάσεις χρειάζονται πριν τη λήψη

Πριν από τη λήψη Fysiofol, η βασική εξέταση είναι η γενική αίματος. Δείχνει αιμοσφαιρίνη, αιματοκρίτη, MCV, MCH, RDW και τη συνολική εικόνα των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Αυτά τα στοιχεία βοηθούν να φανεί αν η εικόνα ταιριάζει με σιδηροπενία, με έλλειψη φυλλικού/Β12 ή με άλλη μορφή αναιμίας.

Η φερριτίνη δείχνει τις αποθήκες σιδήρου. Ο σίδηρος αίματος, το TIBC ή η τρανσφερρίνη και ο κορεσμός τρανσφερρίνης βοηθούν να εκτιμηθεί η διαθεσιμότητα του σιδήρου. Όταν υπάρχει υποψία μικτής αναιμίας, κύηση ή αυξημένο MCV, μπορεί να χρειαστεί έλεγχος φυλλικού οξέος και βιταμίνης Β12.

↔️ Σύρετε οριζόντια για να δείτε όλες τις στήλες του πίνακα
ΕξέτασηΤι δείχνειΓιατί χρειάζεται
Γενική αίματοςΑιμοσφαιρίνη, αιματοκρίτης, MCV, MCH, RDWΔείχνει αν υπάρχει αναιμία και ποιος τύπος είναι πιθανότερος.
ΦερριτίνηΑποθήκες σιδήρουΧαμηλή τιμή υποστηρίζει σιδηροπενία.
Σίδηρος ορούΚυκλοφορών σίδηροςΧρήσιμος μόνο μαζί με TIBC/τρανσφερρίνη και TSAT.
TIBC / τρανσφερρίνηΙκανότητα μεταφοράς σιδήρουΒοηθά στη διάκριση σιδηροπενίας από φλεγμονώδη εικόνα.
Κορεσμός τρανσφερρίνηςΔιαθέσιμος σίδηρος για ιστούςΧρήσιμος όταν η φερριτίνη επηρεάζεται από φλεγμονή.
Φυλλικό οξύ / Β12Παράγοντες αιμοποίησηςΑπαραίτητα όταν υπάρχει υποψία μεγαλοβλαστικής ή μικτής αναιμίας.

Για πιο αναλυτική ερμηνεία του panel σιδήρου, δείτε τον οδηγό: Σίδηρος, φερριτίνη, τρανσφερρίνη, TIBC και κορεσμός.

9Δοσολογία και τρόπος λήψης

Η δοσολογία του Fysiofol πρέπει να ακολουθεί την οδηγία του γιατρού. Η αναφερόμενη χορήγηση είναι ένα έως δύο φιαλίδια ημερησίως, κατά προτίμηση πριν από τα γεύματα. Η τελική δόση εξαρτάται από την κύηση, τις εξετάσεις, την ανοχή, το ιστορικό και τον στόχο της αγωγής.

Η λήψη πριν από τα γεύματα μπορεί να ευνοεί την απορρόφηση του σιδήρου, αλλά σε ορισμένους ανθρώπους προκαλεί γαστρεντερικές ενοχλήσεις. Αν εμφανιστεί ναυτία, επιγαστρικό βάρος, διάρροια ή δυσκοιλιότητα, δεν πρέπει να αλλάζει αυθαίρετα η δόση. Ο γιατρός μπορεί να προσαρμόσει τον τρόπο λήψης ή να επιλέξει άλλο σχήμα.

Η αύξηση της δόσης χωρίς οδηγία δεν σημαίνει καλύτερο αποτέλεσμα. Μπορεί να αυξήσει τις ανεπιθύμητες ενέργειες και να μειώσει τη συμμόρφωση. Η θεραπεία με σίδηρο χρειάζεται συνέπεια, σωστή χρονική λήψη και εργαστηριακή παρακολούθηση.

10Πώς ετοιμάζεται το πόσιμο διάλυμα

Το Fysiofol είναι κόνις και διαλύτης για πόσιμο διάλυμα. Αυτό σημαίνει ότι το φιαλίδιο δεν λαμβάνεται απλώς όπως είναι χωρίς χειρισμό. Η κόνις που βρίσκεται στο ειδικό πώμα πρέπει να περάσει στο διάλυμα και το μείγμα να ανακινηθεί μέχρι να διαλυθεί σωστά.

Στην πράξη, ακολουθείται η οδηγία του φύλλου οδηγιών ή του φαρμακοποιού για το άνοιγμα και την ανάμιξη. Ο ασθενής δεν πρέπει να μοιράζει τη δόση αν δεν έχει τέτοια οδηγία, ούτε να φυλάσσει αναμεμιγμένο διάλυμα για αργότερα αν δεν προβλέπεται.

Αν υπάρχει δυσκολία στον χειρισμό του πώματος, είναι προτιμότερο να ζητηθεί επίδειξη από τον φαρμακοποιό. Στην κύηση, όπου η συνέπεια στη λήψη έχει ιδιαίτερη σημασία, η σωστή προετοιμασία βοηθά να αποφεύγονται λάθη στη δόση.

11Τι να αποφεύγετε γύρω από τη λήψη

Η απορρόφηση του σιδήρου μπορεί να επηρεαστεί από τρόφιμα, ροφήματα και φάρμακα που λαμβάνονται κοντά στη δόση. Καφές, τσάι, γαλακτοκομικά, ασβέστιο, μαγνήσιο και αντιόξινα μπορεί να μειώσουν τη διαθεσιμότητα του σιδήρου, ανάλογα με το σχήμα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα αυτά απαγορεύονται συνολικά. Σημαίνει ότι συχνά χρειάζεται χρονική απόσταση. Ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός μπορεί να δώσει πρακτικό πρόγραμμα ώστε το Fysiofol να μη συμπίπτει με φάρμακα ή τροφές που μειώνουν την απορρόφηση.

Πρακτικό σημείο: αν λαμβάνετε θυροξίνη, αντιβιοτικά, αντιόξινα, ασβέστιο, μαγνήσιο, πολυβιταμίνες ή φάρμακα για το στομάχι, ενημερώστε τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό πριν τα συνδυάσετε με Fysiofol.

12Πιθανές παρενέργειες

Το Fysiofol μπορεί να προκαλέσει γαστρεντερικές ενοχλήσεις, όπως διάρροια, ναυτία, δυσκοιλιότητα ή επιγαστρικό πόνο, ιδιαίτερα σε υψηλότερες δόσεις ή σε άτομα με ευαισθησία στο πεπτικό. Οι ενοχλήσεις αυτές συχνά σχετίζονται με τον σίδηρο και πρέπει να συζητώνται με τον γιατρό αν επιμένουν.

Τα σκευάσματα σιδήρου μπορεί να σκουρύνουν τα κόπρανα. Αυτό από μόνο του δεν σημαίνει αιμορραγία. Αν όμως τα κόπρανα είναι μαύρα σαν πίσσα, αν υπάρχει έντονη αδυναμία, ζάλη, πόνος, αίμα ή αιφνίδια επιδείνωση, χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Σπάνια μπορεί να εμφανιστούν αντιδράσεις υπερευαισθησίας. Αν παρουσιαστεί εξάνθημα, πρήξιμο, δύσπνοια ή έντονη ζάλη, η λήψη πρέπει να διακοπεί και να ζητηθεί ιατρική βοήθεια.

13Πότε χρειάζεται προσοχή ή αποφυγή

Το Fysiofol δεν πρέπει να λαμβάνεται όταν υπάρχει γνωστή υπερευαισθησία σε συστατικό του προϊόντος. Επίσης, χρειάζεται αποφυγή ή ειδική αξιολόγηση σε καταστάσεις υπερφόρτωσης σιδήρου, όπως αιμοχρωμάτωση ή αιμοσιδήρωση.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν υπάρχει μεγαλοβλαστική αναιμία από έλλειψη βιταμίνης Β12 ή μεγαλοβλαστική αναιμία αδιευκρίνιστης αιτιολογίας. Σε αυτές τις περιπτώσεις δεν πρέπει να δίνεται έμφαση μόνο στο φυλλινικό ή στον σίδηρο, γιατί μπορεί να παραμείνει αδιάγνωστη σημαντική έλλειψη Β12.

Αν υπάρχει αυξημένη φερριτίνη, υψηλός κορεσμός τρανσφερρίνης, ιστορικό μεταγγίσεων, χρόνια ηπατική νόσος ή ανεξήγητη αναιμία, η λήψη σιδήρου πρέπει να γίνεται μόνο μετά από ιατρική αξιολόγηση.

14Αλληλεπιδράσεις με φάρμακα

Τα παράγωγα του σιδήρου μπορεί να μειώσουν την απορρόφηση ορισμένων φαρμάκων, όπως οι τετρακυκλίνες. Για αυτό η ταυτόχρονη χορήγηση με συγκεκριμένα αντιβιοτικά πρέπει να αποφεύγεται ή να γίνεται με σαφή οδηγία χρονικής απόστασης.

Πρακτική προσοχή χρειάζεται επίσης με φάρμακα ή συμπληρώματα που περιέχουν μέταλλα, με αντιόξινα, με θυροξίνη και με πολυβιταμίνες. Πολλές πολυβιταμίνες της κύησης περιέχουν ήδη σίδηρο ή φυλλικό, άρα ο συνδυασμός χωρίς έλεγχο μπορεί να οδηγήσει σε διπλή λήψη.

Επειδή το Fysiofol περιέχει φυλλινικό ασβέστιο, πρέπει να αναφέρεται στον γιατρό αν ο ασθενής λαμβάνει φάρμακα που σχετίζονται με τον μεταβολισμό του φυλλικού, όπως μεθοτρεξάτη ή άλλα ειδικά θεραπευτικά σχήματα. Η συνολική φαρμακευτική αγωγή έχει σημασία.

15Φυλλικό, φυλλινικό και Β12

Το φυλλικό οξύ, το φυλλινικό και η βιταμίνη Β12 σχετίζονται με την παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων, αλλά δεν είναι το ίδιο πράγμα. Η έλλειψη φυλλικού ή Β12 μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλοβλαστική αναιμία, συνήθως με αυξημένο MCV στη γενική αίματος.

Η σιδηροπενία συνήθως δίνει διαφορετική εικόνα, με μικρότερα ερυθρά αιμοσφαίρια και χαμηλότερους δείκτες MCV ή MCH. Όταν συνυπάρχουν ελλείψεις, η εικόνα μπορεί να μπερδευτεί. Για παράδειγμα, μία έλλειψη σιδήρου μπορεί να «ρίχνει» το MCV και μία έλλειψη Β12 ή φυλλικού να το «ανεβάζει», οδηγώντας τελικά σε φαινομενικά φυσιολογικό MCV.

Για αυτό, όταν υπάρχει κύηση, μακροκυττάρωση, χορτοφαγική/vegan διατροφή, ιστορικό γαστρεντερικής πάθησης, δυσαπορρόφηση ή νευρολογικά συμπτώματα, μπορεί να χρειαστεί έλεγχος φυλλικού και Β12. Δείτε επίσης τον οδηγό Φυλλικό Οξύ: Εξέταση Αίματος, Τιμές, Έλλειψη & Εγκυμοσύνη.

16Πότε δεν αρκεί ο πόσιμος σίδηρος

Ο πόσιμος σίδηρος δεν είναι πάντα αρκετός. Αν υπάρχει σοβαρή αναιμία, ενεργή αιμορραγία, σημαντική δυσαπορρόφηση, φλεγμονώδης νόσος εντέρου, ιστορικό γαστρικής επέμβασης ή πλήρης δυσανεξία από το γαστρεντερικό, μπορεί να χρειαστεί διαφορετική προσέγγιση.

Αν οι τιμές δεν βελτιώνονται παρά τη σωστή λήψη, πρέπει να εξεταστεί αν υπάρχει συνεχιζόμενη απώλεια αίματος, πρόβλημα απορρόφησης, λάθος τρόπος λήψης, αλληλεπιδράσεις ή άλλη αιτία αναιμίας. Σε τέτοια περίπτωση δεν αρκεί να αλλάξει ο ασθενής μόνος του σκεύασμα.

Η ενδοφλέβια χορήγηση σιδήρου είναι ιατρική επιλογή για συγκεκριμένες περιπτώσεις και όχι απλώς «πιο δυνατός σίδηρος». Για συνολική σύγκριση μορφών θεραπείας μπορείτε να δείτε τον οδηγό: Σκευάσματα Σιδήρου: Χάπι, Σιρόπι ή Ενδοφλέβιος Σίδηρος.

17Πώς γίνεται ο επανέλεγχος

Ο επανέλεγχος μετά την έναρξη Fysiofol γίνεται με βάση τον λόγο χορήγησης. Στην κύηση, το πρόγραμμα παρακολούθησης καθορίζεται από τον γυναικολόγο. Συνήθως αξιολογούνται η γενική αίματος και, όταν χρειάζεται, οι δείκτες αποθηκών και μεταφοράς σιδήρου.

Η αιμοσφαιρίνη μπορεί να βελτιωθεί πριν γεμίσουν οι αποθήκες σιδήρου. Γι’ αυτό η φερριτίνη έχει ιδιαίτερη σημασία. Αν η αιμοσφαιρίνη ανεβαίνει αλλά η φερριτίνη παραμένει χαμηλή, η διακοπή της αγωγής χωρίς οδηγία μπορεί να οδηγήσει σε υποτροπή της σιδηροπενίας.

Ο επανέλεγχος δεν πρέπει να γίνεται τυχαία ούτε υπερβολικά συχνά χωρίς λόγο. Πρέπει να απαντά σε συγκεκριμένα ερωτήματα: βελτιώθηκε η αιμοσφαιρίνη; γεμίζουν οι αποθήκες; παραμένει χαμηλός ο κορεσμός τρανσφερρίνης; υπάρχει φλεγμονή; χρειάζεται έλεγχος Β12 ή φυλλικού;

18Πώς ερμηνεύονται φερριτίνη, σίδηρος, TIBC και TSAT

Η φερριτίνη είναι ο βασικός δείκτης αποθηκών σιδήρου. Όταν είναι χαμηλή, υποστηρίζει έντονα σιδηροπενία. Όμως η φερριτίνη μπορεί να αυξηθεί σε φλεγμονή, λοίμωξη, ηπατική επιβάρυνση ή άλλες καταστάσεις, άρα δεν πρέπει να ερμηνεύεται μόνη της.

Ο σίδηρος ορού δείχνει τον σίδηρο που κυκλοφορεί τη στιγμή της εξέτασης και μεταβάλλεται. Το TIBC ή η τρανσφερρίνη δείχνει την ικανότητα μεταφοράς σιδήρου. Ο κορεσμός τρανσφερρίνης δείχνει πόσο διαθέσιμος είναι ο σίδηρος για τους ιστούς και την αιμοποίηση.

↔️ Σύρετε οριζόντια για να δείτε όλες τις στήλες του πίνακα
Πιθανό μοτίβοΤι μπορεί να δείχνειΤι χρειάζεται
Χαμηλή φερριτίνη + χαμηλός σίδηρος + αυξημένο TIBCΣυμβατό με σιδηροπενίαΑναζήτηση αιτίας και θεραπευτικό πλάνο.
Φυσιολογική ή υψηλή φερριτίνη + χαμηλός TSATΠιθανή φλεγμονώδης επίδρασηΣυσχέτιση με CRP, γενική αίματος και ιστορικό.
Χαμηλή Hb + υψηλό MCVΠιθανή έλλειψη Β12 ή φυλλικούΈλεγχος Β12, φυλλικού και ιατρική αξιολόγηση.
Υψηλή φερριτίνη + υψηλός TSATΠιθανή υπερφόρτωση σιδήρουΑποφυγή σιδήρου μέχρι να γίνει ιατρική εκτίμηση.

19Διαφορές από Omalin Plus και άλλα σκευάσματα

Το Fysiofol μοιάζει θεματικά με άλλα σκευάσματα σιδήρου που συνδυάζονται με φυλλινικό ή φυλλικό, αλλά δεν είναι όλα τα προϊόντα ίδια. Διαφέρουν στη μορφή του σιδήρου, στο αν περιέχουν φυλλικό ή φυλλινικό, στη φαρμακοτεχνική μορφή, στην περιεκτικότητα και στην ένδειξη.

Η επιλογή ανάμεσα σε Fysiofol, Omalin Plus, Hemafer Fol, Ferrum Fol Hausmann ή άλλα σκευάσματα δεν πρέπει να γίνεται με βάση το όνομα, τη λέξη «Plus» ή την εντύπωση ότι περισσότεροι συνδυασμοί είναι πάντα καλύτεροι. Η επιλογή γίνεται με βάση την κλινική εικόνα και τις εξετάσεις.

Στον κεντρικό οδηγό Φάρμακα Σιδήρου: Χάπι, Σιρόπι, Ενδοφλέβιος Σίδηρος μπορείτε να δείτε συγκεντρωμένα τα βασικά σκευάσματα και τη λογική εργαστηριακής παρακολούθησης.

20Συχνές ερωτήσεις

Το Fysiofol είναι σίδηρος;
Ναι, είναι σκεύασμα που περιέχει σίδηρο μαζί με φυλλινικό ασβέστιο.
Πόσο σίδηρο έχει ένα φιαλίδιο Fysiofol;
Κάθε φιαλίδιο αντιστοιχεί σε 40 mg τρισθενούς σιδήρου Fe3+.
Το Fysiofol είναι για εγκυμοσύνη;
Η ένδειξή του αφορά την πρόληψη της αναιμίας της κύησης, πάντα με ιατρική οδηγία.
Χρειάζεται φερριτίνη πριν από το Fysiofol;
Συνήθως χρειάζεται έλεγχος φερριτίνης, γενικής αίματος και panel σιδήρου για σωστή αξιολόγηση.
Είναι ίδιο με το φυλλικό οξύ;
Όχι, περιέχει φυλλινικό ασβέστιο και όχι απλώς ένα κοινό συμπλήρωμα φυλλικού οξέος.
Μπορεί να μαυρίσουν τα κόπρανα;
Ναι, τα σκευάσματα σιδήρου μπορεί να σκουρύνουν τα κόπρανα, αλλά ύποπτα συμπτώματα αιμορραγίας χρειάζονται άμεση αξιολόγηση.
Μπορώ να το πάρω με αντιβίωση;
Ο σίδηρος μπορεί να μειώσει την απορρόφηση ορισμένων αντιβιοτικών, γι’ αυτό χρειάζεται οδηγία για χρονική απόσταση.

21Τι να θυμάστε

Το Fysiofol είναι σκεύασμα σιδήρου με φυλλινικό ασβέστιο. Κάθε φιαλίδιο αντιστοιχεί σε 40 mg τρισθενούς σιδήρου και περιέχει φυλλινικό ασβέστιο στο ειδικό πώμα.

Η κύρια ένδειξη είναι η πρόληψη της αναιμίας της κύησης με ιατρική οδηγία. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως απλό «δυναμωτικό» για κόπωση ή τριχόπτωση χωρίς εργαστηριακό έλεγχο.

Η σωστή παρακολούθηση περιλαμβάνει γενική αίματος, φερριτίνη, σίδηρο, TIBC ή τρανσφερρίνη και κορεσμό τρανσφερρίνης. Όταν υπάρχει υποψία μικτής αναιμίας, κύηση ή αυξημένο MCV, μπορεί να χρειαστεί έλεγχος φυλλικού και βιταμίνης Β12.

Αν υπάρχουν έντονες ενοχλήσεις, σημεία αιμορραγίας, αλλεργική αντίδραση, πολύ χαμηλή αιμοσφαιρίνη ή μη ανταπόκριση στην αγωγή, χρειάζεται ιατρική επανεκτίμηση.

22Κλείστε Ραντεβού & Βιβλιογραφία

ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΛΑΜΙΑ

Εξετάσεις αίματος και εργαστηριακή παρακολούθηση

Για διερεύνηση σιδηροπενίας, χαμηλής φερριτίνης, αναιμίας κύησης ή παρακολούθηση αγωγής με σίδηρο, ο εργαστηριακός έλεγχος βοηθά να αξιολογηθούν οι αποθήκες, η αιμοσφαιρίνη, ο κορεσμός τρανσφερρίνης και πιθανές μικτές ελλείψεις.

Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας • Έσλιν 19, Λαμία 35100 • Τηλ. +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30

Βιβλιογραφία

Γαληνός – FYSIOFOL: γενικά στοιχεία φαρμάκου
Galinos drug database
https://www.galinos.gr/web/drugs/main/drugs/fysiofol
Γαληνός – FYSIOFOL: σύνθεση σκευάσματος
Galinos drug database
https://www.galinos.gr/web/drugs/main/packages/1990
Γαληνός – FYSIOFOL: οδηγίες χρήσης
Galinos drug database
https://www.galinos.gr/web/drugs/main/packages/1990/usage
Γαληνός – FYSIOFOL: αντενδείξεις, προφυλάξεις και αλληλεπιδράσεις
Galinos drug database
https://www.galinos.gr/web/drugs/main/packages/1990/precautions
Φάρμακα Σιδήρου: Χάπι, Σιρόπι, Ενδοφλέβιος Σίδηρος
Μικροβιολογικό Λαμία
https://mikrobiologikolamia.gr/skevasmata-sidirou/
Εξέταση Φερριτίνης: Προετοιμασία, Αποτελέσματα & Πότε Γίνεται
Μικροβιολογικό Λαμία
https://mikrobiologikolamia.gr/exetasi-ferritinis/
Φυλλικό Οξύ: Εξέταση Αίματος, Τιμές, Έλλειψη & Εγκυμοσύνη
Μικροβιολογικό Λαμία
https://mikrobiologikolamia.gr/fylliko-oxy-pliris-odigos/
Κατάλογος Εξετάσεων – Μικροβιολογικό Λαμία
https://mikrobiologikolamia.gr/katalogos-eksetaseon/
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας
Επιστημονική επιμέλεια άρθρου
Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος
Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος Απόφοιτος Ιατρικής Σχολής Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Υπεύθυνος ιατρικής επιμέλειας περιεχομένου
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας Έσλιν 19, Λαμία 35100
Επικοινωνία με το εργαστήριο
Σταθερό: +30 22310 66841
Κινητό: +30 6972 860905
Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30