Tobrex: Σταγόνες & Αλοιφή – Δοσολογία, Πόσες Μέρες & Παρενέργειες
•
Τελευταία ενημέρωση:
Tobrex με μια ματιά
Το Tobrex είναι οφθαλμικό αντιβιοτικό με τομπραμυκίνη 0,3%.
Στην Ελλάδα κυκλοφορεί ως οφθαλμικές σταγόνες 3 mg/mL
και ως οφθαλμική αλοιφή 3 mg/g. Η εγκεκριμένη χρήση του
αφορά επιφανειακές βακτηριακές λοιμώξεις του ματιού και των εξαρτημάτων
του, όπως η βακτηριακή επιπεφυκίτιδα, όταν προκαλούνται από ευαίσθητα
βακτήρια. [1] [2]
Δεν θεραπεύει την ιογενή ή αλλεργική επιπεφυκίτιδα
και δεν είναι κατάλληλο για κάθε κόκκινο μάτι. Η βλεφαρίτιδα επίσης
δεν αντιμετωπίζεται πάντοτε με αντιβιοτικό· το Tobrex μπορεί να έχει
θέση μόνο όταν υπάρχει κατάλληλη βακτηριακή ένδειξη. [3] [4]
πόνος στο μάτι, έντονη φωτοφοβία, πτώση της όρασης, τραυματισμός,
χημική έκθεση ή κόκκινο μάτι σε χρήστη φακών επαφής χρειάζονται
άμεση ιατρική ή οφθαλμολογική εκτίμηση. Μην αυξάνετε μόνοι σας
τη συχνότητα των σταγόνων. [3]
Τι είναι το Tobrex και πώς δρα
Το Tobrex είναι η εμπορική ονομασία οφθαλμικών
σκευασμάτων που περιέχουν τομπραμυκίνη.
Η τομπραμυκίνη ανήκει στις αμινογλυκοσίδες και δρα ως βακτηριοκτόνο
αντιβιοτικό: συνδέεται με τα βακτηριακά ριβοσώματα και παρεμβαίνει
στη σύνθεση πρωτεϊνών των ευαίσθητων μικροοργανισμών,
διαταράσσοντας τη φυσιολογική λειτουργία και επιβίωσή τους. [1] [2]
Το φάρμακο προορίζεται αποκλειστικά για
τοπική οφθαλμική χρήση. Δεν είναι τεχνητό δάκρυ,
αντιαλλεργικό κολλύριο ή γενικό σκεύασμα για οποιαδήποτε ερυθρότητα.
Η χρησιμότητά του εξαρτάται από δύο βασικές προϋποθέσεις:
η λοίμωξη να είναι βακτηριακή και το υπεύθυνο μικρόβιο να είναι
ευαίσθητο στην τομπραμυκίνη.
Η τοπική χορήγηση επιτυγχάνει υψηλή συγκέντρωση στην επιφάνεια
του ματιού και μικρή συστηματική απορρόφηση. Αυτό δεν σημαίνει
ότι το φάρμακο είναι κατάλληλο για αυθαίρετη ή παρατεταμένη χρήση.
Η λανθασμένη διάγνωση μπορεί να καθυστερήσει την κατάλληλη θεραπεία,
ενώ η υπερβολική χρήση αντιβιοτικών μπορεί να ευνοήσει την ανάπτυξη
μη ευαίσθητων μικροοργανισμών, ακόμη και μυκήτων. [1]
Σε ποιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται
Σύμφωνα με τις πληροφορίες προϊόντος, οι σταγόνες και η αλοιφή
Tobrex ενδείκνυνται για τη θεραπεία
επιφανειακών βακτηριακών λοιμώξεων του οφθαλμού και των
εξαρτημάτων του, όπως η επιπεφυκίτιδα, όταν προκαλούνται
από βακτήρια ευαίσθητα στην τομπραμυκίνη. Η εγκεκριμένη ένδειξη
αφορά ενήλικες και παιδιά ηλικίας 1 έτους και άνω. [1] [2]
Ο όρος «εξαρτήματα του οφθαλμού» περιλαμβάνει δομές γύρω από
το μάτι, όπως τα βλέφαρα. Έτσι, ο οφθαλμίατρος μπορεί να επιλέξει
τομπραμυκίνη σε ορισμένες βακτηριακές λοιμώξεις της περιοχής,
όπως βλεφαροεπιπεφυκίτιδα ή επιλεγμένη πρόσθια βλεφαρίτιδα
με βακτηριακά στοιχεία. Δεν σημαίνει όμως ότι κάθε φλεγμονή
των βλεφάρων χρειάζεται Tobrex.
Δεν δρα σε ιούς, αλλεργιογόνα, ξηροφθαλμία, ξένο σώμα,
τραυματισμό ή φλεγμονώδεις παθήσεις που δεν οφείλονται
σε ευαίσθητα βακτήρια. [3] [5]
Η διάκριση έχει πρακτική σημασία. Κόκκινο μάτι με έντονη φαγούρα
και υδαρή δακρύρροια μπορεί να είναι αλλεργικό, ενώ ερυθρότητα
μαζί με συνάχι, φαρυγγίτιδα ή έκθεση σε άτομο με παρόμοια συμπτώματα
συχνά είναι ιογενής. Αντίθετα, η πυκνή κιτρινωπή ή πρασινωπή
έκκριση και τα βλέφαρα που κολλούν το πρωί αυξάνουν την υποψία
βακτηριακής λοίμωξης, χωρίς να αποτελούν από μόνα τους οριστική
διάγνωση. [3]
Tobrex για επιπεφυκίτιδα: πότε βοηθά
Το Tobrex μπορεί να χρησιμοποιηθεί στη
βακτηριακή επιπεφυκίτιδα, εφόσον η κλινική εικόνα
και η ιατρική εκτίμηση υποστηρίζουν βακτηριακό αίτιο.
Συχνά ευρήματα είναι η βλεννοπυώδης έκκριση, οι «τσίμπλες»,
το κόλλημα των βλεφάρων και η ερυθρότητα. Η λοίμωξη μπορεί
να αρχίσει από το ένα μάτι και να μεταδοθεί στο άλλο,
αλλά αυτό συμβαίνει και σε ιογενείς μορφές. [3]
Η λέξη «επιπεφυκίτιδα» περιγράφει φλεγμονή του επιπεφυκότα
και όχι μία μοναδική νόσο. Μπορεί να είναι βακτηριακή,
ιογενής, αλλεργική ή ερεθιστική. Επομένως, το Tobrex δεν είναι
αυτόματη θεραπεία για κάθε επιπεφυκίτιδα. Στην ιογενή μορφή
το αντιβιοτικό δεν δρα στον ιό, ενώ στην αλλεργική μορφή
η θεραπευτική προσέγγιση είναι διαφορετική. [3] [5]
| Πιθανή αιτία | Συχνότερα στοιχεία | Έχει θέση το Tobrex; |
|---|---|---|
| Βακτηριακή | Πυκνό έκκριμα, κολλημένα βλέφαρα, ερυθρότητα | Ναι, όταν το κρίνει ο γιατρός και υπάρχει κατάλληλη βακτηριακή ένδειξη |
| Ιογενής | Υδαρές δάκρυσμα, συχνά συνάχι ή επαφή με άλλο κρούσμα | Όχι – δεν δρα στους ιούς |
| Αλλεργική | Έντονη φαγούρα, δακρύρροια, συνήθως και στα δύο μάτια | Όχι για την αλλεργική αιτία |
| Κερατίτιδα ή σοβαρότερη πάθηση | Πόνος, φωτοφοβία, θόλωση, φακοί επαφής | Άμεση οφθαλμολογική αξιολόγηση |
Οι χρήστες φακών επαφής αποτελούν ξεχωριστή κατηγορία,
επειδή έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο βακτηριακής κερατίτιδας.
Αν υπάρχει πόνος, φωτοφοβία ή μειωμένη όραση, δεν πρέπει
να θεωρηθεί ότι πρόκειται για «απλή επιπεφυκίτιδα». [3]
Tobrex για βλεφαρίτιδα: τι ισχύει
Η βλεφαρίτιδα είναι φλεγμονή του χείλους των
βλεφάρων και συχνά είναι χρόνια ή υποτροπιάζουσα. Μπορεί να
συνδέεται με δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων,
σμηγματορροϊκή δερματίτιδα, ροδόχρου νόσο, αποικισμό από
βακτήρια ή άλλους παράγοντες. Για αυτό δεν υπάρχει μία θεραπεία
που ταιριάζει σε όλους. [4]
Το Tobrex μπορεί να επιλεγεί από οφθαλμίατρο όταν υπάρχει
βακτηριακή πρόσθια βλεφαρίτιδα, βλεφαροεπιπεφυκίτιδα
ή άλλη επιφανειακή λοίμωξη των βλεφάρων από ευαίσθητα
βακτήρια. Δεν είναι όμως η βασική λύση για κάθε χρόνια βλεφαρίτιδα.
Η συστηματική υγιεινή των βλεφάρων, οι θερμές κομπρέσες και
ο καθαρισμός του χείλους των βλεφάρων αποτελούν συχνά βασικά
μέρη της αντιμετώπισης. [4]
μπορεί να έχει θέση μόνο σε επιλεγμένες περιπτώσεις με βακτηριακή
συμμετοχή και με ιατρική οδηγία. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται
επανειλημμένα σε κάθε έξαρση χωρίς εξέταση.
Αν η βλεφαρίτιδα επιμένει, υποτροπιάζει ή συνοδεύεται από
επώδυνο οζίδιο, απώλεια βλεφαρίδων, έλκος, ασυμμετρία ή μείωση
της όρασης, χρειάζεται οφθαλμολογική αξιολόγηση. Η απλή παράταση
του αντιβιοτικού δεν λύνει μία λανθασμένη διάγνωση.
Tobrex σταγόνες, eye drops και οφθαλμική αλοιφή
Στην ελληνική αγορά υπάρχουν δύο βασικές μορφές Tobrex:
- Tobrex οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα 0,3%:
κάθε 1 mL περιέχει 3 mg τομπραμυκίνης. Η αγγλική αναζήτηση
«Tobrex eye drops» και ο όρος «Tobrex κολλύριο» αναφέρονται
στην ίδια μορφή. [1] - Tobrex οφθαλμική αλοιφή 0,3%:
κάθε 1 g περιέχει 3 mg τομπραμυκίνης. Κυκλοφορεί σε σωληνάριο
και τοποθετείται μέσα στον επιπεφυκικό σάκο. [2]
Πολλοί αναζητούν «Tobrex κρέμα», όμως η σωστή
ονομασία είναι οφθαλμική αλοιφή. Δεν πρόκειται
για δερματική κρέμα και δεν πρέπει να εφαρμόζεται σε πληγές,
σπυράκια ή άλλες δερματικές βλάβες.
Οι σταγόνες περιέχουν ως συντηρητικό χλωριούχο βενζαλκώνιο,
στοιχείο σημαντικό για τους μαλακούς φακούς επαφής.
Η αλοιφή έχει διαφορετική βάση, παραμένει περισσότερο στην
οφθαλμική επιφάνεια και προκαλεί συχνότερα παροδική θόλωση
της όρασης. [1] [2]
Tobrex σταγόνες: επίσημη δοσολογία
Η πληροφορία προϊόντος αναφέρει για εφήβους και ενήλικες,
συμπεριλαμβανομένων των ηλικιωμένων, τα ακόλουθα σχήματα. [1]
| Βαρύτητα λοίμωξης | Δοσολογία σταγόνων | Σημείωση |
|---|---|---|
| Ήπια έως μέτρια | 1–2 σταγόνες κάθε 4 ώρες | Στο πάσχον μάτι, σύμφωνα με τη συνταγή του γιατρού |
| Σοβαρή | 1–2 σταγόνες κάθε ώρα | Με στενή ιατρική καθοδήγηση και μείωση της συχνότητας μετά τη βελτίωση |
Η θεραπεία εξατομικεύεται από τον θεράποντα οφθαλμίατρο.
Το ωριαίο σχήμα αφορά σοβαρή λοίμωξη και
δεν είναι οδηγία αυτοθεραπείας. Η σοβαρή εικόνα
πρέπει πρώτα να αξιολογείται, επειδή μπορεί να χρειάζεται
διαφορετικό αντιβιοτικό, καλλιέργεια, συχνότερη παρακολούθηση
ή άλλη αντιμετώπιση.
Μία σωστά τοποθετημένη σταγόνα είναι συνήθως αρκετή για να
καλύψει την οφθαλμική επιφάνεια. Η επανάληψη πολλών σταγόνων
την ίδια στιγμή δεν αυξάνει ανάλογα τη δράση· η περίσσεια
συνήθως απομακρύνεται με τα δάκρυα ή τρέχει στο μάγουλο.
Tobrex αλοιφή: επίσημη δοσολογία
Για την Tobrex οφθαλμική αλοιφή, η πληροφορία
προϊόντος αναφέρει τα ακόλουθα. [2]
- Ήπια έως μέτρια λοίμωξη:
μικρή ποσότητα αλοιφής, μήκους περίπου 1,5 cm,
στον επιπεφυκικό σάκο του πάσχοντος ματιού
2–3 φορές την ημέρα. - Σοβαρή λοίμωξη:
ποσότητα περίπου 1,5 cm κάθε 3–4 ώρες κατά τις πρώτες
2 ημέρες και στη συνέχεια 2–3 χορηγήσεις την ημέρα
μέχρι να υποχωρήσει η λοίμωξη, σύμφωνα με την ιατρική οδηγία.
Η αλοιφή μπορεί να χρησιμοποιηθεί τη νύχτα σε συνδυασμό
με Tobrex σταγόνες την ημέρα, όταν αυτό αποτελεί μέρος της
αγωγής που έχει ορίσει ο γιατρός. Δεν συνδυάζουμε μόνοι μας
τις δύο μορφές και δεν μετατρέπουμε αυθαίρετα τη δοσολογία
από σταγόνες σε αλοιφή.
η αναφορά σε 1,5 cm αφορά μήκος μιας λεπτής ταινίας αλοιφής,
όχι παχύ στρώμα. Η υπερβολική ποσότητα προκαλεί κυρίως
περισσότερη θόλωση και δυσφορία, όχι καλύτερη αντιβιοτική δράση.
Tobrex σταγόνες ή αλοιφή;
Οι δύο μορφές περιέχουν την ίδια δραστική ουσία, αλλά δεν είναι
πρακτικά ταυτόσημες. Η επιλογή γίνεται με βάση τη θέση και τη
βαρύτητα της λοίμωξης, την ηλικία, τη δυνατότητα σωστής εφαρμογής
και το θεραπευτικό σχέδιο του οφθαλμιάτρου.
| Χαρακτηριστικό | Tobrex σταγόνες | Tobrex αλοιφή |
|---|---|---|
| Περιεκτικότητα | 3 mg/mL | 3 mg/g |
| Πρακτική χρήση | Ευκολότερη μέσα στην ημέρα | Συχνά βολικότερη πριν τον ύπνο |
| Παραμονή στην επιφάνεια | Μικρότερη | Μεγαλύτερη λόγω της λιπαρής βάσης |
| Θόλωση όρασης | Μπορεί να είναι παροδική | Πιο αναμενόμενη και συχνά εντονότερη |
| Όταν συνδυάζονται | Χορηγούνται πριν από την αλοιφή | Τοποθετείται τελευταία |
Η αλοιφή δεν είναι «πιο δυνατή» και οι σταγόνες δεν είναι
«πιο ελαφριές». Η αποτελεσματικότητα εξαρτάται από τη σωστή
ένδειξη, το σωστό σχήμα και τη σωστή τεχνική. Αν η συνταγή
γράφει συγκεκριμένη μορφή, δεν την αντικαθιστούμε επειδή στο
σπίτι υπάρχει άλλη συσκευασία.
Πώς βάζω σωστά τις σταγόνες Tobrex
- Πλύνετε και στεγνώστε καλά τα χέρια.
- Αφαιρέστε τους φακούς επαφής. Σε ενεργή λοίμωξη, συνήθως αποφεύγονται μέχρι πλήρη υποχώρηση και ιατρική έγκριση.
- Γείρετε το κεφάλι πίσω και κοιτάξτε προς τα πάνω.
- Τραβήξτε απαλά το κάτω βλέφαρο ώστε να δημιουργηθεί ένας μικρός επιπεφυκικός θύλακος.
- Κρατήστε τη φιάλη πάνω από το μάτι χωρίς το ρύγχος να αγγίξει μάτι, βλεφαρίδες, δέρμα ή δάκτυλα.
- Ενσταλάξτε τον αριθμό σταγόνων που έχει συνταγογραφηθεί.
- Κλείστε απαλά το μάτι χωρίς να το σφίγγετε ή να το τρίβετε.
- Πιέστε απαλά την εσωτερική γωνία του ματιού, δίπλα στη μύτη, για περίπου 1 λεπτό. Η ρινοδακρυϊκή απόφραξη περιορίζει την απορροή και τη συστηματική απορρόφηση.
- Κλείστε καλά τη φιάλη αμέσως μετά τη χρήση.
Αν χρησιμοποιούνται περισσότερα από ένα τοπικά οφθαλμικά φάρμακα,
πρέπει να μεσολαβούν τουλάχιστον 5 λεπτά
μεταξύ των διαδοχικών χορηγήσεων. Οι οφθαλμικές αλοιφές
τοποθετούνται τελευταίες. [1]
Αν η σταγόνα πέσει έξω από το μάτι, μπορείτε να επαναλάβετε
την προσπάθεια. Αν όμως μέρος της σταγόνας μπήκε και λίγο
υγρό κύλησε στο μάγουλο, δεν χρειάζεται να γεμίσετε ξανά
το μάτι με πολλές σταγόνες.
μη σκουπίζετε το ρύγχος με χαρτί ή βαμβάκι, μη μοιράζεστε
τη φιάλη με άλλο άτομο και μην επαναχρησιμοποιείτε παλιό
ανοιγμένο κολλύριο σε νέα λοίμωξη.
Πώς εφαρμόζεται σωστά η Tobrex αλοιφή
- Πλύνετε και στεγνώστε σχολαστικά τα χέρια.
- Γείρετε το κεφάλι προς τα πίσω και τραβήξτε απαλά το κάτω βλέφαρο.
- Πιέστε το σωληνάριο ώστε να σχηματιστεί λεπτή ταινία αλοιφής μέσα στον επιπεφυκικό σάκο, στην ποσότητα που έχει δοθεί.
- Μην αφήσετε το ρύγχος του σωληναρίου να αγγίξει το μάτι, τα βλέφαρα, τις βλεφαρίδες ή άλλη επιφάνεια.
- Κλείστε απαλά το μάτι για 1–2 λεπτά και κινήστε το βολβό ώστε η αλοιφή να κατανεμηθεί.
- Σκουπίστε μόνο την περίσσεια που βρίσκεται έξω από το μάτι, χωρίς να αγγίξετε το ρύγχος.
- Κλείστε καλά το σωληνάριο.
Η αλοιφή δημιουργεί προσωρινά λιπαρό φιλμ και μπορεί να
θαμπώσει την όραση. Περιμένετε μέχρι να αποκατασταθεί πλήρως
η καθαρότητα της όρασης πριν οδηγήσετε, χρησιμοποιήσετε μηχανήματα
ή κάνετε δραστηριότητα που απαιτεί ακρίβεια. [2]
Αν χρησιμοποιούνται σταγόνες και αλοιφή στην ίδια χρονική περίοδο,
οι σταγόνες μπαίνουν πρώτες, περιμένετε τουλάχιστον 5 λεπτά
και η αλοιφή τοποθετείται τελευταία. Η σειρά αυτή αποτρέπει
τη λιπαρή βάση της αλοιφής από το να εμποδίσει την κατανομή
των σταγόνων.
Σε πόσο χρόνο δρα και πόσες ημέρες χρησιμοποιείται
Η πληροφορία προϊόντος αναφέρει ως
συνήθη διάρκεια θεραπείας τις 7–10 ημέρες.
Η διάρκεια δεν είναι ίδια για όλους και εξατομικεύεται από
τον θεράποντα οφθαλμίατρο ανάλογα με τη διάγνωση, τη βαρύτητα,
την ανταπόκριση και τον κίνδυνο επιπλοκών. [1] [2]
Σε μια βακτηριακή λοίμωξη που ανταποκρίνεται, αναμένεται
προοδευτική μείωση της έκκρισης, της ερυθρότητας και του
κολλήματος των βλεφάρων μέσα στις πρώτες ημέρες.
Δεν είναι ασφαλές να οριστεί μία απόλυτη ώρα δράσης,
επειδή η πορεία εξαρτάται από το μικρόβιο, τη βαρύτητα
και το αν η αρχική διάγνωση ήταν σωστή.
Μην διακόπτετε το Tobrex μόλις υποχωρήσει λίγο η ερυθρότητα
και μην το συνεχίζετε περισσότερο από όσο έχει δοθεί
«για σιγουριά». Η πρόωρη διακοπή μπορεί να αφήσει τη λοίμωξη
ανεπαρκώς θεραπευμένη, ενώ η παρατεταμένη χρήση μπορεί να
ευνοήσει την υπερανάπτυξη μη ευαίσθητων μικροοργανισμών. [1]
αν τα συμπτώματα χειροτερεύουν οποιαδήποτε στιγμή,
αν δεν αρχίζει να διαφαίνεται βελτίωση μέσα στις πρώτες ημέρες
ή αν επανεμφανίζονται αμέσως μετά τη θεραπεία.
Μπορεί να υπάρχει λάθος διάγνωση, ανθεκτικό μικρόβιο,
επιμόλυνση ή προσβολή του κερατοειδούς.
Tobrex σε παιδιά και βρέφη
Οι πληροφορίες προϊόντος επιτρέπουν τη χρήση σταγόνων και αλοιφής
Tobrex σε παιδιά ηλικίας 1 έτους και άνω,
όταν υπάρχει ιατρική ένδειξη. Για παιδιά κάτω του 1 έτους,
η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα δεν έχουν τεκμηριωθεί
και δεν υπάρχει εγκεκριμένη σύσταση δοσολογίας. [1] [2]
Για τις σταγόνες, η πληροφορία προϊόντος αναφέρει μέγιστο
ημερήσιο αριθμό 14 σταγόνων σε παιδιά 1 έως κάτω των
2 ετών και 46 σταγόνων σε παιδιά 2 έως κάτω των
12 ετών. Τα όρια αυτά δεν αποτελούν προτεινόμενο
δοσολογικό σχήμα για χρήση στο σπίτι. Είναι ανώτατα όρια
της επίσημης πληροφορίας και η πραγματική δοσολογία πρέπει
να καθορίζεται από παιδίατρο ή οφθαλμίατρο. [1]
Το κόκκινο ή κολλώδες μάτι σε νεογνό ή μικρό βρέφος χρειάζεται
άμεση ιατρική εκτίμηση. Η αιτία μπορεί να είναι απόφραξη
δακρυϊκού πόρου, ερεθισμός ή λοίμωξη που απαιτεί ειδικό έλεγχο
και διαφορετική θεραπεία. Δεν χρησιμοποιούμε κολλύριο που
είχε δοθεί σε αδελφό ή άλλη προηγούμενη λοίμωξη.
Για να τοποθετήσετε τις σταγόνες σε παιδί, ζητήστε να ξαπλώσει,
κρατήστε απαλά το κεφάλι και ενσταλάξτε τη σταγόνα στον
επιπεφυκικό σάκο χωρίς να ακουμπήσετε το ρύγχος. Αν το παιδί
δεν ανοίγει το μάτι ή η εφαρμογή είναι δύσκολη, ο γιατρός
ή ο φαρμακοποιός μπορεί να δείξει ασφαλή τεχνική.
Παρενέργειες του Tobrex
Οι ανεπιθύμητες ενέργειες είναι κυρίως τοπικές.
Στις κλινικές μελέτες των σταγόνων, οι συχνότερα αναφερόμενες
αντιδράσεις ήταν η υπεραιμία του ματιού
και η οφθαλμική δυσφορία. [1]
- δυσφορία ή ερεθισμός του ματιού,
- ερυθρότητα ή υπεραιμία.
Ως λιγότερο συχνές έχουν αναφερθεί, μεταξύ άλλων, κνησμός,
οίδημα βλεφάρου ή επιπεφυκότα, πόνος, ξηροφθαλμία,
αυξημένη δακρύρροια, οφθαλμικό έκκριμα, θαμπή όραση,
διαταραχή της όρασης, στικτή κερατίτιδα, κερατίτιδα,
εκδορά κερατοειδούς, κεφαλαλγία και αντιδράσεις του δέρματος. [1]
Η αλοιφή προκαλεί συχνότερα παροδική θόλωση
αμέσως μετά την εφαρμογή λόγω της λιπαρής βάσης.
Αυτό από μόνο του μπορεί να είναι αναμενόμενο, αλλά η επίμονη
θόλωση, η πτώση της όρασης, ο έντονος πόνος ή η φωτοφοβία
δεν πρέπει να αποδίδονται απλώς στην αλοιφή. [2]
αν η ερυθρότητα και το οίδημα επιδεινώνονται μετά από κάθε
εφαρμογή, εμφανιστεί έντονος κνησμός, εξάνθημα ή άλλη εικόνα
υπερευαισθησίας. Δυσκολία στην αναπνοή ή οίδημα προσώπου
απαιτούν επείγουσα βοήθεια.
Αλλεργία, αντενδείξεις και πότε διακόπτεται
Το Tobrex αντενδείκνυται σε άτομα με
υπερευαισθησία στην τομπραμυκίνη
ή σε κάποιο από τα έκδοχα της συγκεκριμένης μορφής.
Μπορεί να παρουσιαστεί διασταυρούμενη υπερευαισθησία
με άλλες αμινογλυκοσίδες. Ενημερώστε τον γιατρό αν έχετε
εμφανίσει αλλεργία σε φάρμακα της ίδιας ομάδας,
όπως νεομυκίνη, γενταμικίνη ή αμικασίνη. [1]
Η αντίδραση υπερευαισθησίας μπορεί να περιορίζεται στο μάτι
και τα βλέφαρα, με κνησμό, κοκκινίλα, οίδημα ή δερματίτιδα.
Σπανιότερα μπορεί να είναι γενικευμένη. Αν εμφανιστεί
υπερευαισθησία, η θεραπεία πρέπει να διακοπεί. [1]
Η επιδείνωση κατά τη θεραπεία δεν σημαίνει πάντοτε αλλεργία.
Μπορεί να οφείλεται σε ανθεκτικό μικρόβιο, μη βακτηριακή αιτία,
επιμόλυνση ή προσβολή του κερατοειδούς. Επειδή τα σενάρια αυτά
δεν ξεχωρίζουν με ασφάλεια μόνο από την περιγραφή,
χρειάζεται εξέταση όταν η εικόνα χειροτερεύει.
Tobrex και φακοί επαφής
Οι φακοί επαφής δεν πρέπει να φοριούνται κατά την
εφαρμογή των σταγόνων ή της αλοιφής.
Οι σταγόνες περιέχουν χλωριούχο βενζαλκώνιο, το οποίο μπορεί
να απορροφηθεί από τους μαλακούς φακούς και να μεταβάλει
το χρώμα τους. Η επίσημη πληροφορία αναφέρει αφαίρεση των
φακών πριν από τις σταγόνες και αναμονή τουλάχιστον
15 λεπτών πριν από πιθανή επανατοποθέτηση. [1]
Όταν όμως υπάρχει ενεργή οφθαλμική λοίμωξη, η πρακτικά
ασφαλέστερη σύσταση είναι να μη χρησιμοποιούνται καθόλου
φακοί μέχρι να υποχωρήσουν τα συμπτώματα και να εγκριθεί
η επαναφορά τους από επαγγελματία υγείας. Οι παλιοί φακοί
μιας χρήσης απορρίπτονται, ενώ θήκες και επαναχρησιμοποιούμενοι
φακοί χρειάζονται κατάλληλη φροντίδα ή αντικατάσταση.
Κόκκινο και επώδυνο μάτι σε χρήστη φακών επαφής χρειάζεται
ιδιαίτερη προσοχή, λόγω του αυξημένου κινδύνου βακτηριακής
κερατίτιδας. Πόνος, φωτοφοβία, επίμονη θόλωση ή λευκή κηλίδα
στον κερατοειδή απαιτούν άμεση οφθαλμολογική αξιολόγηση. [3]
Tobrex στην εγκυμοσύνη και τον θηλασμό
Η συστηματική απορρόφηση μετά από τοπική οφθαλμική χρήση είναι
χαμηλή, αλλά αυτό δεν αρκεί για να θεωρηθεί το Tobrex αυτόματα
ασφαλές σε κάθε περίπτωση. Η πληροφορία προϊόντος αναφέρει
ότι οι σταγόνες Tobrex δεν συνιστώνται κατά την εγκυμοσύνη,
επειδή τα διαθέσιμα δεδομένα από τοπική οφθαλμική χρήση
στην κύηση είναι περιορισμένα. [1]
Αν είστε έγκυος ή υπάρχει πιθανότητα εγκυμοσύνης, ενημερώστε
τον γιατρό πριν αρχίσετε το φάρμακο. Η σύσταση δεν σημαίνει
ότι μία τυχαία εφαρμογή συνεπάγεται βλάβη· σημαίνει ότι η
απόφαση για έναρξη ή συνέχιση πρέπει να γίνει από τον θεράποντα,
αφού σταθμιστούν η πραγματική ανάγκη, η βαρύτητα της λοίμωξης
και οι εναλλακτικές επιλογές.
Για τον θηλασμό, δεν είναι γνωστό αν η τομπραμυκίνη
απεκκρίνεται στο ανθρώπινο γάλα μετά από τοπική χρήση στο μάτι.
Η ποσότητα αναμένεται να είναι μικρή, αλλά ο κίνδυνος για το βρέφος
δεν μπορεί να αποκλειστεί πλήρως. Η απόφαση πρέπει να εξατομικεύεται
με βάση το όφελος της θεραπείας για τη μητέρα και το όφελος
του θηλασμού. [1]
Η απαλή πίεση στην εσωτερική γωνία του ματιού μετά την ενστάλαξη
μειώνει τη ρινοδακρυϊκή απορροή και τη συστηματική απορρόφηση.
Είναι χρήσιμη τεχνική γενικά και ιδιαίτερα όταν επιδιώκεται
η μικρότερη δυνατή συστηματική έκθεση.
Αλληλεπιδράσεις και ειδικές προφυλάξεις
Δεν έχουν αναφερθεί κλινικά σημαντικές αλληλεπιδράσεις με τη
συνήθη τοπική οφθαλμική χορήγηση Tobrex και ο κίνδυνος
αλληλεπίδρασης θεωρείται μικρός λόγω της χαμηλής συστηματικής
απορρόφησης. Παρ’ όλα αυτά, ο γιατρός πρέπει να γνωρίζει όλα
τα φάρμακα που χρησιμοποιείτε, περιλαμβανομένων άλλων κολλυρίων
και συστηματικών αντιβιοτικών. [1]
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν χορηγείται ταυτόχρονα
συστηματική αμινογλυκοσίδη, επειδή πρέπει να
λαμβάνεται υπόψη η συνολική έκθεση. Οι σοβαρές νεφροτοξικές,
ωτοτοξικές και νευροτοξικές αντιδράσεις αφορούν κυρίως τη
συστηματική θεραπεία με αμινογλυκοσίδες και όχι τη συνήθη
τοπική οφθαλμική χρήση, αλλά η συγχορήγηση πρέπει να αξιολογείται
από τον γιατρό.
Χρειάζεται επίσης προσοχή σε άτομα με γνωστή ή πιθανολογούμενη
μυασθένεια gravis, νόσο Parkinson ή άλλη νευρομυϊκή
διαταραχή, επειδή οι αμινογλυκοσίδες μπορούν να
επιδεινώσουν τη μυϊκή αδυναμία μέσω της επίδρασής τους στη
νευρομυϊκή λειτουργία. [1]
Δεν έχουν πραγματοποιηθεί ειδικές μελέτες σε ασθενείς με
ηπατική ή νεφρική δυσλειτουργία. Λόγω της χαμηλής συστηματικής
απορρόφησης από το μάτι, δεν απαιτείται συνήθως προσαρμογή της
δόσης μόνο με βάση τη νεφρική ή ηπατική λειτουργία.
Αυτό δεν αναιρεί την ανάγκη εξατομίκευσης όταν συνυπάρχει
συστηματική θεραπεία με αμινογλυκοσίδη. [1]
αφήστε τουλάχιστον 5 λεπτά μεταξύ τους και βάλτε την οφθαλμική
αλοιφή τελευταία. Μην αναμειγνύετε φάρμακα στο ίδιο σταγονόμετρο.
Tobrex ή Tobradex: ποια είναι η διαφορά;
Τα ονόματα μοιάζουν, αλλά τα φάρμακα δεν είναι ίδια.
| Φάρμακο | Δραστικά συστατικά | Τι σημαίνει πρακτικά |
|---|---|---|
| Tobrex | Τομπραμυκίνη | Οφθαλμικό αντιβιοτικό χωρίς κορτικοστεροειδές |
| Tobradex | Τομπραμυκίνη + δεξαμεθαζόνη | Αντιβιοτικό μαζί με κορτικοστεροειδές και διαφορετικές προφυλάξεις |
Η δεξαμεθαζόνη μειώνει τη φλεγμονή, αλλά η κορτιζόνη στο μάτι
δεν πρέπει να χρησιμοποιείται χωρίς σωστή διάγνωση και παρακολούθηση.
Μπορεί να καλύψει σημεία λοίμωξης, να επιδεινώσει ορισμένες
λοιμώξεις και, με ακατάλληλη ή παρατεταμένη χρήση, να επηρεάσει
την ενδοφθάλμια πίεση ή την επούλωση.
Επομένως, δεν αντικαθιστούμε το Tobrex με Tobradex επειδή
«φαίνεται πιο δυνατό». Για αναλυτική παρουσίαση δείτε:
Tobradex: χρήσεις, παρενέργειες και προφυλάξεις →
Πότε χρειάζεται καλλιέργεια και αντιβιόγραμμα
Η καλλιέργεια οφθαλμικού εκκρίματος
δεν χρειάζεται σε κάθε ήπια, τυπική επιπεφυκίτιδα.
Μπορεί όμως να είναι χρήσιμη όταν η εικόνα είναι σοβαρή ή άτυπη,
όταν υπάρχει πολύ πυώδες έκκριμα, υποτροπή, αποτυχία προηγούμενης
αγωγής, ανοσοκαταστολή, νεογνική λοίμωξη ή υποψία ειδικού
ή ανθεκτικού παθογόνου. [3] [5]
Η λήψη δείγματος γίνεται ιδανικά πριν από την έναρξη
νέου αντιβιοτικού, εφόσον αυτό είναι κλινικά εφικτό
και έχει ζητηθεί από τον θεράποντα. Η προηγούμενη χρήση σταγόνων
μπορεί να μειώσει την πιθανότητα ανάπτυξης του μικροβίου
στην καλλιέργεια. Δεν διακόπτουμε όμως αναγκαία θεραπεία
μόνο για να ληφθεί δείγμα χωρίς συνεννόηση με τον γιατρό.
Το αντιβιόγραμμα δείχνει ποια αντιβιοτικά είναι δραστικά
in vitro έναντι του μικροβίου που απομονώθηκε.
Η ερμηνεία πρέπει να συνδυάζεται με το σημείο της λοίμωξης,
την οφθαλμολογική εικόνα, την τοπική συγκέντρωση του φαρμάκου
και την κλινική ανταπόκριση. Ένα αποτέλεσμα δεν αντικαθιστά
την εξέταση του κερατοειδούς και των βλεφάρων.
Για πληροφορίες σχετικά με τη σωστή λήψη δείγματος κατόπιν
ιατρικής οδηγίας, δείτε τις
μικροβιολογικές εξετάσεις και καλλιέργειες →
Κόκκινες σημαίες, χαμένη δόση και φύλαξη
Πότε χρειάζεται άμεση εξέταση
- έντονος ή βαθύς πόνος στο μάτι,
- φωτοφοβία ή δυσκολία να κρατήσετε το μάτι ανοιχτό,
- μείωση ή επίμονη θόλωση της όρασης,
- λευκή κηλίδα, θόλωση ή έλκος στον κερατοειδή,
- κόκκινο μάτι σε χρήστη φακών επαφής,
- τραυματισμός, ξένο σώμα ή χημική ουσία στο μάτι,
- πολύ έντονο οίδημα, άφθονο πυώδες έκκριμα ή γρήγορη επιδείνωση,
- νεογνό με κόκκινο ή κολλώδες μάτι,
- ανοσοκαταστολή ή πρόσφατη επέμβαση στο μάτι,
- έλλειψη βελτίωσης ή επιδείνωση παρά τη θεραπεία.
Τα παραπάνω χρειάζονται γρήγορη ιατρική αξιολόγηση και όχι
απλώς περισσότερες σταγόνες. [3]
Αν ξεχάσετε μία δόση
Βάλτε τη δόση μόλις το θυμηθείτε, εκτός αν πλησιάζει η ώρα
της επόμενης. Σε αυτή την περίπτωση παραλείψτε τη χαμένη δόση
και συνεχίστε το κανονικό πρόγραμμα. Μην χρησιμοποιείτε διπλή
ποσότητα για αναπλήρωση.
Αν βάλετε υπερβολική ποσότητα
Με μία οφθαλμική υπερδοσολογία δεν αναμένεται συνήθως σοβαρή
τοξική επίδραση λόγω των χαρακτηριστικών του προϊόντος.
Αν βάλατε πολλές σταγόνες ή μεγάλη ποσότητα αλοιφής,
μπορείτε να ξεπλύνετε το μάτι με χλιαρό νερό.
Αν υπάρχει έντονος ή επίμονος ερεθισμός, ζητήστε ιατρική συμβουλή.
Φύλαξη και απόρριψη
- Φυλάσσετε το Tobrex σύμφωνα με τις οδηγίες της συσκευασίας.
- Διατηρείτε τη φιάλη ή το σωληνάριο καλά κλεισμένα και μακριά από παιδιά.
- Η οφθαλμική αλοιφή δεν πρέπει να ψύχεται.
- Οι σταγόνες και η αλοιφή απορρίπτονται 4 εβδομάδες μετά το πρώτο άνοιγμα, ακόμη κι αν έχει απομείνει προϊόν. [1] [2]
- Σημειώστε την ημερομηνία ανοίγματος πάνω στη συσκευασία.
Συχνές ερωτήσεις για το Tobrex
Tobrex σημαίνει τομπραμυκίνη για βακτηριακές οφθαλμικές λοιμώξεις,
όχι για κάθε ερυθρότητα. Οι σταγόνες και η αλοιφή έχουν
διαφορετική δοσολογία. Η σωστή διάγνωση, η καθαρή εφαρμογή
και η ολοκλήρωση της κατάλληλης αγωγής είναι σημαντικότερες
από την αυθαίρετη αύξηση της ποσότητας.
Ραντεβού, Οδηγοί και Βιβλιογραφία
Η καλλιέργεια οφθαλμικού εκκρίματος δεν χρειάζεται σε κάθε
επιπεφυκίτιδα. Όταν ζητηθεί από τον θεράποντα, επικοινωνήστε
πριν από τη λήψη για σωστή προετοιμασία και χρόνο δειγματοληψίας.
Για πόνο, φωτοφοβία ή πτώση της όρασης απευθυνθείτε άμεσα
σε οφθαλμίατρο.
• Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30
• Έσλιν 19, Λαμία
Βιβλιογραφία και επίσημες πηγές
- Περίληψη Χαρακτηριστικών Προϊόντος ελληνικής κυκλοφορίας –
Tobrex 0,3% w/v, οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα.
ΠΧΠ Tobrex οφθαλμικές σταγόνες
- Περίληψη Χαρακτηριστικών Προϊόντος ελληνικής κυκλοφορίας –
Tobrex 0,3% w/w, οφθαλμική αλοιφή.
ΠΧΠ Tobrex οφθαλμική αλοιφή
- Centers for Disease Control and Prevention.
Clinical Overview of Pink Eye (Conjunctivitis).
CDC – Clinical Overview of Conjunctivitis
- American Academy of Ophthalmology.
Blepharitis Preferred Practice Pattern.
AAO – Blepharitis Preferred Practice Pattern
- NICE Clinical Knowledge Summaries.
Conjunctivitis – infective.
NICE – Infective Conjunctivitis
- Κεντρικός Οδηγός Αντιβιοτικών – Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας.
Κεντρικός Οδηγός Αντιβιοτικών
Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος, Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας, Έσλιν 19, Λαμία 35100
Το περιεχόμενο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά την εξέταση
από οφθαλμίατρο, τη διάγνωση ή την εξατομικευμένη συνταγογράφηση.

