Xigduo (Δαπαγλιφλοζίνη + Μετφορμίνη): Δοσολογία, Παρενέργειες, HbA1c, Νεφρά και Εξετάσεις

Τελευταία ενημέρωση: 19 Αυγούστου 2026

Xigduo με λίγα λόγια

Το Xigduo είναι συνδυασμένο από του στόματος αντιδιαβητικό φάρμακο για ενήλικες με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Περιέχει δύο δραστικές ουσίες στο ίδιο δισκίο: δαπαγλιφλοζίνη, έναν αναστολέα SGLT2, και μετφορμίνη, φάρμακο της κατηγορίας των διγουανιδών. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση διατίθεται ως Xigduo 5 mg/850 mg και Xigduo 5 mg/1000 mg. ^[1]

Ο συνδυασμός χρησιμοποιείται μαζί με διατροφή και άσκηση όταν η μέγιστη ανεκτή δόση μετφορμίνης δεν αρκεί για ικανοποιητικό γλυκαιμικό έλεγχο, μαζί με άλλα αντιδιαβητικά όταν χρειάζεται ή ως αντικατάσταση της δαπαγλιφλοζίνης και της μετφορμίνης που ήδη λαμβάνονται ως ξεχωριστά δισκία. ^[2]

Η παρακολούθηση δεν περιορίζεται σε μία μέτρηση σακχάρου. Η HbA1c, η γλυκόζη αίματος, η κρεατινίνη και το eGFR έχουν βασικό ρόλο. Σε μακροχρόνια θεραπεία με μετφορμίνη μπορεί επίσης να χρειάζεται έλεγχος βιταμίνης Β12. Παράλληλα, επειδή η δαπαγλιφλοζίνη αυξάνει τη γλυκόζη στα ούρα, χρειάζεται σωστή ερμηνεία της γενικής ούρων και προσοχή σε αφυδάτωση, ουρογεννητικές λοιμώξεις και συμπτώματα πιθανής κετοξέωσης.

Σημαντικό: το Xigduo είναι συνταγογραφούμενο φάρμακο. Η επιλογή περιεκτικότητας, η έναρξη, η προσωρινή διακοπή και οποιαδήποτε αλλαγή της θεραπείας πρέπει να γίνονται από τον θεράποντα ιατρό.

Περιεχόμενα – πατήστε για άνοιγμα

1. Τι είναι το Xigduo;
2. Xigduo 5/850 και 5/1000 mg
3. Πώς δρα η δαπαγλιφλοζίνη και η μετφορμίνη;
4. Σε ποιους ασθενείς χορηγείται;
5. Xigduo, Forxiga και Glucophage: ποιες είναι οι διαφορές;
6. Δοσολογία και πώς λαμβάνεται
7. Ξεχασμένη δόση και υπερδοσολογία
8. HbA1c και σάκχαρο αίματος
9. Κρεατινίνη, eGFR και νεφρική λειτουργία
10. Γλυκόζη στα ούρα και γενική ούρων
11. Βάρος και αρτηριακή πίεση
12. Υπογλυκαιμία και συνδυασμός με ινσουλίνη
13. Συχνές παρενέργειες
14. Διαβητική κετοξέωση και ευγλυκαιμική DKA
15. Γαλακτική οξέωση
16. Μυκητιάσεις, ουρολοιμώξεις και γάγγραινα Fournier
17. Αφυδάτωση, εμετοί, διάρροια και sick-day rules
18. Χειρουργείο και ιωδιούχο σκιαγραφικό
19. Βιταμίνη Β12 και μετφορμίνη
20. Αλληλεπιδράσεις και αλκοόλ
21. Κύηση, θηλασμός, ηλικιωμένοι και ειδικές ομάδες
22. Ποιες εξετάσεις χρειάζονται με Xigduo;
23. Συχνές ερωτήσεις

1
Τι είναι το Xigduo;

Το Xigduo είναι ένας σταθερός συνδυασμός δύο αντιδιαβητικών φαρμάκων. Κάθε δισκίο περιέχει δαπαγλιφλοζίνη και υδροχλωρική μετφορμίνη. Η δαπαγλιφλοζίνη ανήκει στους αναστολείς SGLT2 και δρα κυρίως στους νεφρούς, ενώ η μετφορμίνη δρα κυρίως μειώνοντας την παραγωγή γλυκόζης από το ήπαρ και βελτιώνοντας τη μεταβολική ανταπόκριση στην ινσουλίνη.

Η ιδέα του σταθερού συνδυασμού είναι πρακτική: ένας ασθενής που χρειάζεται και τις δύο δραστικές ουσίες μπορεί, όταν η συγκεκριμένη δόση είναι κατάλληλη, να τις λαμβάνει στο ίδιο δισκίο αντί για δύο χωριστά φάρμακα. Αυτό όμως σημαίνει ότι η δόση των δύο ουσιών δεν μπορεί να μεταβάλλεται ανεξάρτητα. Η νεφρική λειτουργία, η προηγούμενη δόση μετφορμίνης και η ανοχή του ασθενούς είναι επομένως σημαντικές πριν επιλεγεί η κατάλληλη περιεκτικότητα.

Το Xigduo δεν προορίζεται για την άμεση αντιμετώπιση μιας μεμονωμένης υψηλής μέτρησης σακχάρου. Είναι θεραπεία μακράς διάρκειας για τον διαβήτη τύπου 2 και η αποτελεσματικότητά του εκτιμάται από την πορεία του σακχάρου, της HbA1c και της συνολικής κλινικής εικόνας.

2
Xigduo 5/850 και 5/1000 mg

Στην ευρωπαϊκή πληροφορία προϊόντος υπάρχουν δύο περιεκτικότητες. ^[2]

Και στις δύο περιεκτικότητες η δαπαγλιφλοζίνη είναι 5 mg ανά δισκίο. Αυτό που αλλάζει είναι η ποσότητα της μετφορμίνης. Με τη συνήθη χορήγηση δύο φορές ημερησίως, η συνολική δόση δαπαγλιφλοζίνης είναι 10 mg την ημέρα.

Το Xigduo 5/1000 δεν πρέπει να θεωρείται απλώς «ισχυρότερο» δισκίο που επιλέγεται επειδή ένα σάκχαρο βγήκε υψηλό. Η επιλογή εξαρτάται από τη δόση μετφορμίνης που ήδη χρειάζεται και ανέχεται ο ασθενής, τη νεφρική λειτουργία και το συνολικό θεραπευτικό σχήμα.

Η αλλαγή από 5/850 σε 5/1000 ή το αντίστροφο δεν πρέπει να γίνεται αυθαίρετα. Η διαφορά των 150 mg μετφορμίνης ανά δισκίο γίνεται διαφορά 300 mg ημερησίως όταν το Xigduo χορηγείται δύο φορές την ημέρα.

3
Πώς δρα η δαπαγλιφλοζίνη και η μετφορμίνη;

Οι δύο δραστικές ουσίες μειώνουν τη γλυκόζη με διαφορετικούς και συμπληρωματικούς μηχανισμούς.

Η δαπαγλιφλοζίνη αναστέλλει τον μεταφορέα sodium-glucose co-transporter 2, γνωστό ως SGLT2, στα νεφρικά σωληνάρια. Φυσιολογικά ο SGLT2 επαναρροφά μεγάλο μέρος της γλυκόζης που έχει διηθηθεί από τους νεφρούς. Όταν αναστέλλεται, περισσότερη γλυκόζη αποβάλλεται στα ούρα και το σάκχαρο αίματος μειώνεται. ^[2]

Η μετφορμίνη δρα διαφορετικά. Περιορίζει κυρίως την παραγωγή γλυκόζης από το ήπαρ και βοηθά τους περιφερικούς ιστούς να χρησιμοποιούν αποτελεσματικότερα την ινσουλίνη. Δεν προκαλεί από μόνη της έντονη διέγερση του παγκρέατος για παραγωγή ινσουλίνης και για αυτό ο κίνδυνος υπογλυκαιμίας είναι συνήθως χαμηλός όταν το Xigduo δεν συνδυάζεται με ινσουλίνη ή σουλφονυλουρία.

Ο συνδυασμός μπορεί να επηρεάσει τόσο τη γλυκόζη νηστείας όσο και τη συνολική ημερήσια γλυκαιμική έκθεση, κάτι που αποτυπώνεται τελικά στη μεταβολή της HbA1c.

4
Σε ποιους ασθενείς χορηγείται;

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση το Xigduo ενδείκνυται σε ενήλικες με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, ως συμπληρωματική θεραπεία στη διατροφή και την άσκηση. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί όταν η μέγιστη ανεκτή δόση μετφορμίνης μόνη της δεν εξασφαλίζει επαρκή ρύθμιση, μαζί με άλλα φάρμακα για τον διαβήτη όταν μετφορμίνη και η υπάρχουσα αγωγή δεν επαρκούν ή σε ασθενείς που ήδη λαμβάνουν δαπαγλιφλοζίνη και μετφορμίνη ξεχωριστά. ^[1]

Η επιλογή σύγχρονης θεραπείας του διαβήτη τύπου 2 δεν βασίζεται μόνο σε έναν αριθμό HbA1c. Συνεκτιμώνται η νεφρική λειτουργία, το σωματικό βάρος, ο κίνδυνος υπογλυκαιμίας, η ηλικία, η καρδιαγγειακή νόσος, η καρδιακή ανεπάρκεια, η χρόνια νεφρική νόσος και οι υπόλοιπες θεραπείες. ^[3]

Το Xigduo δεν είναι θεραπεία για τον διαβήτη τύπου 1. Η ευρωπαϊκή πληροφορία προϊόντος αναφέρει ότι η ασφάλεια και αποτελεσματικότητά του στον διαβήτη τύπου 1 δεν έχουν τεκμηριωθεί και ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για αυτή την ένδειξη, μεταξύ άλλων λόγω του κινδύνου διαβητικής κετοξέωσης.

5
Xigduo, Forxiga και Glucophage: ποιες είναι οι διαφορές;

Η διάκριση είναι απλή αλλά σημαντική. Το Forxiga περιέχει μόνο δαπαγλιφλοζίνη. Το Glucophage περιέχει μόνο μετφορμίνη. Το Xigduo περιέχει και τις δύο ουσίες στο ίδιο δισκίο.

Αυτό έχει πρακτική σημασία. Με τα ξεχωριστά φάρμακα ο γιατρός μπορεί να μεταβάλει ανεξάρτητα τη δόση της μετφορμίνης και της δαπαγλιφλοζίνης. Στο Xigduo οι δύο δόσεις είναι δεσμευμένες στις διαθέσιμες περιεκτικότητες.

Υπάρχει επίσης σημαντική διαφορά στις εγκεκριμένες ενδείξεις. Η δαπαγλιφλοζίνη ως Forxiga έχει ευρωπαϊκές ενδείξεις όχι μόνο για διαβήτη τύπου 2 αλλά και για συμπτωματική χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια και χρόνια νεφρική νόσο. Το Xigduo, επειδή περιέχει και μετφορμίνη, έχει ευρωπαϊκή ένδειξη για τον διαβήτη τύπου 2. Δεν πρέπει επομένως να θεωρείται ότι κάθε ένδειξη του Forxiga μεταφέρεται αυτόματα στο Xigduo. ^[5]

6
Δοσολογία και πώς λαμβάνεται

Για ενήλικες με φυσιολογική νεφρική λειτουργία, η επίσημη ευρωπαϊκή πληροφορία προϊόντος αναφέρει ως συνιστώμενη δόση ένα δισκίο δύο φορές ημερησίως. Η επιλογή μεταξύ 5/850 και 5/1000 γίνεται έτσι ώστε ο ασθενής να λαμβάνει συνολικά 10 mg δαπαγλιφλοζίνης ημερησίως και περίπου την ίδια ημερήσια δόση μετφορμίνης που ήδη λάμβανε και ανεχόταν. ^[2]

Το δισκίο λαμβάνεται με το φαγητό, συνήθως μία φορά με το πρωινό και μία φορά με το βραδινό. Η λήψη με γεύμα βοηθά στη μείωση των γαστρεντερικών ενοχλήσεων που σχετίζονται κυρίως με τη μετφορμίνη.

Το δισκίο καταπίνεται ολόκληρο με νερό. Ο ασθενής δεν πρέπει να αυξάνει τη δόση επειδή μία μέτρηση σακχάρου είναι υψηλή ούτε να παίρνει επιπλέον Forxiga ή μετφορμίνη χωρίς σαφή ιατρική οδηγία. Αν κάποιος μεταβαίνει από ξεχωριστή δαπαγλιφλοζίνη και μετφορμίνη στο Xigduo, πρέπει να είναι σαφές ποια φάρμακα διακόπτονται ώστε να μην προκύψει διπλή δόση.

7
Ξεχασμένη δόση και υπερδοσολογία

Αν ξεχαστεί μία δόση, το επίσημο φύλλο οδηγιών αναφέρει να ληφθεί μόλις ο ασθενής το θυμηθεί. Αν όμως έχει ήδη φτάσει η ώρα της επόμενης δόσης, η ξεχασμένη δόση παραλείπεται και συνεχίζεται το κανονικό πρόγραμμα. Δεν λαμβάνεται διπλή δόση για αναπλήρωση. ^[2]

Η υπερδοσολογία έχει μεγαλύτερη σημασία από ένα απλό «παραπάνω χάπι», επειδή το Xigduo περιέχει μετφορμίνη. Υπερβολική ποσότητα μετφορμίνης μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο γαλακτικής οξέωσης. Έντονη ναυτία ή εμετοί, κοιλιακό άλγος, μυϊκές κράμπες, σοβαρή κόπωση ή δυσκολία στην αναπνοή μετά από υπερβολική λήψη απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση.

Η χρόνια θεραπεία επίσης δεν πρέπει να διακόπτεται αυθαίρετα επειδή «το σάκχαρο έγινε καλό». Η καλή HbA1c μπορεί να αποτελεί αποτέλεσμα της θεραπείας και η διακοπή χωρίς αντικατάσταση μπορεί να οδηγήσει ξανά σε υπεργλυκαιμία.

8
HbA1c και σάκχαρο αίματος

Η γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη HbA1c αποτελεί βασικό δείκτη για την αξιολόγηση της μακροχρόνιας γλυκαιμικής ρύθμισης. Δεν δείχνει τι συνέβη μόνο το πρωί της αιμοληψίας αλλά αποτυπώνει τη συνολική έκθεση των ερυθρών αιμοσφαιρίων στη γλυκόζη κατά τις προηγούμενες εβδομάδες.

Η αποτελεσματικότητα του Xigduo επομένως δεν κρίνεται από μία μεμονωμένη γλυκόζη. Ο γιατρός μπορεί να συνδυάζει HbA1c, σάκχαρο νηστείας, μεταγευματικές μετρήσεις ή δεδομένα από αυτομετρήσεις/CGM ανάλογα με τον ασθενή.

Σε κλινικές μελέτες ο συνδυασμός δαπαγλιφλοζίνης και μετφορμίνης βελτίωσε τη HbA1c και τη γλυκόζη νηστείας έναντι των αντίστοιχων ομάδων ελέγχου. ^[1] Η ακριβής μείωση όμως δεν μπορεί να προβλεφθεί για έναν συγκεκριμένο ασθενή, επειδή εξαρτάται από την αρχική HbA1c, τη νεφρική λειτουργία, τη διατροφή, τη διάρκεια του διαβήτη, τη συμμόρφωση και τις υπόλοιπες θεραπείες.

9
Κρεατινίνη, eGFR και νεφρική λειτουργία

Η νεφρική λειτουργία είναι από τα σημαντικότερα σημεία ασφάλειας στο Xigduo, επειδή επηρεάζει και τις δύο δραστικές ουσίες. Η μετφορμίνη αποβάλλεται σε μεγάλο βαθμό μέσω των νεφρών, ενώ η γλυκοζομειωτική αποτελεσματικότητα της δαπαγλιφλοζίνης εξαρτάται επίσης από τη νεφρική λειτουργία.

Η επίσημη ΠΧΠ συνιστά αξιολόγηση του GFR πριν από την έναρξη φαρμάκου που περιέχει μετφορμίνη και τουλάχιστον μία φορά ετησίως στη συνέχεια. Σε ηλικιωμένους ή σε ασθενείς με αυξημένο κίνδυνο επιδείνωσης της νεφρικής λειτουργίας μπορεί να χρειάζεται έλεγχος συχνότερα, για παράδειγμα ανά 3–6 μήνες. ^[2]

Στην περιοχή 30–44 mL/min η σταθερή περιεκτικότητα του Xigduo μπορεί να μην επιτρέπει την κατάλληλη προσαρμογή της μετφορμίνης. Η ίδια η ΠΧΠ αναφέρει ότι, όταν δεν υπάρχει κατάλληλη περιεκτικότητα του σταθερού συνδυασμού, πρέπει να χρησιμοποιούνται τα μεμονωμένα συστατικά. Δεν πρέπει επομένως ο ασθενής να προσπαθεί να λύσει μόνος του το ζήτημα αλλάζοντας αριθμό δισκίων.

Για περισσότερα: Κρεατινίνη και eGFR.

10
Γλυκόζη στα ούρα και γενική ούρων

Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά εργαστηριακά ευρήματα σε ασθενείς που λαμβάνουν δαπαγλιφλοζίνη είναι η γλυκοζουρία. Επειδή ο SGLT2 αναστέλλεται στους νεφρούς, η γλυκόζη αποβάλλεται σκόπιμα στα ούρα. Για αυτό η γενική ούρων μπορεί να δείξει γλυκόζη θετική ακόμη και όταν το σάκχαρο αίματος δεν είναι πολύ υψηλό.

Σε ασθενή που λαμβάνει Xigduo, η γλυκόζη στα ούρα δεν πρέπει επομένως να ερμηνεύεται με τον ίδιο τρόπο όπως σε κάποιον που δεν λαμβάνει SGLT2 αναστολέα. Η επίσημη ΠΧΠ σημειώνει ότι οι ασθενείς θα έχουν θετικό έλεγχο γλυκόζης ούρων εξαιτίας του μηχανισμού του φαρμάκου. ^[2]

Παρόμοια, η μέτρηση 1,5-anhydroglucitol ή 1,5-AG δεν συνιστάται για παρακολούθηση της γλυκαιμικής ρύθμισης σε ασθενείς που λαμβάνουν SGLT2 αναστολέα, επειδή η μέτρηση γίνεται αναξιόπιστη.

Δείτε επίσης: Σάκχαρο στα ούρα με φυσιολογικό σάκχαρο αίματος και Γενική Ούρων.

11
Βάρος και αρτηριακή πίεση

Η δαπαγλιφλοζίνη προκαλεί απώλεια γλυκόζης και επομένως θερμίδων μέσω των ούρων. Παράλληλα προκαλεί ήπια ωσμωτική διούρηση. Σε κλινικές μελέτες ο συνδυασμός δαπαγλιφλοζίνης και μετφορμίνης συνδέθηκε με μέτρια μείωση του σωματικού βάρους σε σύγκριση με ομάδες ελέγχου. Στην αξιολόγηση του EMA αναφέρεται περίπου 2 kg μεγαλύτερη μέση μείωση σε μία σχετική μελέτη 24 εβδομάδων. ^[1]

Αυτό δεν σημαίνει ότι το Xigduo είναι φάρμακο αδυνατίσματος. Η ανταπόκριση διαφέρει μεταξύ ασθενών και η θεραπεία χορηγείται με βάση την ένδειξη του διαβήτη τύπου 2.

Η ήπια διουρητική δράση της δαπαγλιφλοζίνης μπορεί επίσης να προκαλέσει μικρή πτώση της αρτηριακής πίεσης. Αυτό μπορεί να είναι ανεπιθύμητο σε ασθενείς με ήδη χαμηλή πίεση, ηλικιωμένους, ασθενείς με αφυδάτωση ή άτομα που λαμβάνουν ισχυρή διουρητική θεραπεία. Ζάλη, ορθοστατικά συμπτώματα ή λιποθυμική τάση πρέπει να αξιολογούνται και όχι να θεωρούνται αναμενόμενα χωρίς έλεγχο.

12
Υπογλυκαιμία και συνδυασμός με ινσουλίνη

Η δαπαγλιφλοζίνη και η μετφορμίνη έχουν σχετικά χαμηλό εγγενή κίνδυνο υπογλυκαιμίας. Η εικόνα αλλάζει όταν το Xigduo συνδυάζεται με φάρμακα που μπορούν από μόνα τους να προκαλέσουν χαμηλό σάκχαρο, κυρίως ινσουλίνη ή σουλφονυλουρίες.

Σε αυτή την περίπτωση ο γιατρός μπορεί να χρειαστεί να μειώσει τη δόση της ινσουλίνης ή του ινσουλινοεκκριτικού φαρμάκου ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος υπογλυκαιμίας. ^[2]

Τρέμουλο, εφίδρωση, έντονη πείνα, ταχυκαρδία, ζάλη, διαταραχή όρασης, δυσκολία συγκέντρωσης ή σύγχυση μπορεί να είναι συμπτώματα υπογλυκαιμίας. Ασθενής που χρησιμοποιεί ινσουλίνη πρέπει να ακολουθεί το εξατομικευμένο σχέδιο που έχει λάβει για τις χαμηλές τιμές.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται ώστε η ινσουλίνη να μην μειώνεται υπερβολικά ή απότομα χωρίς οδηγία, επειδή η σημαντική έλλειψη ινσουλίνης αποτελεί παράγοντα κινδύνου για κετοξέωση κατά τη χρήση SGLT2 αναστολέα.

13
Συχνές παρενέργειες

Οι ανεπιθύμητες ενέργειες του Xigduo προέρχονται ουσιαστικά από τα δύο συστατικά του. Από τη μετφορμίνη είναι χαρακτηριστικές οι γαστρεντερικές ενοχλήσεις, ιδιαίτερα στην αρχή της θεραπείας: ναυτία, διάρροια, κοιλιακό άλγος, εμετός ή μειωμένη όρεξη. Σε πολλούς ασθενείς τα συμπτώματα περιορίζονται καθώς ο οργανισμός προσαρμόζεται.

Από τη δαπαγλιφλοζίνη είναι χαρακτηριστικές οι μυκητιάσεις της γεννητικής περιοχής, η αυξημένη ούρηση, η γλυκοζουρία και σε ορισμένους ασθενείς οι ουρολοιμώξεις. Μπορεί επίσης να εμφανιστούν δίψα, ζάλη ή συμπτώματα σχετιζόμενα με μειωμένο ενδαγγειακό όγκο.

Η επίσημη ΠΧΠ αναφέρει ότι οι συχνότερα αναφερόμενες ανεπιθύμητες ενέργειες της δαπαγλιφλοζίνης στις κλινικές μελέτες ήταν οι λοιμώξεις της γεννητικής περιοχής. ^[2]

Στις σοβαρές αλλά πολύ λιγότερο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες ανήκουν η διαβητική κετοξέωση, η γαλακτική οξέωση και η νεκρωτική απονευρωσίτιδα του περινέου.

14
Διαβητική κετοξέωση και ευγλυκαιμική DKA

Η διαβητική κετοξέωση (DKA) είναι σπάνια αλλά δυνητικά σοβαρή επιπλοκή των SGLT2 αναστολέων. Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις το σάκχαρο δεν είναι τόσο υψηλό όσο θα περιμέναμε στην κλασική διαβητική κετοξέωση. Η ευρωπαϊκή ΠΧΠ αναφέρει ότι έχουν παρουσιαστεί περιστατικά με γλυκόζη κάτω από 14 mmol/L, δηλαδή περίπου 250 mg/dL. ^[2]

Αυτό είναι το λεγόμενο φαινόμενο της ευγλυκαιμικής ή σχετικά ευγλυκαιμικής κετοξέωσης. Ένας ασθενής δεν πρέπει να καθησυχάζει μόνο επειδή το σάκχαρο δεν είναι εξαιρετικά υψηλό.

Προειδοποιητικά συμπτώματα είναι ναυτία, επίμονοι εμετοί, κοιλιακό άλγος, υπερβολική δίψα, γρήγορη ή βαθιά αναπνοή, ασυνήθιστη κόπωση ή υπνηλία, σύγχυση, γρήγορη απώλεια βάρους ή χαρακτηριστική οσμή στην αναπνοή.

Ο κίνδυνος αυξάνεται σε σοβαρή οξεία νόσο, χειρουργείο, παρατεταμένη νηστεία, μεγάλη αφυδάτωση, υπερβολικό περιορισμό υδατανθράκων, σημαντική μείωση της ινσουλίνης, κατάχρηση αλκοόλ ή καταστάσεις μειωμένου αποθέματος β-κυττάρων.

Αν υπάρχει υποψία κετοξέωσης, το Xigduo πρέπει να διακόπτεται και απαιτείται άμεση ιατρική εκτίμηση. Σε νοσηλευόμενο ασθενή με μεγάλη επέμβαση ή σοβαρή οξεία νόσο η ΠΧΠ προτιμά μέτρηση κετονών αίματος αντί ούρων.

15
Γαλακτική οξέωση

Η γαλακτική οξέωση συνδέεται με το συστατικό της μετφορμίνης. Είναι πολύ σπάνια αλλά σοβαρή μεταβολική επιπλοκή και εμφανίζεται κυρίως όταν υπάρχει συσσώρευση μετφορμίνης ή συνθήκες που αυξάνουν την παραγωγή γαλακτικού ή μειώνουν την απομάκρυνσή του.

Ο κίνδυνος αυξάνεται ιδιαίτερα σε οξεία επιδείνωση της νεφρικής λειτουργίας, σημαντική αφυδάτωση, σοβαρή λοίμωξη ή σήψη, παρατεταμένη νηστεία, υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, ηπατική ανεπάρκεια ή σοβαρές καταστάσεις με υποξία. ^[2]

Πιθανά συμπτώματα είναι εμετοί, κοιλιακό άλγος, μυϊκές κράμπες, έντονη αδυναμία, δυσκολία στην αναπνοή, χαμηλή θερμοκρασία σώματος και επιβράδυνση του καρδιακού ρυθμού. Η γαλακτική οξέωση είναι επείγον περιστατικό και απαιτεί νοσοκομειακή αντιμετώπιση.

Εργαστηριακά μπορεί να διαπιστωθούν χαμηλό pH, αυξημένο γαλακτικό, αυξημένο χάσμα ανιόντων και άλλες διαταραχές της οξεοβασικής ισορροπίας. Η αντιμετώπιση δεν είναι «να πιει κάποιος περισσότερο νερό στο σπίτι» όταν υπάρχουν τέτοια συμπτώματα.

16
Μυκητιάσεις, ουρολοιμώξεις και γάγγραινα Fournier

Η αυξημένη συγκέντρωση γλυκόζης στα ούρα δημιουργεί περιβάλλον που μπορεί να ευνοήσει μυκητιάσεις της γεννητικής περιοχής. Στις γυναίκες μπορεί να εμφανιστεί αιδοιοκολπική καντιντίαση, ενώ στους άνδρες βαλανίτιδα ή άλλη μυκητιασική λοίμωξη της περιοχής.

Οι ουρολοιμώξεις επίσης αναφέρονται ως ανεπιθύμητη ενέργεια. Κάψιμο κατά την ούρηση, επιτακτικότητα, συχνουρία, πυρετός, ρίγος ή πόνος στη μέση/πλευρά πρέπει να αξιολογούνται, ιδιαίτερα όταν υπάρχει υποψία πυελονεφρίτιδας. Σε κατάλληλη κλινική εικόνα μπορεί να χρειάζεται καλλιέργεια ούρων.

Πολύ σπάνια έχει αναφερθεί νεκρωτική απονευρωσίτιδα του περινέου ή γάγγραινα Fournier. Έντονος πόνος, ευαισθησία, ερυθρότητα ή οίδημα στη γεννητική ή περινεϊκή περιοχή, ιδιαίτερα μαζί με πυρετό ή κακουχία, απαιτούν επείγουσα ιατρική αντιμετώπιση. ^[2]

17
Αφυδάτωση, εμετοί, διάρροια και sick-day rules

Η αφυδάτωση είναι ιδιαίτερα σημαντική στο Xigduo επειδή μπορεί να επιβαρύνει ταυτόχρονα τον κίνδυνο από τη δαπαγλιφλοζίνη και τη μετφορμίνη. Η δαπαγλιφλοζίνη αυξάνει την αποβολή γλυκόζης και νερού, ενώ η οξεία πτώση της νεφρικής λειτουργίας λόγω αφυδάτωσης μπορεί να οδηγήσει σε συσσώρευση μετφορμίνης.

Η ευρωπαϊκή πληροφορία προϊόντος αναφέρει ότι σε σοβαρούς εμετούς, διάρροια, πυρετό, μεγάλη έκθεση σε ζέστη ή σημαντικά μειωμένη πρόσληψη υγρών το Xigduo πρέπει να διακόπτεται προσωρινά και ο ασθενής να επικοινωνεί με επαγγελματία υγείας για οδηγίες. ^[2]

Αυτό συχνά εντάσσεται στην έννοια των sick-day rules: όταν υπάρχει οξεία νόσος με αδυναμία φυσιολογικής σίτισης και ενυδάτωσης, ορισμένα φάρμακα χρειάζονται προσωρινή παύση. Το πότε θα γίνει επανέναρξη εξαρτάται από τη γενική κατάσταση, την επάνοδο της λήψης τροφής και υγρών, τη νεφρική λειτουργία και την απουσία κετοξέωσης.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε δίαιτες πολύ χαμηλών υδατανθράκων ή παρατεταμένη νηστεία, επειδή μπορούν να αυξήσουν την παραγωγή κετονών. Δεν είναι κατάλληλη στιγμή για αυθαίρετες δραστικές διατροφικές αλλαγές χωρίς συνεννόηση με τον γιατρό.

18
Χειρουργείο και ιωδιούχο σκιαγραφικό

Το Xigduo χρειάζεται ειδικό σχεδιασμό πριν από επέμβαση επειδή περιέχει τόσο SGLT2 αναστολέα όσο και μετφορμίνη.

Για τη δαπαγλιφλοζίνη υπάρχει κίνδυνος περιεγχειρητικής κετοξέωσης. Τα Standards of Care in Diabetes 2026 της American Diabetes Association συστήνουν οι SGLT2 αναστολείς να διακόπτονται 3 ημέρες πριν από προγραμματισμένο χειρουργείο — 4 ημέρες αφορά την ερτουγλιφλοζίνη και όχι τη δαπαγλιφλοζίνη. ^[4]

Επειδή όμως το Xigduo περιέχει και μετφορμίνη, το ακριβές περιεγχειρητικό πλάνο πρέπει να δοθεί από τον θεράποντα, τον αναισθησιολόγο ή την ομάδα που πραγματοποιεί την επέμβαση. Η επανέναρξη γίνεται όταν ο ασθενής είναι κλινικά σταθερός, έχει επανέλθει η λήψη τροφής και έχουν αξιολογηθεί οι σχετικοί κίνδυνοι.

Στην ενδαγγειακή χορήγηση ιωδιούχου σκιαγραφικού, η μετφορμίνη δημιουργεί διαφορετικό ζήτημα. Η ΠΧΠ του Xigduo αναφέρει διακοπή πριν ή κατά τη διαδικασία και επανέναρξη όχι νωρίτερα από 48 ώρες μετά, αφού η νεφρική λειτουργία επανεκτιμηθεί και βρεθεί σταθερή. ^[2]

Ο ασθενής πρέπει επομένως να αναφέρει ότι λαμβάνει Xigduo πριν από αξονική, αγγειογραφία ή άλλη εξέταση στην οποία ενδέχεται να χορηγηθεί ενδαγγειακό ιωδιούχο σκιαγραφικό.

19
Βιταμίνη Β12 και μετφορμίνη

Η μακροχρόνια χρήση μετφορμίνης μπορεί να μειώσει τα επίπεδα της βιταμίνης Β12. Η πιθανότητα αυξάνεται με μεγαλύτερη δόση, μεγαλύτερη διάρκεια θεραπείας και την παρουσία άλλων παραγόντων κινδύνου για έλλειψη Β12. ^[2]

Ο έλεγχος έχει ιδιαίτερη αξία όταν εμφανίζονται ανεξήγητη αναιμία, αυξημένο MCV, κόπωση, μούδιασμα, μυρμήγκιασμα, διαταραχές βάδισης ή άλλα νευρολογικά συμπτώματα. Σε ασθενείς με αυξημένο κίνδυνο μπορεί να χρειάζεται περιοδικός έλεγχος ακόμη και χωρίς έντονα συμπτώματα.

Η χαμηλή Β12 δεν σημαίνει αυτόματα ότι η μετφορμίνη πρέπει να διακοπεί. Η επίσημη ΠΧΠ αναφέρει ότι, εφόσον η θεραπεία παραμένει ανεκτή και δεν υπάρχει άλλη αντένδειξη, μπορεί να συνεχιστεί και η ανεπάρκεια Β12 να αντιμετωπιστεί σύμφωνα με τις κατάλληλες κατευθυντήριες οδηγίες.

Μία νεότερη σημαντική προειδοποίηση αφορά γνωστές μιτοχονδριακές παθήσεις όπως MELAS και MIDD. Η μετφορμίνη δεν συνιστάται σε γνωστή μιτοχονδριακή νόσο λόγω κινδύνου επιδείνωσης γαλακτικής οξέωσης και νευρολογικών επιπλοκών. ^[2]

20
Αλληλεπιδράσεις και αλκοόλ

Η συνολική αγωγή πρέπει να εξετάζεται πριν και κατά τη θεραπεία με Xigduo. Τα διουρητικά, ιδιαίτερα όταν προκαλούν σημαντική απώλεια υγρών, μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο αφυδάτωσης και υπότασης.

Τα NSAIDs, ορισμένα αντιυπερτασικά και άλλες θεραπείες που μπορούν σε ειδικές συνθήκες να επηρεάσουν οξέως τη νεφρική λειτουργία χρειάζονται προσοχή, ιδιαίτερα όταν ο ασθενής είναι αφυδατωμένος ή ηλικιωμένος.

Με ινσουλίνη ή σουλφονυλουρίες αυξάνεται ο κίνδυνος υπογλυκαιμίας. Η δόση τους μπορεί να χρειαστεί προσαρμογή από τον θεράποντα.

Η δαπαγλιφλοζίνη μπορεί επίσης να αυξήσει τη νεφρική αποβολή λιθίου και να μειώσει τα επίπεδά του στο αίμα. Σε ασθενείς που λαμβάνουν λίθιο μπορεί να χρειάζεται συχνότερη μέτρηση των επιπέδων μετά την έναρξη ή αλλαγή θεραπείας με δαπαγλιφλοζίνη. ^[2]

Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ πρέπει να αποφεύγεται επειδή αυξάνει τον κίνδυνο γαλακτικής οξέωσης από τη μετφορμίνη και μπορεί να συμβάλει σε κετογένεση ή αφυδάτωση υπό ειδικές συνθήκες.

21
Κύηση, θηλασμός, ηλικιωμένοι και ειδικές ομάδες

Η θεραπεία του διαβήτη κατά την κύηση χρειάζεται ειδικό σχεδιασμό. Σύμφωνα με το ευρωπαϊκό φύλλο οδηγιών, αν μία γυναίκα μείνει έγκυος ενώ λαμβάνει Xigduo πρέπει να επικοινωνήσει με τον γιατρό της. Το φάρμακο δεν συνιστάται κατά το δεύτερο και τρίτο τρίμηνο και πρέπει να επιλεγεί κατάλληλο θεραπευτικό σχήμα για την κύηση. ^[2]

Το Xigduo δεν πρέπει να χρησιμοποιείται κατά τον θηλασμό. Η μετφορμίνη περνά σε μικρές ποσότητες στο ανθρώπινο γάλα, ενώ για τη δαπαγλιφλοζίνη δεν είναι γνωστό αν περνά στο ανθρώπινο γάλα και υπάρχει θεωρητική ανησυχία για τον αναπτυσσόμενο νεφρό.

Στους ηλικιωμένους χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή επειδή η νεφρική λειτουργία συχνά μειώνεται με την ηλικία και μπορεί να υπάρχει αυξημένη ευαισθησία στην αφυδάτωση, στην υπόταση ή στη δράση διουρητικών. Η κρεατινίνη μόνη της δεν πρέπει πάντοτε να καθησυχάζει· έχει μεγαλύτερη πρακτική αξία η εκτίμηση του eGFR.

Η ασφάλεια και αποτελεσματικότητα του ευρωπαϊκού Xigduo σε άτομα κάτω των 18 ετών δεν έχουν τεκμηριωθεί και η συγκεκριμένη σταθερή συνδυασμένη μορφή δεν προορίζεται για παιδιατρική χρήση.

22
Ποιες εξετάσεις χρειάζονται με Xigduo;

Δεν υπάρχει ένα απολύτως ίδιο εργαστηριακό πρόγραμμα για όλους τους ασθενείς. Η παρακολούθηση εξατομικεύεται με βάση την ηλικία, την αρχική νεφρική λειτουργία, τη HbA1c, τις συνοσηρότητες και τα υπόλοιπα φάρμακα.

HbA1c: βασικός δείκτης μακροχρόνιας γλυκαιμικής ρύθμισης. Η συχνότητα επανάληψης καθορίζεται από το πόσο σταθερή είναι η θεραπεία και αν ο ασθενής βρίσκεται στον εξατομικευμένο θεραπευτικό στόχο.

Γλυκόζη αίματος: βοηθά στην αξιολόγηση της καθημερινής γλυκαιμικής εικόνας, ιδιαίτερα αν υπάρχουν συμπτώματα υπεργλυκαιμίας ή υπογλυκαιμίας.

Κρεατινίνη και eGFR: πρέπει να αξιολογούνται πριν από την έναρξη και κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Σε ηλικιωμένους, μειωμένο eGFR ή αυξημένο κίνδυνο επιδείνωσης χρειάζεται συχνότερος έλεγχος.

Γενική ούρων: η παρουσία γλυκόζης μπορεί να είναι αναμενόμενη λόγω της δαπαγλιφλοζίνης. Λευκοκύτταρα, νιτρώδη, αίμα ή συμπτώματα ουρολοίμωξης αξιολογούνται ξεχωριστά.

Καλλιέργεια ούρων: δεν γίνεται προληπτικά σε κάθε ασθενή μόνο επειδή παίρνει Xigduo. Έχει θέση όταν η κλινική εικόνα δημιουργεί υποψία ουρολοίμωξης.

ACR ούρων: ο λόγος αλβουμίνης/κρεατινίνης ούρων είναι σημαντικός σε ασθενείς με διαβήτη για την αξιολόγηση αλβουμινουρίας και νεφρικού κινδύνου. Δείτε τον οδηγό για μικροαλβουμίνη και ACR ούρων.

Βιταμίνη Β12: μπορεί να χρειαστεί σε μακροχρόνια θεραπεία, κυρίως αν υπάρχουν συμπτώματα, αναιμία, νευροπάθεια ή άλλοι παράγοντες κινδύνου.

Κετόνες: δεν αποτελούν εξέταση ρουτίνας σε κάθε σταθερό ασθενή. Είναι όμως κρίσιμες όταν υπάρχουν ύποπτα συμπτώματα, σοβαρή οξεία νόσος, παρατεταμένη νηστεία ή περιεγχειρητικό πλαίσιο. Η μέτρηση αίματος έχει πλεονέκτημα όταν υπάρχει κλινική υποψία κετοξέωσης.

Ηλεκτρολύτες: μπορεί να χρειάζονται σε ασθενείς με αφυδάτωση, νεφρική δυσλειτουργία, καρδιακή νόσο ή συγχορήγηση διουρητικών και άλλων φαρμάκων που επηρεάζουν την ισορροπία υγρών και ηλεκτρολυτών.

Συχνές ερωτήσεις για το Xigduo

Τι είναι το Xigduo 5/1000;

Είναι δισκίο που περιέχει 5 mg δαπαγλιφλοζίνης και 1000 mg υδροχλωρικής μετφορμίνης. Με τη συνήθη λήψη ενός δισκίου δύο φορές ημερησίως αντιστοιχεί σε συνολική ημερήσια δόση 10 mg δαπαγλιφλοζίνης και 2000 mg μετφορμίνης.

Ποια είναι η διαφορά Xigduo 5/850 και 5/1000;

Και τα δύο περιέχουν 5 mg δαπαγλιφλοζίνης ανά δισκίο. Η διαφορά είναι η μετφορμίνη: 850 mg έναντι 1000 mg. Η επιλογή βασίζεται στην προηγούμενη θεραπεία, στην ανοχή στη μετφορμίνη και στη νεφρική λειτουργία και όχι απλώς στο πόσο υψηλή είναι μία μέτρηση σακχάρου.

Πότε παίρνουμε το Xigduo;

Η ευρωπαϊκή πληροφορία προϊόντος προβλέπει συνήθως ένα δισκίο δύο φορές την ημέρα, με τα γεύματα. Το φύλλο οδηγιών αναφέρει συνήθως πρωινό και βραδινό γεύμα. Η ακριβής περιεκτικότητα καθορίζεται από τον γιατρό.

Είναι το Xigduo ίδιο με το Forxiga;

Όχι. Το Forxiga περιέχει μόνο δαπαγλιφλοζίνη. Το Xigduo περιέχει δαπαγλιφλοζίνη και μετφορμίνη. Για αυτό έχει διαφορετικούς περιορισμούς, ιδιαίτερα σε νεφρική δυσλειτουργία, γαλακτική οξέωση, σκιαγραφικό και άλλες καταστάσεις που σχετίζονται με τη μετφορμίνη.

Είναι το Xigduo ίδιο με το Glucophage;

Όχι. Το Glucophage περιέχει μόνο μετφορμίνη, ενώ το Xigduo περιέχει μετφορμίνη μαζί με δαπαγλιφλοζίνη.

Το Xigduo προκαλεί υπογλυκαιμία;

Ο κίνδυνος είναι σχετικά χαμηλός όταν χρησιμοποιείται χωρίς φάρμακα που προκαλούν υπογλυκαιμία. Αυξάνεται όμως σημαντικά όταν συνδυάζεται με ινσουλίνη ή σουλφονυλουρία, οπότε μπορεί να χρειάζεται προσαρμογή της δόσης αυτών των φαρμάκων.

Το Xigduo αδυνατίζει;

Η δαπαγλιφλοζίνη μπορεί να προκαλέσει μέτρια απώλεια βάρους λόγω αποβολής γλυκόζης και θερμίδων στα ούρα. Το Xigduo όμως δεν είναι φάρμακο αδυνατίσματος και η απώλεια βάρους διαφέρει σημαντικά μεταξύ ασθενών.

Γιατί έχω γλυκόζη στα ούρα ενώ το σάκχαρο αίματος είναι καλό;

Η δαπαγλιφλοζίνη προκαλεί σκόπιμα αποβολή γλυκόζης από τους νεφρούς. Για αυτό η γλυκοζουρία είναι αναμενόμενο φαρμακολογικό αποτέλεσμα και δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ο διαβήτης είναι αρρύθμιστος.

Μπορεί το Xigduo να επηρεάσει τα νεφρά;

Η νεφρική λειτουργία καθορίζει τόσο την ασφάλεια της μετφορμίνης όσο και τη γλυκοζομειωτική αποτελεσματικότητα της δαπαγλιφλοζίνης. Για αυτό ελέγχονται κρεατινίνη και eGFR πριν από την έναρξη και κατά τη θεραπεία. Σε σοβαρή νεφρική δυσλειτουργία το Xigduo αντενδείκνυται λόγω της μετφορμίνης.

Πρέπει να διακόπτεται πριν από χειρουργείο;

Ναι, χρειάζεται συγκεκριμένο περιεγχειρητικό σχέδιο. Οι οδηγίες ADA 2026 συστήνουν διακοπή των SGLT2 αναστολέων όπως η δαπαγλιφλοζίνη 3 ημέρες πριν από προγραμματισμένη επέμβαση. Επειδή το Xigduo περιέχει και μετφορμίνη, η τελική οδηγία πρέπει να δοθεί από τον θεράποντα ή την περιεγχειρητική ομάδα.

Πρέπει να διακόπτεται πριν από αξονική με σκιαγραφικό;

Η ευρωπαϊκή ΠΧΠ προβλέπει διακοπή πριν ή κατά την ενδαγγειακή χορήγηση ιωδιούχου σκιαγραφικού και επανέναρξη τουλάχιστον 48 ώρες αργότερα, αφού επανεκτιμηθεί η νεφρική λειτουργία και βρεθεί σταθερή. Ο ασθενής πρέπει να ακολουθεί τις οδηγίες του θεράποντος και του ακτινολογικού τμήματος.

Τι κάνω αν έχω εμετούς ή διάρροια;

Σοβαροί εμετοί, διάρροια, πυρετός ή μειωμένη πρόσληψη υγρών μπορούν να προκαλέσουν αφυδάτωση. Η επίσημη πληροφορία προϊόντος αναφέρει προσωρινή διακοπή του Xigduo σε καταστάσεις που συνδέονται με σημαντική αφυδάτωση και επικοινωνία με επαγγελματία υγείας για περαιτέρω οδηγίες.

Χρειάζεται έλεγχος βιταμίνης Β12;

Μπορεί να χρειαστεί, ιδιαίτερα σε μακροχρόνια θεραπεία, υψηλότερη δόση μετφορμίνης, αναιμία, αυξημένο MCV, νευροπάθεια ή άλλους παράγοντες κινδύνου για έλλειψη Β12.

Τι να θυμάστε

Το Xigduo συνδυάζει δαπαγλιφλοζίνη και μετφορμίνη σε ένα δισκίο για τη θεραπεία ενηλίκων με διαβήτη τύπου 2. Οι ευρωπαϊκές περιεκτικότητες είναι 5/850 mg και 5/1000 mg και η συνήθης χορήγηση είναι ένα δισκίο δύο φορές ημερησίως με γεύμα.

Η σωστή χρήση του όμως δεν είναι μόνο θέμα σακχάρου. Η κρεατινίνη και το eGFR είναι απαραίτητα για την ασφαλή χρήση της μετφορμίνης και για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της δαπαγλιφλοζίνης. Η HbA1c δείχνει αν η θεραπεία επιτυγχάνει μακροχρόνια γλυκαιμική ρύθμιση, ενώ η βιταμίνη Β12 μπορεί να χρειάζεται παρακολούθηση σε μακροχρόνια θεραπεία.

Η γλυκόζη στα ούρα μπορεί να είναι αναμενόμενη με Xigduo. Αντίθετα, συμπτώματα κετοξέωσης, έντονη αφυδάτωση, επίμονοι εμετοί, σοβαρή λοίμωξη ή συμπτώματα γαλακτικής οξέωσης απαιτούν άμεση αξιολόγηση.

Πριν από χειρουργείο ή εξέταση με ενδαγγειακό ιωδιούχο σκιαγραφικό πρέπει πάντα να αναφέρεται ότι ο ασθενής λαμβάνει Xigduo, ώστε να δοθούν οι κατάλληλες οδηγίες προσωρινής διακοπής και επανέναρξης.

Βιβλιογραφία και επίσημες πηγές

1. European Medicines Agency (EMA). Xigduo – EPAR. Ευρωπαϊκή αξιολόγηση, ενδείξεις, περιεκτικότητες, αποτελεσματικότητα και ασφάλεια.
2. European Medicines Agency. Xigduo – Summary of Product Characteristics & Package Leaflet. Τρέχουσα επίσημη πληροφορία προϊόντος, ενημέρωση 13 Μαρτίου 2026.
3. American Diabetes Association. Pharmacologic Approaches to Glycemic Treatment: Standards of Care in Diabetes—2026. Diabetes Care. 2026;49(Suppl 1).
4. American Diabetes Association. Diabetes Care in the Hospital: Standards of Care in Diabetes—2026. Περιεγχειρητική διαχείριση και διακοπή SGLT2 αναστολέων πριν από προγραμματισμένη επέμβαση.
5. European Medicines Agency. Forxiga – EPAR. Εγκεκριμένες ευρωπαϊκές ενδείξεις της δαπαγλιφλοζίνης για διαβήτη τύπου 2, χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια και χρόνια νεφρική νόσο.
6. Forxiga (Dapagliflozin): Διαβήτης, Καρδιά, Νεφρά και Εξετάσεις – Μικροβιολογικό Λαμία.
7. Glucophage – Μετφορμίνη: Δοσολογία, Παρενέργειες, Β12 και Εξετάσεις – Μικροβιολογικό Λαμία.
8. HbA1c: Τιμές, Εξέταση και Ερμηνεία Γλυκοζυλιωμένης Αιμοσφαιρίνης – Μικροβιολογικό Λαμία.
9. eGFR: Τι είναι, Φυσιολογικές Τιμές, Στάδια ΧΝΝ και Ερμηνεία – Μικροβιολογικό Λαμία.
10. Κατάλογος Εργαστηριακών Εξετάσεων – Μικροβιολογικό Λαμία.

Ιατρική σημείωση: Το περιεχόμενο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά την εξατομικευμένη ιατρική εκτίμηση ή τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού. Η δοσολογία και η απόφαση έναρξης, διακοπής ή αλλαγής θεραπείας με Xigduo εξαρτώνται από τη νεφρική λειτουργία, την προηγούμενη θεραπεία, τις συνοσηρότητες και τη συνολική κλινική κατάσταση.