ΑΝΤΙΥΠΕΡΤΑΣΙΚΑ • ARB • ΒΑΛΣΑΡΤΑΝΗ

Diovan (Βαλσαρτάνη): Πίεση, Δοσολογία, Παρενέργειες, Κάλιο και Εξετάσεις

Δημοσίευση: 8 Αυγούστου 2026 • Τελευταία ενημέρωση: 8 Αυγούστου 2026

Σημαντικό: Οι πληροφορίες του άρθρου είναι ενημερωτικές και δεν αποτελούν εξατομικευμένη ιατρική οδηγία. Η δόση της βαλσαρτάνης και οποιαδήποτε αλλαγή στην αντιυπερτασική αγωγή καθορίζονται από τον θεράποντα ιατρό.

Περιεχόμενα

1Τι είναι το Diovan

Το Diovan είναι εμπορική ονομασία φαρμάκου που περιέχει τη δραστική ουσία βαλσαρτάνη (valsartan). Ανήκει στους ανταγωνιστές των υποδοχέων της αγγειοτασίνης ΙΙ, γνωστούς και ως ARBs ή sartans.

Η συγκεκριμένη κατηγορία αποτελεί μία από τις βασικές κατηγορίες φαρμάκων για την αρτηριακή υπέρταση. Στην ίδια οικογένεια ανήκουν και άλλες δραστικές ουσίες, όπως η καντεσαρτάνη, η ολμεσαρτάνη, η ιρβεσαρτάνη και η τελμισαρτάνη.

Το Diovan δεν είναι διουρητικό και δεν είναι αναστολέας ΜΕΑ. Η δραστική ουσία του δρα σε διαφορετικό σημείο του συστήματος ρενίνης–αγγειοτασίνης και μειώνει τη δράση της αγγειοτασίνης ΙΙ στα αγγεία.

2Πώς δρα η βαλσαρτάνη

Η αγγειοτασίνη ΙΙ είναι ουσία του οργανισμού που μεταξύ άλλων προκαλεί σύσπαση των αγγείων και συμβάλλει στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, του νατρίου και της αλδοστερόνης.

Η βαλσαρτάνη αποκλείει κυρίως τους υποδοχείς AT1 της αγγειοτασίνης ΙΙ. Με αυτόν τον τρόπο μειώνεται η αγγειοσύσπαση και τα αγγεία μπορούν να παραμείνουν περισσότερο διατεταμένα, συμβάλλοντας στη μείωση της αρτηριακής πίεσης.

Επειδή επηρεάζει επίσης το σύστημα ρενίνης–αγγειοτασίνης–αλδοστερόνης, μπορεί να επηρεάσει τη νεφρική λειτουργία και τη συγκέντρωση καλίου στο αίμα σε ορισμένους ασθενείς.

3Σε τι χρησιμοποιείται το Diovan

Οι εγκεκριμένες ενδείξεις της βαλσαρτάνης εξαρτώνται και από την περιεκτικότητα του σκευάσματος. Οι βασικές χρήσεις του Diovan περιλαμβάνουν:

• Αρτηριακή υπέρταση σε ενήλικες.
• Υπέρταση σε επιλεγμένα παιδιά και εφήβους ηλικίας 6–18 ετών, με δοσολογία που καθορίζεται από τον ιατρό.
• Πρόσφατο έμφραγμα μυοκαρδίου σε συγκεκριμένους κλινικά σταθερούς ενήλικες.
• Συμπτωματική καρδιακή ανεπάρκεια σε συγκεκριμένες περιπτώσεις ενηλίκων.

Οι δόσεις για καρδιακή ανεπάρκεια και μετά από έμφραγμα είναι διαφορετικές από τη συνηθισμένη δοσολογία της υπέρτασης. Για τον λόγο αυτό οι ασθενείς δεν πρέπει να μεταφέρουν μόνοι τους δοσολογικά σχήματα από μία ένδειξη σε άλλη.

4Diovan και αρτηριακή πίεση

Στην ιδιοπαθή υπέρταση, η βαλσαρτάνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μονοθεραπεία ή ως μέρος συνδυασμένης αντιυπερτασικής αγωγής.

Η επιλογή του φαρμάκου δεν βασίζεται μόνο στο πόσο υψηλή είναι η πίεση. Ο ιατρός λαμβάνει υπόψη την ηλικία, τη νεφρική λειτουργία, το κάλιο, πιθανό σακχαρώδη διαβήτη, καρδιαγγειακό ιστορικό και τα υπόλοιπα φάρμακα που λαμβάνει ο ασθενής.

Η καθημερινή μέτρηση στο σπίτι μπορεί να βοηθήσει στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας, αλλά μία μεμονωμένη υψηλή ή χαμηλή τιμή δεν αποτελεί από μόνη της λόγο αλλαγής της δόσης.

5Diovan 40, 80, 160 και 320 mg

Το Diovan έχει εγκριθεί σε διαφορετικές περιεκτικότητες βαλσαρτάνης, μεταξύ των οποίων 40 mg, 80 mg, 160 mg και 320 mg.

Η ύπαρξη διαφορετικών περιεκτικοτήτων δεν σημαίνει ότι όλες χρησιμοποιούνται με τον ίδιο τρόπο. Για παράδειγμα, στην υπέρταση των ενηλίκων χρησιμοποιούνται συνήθως τα 80, 160 ή 320 mg, ενώ μικρότερες δόσεις μπορούν να χρησιμοποιούνται σε άλλα θεραπευτικά σχήματα.

Ο ασθενής πρέπει να ακολουθεί την περιεκτικότητα και τη δοσολογία που αναγράφονται στην προσωπική του συνταγή.

6Δοσολογία του Diovan για υπέρταση

Για την ιδιοπαθή υπέρταση στους ενήλικες, η εγκεκριμένη πληροφορία του προϊόντος αναφέρει ως συνήθη δόση έναρξης 80 mg μία φορά την ημέρα.

Αν η πίεση δεν ελέγχεται επαρκώς, ο θεράπων ιατρός μπορεί ανάλογα με την ανταπόκριση και την ανοχή να αυξήσει τη δόση στα 160 mg και, όταν υπάρχει ένδειξη, μέχρι 320 mg ημερησίως.

Άλλα δοσολογικά σχήματα χρησιμοποιούνται στην καρδιακή ανεπάρκεια ή μετά από έμφραγμα και απαιτούν αυστηρά ιατρική καθοδήγηση.

7Πώς λαμβάνεται το Diovan

Το Diovan λαμβάνεται από το στόμα με νερό και μπορεί να ληφθεί με ή χωρίς φαγητό.

Όταν έχει συνταγογραφηθεί μία φορά την ημέρα, είναι πρακτικό να λαμβάνεται περίπου την ίδια ώρα καθημερινά ώστε να μειώνεται η πιθανότητα παράλειψης.

Η ώρα της λήψης μπορεί να προσαρμόζεται στις ανάγκες του ασθενούς και στο συνολικό θεραπευτικό σχήμα. Δεν υπάρχει ένας υποχρεωτικός κανόνας ότι κάθε ασθενής πρέπει να το παίρνει αποκλειστικά πρωί ή αποκλειστικά βράδυ.

Εάν ξεχαστεί μία δόση, δεν πρέπει να λαμβάνεται διπλή δόση για αναπλήρωση. Οι ακριβείς οδηγίες εξαρτώνται από το πόσο κοντά βρίσκεται η επόμενη προγραμματισμένη δόση.

8Πότε αρχίζει να δρα

Το Diovan αρχίζει να ασκεί αντιυπερτασική δράση από τις πρώτες δόσεις, αλλά η αξιολόγηση της συνολικής αποτελεσματικότητας δεν πρέπει να γίνεται από μία μόνο ημέρα θεραπείας.

Σύμφωνα με την εγκεκριμένη πληροφορία του προϊόντος, ουσιαστικό μέρος της αντιυπερτασικής δράσης είναι εμφανές μέσα σε περίπου 2 εβδομάδες, ενώ η μέγιστη επίδραση μπορεί να χρειαστεί περίπου 4 εβδομάδες.

Αυτός είναι ένας λόγος για τον οποίο η αλλαγή δόσης δεν γίνεται συνήθως καθημερινά ανάλογα με κάθε μεμονωμένη μέτρηση πίεσης.

9Diovan: πιθανές παρενέργειες

Όπως όλα τα φάρμακα, η βαλσαρτάνη μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα εμφανιστούν σε κάθε ασθενή.

Ανάλογα με την ένδειξη και τον ασθενή, έχουν αναφερθεί μεταξύ άλλων:

• ζάλη ή ίλιγγος,
• χαμηλή αρτηριακή πίεση ή ορθοστατική υπόταση,
• αύξηση του καλίου,
• μεταβολές της νεφρικής λειτουργίας ή αύξηση της κρεατινίνης,
• ναυτία, διάρροια ή κοιλιακή ενόχληση,
• κεφαλαλγία,
• κόπωση,
• σπανιότερα αντιδράσεις υπερευαισθησίας ή αγγειοοίδημα.

Ξαφνικό πρήξιμο στο πρόσωπο, στα χείλη ή στη γλώσσα, δυσκολία στην αναπνοή, λιποθυμία ή σοβαρή υπόταση απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση.

10Χαμηλή πίεση και ζάλη

Η βαλσαρτάνη μειώνει την αρτηριακή πίεση και σε ορισμένους ασθενείς μπορεί να εμφανιστούν ζάλη, αδυναμία ή συμπτωματική υπόταση.

Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος όταν υπάρχει αφυδάτωση ή μειωμένος ενδαγγειακός όγκος, για παράδειγμα μετά από έντονη διάρροια ή εμέτους, ή σε ασθενείς που λαμβάνουν υψηλές δόσεις διουρητικών.

Εάν η ζάλη εμφανίζεται κατά την έγερση, βοηθά να καταγραφούν η πίεση και οι σφύξεις τόσο σε καθιστή όσο και, όταν είναι ασφαλές, σε όρθια θέση και να ενημερωθεί ο θεράπων ιατρός.

11Diovan και κάλιο: μπορεί να αυξηθεί;

Ναι. Η βαλσαρτάνη μπορεί σε ορισμένους ασθενείς να προκαλέσει ή να επιδεινώσει υπερκαλιαιμία, δηλαδή αυξημένο κάλιο στο αίμα.

Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος όταν συνυπάρχουν:

• χρόνια νεφρική νόσος,
• σακχαρώδης διαβήτης,
• υψηλό κάλιο πριν από την έναρξη της θεραπείας,
• καλιοπροστατευτικά διουρητικά,
• συμπληρώματα καλίου,
• υποκατάστατα αλατιού που περιέχουν κάλιο,
• άλλα φάρμακα που μπορούν να αυξήσουν το κάλιο.

Η μέτρηση του καλίου είναι επομένως μία από τις σημαντικότερες εξετάσεις σε ασθενείς που λαμβάνουν φάρμακα τα οποία επηρεάζουν το σύστημα ρενίνης–αγγειοτασίνης.

Δείτε αναλυτικά: Κάλιο στο αίμα: φυσιολογικές τιμές, χαμηλό και υψηλό κάλιο.

12Diovan, κρεατινίνη και νεφρική λειτουργία

Η βαλσαρτάνη επηρεάζει την αιμοδυναμική του νεφρού και για αυτό η κρεατινίνη και το eGFR έχουν ιδιαίτερη σημασία στην παρακολούθηση επιλεγμένων ασθενών.

Μία μεταβολή της κρεατινίνης μετά την έναρξη ή την αύξηση της δόσης πρέπει να αξιολογείται στο σωστό κλινικό πλαίσιο. Σημασία έχουν η αρχική νεφρική λειτουργία, η ενυδάτωση, η ταυτόχρονη χρήση διουρητικών ή αντιφλεγμονωδών και η παρουσία νεφραγγειακής νόσου.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε ασθενείς με σοβαρή νεφρική δυσλειτουργία και σε όσους λαμβάνουν συνδυασμούς φαρμάκων που επηρεάζουν το ίδιο σύστημα.

Δείτε επίσης: Κρεατινίνη αίματος και νεφρική λειτουργία.

13Ποιες εξετάσεις μπορεί να χρειάζονται με Diovan

Δεν χρειάζεται κάθε ασθενής ακριβώς το ίδιο πρόγραμμα εργαστηριακής παρακολούθησης. Οι εξετάσεις εξατομικεύονται ανάλογα με ηλικία, νεφρική λειτουργία, συνοδά νοσήματα και υπόλοιπη φαρμακευτική αγωγή.

Συχνά χρήσιμες εξετάσεις είναι:

• Κρεατινίνη αίματος και eGFR για τη νεφρική λειτουργία.
• Κάλιο (K).
• Νάτριο (Na) σε κατάλληλες κλινικές περιπτώσεις.
• Ουρία.
• Γενική ούρων.
• Λόγος αλβουμίνης/κρεατινίνης ούρων (ACR) όταν υπάρχει υπέρταση, διαβήτης ή αυξημένος νεφρικός κίνδυνος.

Η παρακολούθηση μπορεί να είναι πιο στενή μετά την έναρξη, μετά από σημαντική αύξηση της δόσης ή όταν προστίθεται άλλο φάρμακο που μπορεί να επηρεάσει νεφρική λειτουργία ή κάλιο.

Για την αλβουμίνη ούρων δείτε: Μικρολευκωματινουρία και ACR ούρων.

14Diovan και αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα

Πριν από την έναρξη της βαλσαρτάνης πρέπει να είναι γνωστή ολόκληρη η φαρμακευτική αγωγή του ασθενούς, συμπεριλαμβανομένων συμπληρωμάτων και προϊόντων χωρίς συνταγή.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται μεταξύ άλλων με:

• καλιοπροστατευτικά διουρητικά,
• συμπληρώματα καλίου,
• υποκατάστατα άλατος με κάλιο,
• λίθιο,
• μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα,
• άλλα φάρμακα που επηρεάζουν το σύστημα ρενίνης–αγγειοτασίνης,
• αλισκιρένη σε συγκεκριμένους ασθενείς.

Η ταυτόχρονη χρήση βαλσαρτάνης και λιθίου γενικά δεν συνιστάται χωρίς ειδική ιατρική παρακολούθηση, επειδή μπορεί να αυξηθούν τα επίπεδα λιθίου και ο κίνδυνος τοξικότητας.

15Diovan και αντιφλεγμονώδη

Η ταυτόχρονη χρήση ενός ARB όπως η βαλσαρτάνη με μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα (ΜΣΑΦ) χρειάζεται προσοχή.

Τα ΜΣΑΦ μπορούν σε ορισμένους ασθενείς:

• να μειώσουν μέρος της αντιυπερτασικής δράσης,
• να επιβαρύνουν τη νεφρική λειτουργία,
• να αυξήσουν τον κίνδυνο υψηλού καλίου.

Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος σε ηλικιωμένους, ασθενείς με χρόνια νεφρική νόσο, αφυδάτωση ή σε όσους λαμβάνουν ταυτόχρονα διουρητικό.

Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα αντιφλεγμονώδες απαγορεύεται σε κάθε ασθενή που παίρνει Diovan. Σημαίνει ότι η χρήση πρέπει να αξιολογείται με βάση τον συγκεκριμένο ασθενή, τη δόση και τη διάρκεια.

16Diovan στην εγκυμοσύνη και τον θηλασμό

Η έκθεση σε φάρμακα της κατηγορίας αυτής κατά το δεύτερο και τρίτο τρίμηνο μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιδράσεις στο έμβρυο, ιδιαίτερα στη νεφρική λειτουργία.

Για γυναίκες που σχεδιάζουν εγκυμοσύνη προτιμάται, όταν είναι ιατρικά κατάλληλο, μετάβαση σε αντιυπερτασικό με καλύτερα τεκμηριωμένο προφίλ ασφάλειας στην κύηση.

Κατά τον θηλασμό η βαλσαρτάνη δεν αποτελεί συνήθως προτιμώμενη επιλογή, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για νεογνό ή πρόωρο βρέφος.

17Πότε δεν πρέπει να χρησιμοποιείται

Στις βασικές αντενδείξεις και σημαντικές προφυλάξεις του Diovan περιλαμβάνονται:

• υπερευαισθησία στη βαλσαρτάνη ή σε συστατικό του σκευάσματος,
• σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια, χολική κίρρωση ή χολόσταση,
• δεύτερο και τρίτο τρίμηνο εγκυμοσύνης,
• συγχορήγηση με αλισκιρένη σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη ή συγκεκριμένου βαθμού νεφρική δυσλειτουργία.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται επίσης σε ασθενείς με αφυδάτωση, σοβαρή νεφρική δυσλειτουργία, σημαντική υπερκαλιαιμία, στένωση νεφρικής αρτηρίας ή σημαντικές βαλβιδοπάθειες.

18Diovan ή Co-Diovan: ποια είναι η διαφορά;

Η βασική διαφορά είναι ότι:

• Diovan = βαλσαρτάνη.
• Co-Diovan = βαλσαρτάνη + υδροχλωροθειαζίδη.

Η υδροχλωροθειαζίδη είναι θειαζιδικό διουρητικό. Ο συνδυασμός μπορεί να χρησιμοποιείται όταν η πίεση δεν ελέγχεται επαρκώς με μονοθεραπεία και ο θεράπων ιατρός κρίνει ότι χρειάζεται δεύτερος μηχανισμός δράσης.

Η προσθήκη διουρητικού αλλάζει και το προφίλ εργαστηριακής παρακολούθησης, επειδή μπορεί να επηρεαστούν ηλεκτρολύτες όπως το νάτριο και το κάλιο.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την κατηγορία δείτε: Διουρητικά φάρμακα: τύποι, παρενέργειες και εξετάσεις.

19Diovan ή Exforge: ποια είναι η διαφορά;

Και τα δύο περιέχουν βαλσαρτάνη, αλλά δεν είναι το ίδιο φάρμακο.

• Diovan: περιέχει μόνο βαλσαρτάνη.
• Exforge: περιέχει βαλσαρτάνη μαζί με αμλοδιπίνη, έναν αναστολέα διαύλων ασβεστίου.

Η επιλογή μεταξύ μονοθεραπείας και συνδυασμού εξαρτάται από τον βαθμό ελέγχου της πίεσης, την ανοχή, τις παρενέργειες και τα χαρακτηριστικά του ασθενούς.

Δεν πρέπει να γίνεται αυθαίρετη αντικατάσταση του ενός με το άλλο, ακόμη και όταν η περιεκτικότητα της βαλσαρτάνης φαίνεται ίδια, επειδή το Exforge περιλαμβάνει δεύτερη δραστική ουσία.

20Diovan: συνταγή και αποζημίωση

Το Diovan είναι συνταγογραφούμενο φάρμακο και η βαλσαρτάνη περιλαμβάνεται στο Εθνικό Συνταγολόγιο.

Ωστόσο, η δυνατότητα ηλεκτρονικής συνταγογράφησης μιας δραστικής ουσίας δεν σημαίνει ότι κάθε συγκεκριμένο εμπορικό σκεύασμα ή συσκευασία αποζημιώνεται από τον ΕΟΠΥΥ.

Στο επίσημο ελληνικό Δελτίο Τιμών που ήταν διαθέσιμο κατά την τελευταία ενημέρωση του άρθρου, συγκεκριμένες συσκευασίες του πρωτότυπου Diovan καταγράφονται ως μη αποζημιούμενες.

21Συχνές ερωτήσεις για το Diovan

22Κλείστε Ραντεβού και Βιβλιογραφία

Βιβλιογραφία και πηγές

• European Medicines Agency (EMA). Diovan – referral: valsartan 40, 80, 160 και 320 mg.
• European Medicines Agency. Recommendations σχετικά με ανταγωνιστές υποδοχέων αγγειοτασίνης ΙΙ και κύηση.
• Γαληνός – Φαρμακευτικός Οδηγός. DIOVAN, βαλσαρτάνη: εγκεκριμένες ενδείξεις, δοσολογία, προφυλάξεις και αλληλεπιδράσεις.
• Υπουργείο Υγείας. Δελτία τιμών και Κατάλογος Αποζημιούμενων Φαρμάκων, όπως ισχύουν κατά την ημερομηνία ενημέρωσης.
• Μικροβιολογικό Λαμία – Αντιυπερτασικά φάρμακα, κατηγορίες και εργαστηριακή παρακολούθηση.