Γλυκόριζα: Καούρα, Δυσπεψία, Βήχας, Πίεση και Παρενέργειες

Τελευταία ενημέρωση: 3 Αυγούστου 2026

1Τι είναι η γλυκόριζα

Η γλυκόριζα είναι η αποξηραμένη ρίζα και οι υπόγειοι βλαστοί φυτών του γένους Glycyrrhiza. Η ευρωπαϊκή μονογραφία καλύπτει κυρίως τα είδη Glycyrrhiza glabra, Glycyrrhiza inflata και Glycyrrhiza uralensis.

Η ρίζα έχει πολύ γλυκιά γεύση και χρησιμοποιείται σε αφεψήματα, σιρόπια, παστίλιες, εκχυλίσματα, συμπληρώματα και προϊόντα ζαχαροπλαστικής. Ωστόσο, τα προϊόντα που έχουν γεύση «γλυκόριζας» δεν περιέχουν πάντοτε πραγματική ρίζα. Σε ορισμένα τρόφιμα η χαρακτηριστική γεύση προέρχεται κυρίως από γλυκάνισο ή άλλες αρωματικές ουσίες.

Αντίστροφα, ένα φυτικό μίγμα, ένα σιρόπι ή ένα συμπλήρωμα μπορεί να περιέχει γλυκόριζα χωρίς η λέξη να εμφανίζεται με μεγάλα γράμματα στην μπροστινή όψη. Στην ετικέτα μπορεί να αναφέρεται ως liquorice, licorice, Glycyrrhiza, Liquiritiae radix ή εκχύλισμα ρίζας γλυκόριζας.

2Γλυκυρριζίνη: το βασικό δραστικό και το βασικό πρόβλημα ασφάλειας

Η γλυκόριζα περιέχει σαπωνίνες, φλαβονοειδή και άλλες φυτικές ενώσεις. Το συστατικό με τη μεγαλύτερη σημασία για την ασφάλεια είναι η γλυκυρριζίνη, που ονομάζεται επίσης γλυκυρριζικό ή γλυκυρριζινικό οξύ.

Μετά την κατάποση, η γλυκυρριζίνη μετατρέπεται από τα εντερικά βακτήρια σε γλυκυρρητινικό οξύ. Ο ενεργός αυτός μεταβολίτης αναστέλλει το ένζυμο 11β-υδροξυστεροειδική αφυδρογονάση τύπου 2, το οποίο φυσιολογικά μετατρέπει την κορτιζόλη σε λιγότερο δραστική κορτιζόνη στους νεφρούς.

Όταν το ένζυμο ανασταλεί, η κορτιζόλη μπορεί να ενεργοποιήσει περισσότερο τους υποδοχείς των αλατοκορτικοειδών. Το αποτέλεσμα μοιάζει με περίσσεια αλδοστερόνης και μπορεί να περιλαμβάνει:

• κατακράτηση νατρίου και νερού,
• οίδημα και αύξηση σωματικού βάρους,
• αύξηση της αρτηριακής πίεσης,
• απώλεια καλίου από τα ούρα,
• καταστολή της ρενίνης και της αλδοστερόνης,
• μυϊκή αδυναμία και καρδιακές αρρυθμίες.

Η κατάσταση ονομάζεται ψευδοϋπεραλδοστερονισμός από γλυκόριζα. Η ευαισθησία διαφέρει σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο και δεν υπάρχει μία ποσότητα που να είναι ασφαλής για όλους.

3Τι αναγνωρίζει η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Φαρμάκων

Η αναθεωρημένη μονογραφία της Επιτροπής Φυτικών Φαρμακευτικών Προϊόντων της EMA, η οποία δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο του 2026, αναγνωρίζει τη ρίζα γλυκόριζας ως παραδοσιακό φυτικό φαρμακευτικό προϊόν για δύο χρήσεις:

Ο χαρακτηρισμός «παραδοσιακό» σημαίνει ότι η χρήση θεωρείται εύλογη με βάση τη μακροχρόνια εμπειρία. Δεν σημαίνει ότι υπάρχουν επαρκείς σύγχρονες κλινικές δοκιμές ώστε να θεωρείται αποδεδειγμένη θεραπεία για κάθε αιτία καούρας, δυσπεψίας ή βήχα.

4Γλυκόριζα για καούρα και δυσπεψία

Η δυσπεψία μπορεί να προκαλεί βάρος ή πόνο στο επιγάστριο, πρώιμο κορεσμό, φούσκωμα, ρεψίματα, ναυτία ή αίσθημα καύσου μετά το φαγητό. Η παραδοσιακή χρήση της γλυκόριζας αφορά την προσωρινή ανακούφιση τέτοιων ήπιων συμπτωμάτων.

Ορισμένα εκχυλίσματα γλυκόριζας έχουν μελετηθεί σε ασθενείς με λειτουργική δυσπεψία. Μικρή τυχαιοποιημένη μελέτη με ειδικό εκχύλισμα ανέφερε βελτίωση των συνολικών συμπτωμάτων σε σύγκριση με placebo μετά από τέσσερις εβδομάδες. Συστηματική ανασκόπηση εντόπισε επίσης πιθανό όφελος, αλλά η εκτίμηση βασίστηκε ουσιαστικά σε μία μικρή μελέτη για το συγκεκριμένο εκχύλισμα.

Επομένως, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι κάθε τσάι, καραμέλα ή κάψουλα γλυκόριζας έχει την ίδια αποτελεσματικότητα. Τα προϊόντα διαφέρουν ως προς:

• το είδος του φυτού και το μέρος που χρησιμοποιείται,
• τη μέθοδο εκχύλισης,
• την περιεκτικότητα σε γλυκυρριζίνη και φλαβονοειδή,
• τη δόση ανά λήψη,
• την παρουσία άλλων φυτικών ή φαρμακευτικών συστατικών.

5Τι είναι η γλυκόριζα DGL

Η ένδειξη DGL προέρχεται από τον όρο deglycyrrhizinated licorice και περιγράφει εκχύλισμα γλυκόριζας από το οποίο έχει αφαιρεθεί το μεγαλύτερο μέρος της γλυκυρριζίνης.

Η DGL προωθείται κυρίως για δυσπεψία, ερεθισμό του στομάχου ή υποστήριξη του γαστρικού βλεννογόνου. Η λογική είναι ότι διατηρούνται ορισμένα φλαβονοειδή και άλλα συστατικά, ενώ μειώνεται ο κίνδυνος αύξησης της πίεσης και υποκαλιαιμίας.

Χρειάζονται, όμως, τρεις διακρίσεις:

1. DGL δεν σημαίνει υποχρεωτικά μηδενική γλυκυρριζίνη. Η υπολειπόμενη ποσότητα εξαρτάται από την επεξεργασία και τον ποιοτικό έλεγχο.
2. Δεν έχουν όλα τα προϊόντα DGL ίδια σύνθεση. Μπορεί να είναι μασώμενα δισκία, κάψουλες ή πολυσυστατικά σκευάσματα.
3. Η δοσολογία της ευρωπαϊκής μονογραφίας για ολόκληρη ρίζα ή συγκεκριμένα υδατικά εκχυλίσματα δεν μεταφέρεται αυτομάτως στα προϊόντα DGL.

Στην ετικέτα πρέπει να αναζητούνται η ακριβής ποσότητα εκχυλίσματος, η περιεκτικότητα ή το ανώτατο όριο γλυκυρριζίνης και τα υπόλοιπα συστατικά.

6Γαστρίτιδα, παλινδρόμηση, έλκος και Ελικοβακτηρίδιο

Η γλυκόριζα δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως αποδεδειγμένη θεραπεία για γαστρίτιδα, γαστρικό ή δωδεκαδακτυλικό έλκος. Παλιότερες μελέτες και εργαστηριακά δεδομένα έχουν εξετάσει πιθανές προστατευτικές δράσεις στον γαστρικό βλεννογόνο, αλλά δεν αντικαθιστούν τη σύγχρονη διάγνωση και θεραπεία.

Η πραγματική γαστρίτιδα ή το έλκος μπορεί να συνδέεται με:

• λοίμωξη από Helicobacter pylori,
• μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα,
• ασπιρίνη, κορτικοστεροειδή ή συνδυασμούς φαρμάκων,
• αλκοόλ ή κάπνισμα,
• αυτοάνοση ατροφική γαστρίτιδα,
• άλλη οργανική νόσο του στομάχου.

Η γλυκόριζα δεν εκριζώνει αξιόπιστα το Ελικοβακτηρίδιο και δεν αντικαθιστά την αντιβιοτική θεραπεία, τον αναστολέα αντλίας πρωτονίων ή τον επανέλεγχο μετά την αγωγή.

Αν η καούρα εμφανίζεται περισσότερες από δύο φορές την εβδομάδα, ξυπνά τον ασθενή τη νύχτα, συνοδεύεται από δυσκολία στην κατάποση ή επιμένει παρά τη θεραπεία, χρειάζεται ιατρική εκτίμηση και όχι διαδοχικές δοκιμές συμπληρωμάτων.

7Γλυκόριζα για βήχα και απόχρεμψη

Η δεύτερη παραδοσιακή χρήση της ρίζας αφορά τον βήχα που συνοδεύει ένα κοινό κρυολόγημα. Χρησιμοποιείται ως αποχρεμπτικό, δηλαδή ως προϊόν που θεωρείται ότι βοηθά στη ρευστοποίηση ή απομάκρυνση των εκκρίσεων.

Το ζεστό αφέψημα μπορεί επίσης να ανακουφίζει προσωρινά τον ερεθισμένο φάρυγγα, όπως συμβαίνει και με άλλα ζεστά υγρά. Αυτό δεν αποδεικνύει ότι αντιμετωπίζει την αιτία του βήχα.

Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως υποκατάστατο ιατρικής εκτίμησης σε:

• δύσπνοια ή συριγμό,
• πόνο ή βάρος στο στήθος,
• υψηλό ή επίμονο πυρετό,
• πυώδη, πράσινα ή αιματηρά πτύελα,
• χαμηλό κορεσμό οξυγόνου,
• βήχα που διαρκεί περισσότερο από μία εβδομάδα κατά τη χρήση του προϊόντος,
• χρόνιο βήχα σε καπνιστή ή ασθενή με καρδιοπνευμονικό νόσημα.

8Δοσολογία γλυκόριζας για καούρα και δυσπεψία

Η αναθεωρημένη ευρωπαϊκή μονογραφία αναφέρει για ενήλικες και ηλικιωμένους τις ακόλουθες παραδοσιακές δοσολογίες:

Οι αριθμοί αφορούν συγκεκριμένη φυτική πρώτη ύλη ή εκχύλισμα με συγκεκριμένο λόγο εκχύλισης. Δεν μπορούν να εφαρμοστούν αυτομάτως σε ένα οποιοδήποτε συμπλήρωμα, σιρόπι, καραμέλα ή μίγμα βοτάνων.

Η ποσότητα γλυκυρριζίνης μπορεί να διαφέρει σημαντικά ακόμη και ανάμεσα σε προϊόντα που αναγράφουν το ίδιο βάρος ρίζας. Η ακριβής ετικέτα του προϊόντος και οι παράγοντες κινδύνου του ασθενούς έχουν μεγαλύτερη σημασία από μια γενική «φυσική» δοσολογία.

9Δοσολογία γλυκόριζας ως αποχρεμπτικό

Η υψηλότερη δόση δεν σημαίνει καλύτερη απόχρεμψη και μπορεί να αυξήσει την έκθεση στη γλυκυρριζίνη. Δεν πρέπει να συνδυάζονται ταυτόχρονα αφέψημα, παστίλιες, σιρόπι και άλλο συμπλήρωμα που περιέχει γλυκόριζα.

10Η γλυκόριζα λαμβάνεται πριν ή μετά το φαγητό;

Για τα πεπτικά συμπτώματα, η ευρωπαϊκή μονογραφία αναφέρει ότι το αφέψημα ή έγχυμα λαμβάνεται μετά τα γεύματα. Η οδηγία αφορά την τεμαχισμένη ρίζα στις συγκεκριμένες αναλογίες της μονογραφίας.

Για μασώμενα δισκία DGL, κάψουλες ή πολυσυστατικά προϊόντα ακολουθείται η οδηγία του παρασκευαστή. Δεν πρέπει να υποτίθεται ότι κάθε μορφή χρειάζεται λήψη πριν από το φαγητό ή με άδειο στομάχι.

Αν ένα σκεύασμα προκαλεί ναυτία, κοιλιακό άλγος ή διάρροια, η λύση δεν είναι απλώς η αλλαγή της ώρας λήψης. Χρειάζεται έλεγχος της σύνθεσης και ενδεχομένως διακοπή του προϊόντος.

11Πόσο καιρό μπορεί να λαμβάνεται;

Το ανώτατο όριο των τεσσάρων εβδομάδων δεν σημαίνει ότι τέσσερις εβδομάδες είναι ασφαλείς για κάθε άτομο. Σε υπέρταση, καρδιοπάθεια, νεφρική νόσο, υποκαλιαιμία ή λήψη αλληλεπιδρώντων φαρμάκων, η χρήση γλυκόριζας με γλυκυρριζίνη μπορεί να είναι ακατάλληλη ακόμη και για μικρότερο διάστημα.

12Γλυκόριζα και αρτηριακή πίεση

Η αύξηση της αρτηριακής πίεσης είναι μία από τις καλύτερα τεκμηριωμένες ανεπιθύμητες ενέργειες της γλυκυρριζίνης. Μπορεί να εμφανιστεί μαζί με κατακράτηση υγρών και οίδημα, αλλά μερικές φορές η πίεση αυξάνεται χωρίς εμφανές πρήξιμο.

Κλινικές μελέτες έχουν δείξει σχέση δόσης και αύξησης της πίεσης. Νεότερη μετα-ανάλυση τυχαιοποιημένων μελετών βρήκε ότι προϊόντα στα οποία κυριαρχούσε το γλυκυρριζικό οξύ αύξησαν κατά μέσο όρο τόσο τη συστολική όσο και τη διαστολική πίεση. Το μέσο αποτέλεσμα δεν προβλέπει την αντίδραση κάθε ατόμου, η οποία μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερη.

Αιφνίδια αύξηση της πίεσης μετά την έναρξη τσαγιού, παστίλιας, φυτικού σιροπιού ή συμπληρώματος πρέπει να οδηγεί σε έλεγχο όλων των συστατικών και όχι μόνο των συνταγογραφούμενων φαρμάκων.

13Κάλιο και ψευδοϋπεραλδοστερονισμός

Η γλυκυρριζίνη μπορεί να αυξήσει την αποβολή καλίου από τους νεφρούς. Η υποκαλιαιμία ενδέχεται να είναι ήπια και ασυμπτωματική, αλλά σε σοβαρότερες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει:

• έντονη κόπωση ή μυϊκή αδυναμία,
• κράμπες, μυαλγίες ή παράλυση,
• δυσκοιλιότητα,
• αίσθημα παλμών,
• έκτακτες συστολές ή άλλες αρρυθμίες,
• ηλεκτροκαρδιογραφικές μεταβολές,
• αυξημένο κίνδυνο τοξικότητας από διγοξίνη.

Η εργαστηριακή εικόνα μπορεί να περιλαμβάνει χαμηλό κάλιο, μεταβολική αλκάλωση και καταστολή της ρενίνης και της αλδοστερόνης. Η φυσιολογική αλδοστερόνη δεν αποκλείει το πρόβλημα αν η εξέταση γίνει σε διαφορετικό στάδιο ή αφού έχει διακοπεί το προϊόν.

Η διόρθωση δεν περιορίζεται πάντα στη λήψη καλίου. Χρειάζεται διακοπή της πηγής γλυκυρριζίνης, εκτίμηση της βαρύτητας, έλεγχος νεφρικής λειτουργίας και αντιμετώπιση τυχόν αρρυθμίας ή σοβαρής υπέρτασης.

14Ποιοι πρέπει να αποφεύγουν τη γλυκόριζα

Η ευρωπαϊκή μονογραφία δεν συνιστά προϊόντα γλυκόριζας με γλυκυρριζίνη σε ασθενείς με:

• αρτηριακή υπέρταση,
• καρδιαγγειακή νόσο ή καρδιακή ανεπάρκεια,
• νεφρική νόσο,
• ηπατική νόσο,
• υποκαλιαιμία,
• ιστορικό σημαντικής αρρυθμίας.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται επίσης οι ηλικιωμένοι, όσοι καταναλώνουν πολύ αλάτι, οι ασθενείς με πολυφαρμακία και όσοι έχουν παρουσιάσει στο παρελθόν οίδημα ή διαταραχές ηλεκτρολυτών.

Η γνωστή αλλεργία στη γλυκόριζα ή σε συστατικό του προϊόντος αποτελεί αντένδειξη. Σε πολυσυστατικά σκευάσματα πρέπει να ελέγχονται όλα τα συστατικά, επειδή η αντίδραση μπορεί να οφείλεται σε άλλο βότανο, άρωμα ή έκδοχο.

15Αλληλεπιδράσεις με φάρμακα

Η γλυκόριζα μπορεί να αλληλεπιδράσει τόσο μέσω της πτώσης του καλίου όσο και μέσω επιδράσεων στον μεταβολισμό φαρμάκων.

Η αναθεωρημένη μονογραφία αναφέρει ότι ημερήσια λήψη 300 mg γλυκυρριζίνης επί 14 ημέρες μείωσε τη συστηματική έκθεση σε φάρμακα που μεταβολίζονται από CYP3A4, όπως η μιδαζολάμη και η ομεπραζόλη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε μικρή ποσότητα γλυκόριζας θα προκαλέσει την ίδια αλληλεπίδραση. Δείχνει, όμως, γιατί δεν είναι ασφαλές να χρησιμοποιείται συστηματικά χωρίς έλεγχο σε ασθενή που λαμβάνει πολλά φάρμακα ή αγωγές με στενό θεραπευτικό εύρος.

16Παρενέργειες και υπερδοσολογία

Μεγάλες ποσότητες ή παρατεταμένη χρήση μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή τοξικότητα. Η EMA αναφέρει περιστατικά υπερδοσολογίας κυρίως μετά από χρήση μεγαλύτερη των τεσσάρων εβδομάδων ή λήψη υψηλών ποσοτήτων.

Πιθανά συμπτώματα περιλαμβάνουν:

• οίδημα στα πόδια, στα χέρια ή στο πρόσωπο,
• γρήγορη αύξηση βάρους από κατακράτηση υγρών,
• αύξηση της αρτηριακής πίεσης,
• πονοκέφαλο ή θολή όραση,
• έντονη μυϊκή αδυναμία ή κράμπες,
• αίσθημα παλμών και αρρυθμία,
• ζάλη, λιποθυμία ή πόνο στο στήθος,
• σύγχυση, σπασμούς ή υπερτασική εγκεφαλοπάθεια σε πολύ σοβαρές περιπτώσεις.

Η απουσία συμπτωμάτων δεν εγγυάται φυσιολογικό κάλιο ή φυσιολογική πίεση. Αν η χρήση ήταν συστηματική, οι μεταβολές μπορεί να ανιχνευθούν πριν εμφανιστούν εμφανείς ενοχλήσεις.

Μετά τη διακοπή, η αποκατάσταση δεν είναι πάντοτε άμεση. Η καταστολή του συστήματος ρενίνης–αλδοστερόνης και οι μεταβολές στην πίεση ή στους ηλεκτρολύτες μπορεί να επιμένουν για κάποιο διάστημα.

17Εγκυμοσύνη, θηλασμός και παιδιά

Εγκυμοσύνη: Η αναθεωρημένη μονογραφία δεν συνιστά τη χρήση κατά την εγκυμοσύνη ούτε σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας που δεν χρησιμοποιούν αντισύλληψη. Υπάρχουν περιορισμένα ανθρώπινα δεδομένα και μελέτες σε ζώα έχουν δείξει αναπαραγωγική τοξικότητα.

Θηλασμός: Η γλυκυρριζίνη έχει ανιχνευθεί στο μητρικό γάλα ορισμένων γυναικών που κατανάλωναν γλυκόριζα. Η επίδραση στο βρέφος δεν έχει καθοριστεί και η συστηματική χρήση δεν συνιστάται.

Παιδιά και έφηβοι: Η χρήση των συγκεκριμένων φυτικών φαρμακευτικών παρασκευασμάτων δεν συνιστάται κάτω των 18 ετών λόγω έλλειψης επαρκών δεδομένων.

Αυτό δεν σημαίνει ότι μια τυχαία μικρή ποσότητα γλυκόριζας ως αρωματικό τροφίμου προκαλεί αυτομάτως τοξικότητα. Διαφέρει, όμως, από την καθημερινή χρήση αφεψήματος, σιροπιού ή συμπληρώματος σε φαρμακολογική ποσότητα.

18Είναι ασφαλής η γλυκόριζα DGL;

Η DGL αναμένεται να έχει μικρότερο κίνδυνο υπέρτασης, κατακράτησης υγρών και υποκαλιαιμίας, επειδή περιέχει πολύ λιγότερη γλυκυρριζίνη. Αυτό είναι το βασικό της πλεονέκτημα.

Δεν πρέπει, όμως, να χαρακτηρίζεται αυτόματα «απολύτως ασφαλής», επειδή:

• η υπολειπόμενη γλυκυρριζίνη δεν είναι ίδια σε όλα τα προϊόντα,
• μπορεί να υπάρχουν άλλα δραστικά συστατικά ή γλυκαντικά,
• τα δεδομένα μακροχρόνιας χρήσης είναι περιορισμένα,
• ορισμένα προϊόντα που προβάλλονται ως γλυκόριζα για το στομάχι δεν είναι πραγματική DGL,
• η DGL δεν αντικαθιστά διάγνωση για παλινδρόμηση, έλκος ή Ελικοβακτηρίδιο.

Το NCCIH αναφέρει ότι τα από του στόματος προϊόντα χωρίς γλυκυρριζίνη ενδέχεται να είναι ασφαλή για χρήση έως τέσσερις μήνες. Η διατύπωση «ενδέχεται» αντανακλά τα περιορισμένα δεδομένα και δεν αποτελεί γενική έγκριση για ανεξέλεγκτη χρήση.

19Καραμέλες, τσάι, παστίλιες και ανάγνωση της ετικέτας

Η συνολική έκθεση στη γλυκυρριζίνη μπορεί να προέρχεται ταυτόχρονα από περισσότερες από μία πηγές:

• αφέψημα ή μίγμα βοτάνων,
• σιρόπι για τον βήχα,
• παστίλιες για τον λαιμό,
• κάψουλες ή υγρά εκχυλίσματα,
• καραμέλες και προϊόντα ζαχαροπλαστικής,
• παραδοσιακά ασιατικά ή πολυσυστατικά φυτικά προϊόντα.

Η ετικέτα πρέπει να ελέγχεται για τους όρους:

Δεν αρκεί η φράση «φυσικό» ή «χωρίς προσθήκη ζάχαρης». Ένα προϊόν χωρίς ζάχαρη μπορεί να περιέχει κανονική γλυκόριζα και γλυκυρριζίνη.

20Πίεση και εργαστηριακός έλεγχος

Δεν χρειάζεται κάθε άνθρωπος που έφαγε μία καραμέλα γλυκόριζας να κάνει εξετάσεις. Έλεγχος είναι περισσότερο χρήσιμος όταν υπάρχει συστηματική ή υψηλή κατανάλωση, παράγοντες κινδύνου ή ύποπτα συμπτώματα.

Ανάλογα με την κλινική εικόνα, μπορεί να χρειαστούν:

• επαναλαμβανόμενη μέτρηση αρτηριακής πίεσης,
• κάλιο και νάτριο αίματος,
• μαγνήσιο, ιδιαίτερα σε αρρυθμία ή λήψη διουρητικών,
• ουρία, κρεατινίνη και εκτίμηση νεφρικής λειτουργίας,
• διττανθρακικά ή γενικότερος έλεγχος οξεοβασικής ισορροπίας,
• ηλεκτροκαρδιογράφημα όταν υπάρχουν παλμοί, ζάλη ή σημαντική υποκαλιαιμία,
• ρενίνη και αλδοστερόνη σε επιλεγμένες περιπτώσεις δύσκολης διαφορικής διάγνωσης.

Ο εργαστηριακός έλεγχος ερμηνεύεται μαζί με τα φάρμακα, τη διάρκεια χρήσης, τη νεφρική λειτουργία και τον χρόνο που έχει περάσει από τη διακοπή της γλυκόριζας.

21Πότε χρειάζεται άμεση ιατρική εκτίμηση

Σε σοβαρή αδυναμία, αρρυθμία, λιποθυμία, δύσπνοια, νευρολογικά συμπτώματα ή πολύ υψηλή αρτηριακή πίεση χρειάζεται επείγουσα αξιολόγηση.

22Συχνές ερωτήσεις

Βιβλιογραφία

1. European Medicines Agency. European Union herbal monograph on Glycyrrhiza glabra L., Glycyrrhiza inflata Bat. and Glycyrrhiza uralensis Fisch., radix – Revision 1, 2026.
   https://www.ema.europa.eu/en/documents/herbal-monograph/final-european-union-herbal-monograph-glycyrrhiza-glabra-l-glycyrrhiza-inflata-bat-glycyrrhiza-uralensis-fisch-radix-revision-1_en.pdf
2. European Medicines Agency. Final assessment report on liquorice root – Revision 1, 2026.
   https://www.ema.europa.eu/en/medicines/herbal/liquiritiae-radix
3. National Center for Complementary and Integrative Health. Licorice Root: Usefulness and Safety.
   https://www.nccih.nih.gov/health/licorice-root
4. Raveendra KR et al. An Extract of Glycyrrhiza glabra Alleviates Symptoms of Functional Dyspepsia: A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Study. 2012.
   https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21747893/
5. Cochrane Review. Non-Chinese herbal medicines for functional dyspepsia. 2023.
   https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37323050/
6. Effects of Licorice Functional Components Intakes on Blood Pressure: A Systematic Review with Meta-Analysis. 2024.
   https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39519602/
7. Sigurjónsdóttir HA et al. Liquorice-induced rise in blood pressure: a linear dose-response relationship. J Hum Hypertens. 2001.
   https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11494093/
8. Μικροβιολογικό Λαμία. Μαστίχα Χίου: Στομάχι, Ελικοβακτηρίδιο, Δοσολογία και Παρενέργειες.
   https://mikrobiologikolamia.gr/masticha-chiou/