Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ – BMI): Υπολογισμός, Φυσιολογικές Τιμές και Ερμηνεία

Ο Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ, με διεθνή συντομογραφία BMI) εκφράζει το βάρος σε σχέση με το τετράγωνο του ύψους. Χρησιμοποιείται στην κλινική πράξη και στη δημόσια υγεία για την αρχική ταξινόμηση του σωματικού βάρους και για παρακολούθηση της μεταβολής του με τον χρόνο.

Δεν μετρά απευθείας το σωματικό λίπος ούτε την κατανομή του, και επομένως δεν αρκεί για ατομική διάγνωση. Η περίμετρος μέσης, η αρτηριακή πίεση, το ιατρικό ιστορικό, η μυϊκή μάζα και οι κατάλληλες εργαστηριακές εξετάσεις συμπληρώνουν την εκτίμηση. Το ίδιο αποτέλεσμα μπορεί να αντιστοιχεί σε διαφορετικό κίνδυνο σε δύο ανθρώπους.^[1][6]

Διαιρούμε το βάρος σε κιλά με το τετράγωνο του ύψους σε μέτρα:

Παράδειγμα: 70 κιλά και 1,75 μέτρα δίνουν 70 ÷ (1,75 × 1,75) = 22,9 kg/m². Το ύψος εισάγεται σε μέτρα και όχι σε εκατοστά. Για συγκρίσεις στην πορεία του χρόνου συνιστάται μέτρηση σε παρόμοιες συνθήκες, με την ίδια ζυγαριά και κατά το δυνατόν σταθερή ώρα.^[2]

Τα παρακάτω όρια χρησιμοποιούνται ευρέως για τους ενήλικες. Είναι όρια ταξινόμησης και δεν αποτελούν από μόνα τους διάγνωση καρδιομεταβολικής νόσου:

Οι κατηγορίες αυτές δεν εφαρμόζονται αυτούσιες σε παιδιά και εγκύους. Επίσης, σε ορισμένους πληθυσμούς ο μεταβολικός κίνδυνος εμφανίζεται σε χαμηλότερο ΔΜΣ και χρειάζεται διαφορετική κλινική προσέγγιση.^[1][2][3]

Χαμηλός ΔΜΣ: μπορεί να αντανακλά συνταγματικό σωματότυπο, αλλά όταν συνοδεύεται από ακούσια απώλεια βάρους, κόπωση ή μειωμένη πρόσληψη τροφής χρειάζεται διερεύνηση για υποθρεψία, δυσαπορρόφηση ή άλλο νόσημα.

Φυσιολογικός ΔΜΣ: δεν αποκλείει δυσλιπιδαιμία, σακχαρώδη διαβήτη ή αυξημένο σπλαχνικό λίπος. Η περίμετρος μέσης και οι κλινικοί παράγοντες κινδύνου εξακολουθούν να έχουν σημασία.

Υπέρβαρο ή παχυσαρκία: συνδέονται πληθυσμιακά με αυξημένο κίνδυνο διαβήτη τύπου 2, υπέρτασης, στεατωτικής νόσου ήπατος, υπνικής άπνοιας και άλλων επιπλοκών. Η ατομική αξιολόγηση δεν βασίζεται αποκλειστικά στην κατηγορία αλλά και στην παρουσία ή απουσία οργανικής δυσλειτουργίας.^[6][7]

Η νεότερη επιστημονική συζήτηση διαχωρίζει τη μετρήσιμη υπερβάλλουσα λιπώδη μάζα από την τεκμηριωμένη επίδρασή της στη λειτουργία του οργανισμού. Ο υψηλός ΔΜΣ είναι συχνά χρήσιμος δείκτης αλλά δεν αποδεικνύει ότι το υπερβάλλον λίπος προκαλεί ήδη συγκεκριμένη οργανική δυσλειτουργία.

Διεθνής επιστημονική επιτροπή που δημοσίευσε το 2025 πρότεινε να διακρίνεται η προκλινική παχυσαρκία, όταν υπάρχει υπερβάλλουσα λιπώδης μάζα αλλά διατηρείται η οργανική λειτουργία, από την κλινική παχυσαρκία, στην οποία διαπιστώνονται λειτουργικές επιπτώσεις σε όργανα ή ουσιαστικοί περιορισμοί στην καθημερινότητα. Πρόκειται για προτεινόμενο διαγνωστικό πλαίσιο, όχι για απλή μετονομασία των κατηγοριών ΔΜΣ.

Γι’ αυτό η μέτρηση βάρους πρέπει να συνδυάζεται με αξιολόγηση κατανομής λίπους, συμπτωμάτων, κινητικότητας, αρτηριακής πίεσης και κατάλληλων εξετάσεων. Αυτή η προσέγγιση αποτρέπει και την υπερδιάγνωση, αλλά και την παράβλεψη κινδύνου σε άτομα με φαινομενικά φυσιολογικό ΔΜΣ.^[6][7]

Η περίμετρος μέσης προσθέτει πληροφορίες για την κοιλιακή κατανομή λίπους, την οποία δεν αποτυπώνει ο ΔΜΣ. Μετριέται με ταινία οριζόντια, στο τυποποιημένο ανατομικό σημείο, χωρίς συμπίεση του δέρματος, στο τέλος μιας φυσιολογικής εκπνοής.

Ο λόγος μέσης προς ύψος υπολογίζεται διαιρώντας την περίμετρο μέσης με το ύψος στις ίδιες μονάδες. Για πολλούς ενήλικες με ΔΜΣ κάτω από 35, ένας λόγος κάτω από 0,5 είναι χρήσιμος πρακτικός στόχος. Για παράδειγμα, ύψος 170 cm και μέση 85 cm αντιστοιχούν σε λόγο 0,50. Δεν αποτελεί διαγνωστικό όριο για κάθε ιδιαίτερη κλινική κατάσταση.

Ο δείκτης χρειάζεται προσοχή κατά την κύηση, όταν υπάρχουν παθήσεις που μεταβάλλουν το περίγραμμα της κοιλιάς και σε ορισμένες άλλες καταστάσεις.^[3][10]

Ο τύπος υπολογισμού είναι κοινός για τα δύο φύλα και τα συνήθη όρια ενηλίκων είναι ίδια. Ωστόσο, οι διαφορές στη μυϊκή μάζα, στο συνολικό λίπος και στην κατανομή του μπορούν να μεταβάλλουν τη σχέση μεταξύ ΔΜΣ και πραγματικού κινδύνου.

Στις γυναίκες, η κατανομή λίπους μπορεί να αλλάζει μετά την εμμηνόπαυση. Στους άνδρες, η μεγαλύτερη μυϊκή μάζα μπορεί να αυξάνει το βάρος χωρίς αντίστοιχη αύξηση λίπους. Η μέτρηση μέσης, η αρτηριακή πίεση και το μεταβολικό ιστορικό είναι σημαντικά και στα δύο φύλα.^[3]

Στα παιδιά δεν χρησιμοποιούνται τα σταθερά όρια των ενηλίκων. Ο ΔΜΣ ως προς την ηλικία και το φύλο συγκρίνεται με κατάλληλες καμπύλες ανάπτυξης. Οι διεθνείς καμπύλες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για ηλικίες 5–19 ετών έχουν συγκεκριμένα όρια τυπικών αποκλίσεων:

Για παιδιά κάτω των 5 ετών χρησιμοποιούνται διαφορετικά πρότυπα και όρια. Επομένως, η παραπάνω ταξινόμηση δεν εφαρμόζεται σε βρέφη ή μικρά παιδιά. Σε όλες τις ηλικίες η πορεία της καμπύλης, η ανάπτυξη, η εφηβεία και το ιατρικό ιστορικό έχουν καθοριστική σημασία. [1] [4] Τα όρια που αναφέρονται είναι του ΠΟΥ και δεν πρέπει να συγχέονται με τα διαφορετικά όρια άλλων εθνικών καμπυλών ανάπτυξης.

Στην κύηση χρησιμοποιείται κυρίως ο ΔΜΣ πριν από την εγκυμοσύνη ή στην αρχή της, ως ένα από τα στοιχεία για τον καθορισμό της συνιστώμενης αύξησης βάρους. Ο ΔΜΣ που υπολογίζεται καθώς προχωρά η εγκυμοσύνη δεν ερμηνεύεται με τον ίδιο τρόπο.

Για γυναίκες με μονήρη κύηση, ισχύουν οι παρακάτω ενδεικτικές συστάσεις συνολικής αύξησης βάρους:

Σε δίδυμη κύηση και σε ειδικά μαιευτικά περιστατικά ισχύουν διαφορετικές συστάσεις. Οι παραπάνω τιμές είναι πληθυσμιακοί οδηγοί και η εξατομικευμένη παρακολούθηση ανήκει στον μαιευτήρα.^[5]

Στην τρίτη ηλικία η απώλεια μυϊκής μάζας, οι μεταβολές στη σύσταση σώματος, οι χρόνιες παθήσεις και η λειτουργικότητα επηρεάζουν την ερμηνεία του ΔΜΣ. Άτομο με φυσιολογική τιμή μπορεί να έχει σαρκοπενία, ενώ ένα ελαφρώς αυξημένο βάρος δεν συνεπάγεται πάντα τον ίδιο κίνδυνο όπως σε νεότερες ηλικίες.

Η ακούσια απώλεια βάρους, η χαμηλή δύναμη, οι πτώσεις, η μειωμένη όρεξη και η δυσκολία εκτέλεσης καθημερινών δραστηριοτήτων έχουν ιδιαίτερη σημασία. Δεν υπάρχει ένα μοναδικό «ιδανικό εύρος ΔΜΣ» κατάλληλο για όλους τους ηλικιωμένους. Η θρεπτική και λειτουργική αξιολόγηση προηγείται των απλουστευμένων αριθμητικών στόχων.^[3]

Η αύξηση μυϊκής μάζας μπορεί να ανεβάζει τον ΔΜΣ χωρίς ανάλογη αύξηση λίπους. Αυτό είναι ιδιαίτερα εμφανές σε αθλητές δύναμης. Το αντίστροφο συμβαίνει όταν το βάρος φαίνεται φυσιολογικό αλλά υπάρχει μικρή μυϊκή μάζα και αυξημένο κοιλιακό λίπος.

Ο ΔΜΣ επηρεάζεται επίσης από κατακράτηση υγρών, ασκίτη, οίδημα, αλλαγές ύψους και άλλους παράγοντες. Δεν μετρά τη φυσική κατάσταση ή την καρδιοαναπνευστική ικανότητα. Σε περιπτώσεις ασυμφωνίας με την κλινική εικόνα ενδείκνυται συμπληρωματική αξιολόγηση της σύστασης σώματος, όχι αυτόματη απόδοση διάγνωσης μόνο από τον αριθμό.^[6][7]

Για ένα άτομο σταθερού ύψους, όταν αλλάζει το βάρος αλλάζει αναλογικά και ο ΔΜΣ. Η κατεύθυνση και η ταχύτητα της μεταβολής μπορεί να είναι περισσότερο χρήσιμες από μία μεμονωμένη τιμή. Ωστόσο, απότομες μεταβολές σε λίγες ημέρες μπορεί να οφείλονται σε υγρά και όχι σε αύξηση ή απώλεια λιπώδους ιστού.

Παράδειγμα: σε ύψος 1,70 m, βάρος 85 κιλά δίνει ΔΜΣ 29,4. Εάν το βάρος μεταβληθεί σε 80 κιλά, ο ΔΜΣ γίνεται 27,7. Η αριθμητική βελτίωση δεν αποδεικνύει από μόνη της ότι βελτιώθηκε η γλυκόζη, η πίεση ή η υγεία του ήπατος· αυτά κρίνονται ξεχωριστά.

Για συγκρίσεις προτιμάται μέτρηση βάρους υπό παρόμοιες συνθήκες, όχι υπερβολικά συχνή παρακολούθηση όταν προκαλεί άγχος. Εξετάζεται επίσης η περίμετρος μέσης, η διατήρηση μυϊκής δύναμης, οι αλλαγές σε φάρμακα, τυχόν οίδημα και η γενική κατάσταση. Η εκτίμηση έχει μεγαλύτερη αξία όταν δεν περιορίζεται αποκλειστικά στο αποτέλεσμα της ζυγαριάς.^[2][7]

Εκτός από τον ΔΜΣ, υπάρχουν η αναλογία περιμέτρου μέσης προς ισχία, η αναλογία μέσης προς ύψος, η μέτρηση δερματοπτυχών και οι μέθοδοι εκτίμησης της σύστασης σώματος. Η επιλογή εξαρτάται από τον κλινικό σκοπό και τη διαθεσιμότητα.

Για την πλειονότητα των ενηλίκων, ΔΜΣ και περίμετρος μέσης μαζί με κλινική αξιολόγηση επαρκούν για να καθοριστεί αν χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.^[3][7]

Η μακροχρόνια μεταβολή βάρους σχετίζεται με την ενεργειακή πρόσληψη, τη φυσική δραστηριότητα, τις συνθήκες ύπνου, τα φάρμακα και βιολογικούς και κοινωνικούς παράγοντες. Ο ΔΜΣ καταγράφει το αποτέλεσμα στο βάρος, χωρίς να εξηγεί μόνος του την αιτία.

Ένα ισορροπημένο διατροφικό πρότυπο με λαχανικά, όσπρια, φρούτα, επαρκείς πρωτεΐνες, τροφές πλούσιες σε φυτικές ίνες και περιορισμό ζαχαρούχων ποτών μπορεί να υποστηρίξει τη μεταβολική υγεία. Η διατροφική παρέμβαση εξατομικεύεται ανάλογα με το ιστορικό και τη θρεπτική κατάσταση.

Σε άτομα με χαμηλό βάρος ή κίνδυνο υποθρεψίας ο στόχος δεν είναι η απώλεια αλλά η επαρκής πρόσληψη ενέργειας και πρωτεΐνης και η διερεύνηση τυχόν υποκείμενης αιτίας. Η χρήση αυστηρών ή εξαντλητικών διαιτών χωρίς κατάλληλη επίβλεψη δεν αποτελεί ασφαλή γενική σύσταση.^[7]

Η άσκηση βελτιώνει την καρδιοαναπνευστική ικανότητα, τη μυϊκή ισχύ, την ευαισθησία στην ινσουλίνη και συχνά την περίμετρο μέσης, ακόμη κι όταν ο ΔΜΣ αλλάζει λίγο. Η μυϊκή ενδυνάμωση βοηθά στη διατήρηση άλιπης μάζας, ιδιαίτερα κατά την απώλεια βάρους.

Οι γενικές συστάσεις του ΠΟΥ για ενηλίκους περιλαμβάνουν 150–300 λεπτά μέτριας έντασης αερόβιας δραστηριότητας εβδομαδιαίως ή ισοδύναμη έντονη δραστηριότητα, καθώς και ενδυνάμωση δύο ή περισσότερες ημέρες την εβδομάδα. Ατομικά νοσήματα, κινητικοί περιορισμοί και εγκυμοσύνη απαιτούν προσαρμογή.

Η μεταβολή του ΔΜΣ δεν είναι ο μόνος δείκτης επιτυχίας: εξίσου σημαντικές μπορεί να είναι η καλύτερη αντοχή, η μείωση της πίεσης ή η βελτίωση της γλυκόζης.^[9]

Όταν το βάρος αυξάνεται ή μειώνεται απροσδόκητα, εκτός από τη διατροφή και την άσκηση εξετάζουμε και τυχόν αλλαγές στη φαρμακευτική αγωγή. Ορισμένα γλυκοκορτικοειδή, αντιψυχωσικά, αντικαταθλιπτικά ή φάρμακα για τον διαβήτη μπορούν, ανάλογα με το σκεύασμα και τον ασθενή, να συνδέονται με αλλαγές στο βάρος. Αυτό δεν σημαίνει ότι διακόπτονται χωρίς ιατρική οδηγία.

Σε άλλες περιπτώσεις η μεταβολή δεν αφορά κυρίως λίπος: η κατακράτηση υγρών σε καρδιακή, νεφρική ή ηπατική νόσο μπορεί να προκαλέσει ταχεία αύξηση βάρους και ΔΜΣ. Αντίστροφα, η απώλεια υγρών μπορεί να προκαλέσει πρόσκαιρη μείωση. Γι’ αυτό το κλινικό ιστορικό, η παρουσία οιδημάτων και ο κατά περίπτωση έλεγχος νεφρικής ή ηπατικής λειτουργίας έχουν ιδιαίτερη σημασία.

Η επιλογή εξετάσεων για διερεύνηση αλλαγής βάρους πρέπει να απαντά σε συγκεκριμένο ερώτημα. Η απλή παρουσία αυξημένου ΔΜΣ δεν αποτελεί ένδειξη για γενικευμένο ορμονικό έλεγχο ή για εξετάσεις που δεν συνδέονται με συμπτώματα, ιστορικό και κλινικά ευρήματα.^[7]

Ο αυξημένος ή χαμηλός ΔΜΣ δεν αποτελεί από μόνος του ένδειξη για ένα μεγάλο, σταθερό πακέτο εξετάσεων. Ο ιατρός επιλέγει τον έλεγχο με βάση την ηλικία, την περίμετρο μέσης, την αρτηριακή πίεση, το οικογενειακό ιστορικό, τα συμπτώματα και τους ήδη γνωστούς παράγοντες κινδύνου.

Σημαντικό: η ινσουλίνη νηστείας ή ο δείκτης αντίστασης στην ινσουλίνη δεν απαιτούνται συστηματικά σε κάθε άτομο με αυξημένο ΔΜΣ. Ομοίως, TSH, βιταμίνη D, κορτιζόλη, σίδηρος ή εκτεταμένοι ορμονικοί έλεγχοι δεν ενδείκνυνται αυτομάτως χωρίς συγκεκριμένο κλινικό ερώτημα.

Η αξιολόγηση του μεταβολικού κινδύνου έχει μεγαλύτερη αξία όταν τα εργαστηριακά αποτελέσματα συνεκτιμώνται με την αρτηριακή πίεση, την περίμετρο μέσης και το ιατρικό ιστορικό.^[7][8]

Η ακούσια απώλεια βάρους δεν πρέπει να αξιολογείται μόνο με βάση το εάν ο ΔΜΣ έπεσε κάτω από το 18,5. Ένα άτομο μπορεί να έχει ακόμα αυξημένο ΔΜΣ και παρ’ όλα αυτά να εμφανίζει σημαντική, ανεξήγητη απώλεια βάρους. Απώλεια πάνω από περίπου 5% του αρχικού βάρους μέσα σε 6–12 μήνες, χωρίς προσπάθεια, αποτελεί συνήθως λόγο ιατρικής αξιολόγησης.

Ο έλεγχος αρχίζει από τη λήψη ιστορικού και την εξέταση: αλλαγές στην όρεξη και στη διατροφή, γαστρεντερικά συμπτώματα, δυσκολία κατάποσης, πυρετός, νυχτερινές εφιδρώσεις, κατάθλιψη, φαρμακευτική αγωγή, σακχαρώδης διαβήτης και διαταραχές θυρεοειδούς. Οι εξετάσεις αίματος και ο πρόσθετος έλεγχος καθορίζονται από τα ευρήματα· δεν χρειάζονται εξαρχής όλες οι διαθέσιμες εξετάσεις.

Στους ηλικιωμένους αξιολογούνται παράλληλα η μυϊκή δύναμη, οι πτώσεις, η δυνατότητα προετοιμασίας γευμάτων, η στοματική υγεία και η λειτουργικότητα. Η διατροφική υποστήριξη πρέπει να συνοδεύεται από αναζήτηση του αιτίου της απώλειας βάρους.^[11]

Ιατρική εκτίμηση χρειάζεται σε ακούσια ή ταχεία απώλεια βάρους, σημαντική πρόσφατη αύξηση βάρους, οιδήματα, έντονη κόπωση, αλλαγή στη διατροφική πρόσληψη, υπέρταση ή ενδείξεις διαταραγμένης γλυκόζης.

Άτομα με πολύ αυξημένο ΔΜΣ, υψηλή περίμετρο μέσης, συμπτώματα υπνικής άπνοιας ή συνοδά μεταβολικά νοσήματα ωφελούνται από οργανωμένη διερεύνηση. Σε παιδιά, εγκύους, ηλικιωμένους, αθλητές και άτομα με πιθανή διατροφική διαταραχή εφαρμόζεται ειδική αξιολόγηση, όχι αυθαίρετη σύγκριση με γενικούς πίνακες.

Η παρακολούθηση πρέπει να γίνεται με σεβασμό στην ψυχική υγεία και την εικόνα σώματος. Ο αριθμός δεν αποτελεί αξιολόγηση του ανθρώπου, αλλά εργαλείο για ενδεχόμενες ιατρικές αποφάσεις.^[3][6]

Παράδειγμα Α – φυσιολογικός ΔΜΣ με αυξημένη μέση: γυναίκα 46 ετών, ΔΜΣ 23,7, αλλά αυξημένη περίμετρος μέσης και οικογενειακό ιστορικό διαβήτη. Ο ΔΜΣ δεν αποκλείει κίνδυνο. Έχει μεγαλύτερη σημασία η αρτηριακή πίεση, η γλυκόζη ή η γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη και τα λιπίδια, ανάλογα με τον συνολικό κίνδυνο.

Παράδειγμα Β – αυξημένος ΔΜΣ με μεγάλη μυϊκή μάζα: αθλητής δύναμης με ΔΜΣ 28,5, φυσιολογική περίμετρο μέσης και αυξημένη μυϊκή μάζα. Δεν τεκμηριώνεται παθολογικά αυξημένη λιπώδης μάζα μόνο από τον ΔΜΣ. Η κλινική αξιολόγηση μπορεί να χρειάζεται λεπτομερέστερη εκτίμηση της σύστασης σώματος.

Παράδειγμα Γ – ακούσια απώλεια βάρους παρά αυξημένο ΔΜΣ: άνδρας που από 92 κιλά φτάνει στα 85 κιλά χωρίς προσπάθεια μέσα σε έξι μήνες. Ανεξαρτήτως της τελικής κατηγορίας ΔΜΣ, το ιστορικό αυτό χρειάζεται διερεύνηση και όχι αυτοματοποιημένο συμπέρασμα ότι η απώλεια είναι επιθυμητή.

Τα παραδείγματα είναι υποθετικά· σκοπός τους είναι να δείξουν γιατί η σύνθεση ευρημάτων έχει μεγαλύτερη αξία από μια μεμονωμένη μαθηματική ταξινόμηση.^[3][7][11]

Ο πίνακας προκύπτει από τον μαθηματικό τύπο για ΔΜΣ 18,5–24,9 kg/m². Αφορά μόνο γενική αναφορά ενηλίκων και όχι προσωπικό στόχο βάρους, ιδίως σε παιδιά, εγκύους και άτομα με σημαντική μυϊκή μάζα.

Ενδεικτικά, για ύψος 1,70 m ο υπολογισμός δίνει περίπου 53,5–72,0 kg. Η καταλληλότητα του βάρους αξιολογείται με περισσότερους παράγοντες από αυτό το διάστημα.^[2]

Ο ΔΜΣ είναι εργαλείο κλινικής αξιολόγησης, όχι χαρακτηρισμός της προσωπικής αξίας. Η συνεχής εστίαση στον αριθμό μπορεί να ενισχύει δυσφορία για το σώμα, στιγματισμό ή μη βιώσιμες προσπάθειες απώλειας βάρους. Για τον λόγο αυτό είναι προτιμότερο να συζητούνται συγκεκριμένοι στόχοι υγείας, όπως η καλύτερη αντοχή, ο ύπνος ή η αντιμετώπιση διαταραχών της γλυκόζης.

Η ιατρική προσέγγιση οφείλει να είναι μη επικριτική και να λαμβάνει υπόψη τις ανάγκες του εξεταζομένου. Η άρνηση τροφής, ο έντονος φόβος αύξησης βάρους, οι επαναλαμβανόμενες ακραίες δίαιτες ή η σημαντική ακούσια απώλεια βάρους δεν ερμηνεύονται με βάση τον ΔΜΣ μόνο· μπορεί να απαιτούν κλινική και ψυχολογική υποστήριξη.

Ειδικά σε παιδιά και εφήβους, η επικοινωνία με την οικογένεια πρέπει να εστιάζει στην ανάπτυξη και στις συνήθειες υγείας, αποφεύγοντας την ενοχοποίηση ή τις αυθαίρετες δίαιτες.^[7]

^[1][3]

Ο Δείκτης Μάζας Σώματος είναι μια γρήγορη, πρακτική αρχική εκτίμηση. Η μεγαλύτερη κλινική του αξία προκύπτει όταν συνδυάζεται με την περίμετρο μέσης, τη μεταβολή του βάρους, τις συνοδές παθήσεις και τις στοχευμένες εξετάσεις.

Δεν χρησιμοποιούμε τα όρια ενηλίκων σε παιδιά, δεν καθορίζουμε στόχο κατά την κύηση από έναν μόνο αριθμό και δεν διαγιγνώσκουμε πρόβλημα θρέψης ή υπερβάλλον λίπος χωρίς πρόσθετη αξιολόγηση.