Πνευμονία στα Παιδιά: Συμπτώματα, Πυρετός, CRP, Εξετάσεις και Πότε Χρειάζεται Ακτινογραφία

Δημοσίευση: 13 Αυγούστου 2026 • Τελευταία ενημέρωση: 13 Αυγούστου 2026

Η πνευμονία στα παιδιά είναι λοίμωξη του κατώτερου αναπνευστικού που μπορεί να προκαλέσει πυρετό, βήχα, γρήγορη ή δύσκολη αναπνοή, πόνο στο θώρακα, μειωμένη όρεξη και έντονη καταβολή. Στα βρέφη η εικόνα μπορεί να είναι λιγότερο χαρακτηριστική και να εκδηλώνεται κυρίως με δυσκολία στη σίτιση, υπνηλία, ευερεθιστότητα ή αυξημένο έργο αναπνοής.

Η διάγνωση της πνευμονίας στα παιδιά είναι κυρίως κλινική. Δεν χρειάζονται όλα τα παιδιά γενική αίματος, CRP ή ακτινογραφία θώρακος. Οι εξετάσεις επιλέγονται ανάλογα με την ηλικία, τη βαρύτητα των συμπτωμάτων, τον κορεσμό οξυγόνου, τα ευρήματα της εξέτασης και την πορεία του παιδιού.

Το σημαντικότερο για τον γονέα

Δεν αξιολογούμε την πιθανότητα πνευμονίας μόνο από το πόσο υψηλός είναι ο πυρετός ή από μία τιμή CRP. Μεγαλύτερη σημασία έχουν ο τρόπος που αναπνέει το παιδί, ο κορεσμός οξυγόνου, η γενική του κατάσταση, η δυνατότητα να πίνει υγρά και η εξέλιξη των συμπτωμάτων.

1Τι είναι η πνευμονία στα παιδιά;

Η πνευμονία είναι λοίμωξη του πνευμονικού παρεγχύματος. Η φλεγμονή επηρεάζει τις κυψελίδες και τις γύρω δομές του πνεύμονα, με αποτέλεσμα να εμφανίζονται βήχας, πυρετός, ταχύπνοια και, σε πιο σοβαρές περιπτώσεις, δυσκολία στην οξυγόνωση.

Όταν η λοίμωξη εμφανίζεται σε παιδί που δεν νοσηλευόταν προηγουμένως, αναφέρεται συνήθως ως πνευμονία της κοινότητας ή community-acquired pneumonia – CAP.

Η βαρύτητα ποικίλλει σημαντικά. Πολλά παιδιά έχουν ήπια νόσο και αντιμετωπίζονται στο σπίτι μετά από παιδιατρική αξιολόγηση. Άλλα μπορεί να χρειαστούν ακτινογραφία, εργαστηριακό έλεγχο, οξυγόνο ή νοσηλεία.

2Ιογενής, βακτηριακή και άτυπη πνευμονία

Η πνευμονία στα παιδιά δεν προκαλείται από ένα μόνο μικρόβιο. Η ηλικία του παιδιού, η εποχή, ο εμβολιασμός και η επιδημιολογική εικόνα επηρεάζουν σημαντικά τα πιθανά αίτια.

Ιοί: RSV, influenza A/B, ανθρώπινος μεταπνευμονοϊός, αδενοϊός, παραγρίπη, ρινοϊοί και SARS-CoV-2.
Κλασικά βακτήρια: ο πνευμονιόκοκκος παραμένει σημαντικό βακτηριακό αίτιο πνευμονίας της κοινότητας.
Άτυπα παθογόνα: το Mycoplasma pneumoniae εμφανίζεται συχνότερα σε παιδιά σχολικής ηλικίας και εφήβους.

Στα μικρότερα παιδιά οι ιογενείς λοιμώξεις αποτελούν πολύ συχνή αιτία συμπτωμάτων από το κατώτερο αναπνευστικό. Αυτός είναι ένας από τους λόγους που η παρουσία βήχα και πυρετού δεν σημαίνει αυτομάτως ότι χρειάζεται αντιβίωση.

3Ποια είναι τα συχνότερα συμπτώματα;

Η πνευμονία μπορεί να εμφανιστεί απότομα ή να ακολουθήσει μία αρχικά ήπια ίωση.

πυρετός,
βήχας,
γρήγορη αναπνοή,
δυσκολία στην αναπνοή,
εισολκές στο θώρακα,
πόνος στο στήθος,
πόνος κατά τον βήχα ή τη βαθιά αναπνοή,
κόπωση και μειωμένη δραστηριότητα,
μειωμένη όρεξη,
πονοκέφαλος ή μυαλγίες, ιδιαίτερα σε γρίπη ή Mycoplasma,
κοιλιακός πόνος ή έμετος σε ορισμένα παιδιά.

Ιδιαίτερα στις πνευμονίες των κατώτερων λοβών, ένα παιδί μπορεί να παραπονείται περισσότερο για κοιλιακό πόνο παρά για πόνο στο θώρακα.

4Πώς φαίνεται η πνευμονία στα βρέφη;

Στα βρέφη τα συμπτώματα μπορεί να είναι λιγότερο ειδικά. Εκτός από τον βήχα και τον πυρετό, μπορεί να εμφανιστούν:

δυσκολία στον θηλασμό ή στο μπιμπερό,
διακοπές κατά τη σίτιση για να πάρει το βρέφος ανάσα,
γρήγορη αναπνοή,
έντονες εισολκές κάτω από τα πλευρά,
άνοιγμα των ρουθουνιών κατά την αναπνοή,
γογγυσμός,
υπνηλία ή ασυνήθιστη ευερεθιστότητα,
λιγότερες βρεγμένες πάνες λόγω μειωμένης πρόσληψης υγρών.

Βρέφος μικρότερο των 3 μηνών με πυρετό 38°C ή περισσότερο χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση, ανεξάρτητα από το αν υπάρχει εμφανής βήχας.

5Πνευμονία και πυρετός: πόσο υψηλός είναι;

Ο πυρετός είναι συχνός αλλά δεν είναι υποχρεωτικός. Ένα παιδί μπορεί να έχει πνευμονία με υψηλό πυρετό, χαμηλότερο πυρετό ή, σπανιότερα, χωρίς εμφανή πυρετό.

Το ύψος του πυρετού δεν μπορεί μόνο του να ξεχωρίσει αν πρόκειται για ιογενή ή βακτηριακή πνευμονία. Ούτε η προσωρινή πτώση του πυρετού μετά από αντιπυρετικό αποκλείει σοβαρή λοίμωξη.

Μετά την έναρξη κατάλληλης θεραπείας, το NICE αναφέρει ότι στα περισσότερα παιδιά ο πυρετός και η δυσκολία στην αναπνοή θα πρέπει να έχουν υποχωρήσει μέσα σε περίπου 3–4 ημέρες. Επίμονος πυρετός μαζί με αυξημένο έργο αναπνοής, μειωμένη λήψη υγρών ή συνεχιζόμενη έντονη καταβολή χρειάζεται επανεκτίμηση.

6Γρήγορη αναπνοή, εισολκές και γογγυσμός

Η ταχύπνοια είναι από τα σημαντικότερα κλινικά σημεία στην παιδική πνευμονία. Η αναπνευστική συχνότητα πρέπει να ερμηνεύεται ανάλογα με την ηλικία και ιδανικά να μετράται όταν το παιδί είναι όσο γίνεται ήρεμο.

Ως απλά σημεία διαλογής σε παιδιά 2–59 μηνών, χρησιμοποιούνται συχνά τα όρια:

2–11 μηνών: 50 ή περισσότερες αναπνοές/λεπτό.
12–59 μηνών: 40 ή περισσότερες αναπνοές/λεπτό.

Τα όρια αυτά δεν αποτελούν από μόνα τους διάγνωση. Πυρετός, κλάμα, πόνος και άγχος μπορούν επίσης να αυξήσουν προσωρινά την αναπνευστική συχνότητα.

Πιο ανησυχητικά σημεία είναι οι έντονες εισολκές, το άνοιγμα των ρουθουνιών, ο γογγυσμός, η δυσκολία να μιλήσει ή να πιει το παιδί λόγω δύσπνοιας και η κυάνωση.

7Πότε χρειάζεται άμεση παιδιατρική εκτίμηση;

Άμεση αξιολόγηση χρειάζεται όταν υπάρχει:

έντονη δυσκολία στην αναπνοή,
σοβαρές εισολκές στο θώρακα,
γογγυσμός ή άπνοια,
μπλε ή γκρι χρώμα στα χείλη ή στο πρόσωπο,
πολύ χαμηλός κορεσμός οξυγόνου,
δυσκολία να πιει ή να θηλάσει,
σημαντική αφυδάτωση,
έντονη υπνηλία ή μειωμένο επίπεδο συνείδησης,
σπασμοί,
ταχεία επιδείνωση,
πυρετός σε βρέφος κάτω των 3 μηνών.

8Πώς γίνεται η διάγνωση της πνευμονίας;

Σε πολλά παιδιά η διάγνωση μπορεί να γίνει από τον παιδίατρο με βάση:

το ιστορικό,
την αναπνευστική συχνότητα,
το έργο της αναπνοής,
τον κορεσμό οξυγόνου,
την ακρόαση των πνευμόνων,
τη θερμοκρασία και τους σφυγμούς,
τη γενική κατάσταση και την ενυδάτωση.

Ακροαστικά μπορεί να υπάρχουν λεπτοί ρόγχοι, μειωμένο αναπνευστικό ψιθύρισμα ή βρογχική αναπνοή, αλλά κανένα μεμονωμένο ακροαστικό εύρημα δεν επιβεβαιώνει μόνο του την πνευμονία.

Ένα παιδί που είναι σε καλή γενική κατάσταση, έχει φυσιολογική οξυγόνωση και ήπια κλινική εικόνα μπορεί να μη χρειαστεί καμία εργαστηριακή ή απεικονιστική εξέταση.

9Πόσο σημαντικός είναι ο κορεσμός οξυγόνου;

Η παλμική οξυμετρία είναι πολύ χρήσιμη όταν υπάρχει υποψία λοίμωξης του κατώτερου αναπνευστικού ή δύσπνοια.

Ο επίμονα χαμηλός κορεσμός αυξάνει την πιθανότητα σοβαρότερης νόσου και επηρεάζει την απόφαση για περαιτέρω έλεγχο ή νοσηλεία. Στις οδηγίες NICE, κορεσμός κάτω από 90% περιλαμβάνεται μεταξύ των χαρακτηριστικών που μπορεί να συνοδεύουν σοβαρή παιδιατρική πνευμονία.

Μία μεμονωμένη οικιακή μέτρηση δεν πρέπει να ερμηνεύεται χωρίς το κλινικό πλαίσιο. Κρύα άκρα, κίνηση, κακή εφαρμογή αισθητήρα και τεχνικοί περιορισμοί μπορούν να επηρεάσουν την ένδειξη.

10CRP στα παιδιά με πνευμονία

Η CRP – C-αντιδρώσα πρωτεΐνη είναι δείκτης φλεγμονής. Μπορεί να αυξηθεί σε βακτηριακές λοιμώξεις, αλλά και σε ορισμένες ιογενείς λοιμώξεις ή άλλες φλεγμονώδεις καταστάσεις.

Δεν υπάρχει μία τιμή CRP που να σημαίνει αυτόματα «βακτηριακή πνευμονία» ούτε μία χαμηλή τιμή που να αποκλείει με βεβαιότητα την πνευμονία όταν η νόσος βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο.

Η αξία της CRP αυξάνεται όταν ερμηνεύεται μαζί με:

την ημέρα της νόσου,
τη γενική εικόνα του παιδιού,
τη θερμοκρασία,
τη γενική αίματος,
τον κορεσμό οξυγόνου,
τα ακροαστικά ευρήματα,
την πορεία της τιμής όταν υπάρχει λόγος επανάληψης.

Δεν χορηγούμε ή διακόπτουμε αντιβίωση μόνο βάσει μιας CRP.

Αναλυτικά: CRP στα Παιδιά – Φυσιολογικές Τιμές, Πυρετός και Ερμηνεία →

11Τι δείχνει η γενική αίματος;

Η γενική αίματος μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες για τα λευκά αιμοσφαίρια, τα ουδετερόφιλα και τη συνολική αιματολογική εικόνα, αλλά επίσης δεν ξεχωρίζει με βεβαιότητα ιογενή από βακτηριακή πνευμονία.

Μπορεί να παρατηρηθούν:

λευκοκυττάρωση,
ουδετεροφιλία,
φυσιολογικός αριθμός λευκών,
λευκοπενία σε ορισμένες ιογενείς λοιμώξεις ή σοβαρές καταστάσεις.

Η ηλικία είναι κρίσιμη στην ερμηνεία της παιδιατρικής γενικής αίματος, επειδή τα φυσιολογικά ποσοστά λεμφοκυττάρων και ουδετεροφίλων αλλάζουν σημαντικά κατά την ανάπτυξη.

Δείτε: Γενική Αίματος στα Παιδιά – WBC, Ουδετερόφιλα, Λεμφοκύτταρα και Τιμές ανά Ηλικία →

12Χρειάζεται προκαλσιτονίνη;

Η προκαλσιτονίνη είναι ακόμη ένας βιοδείκτης που μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε επιλεγμένες περιπτώσεις, κυρίως όταν το παιδί είναι περισσότερο άρρωστο ή νοσηλεύεται.

Δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας για κάθε παιδί με πυρετό και βήχα. Όπως και η CRP, δεν πρέπει να χρησιμοποιείται απομονωμένα για να αποφασιστεί αν υπάρχει βακτηριακή πνευμονία.

13Πότε χρειάζεται ακτινογραφία θώρακος;

Ένα από τα συχνότερα ερωτήματα των γονέων είναι αν κάθε παιδί με πιθανή πνευμονία πρέπει να κάνει ακτινογραφία.

Η απάντηση είναι όχι. Σε ένα παιδί που είναι αρκετά καλά ώστε να αντιμετωπιστεί ως εξωτερικός ασθενής, με τυπική και μη επιπλεγμένη κλινική εικόνα, η ακτινογραφία θώρακος δεν χρειάζεται συνήθως ως εξέταση ρουτίνας.

Ακτινογραφία εξετάζεται περισσότερο όταν υπάρχει:

σημαντική αναπνευστική δυσχέρεια,
υποξαιμία ή χαμηλός κορεσμός,
ασαφής διάγνωση,
σοβαρή ή άτυπη κλινική εικόνα,
ανάγκη νοσηλείας,
υποψία πλευριτικής συλλογής ή άλλης επιπλοκής,
επιδείνωση παρά την αρχική θεραπεία,
απουσία της αναμενόμενης κλινικής βελτίωσης.

Σημαντικό:

Η ακτινογραφία μπορεί να δείξει πύκνωση, διήθημα, ατελεκτασία ή πλευριτικό υγρό, αλλά δεν μπορεί από μόνη της να αποδείξει ότι η πνευμονία είναι βακτηριακή και όχι ιογενής.

Επίσης, εφόσον το παιδί αναρρώνει φυσιολογικά, δεν απαιτείται συνήθως επαναληπτική ακτινογραφία απλώς για να επιβεβαιωθεί ότι «καθάρισε» ο πνεύμονας.

14Πότε χρησιμοποιείται υπέρηχος θώρακος;

Ο υπέρηχος θώρακος μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμος όταν υπάρχει υποψία ότι η πνευμονία έχει συνοδευτεί από παραπνευμονική πλευριτική συλλογή.

Η επικαιροποίηση IDSA/PIDS 2026 προτείνει, όταν έχει ήδη διαπιστωθεί μέτρια ή μεγάλη παραπνευμονική συλλογή, τη χρήση υπερήχου θώρακος αντί CT ή MRI ως αρχική μέθοδο χαρακτηρισμού του μεγέθους και της πολυπλοκότητας της συλλογής.

Η αξονική τομογραφία δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας για απλή παιδιατρική πνευμονία.

15RSV, γρίπη, COVID-19 και PCR αναπνευστικών ιών

Ιοί όπως η γρίπη και ο RSV μπορούν να προκαλέσουν λοίμωξη του κατώτερου αναπνευστικού και σε ορισμένες περιπτώσεις πνευμονία.

Ο μοριακός έλεγχος μπορεί να γίνει με:

PCR για γρίπη A/B,
PCR για RSV,
PCR για SARS-CoV-2,
multiplex respiratory panel που ελέγχει ταυτόχρονα περισσότερα παθογόνα.

Δεν χρειάζεται όμως κάθε παιδί με ήπια πνευμονία πλήρες panel. Ο έλεγχος έχει μεγαλύτερη αξία όταν το αποτέλεσμα αναμένεται να αλλάξει την αντιμετώπιση, όταν υπάρχει σοβαρή νόσος, ανάγκη νοσηλείας ή συγκεκριμένη επιδημιολογική υποψία.

Ένα θετικό PCR για ιό δεν αποκλείει απόλυτα ταυτόχρονη βακτηριακή λοίμωξη ή μεταγενέστερη βακτηριακή επιπλοκή.

Δείτε: PCR Αναπνευστικών Ιών και Multiplex Panel →

16Πότε σκεφτόμαστε Mycoplasma pneumoniae;

Το Mycoplasma pneumoniae είναι συχνότερο σε παιδιά σχολικής ηλικίας και εφήβους σε σχέση με τα μικρά βρέφη.

Η εικόνα μπορεί να περιλαμβάνει:

επίμονο ξηρό βήχα,
πυρετό,
πονοκέφαλο,
κόπωση,
πονόλαιμο,
σταδιακή έναρξη των συμπτωμάτων.

Η κλινική εικόνα δεν είναι πάντοτε «άτυπη» και δεν μπορεί μόνη της να αποδείξει Mycoplasma. Η απόφαση για ειδικό μοριακό έλεγχο γίνεται ανάλογα με την ηλικία, την επιδημιολογία και το αν το αποτέλεσμα θα αλλάξει τη θεραπευτική απόφαση.

Δείτε αναλυτικά: Mycoplasma pneumoniae – Συμπτώματα, Εξετάσεις και Θεραπεία →

17Χρειάζονται καλλιέργειες αίματος ή πτυέλων;

Στη μη σοβαρή πνευμονία που αντιμετωπίζεται εκτός νοσοκομείου, οι μικροβιολογικές εξετάσεις δεν ζητούνται συνήθως ως ρουτίνα.

Σε σοβαρότερες περιπτώσεις ή σε νοσηλευόμενα παιδιά μπορεί να εξεταστούν:

αιμοκαλλιέργειες, ιδιαίτερα εάν υπάρχει υποψία σηψαιμίας,
καλλιέργεια πτυέλων σε μεγαλύτερα παιδιά που μπορούν να δώσουν αξιόπιστο δείγμα,
καλλιέργεια πλευριτικού υγρού όταν υπάρχει επιπλεγμένη παραπνευμονική συλλογή.

Τα μικρότερα παιδιά συνήθως δεν μπορούν να δώσουν ποιοτικό δείγμα πτυέλων, επομένως η εξέταση δεν εφαρμόζεται όπως στους ενήλικες.

18Πότε χρειάζεται αντιβίωση;

Δεν χρειάζεται αντιβίωση κάθε παιδί με βήχα, πυρετό ή λοίμωξη του κατώτερου αναπνευστικού. Τα αντιβιοτικά δεν θεραπεύουν RSV, γρίπη ή τις περισσότερες άλλες ιογενείς λοιμώξεις.

Όταν όμως ο παιδίατρος κρίνει ότι υπάρχει βακτηριακή πνευμονία της κοινότητας, χορηγείται κατάλληλη αντιβιοτική θεραπεία. Η αμοξικιλλίνη αποτελεί συχνή πρώτη επιλογή για μη επιπλεγμένη βακτηριακή CAP σε πολλά διεθνή πρωτόκολλα, ενώ διαφορετική κάλυψη μπορεί να απαιτηθεί σε σοβαρή νόσο, αλλεργία, υποψία άτυπου παθογόνου ή επιπλοκή.

Η διάρκεια της θεραπείας δεν είναι ίδια σε όλες τις περιπτώσεις. Οι νεότερες οδηγίες NICE 2025 υποστηρίζουν βραχύτερα σχήματα σε επιλεγμένα παιδιά με μη σοβαρή, μη επιπλεγμένη πνευμονία, αλλά η επιλογή φαρμάκου, δόσης και διάρκειας πρέπει να γίνεται από τον θεράποντα παιδίατρο με βάση την ηλικία, το βάρος, τη βαρύτητα και τα ισχύοντα τοπικά πρωτόκολλα.

Δεν ξεκινάμε αντιβίωση επειδή:

η CRP είναι απλώς αυξημένη,
υπάρχει υψηλός πυρετός,
τα πτύελα ή οι ρινικές εκκρίσεις είναι πράσινες,
ο βήχας διαρκεί αρκετές ημέρες.

19Πότε ένα παιδί με πνευμονία χρειάζεται νοσοκομείο;

Η απόφαση για νοσηλεία δεν βασίζεται μόνο στην ακτινογραφία ή στη CRP. Ιδιαίτερη σημασία έχουν:

η υποξαιμία,
η μέτρια ή σοβαρή αναπνευστική δυσχέρεια,
οι έντονες εισολκές ή ο γογγυσμός,
η αδυναμία λήψης υγρών ή φαρμάκων από το στόμα,
η αφυδάτωση,
η υπνηλία ή το μειωμένο επίπεδο συνείδησης,
η πολύ μικρή ηλικία,
σοβαρά χρόνια νοσήματα ή ανοσοκαταστολή,
υποψία επιπλεγμένης πνευμονίας,
αδυναμία ασφαλούς παρακολούθησης στο σπίτι.

Η τελική απόφαση γίνεται από τον παιδίατρο μετά από συνολική κλινική αξιολόγηση.

20Ποιες είναι οι πιθανές επιπλοκές;

Τα περισσότερα παιδιά αναρρώνουν χωρίς επιπλοκές. Σε μικρό ποσοστό μπορεί να εμφανιστούν:

παραπνευμονική πλευριτική συλλογή,
εμπύημα,
νεκρωτική πνευμονία,
πνευμονικό απόστημα,
πνευμοθώρακας,
βακτηριαιμία ή σήψη,
αναπνευστική ανεπάρκεια.

Υποψία επιπλοκής δημιουργείται όταν το παιδί δεν βελτιώνεται όπως αναμενόταν, ο πυρετός επιμένει, η δύσπνοια αυξάνεται ή εμφανίζεται έντονος εντοπισμένος πόνος στο θώρακα.

21Σε πόσες ημέρες πρέπει να βελτιώνεται;

Μετά την έναρξη κατάλληλης αντιμετώπισης, η κλινική εικόνα θα πρέπει να βελτιώνεται σταδιακά.

Σύμφωνα με τις οδηγίες NICE 2025, για τα περισσότερα παιδιά:

ο πυρετός χωρίς αντιπυρετικά και η δυσκολία στην αναπνοή αναμένεται να έχουν υποχωρήσει μέσα σε περίπου 3–4 ημέρες,
ο βήχας μπορεί να υποχωρεί πιο αργά και να επιμένει έως και 4 εβδομάδες, εφόσον το παιδί κατά τα άλλα είναι καλά.

Χρειάζεται επανεκτίμηση όταν υπάρχει:

επιδείνωση αντί για βελτίωση,
επίμονος πυρετός μαζί με δύσπνοια,
μειωμένη πρόσληψη υγρών ή κακή σίτιση,
έντονη κόπωση που δεν υποχωρεί,
νέος πυρετός μετά από αρχική σαφή βελτίωση.

22Πνευμονία, βρογχιολίτιδα ή απλή ίωση;

Η διάκριση δεν είναι πάντοτε εύκολη μόνο από τα συμπτώματα.

Χαρακτηριστικό	Απλή ίωση	Βρογχιολίτιδα	Πνευμονία
Ηλικία	Όλες	Κυρίως βρέφη <2 ετών	Όλες
Καταρροή	Πολύ συχνή	Συχνή στην αρχή	Μπορεί να προηγείται
Συριγμός	Μερικές φορές	Συχνός	Όχι απαραίτητος
Ταχύπνοια	Συνήθως ήπια	Συχνή	Σημαντικό εύρημα
Ακτινογραφία	Όχι	Όχι ρουτίνα	Σε επιλεγμένες περιπτώσεις
Αντιβίωση	Όχι	Όχι για τυπική ιογενή βρογχιολίτιδα	Όταν υπάρχει βακτηριακή πνευμονία

Δείτε επίσης: Βρογχιολίτιδα στα Βρέφη – RSV, Συριγμός και Πότε Ανησυχούμε →

Συχνές Ερωτήσεις για την Πνευμονία στα Παιδιά

Μπορεί ένα παιδί να έχει πνευμονία χωρίς υψηλό πυρετό;

Ναι. Ο πυρετός είναι συχνός αλλά όχι απαραίτητος. Η αναπνοή, η γενική κατάσταση, ο κορεσμός και η κλινική εξέταση είναι σημαντικότερα από το ύψος του πυρετού μόνο του.

Πόση CRP σημαίνει πνευμονία;

Δεν υπάρχει συγκεκριμένο όριο CRP που να επιβεβαιώνει από μόνο του πνευμονία ή βακτηριακή λοίμωξη. Η CRP πρέπει να ερμηνεύεται μαζί με την ημέρα της νόσου, την κλινική εικόνα, τη γενική αίματος και την πορεία του παιδιού.

Χρειάζεται πάντα ακτινογραφία για να διαγνωστεί η πνευμονία;

Όχι. Σε πολλά παιδιά με ήπια, μη επιπλεγμένη πνευμονία η διάγνωση γίνεται κλινικά. Η ακτινογραφία χρησιμοποιείται περισσότερο όταν υπάρχει σοβαρή αναπνευστική δυσχέρεια, χαμηλός κορεσμός, διαγνωστική αβεβαιότητα, ανάγκη νοσηλείας ή υποψία επιπλοκής.

Μπορεί η ακτινογραφία να δείξει αν η πνευμονία είναι ιογενής ή βακτηριακή;

Όχι με αξιοπιστία. Η ακτινογραφία μπορεί να δείξει την έκταση και πιθανές επιπλοκές, αλλά δεν διαχωρίζει από μόνη της με βεβαιότητα την ιογενή από τη βακτηριακή αιτιολογία.

Χρειάζεται αντιβίωση κάθε πνευμονία;

Όχι. Οι ιογενείς πνευμονίες δεν θεραπεύονται με αντιβιοτικά. Αντιβίωση χορηγείται όταν ο παιδίατρος θεωρεί πιθανή ή επιβεβαιωμένη βακτηριακή πνευμονία.

Πότε πρέπει να πέσει ο πυρετός μετά την έναρξη θεραπείας;

Στα περισσότερα παιδιά αναμένεται σταδιακή βελτίωση και υποχώρηση του πυρετού και της δύσπνοιας μέσα σε περίπου 3–4 ημέρες. Επίμονος πυρετός μαζί με επιδείνωση της αναπνοής, κακή σίτιση ή μειωμένη πρόσληψη υγρών απαιτεί επανεκτίμηση.

Πόσο μπορεί να κρατήσει ο βήχας μετά από πνευμονία;

Ο βήχας υποχωρεί πιο αργά από τον πυρετό και μπορεί να επιμένει έως περίπου 4 εβδομάδες, εφόσον το παιδί κατά τα άλλα αναρρώνει φυσιολογικά.

Χρειάζεται επανάληψη της ακτινογραφίας μετά τη θεραπεία;

Όχι συνήθως όταν το παιδί έχει πλήρη κλινική βελτίωση. Επανέλεγχος εξετάζεται όταν η πορεία δεν είναι η αναμενόμενη, υπάρχει επιπλοκή ή υποτροπιάζουσα πνευμονία στην ίδια περιοχή.

Τι να θυμάστε

Η πνευμονία στα παιδιά είναι κυρίως κλινική διάγνωση.
Η γρήγορη ή δύσκολη αναπνοή έχει μεγαλύτερη σημασία από το ύψος του πυρετού μόνο του.
CRP και γενική αίματος βοηθούν σε επιλεγμένα περιστατικά αλλά δεν διαγιγνώσκουν μόνες τους βακτηριακή πνευμονία.
Η ακτινογραφία θώρακος δεν είναι εξέταση ρουτίνας σε κάθε ήπια παιδιατρική πνευμονία.
RSV, γρίπη και άλλοι ιοί μπορούν να προκαλέσουν πνευμονία χωρίς να χρειάζεται αντιβίωση.
Δύσπνοια, κυάνωση, χαμηλός κορεσμός, αδυναμία σίτισης ή έντονη υπνηλία απαιτούν άμεση ιατρική εκτίμηση.

Εξετάσεις και ενημέρωση για λοιμώξεις του αναπνευστικού

Για πληροφορίες σχετικά με διαθέσιμες εργαστηριακές εξετάσεις, PCR αναπνευστικών ιών και προετοιμασία πριν από τη λήψη δείγματος μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τους παρακάτω συνδέσμους. Η εργαστηριακή εξέταση δεν αντικαθιστά την κλινική εξέταση του παιδιού από παιδίατρο.

Ενδεικτική Βιβλιογραφία

National Institute for Health and Care Excellence (NICE).
Pneumonia: diagnosis and management – NG250. 2025.
NICE NG250.
National Institute for Health and Care Excellence (NICE).
Community-acquired pneumonia: children and young people – Visual Summary. 2025.
NICE – Pediatric CAP Visual Summary.
World Health Organization.
Guideline on management of pneumonia and diarrhoea in children up to 10 years of age. WHO, 2025.
World Health Organization.
Infectious Diseases Society of America / Pediatric Infectious Diseases Society.
2026 Guidelines for the Management of Community-Acquired Pneumonia in Infants and Children Older Than 3 Months of Age.
IDSA/PIDS Pediatric CAP Guideline.
Bradley JS, Byington CL, Shah SS, et al.
The Management of Community-Acquired Pneumonia in Infants and Children Older Than 3 Months of Age: Clinical Practice Guidelines by the Pediatric Infectious Diseases Society and the Infectious Diseases Society of America.
Clinical Infectious Diseases. 2011;53(7):e25–e76.
PIDS/IDSA Pediatric CAP Guideline.
Andronikou S, Lambert E, Halton J, et al.
Guidelines for the use of chest radiographs in community-acquired pneumonia in children and adolescents.
Pediatric Radiology. 2017;47:1405–1411.
Pediatric Radiology.

Επιστημονική επιμέλεια: Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος.

Το περιεχόμενο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά την εξέταση από παιδίατρο, τη διάγνωση ή εξατομικευμένη θεραπευτική οδηγία. Σε βρέφος ή παιδί με δυσκολία στην αναπνοή, κυάνωση, έντονη υπνηλία, αφυδάτωση ή ταχεία επιδείνωση απαιτείται άμεση ιατρική αξιολόγηση.