Φερριτίνη-Πλήρης-Οδηγός-1200x800.jpg

Φερριτίνη (Ferritin): Πλήρης ιατρικός οδηγός – τι δείχνει, φυσιολογικές τιμές, χαμηλή & υψηλή φερριτίνη

Τελευταία ενημέρωση:

Φερριτίνη – Πλήρης ιατρικός οδηγός
Η φερριτίνη αποτελεί τον βασικό εργαστηριακό δείκτη των
αποθηκών σιδήρου στον ανθρώπινο οργανισμό.
Η ερμηνεία της απαιτεί πάντα συσχέτιση με άλλες εξετάσεις σιδήρου και το
κλινικό πλαίσιο, καθώς επηρεάζεται από φλεγμονή, ηπατική λειτουργία
και μεταβολικές καταστάσεις
.


1

Τι είναι η φερριτίνη και γιατί είναι σημαντική

Η φερριτίνη είναι πρωτεΐνη που λειτουργεί ως «ασφαλές δοχείο» αποθήκευσης σιδήρου.
Η μέτρησή της αποτελεί βασικό δείκτη για την εκτίμηση των αποθηκών σιδήρου.

Κλινικό νόημα:
Η φερριτίνη δείχνει τι υπάρχει «στην αποθήκη» σιδήρου,
αλλά μπορεί να αυξηθεί και ως δείκτης φλεγμονής.
  • Χαμηλή φερριτίνη → άδειες αποθήκες σιδήρου.
  • Υψηλή φερριτίνη → συχνά φλεγμονή ή ηπατική/μεταβολική διαταραχή.
Συχνή παγίδα:
Η φερριτίνη μπορεί να είναι αυξημένη ακόμη και με χαμηλές αποθήκες,
όταν υπάρχει ενεργή φλεγμονή.


3

Φερριτίνη και αποθήκες σιδήρου – βασικές έννοιες

Για σωστή ερμηνεία χρειάζεται να διαχωρίσουμε τρεις έννοιες:
αποθήκες, μεταφορά και λειτουργική διαθεσιμότητα σιδήρου.
Η φερριτίνη αντικατοπτρίζει κυρίως τις αποθήκες, όμως τα συμπτώματα και η αιμοποίηση
εξαρτώνται από το αν ο σίδηρος είναι πραγματικά διαθέσιμος στους ιστούς.

Οι 3 «πυλώνες» του μεταβολισμού σιδήρου:

  • Φερριτίνη: αποθήκες («τι υπάρχει στην αποθήκη»).
  • Τρανσφερρίνη / TIBC: μεταφορά («το μέσο μεταφοράς»).
  • Κορεσμός τρανσφερρίνης (TSAT): πόσος σίδηρος φτάνει στους ιστούς.

3.1 Έλλειψη σιδήρου χωρίς αναιμία

Συχνά η φερριτίνη μειώνεται πριν πέσει η αιμοσφαιρίνη.
Το στάδιο αυτό λέγεται έλλειψη σιδήρου χωρίς αναιμία και μπορεί να
προκαλεί κόπωση, μειωμένη αντοχή και τριχόπτωση, παρότι η γενική αίματος είναι ακόμη φυσιολογική.

3.2 Αναιμία χρονίας νόσου (σιδηροπαγίδευση)

Σε χρόνια φλεγμονή μειώνεται η έξοδος σιδήρου προς το αίμα.
Έτσι παρατηρείται συχνά σίδηρος ορού χαμηλός, TSAT χαμηλό,
αλλά φερριτίνη φυσιολογική ή αυξημένη.
Η εικόνα αυτή δεν αντιστοιχεί σε κλασική σιδηροπενία και απαιτεί διαφορετική προσέγγιση.

Πρακτικό συμπέρασμα:
Η φερριτίνη είναι δείκτης αποθηκών, αλλά η διάκριση
«έλλειψη ή φλεγμονή/υπερφόρτωση» απαιτεί πάντα
Fe, TIBC/τρανσφερρίνη, TSAT και CRP.


4

Φυσιολογικές τιμές φερριτίνης (πίνακες & όρια)

Οι τιμές αναφοράς της φερριτίνης εξαρτώνται από φύλο, ηλικία,
κύηση και τη μέθοδο του εργαστηρίου.
Οι παρακάτω τιμές είναι ενδεικτικές και δεν αντικαθιστούν
τα όρια αναφοράς του εκάστοτε εργαστηρίου.

↔️ Σύρετε οριζόντια για να δείτε όλες τις στήλες του πίνακα
ΟμάδαΕνδεικτικές τιμές (ng/mL)Σχόλιο
Νεογνά~25–200Μεγάλες αποκλίσεις ανά ηλικία.
Παιδιά~7–140Επηρεάζεται από λοιμώξεις.
Ενήλικες γυναίκες~13–150Χαμηλότερη λόγω εμμήνου ρύσεως.
Ενήλικες άνδρες~30–400Συχνά υψηλότερη.
Μετά την εμμηνόπαυση~30–300Τείνει να αυξάνει με την ηλικία.

Πρακτικά κατώφλια που χρησιμοποιούνται συχνά:

  • <15–30 ng/mL: ισχυρή ένδειξη χαμηλών αποθηκών (χωρίς φλεγμονή).
  • 30–100 ng/mL: «γκρίζα ζώνη» – απαιτείται CRP/TSAT.
  • >300–400 ng/mL: χρειάζεται διερεύνηση αιτίου.

Σημείωση: σε ενεργή φλεγμονή μπορεί να απαιτούνται
διαφορετικά όρια για ασφαλή διάγνωση,
κάτι που αναλύεται στις επόμενες ενότητες.



5

Πότε ζητείται η εξέταση φερριτίνης

Η εξέταση ζητείται για την εκτίμηση των αποθηκών σιδήρου και για τη διερεύνηση
καταστάσεων που σχετίζονται με έλλειψη ή υπερφόρτωση σιδήρου.
Στην πράξη δεν αξιολογείται απομονωμένα, αλλά σε συνδυασμό με δείκτες
μεταφοράς και φλεγμονής.

Συχνές ενδείξεις ελέγχου:

  • Κόπωση, μειωμένη αντοχή ή δύσπνοια στην κόπωση, ιδίως με χαμηλό MCV/MCH ή αιμοσφαιρίνη.
  • Τριχόπτωση, εύθραυστα νύχια, αίσθημα «κρύων» άκρων με οριακές αποθήκες.
  • Διερεύνηση και παρακολούθηση αναιμίας (σιδηροπενικής ή αναιμίας χρονίας νόσου).
  • Έντονη έμμηνος ρύση, κύηση/λοχεία, συχνές αιμοληψίες ή αιμοδοσία.
  • Υποψία δυσαπορρόφησης (π.χ. κοιλιοκάκη, IBD, μετά από βαριατρική).
  • Ανεξήγητα υψηλή τιμή ή υποψία υπερφόρτωσης, πάντα σε συνδυασμό με TSAT.
Πότε «καίει» ο έλεγχος με CRP:
Αν υπάρχει πρόσφατη λοίμωξη, χρόνια φλεγμονώδης νόσος, ηπατική δυσλειτουργία
ή μεταβολικό σύνδρομο, η φερριτίνη μπορεί να αυξηθεί ανεξάρτητα από τα αποθέματα.


6

Έλεγχος σιδήρου: φερριτίνη, Fe, TIBC, κορεσμός, CRP

Συνδυαστικός έλεγχος δεικτών σιδήρου
Ο έλεγχος αυτός επιτρέπει τη διαγνωστική διάκριση μεταξύ
απόλυτης σιδηροπενίας, λειτουργικής έλλειψης λόγω φλεγμονής (ACD)
και υπερφόρτωσης σιδήρου.

↔️ Σύρετε οριζόντια για να δείτε όλες τις στήλες του πίνακα
ΔείκτηςΤι δείχνειΣιδηροπενίαΦλεγμονή / ACD
ΦερριτίνηΑποθήκες σιδήρου (επηρεάζεται από φλεγμονή)Ν / ↑
Σίδηρος ορού (Fe)Κυκλοφορών σίδηρος στο αίμα
TIBC / ΤρανσφερρίνηΙκανότητα μεταφοράς σιδήρου↓ ή Ν
TSAT (Κορεσμός τρανσφερρίνης)Διαθέσιμος λειτουργικός σίδηρος↓ (<20%)
CRPΔείκτης φλεγμονήςΦυσιολογική

Γρήγορη ανάγνωση (μοτίβα):

  • Σιδηροπενία: Φερριτίνη ↓ + Fe ↓ + TIBC ↑ + TSAT ↓ + CRP φυσιολογική.
  • Φλεγμονή / ACD: Φερριτίνη Ν/↑ + Fe ↓ + TIBC ↓/Ν + TSAT ↓ + CRP ↑.
  • Υπερφόρτωση σιδήρου: Φερριτίνη ↑ + TSAT >45–50% → απαιτεί διερεύνηση.

Στις επόμενες ενότητες αναλύονται αναλυτικά τα δύο σενάρια που δημιουργούν τη μεγαλύτερη σύγχυση:
χαμηλή και υψηλή φερριτίνη.



7

Χαμηλή φερριτίνη αίτια, συμπτώματα, αναιμία

Η χαμηλή φερριτίνη υποδηλώνει συνήθως μειωμένες αποθήκες σιδήρου.
Συχνά προηγείται της πτώσης της αιμοσφαιρίνης, με αποτέλεσμα να υπάρχει
έλλειψη σιδήρου χωρίς αναιμία.
Αυτό εξηγεί γιατί μπορεί να εμφανίζονται συμπτώματα κόπωσης,
παρότι η γενική αίματος είναι ακόμη σχετικά φυσιολογική.

Τι σημαίνει πρακτικά (στάδια):

  • Πρώτο στάδιο: μειώνονται οι αποθήκες (φερριτίνη ↓), Hb/MCV συχνά φυσιολογικά.
  • Ενδιάμεσο στάδιο: μειώνεται ο διαθέσιμος σίδηρος (TSAT ↓).
  • Τελικό στάδιο: εγκαθίσταται σιδηροπενική αναιμία (Hb ↓, συχνά MCV/MCH ↓).

7.1 Συχνά αίτια χαμηλών αποθηκών

  • Απώλειες αίματος: έντονη έμμηνος ρύση, γαστρεντερική απώλεια, συχνές αιμοδοσίες.
  • Αυξημένες ανάγκες: κύηση, εφηβεία, ταχεία ανάπτυξη, έντονη προπόνηση.
  • Μειωμένη πρόσληψη: περιοριστική διατροφή, χαμηλή πρόσληψη αιμικού σιδήρου.
  • Δυσαπορρόφηση: κοιλιοκάκη, IBD, βαριατρική, χρόνια υποχλωρυδρία (ανά περίπτωση).

7.2 Συμπτώματα που συχνά συνυπάρχουν

  • Κόπωση, μειωμένη αντοχή, «βαριά» πόδια.
  • Δύσπνοια στην κόπωση (ιδίως αν υπάρχει πτώση Hb).
  • Τριχόπτωση, εύθραυστα νύχια, ωχρότητα.
  • Ζάλη, πονοκέφαλοι, μειωμένη συγκέντρωση.

7.3 Ποιες εξετάσεις «δένουν» με τη φερριτίνη

Η ασφαλής εκτίμηση απαιτεί συνδυασμό με
σίδηρο ορού, TIBC/τρανσφερρίνη, TSAT
και από γενική αίματος Hb, MCV, MCH.
Σε υποψία φλεγμονής προστίθεται CRP.



8

Υψηλή φερριτίνη – φλεγμονή, ήπαρ, υπερφόρτωση

Η υψηλή φερριτίνη δεν σημαίνει αυτόματα «περίσσεια σιδήρου».
Στις περισσότερες περιπτώσεις σχετίζεται με
φλεγμονή, ηπατική επιβάρυνση
ή μεταβολικούς παράγοντες.
Η υπερφόρτωση σιδήρου τίθεται σοβαρά όταν συνυπάρχει
αυξημένος TSAT.

Το «κλειδί» στην ερμηνεία:
Φερριτίνη ↑ + TSAT φυσιολογικό/χαμηλό → πιθανότερα φλεγμονή ή ήπαρ.
Φερριτίνη ↑ + TSAT >45–50% → αυξάνει η πιθανότητα υπερφόρτωσης.

8.1 Συχνές ομάδες αιτίων

  • Φλεγμονή/λοίμωξη: CRP ↑, Fe ↓, TSAT ↓.
  • Ηπατική συμμετοχή: ALT/AST, γ-GT ↑ (ανά περίπτωση).
  • Μεταβολικό σύνδρομο: ήπια–μέτρια αύξηση με TSAT συχνά φυσιολογικό.
  • Υπερφόρτωση σιδήρου: κληρονομική ή δευτεροπαθής, με TSAT ↑.

8.2 Τι ζητάμε για σωστή διερεύνηση

  • CRP (± ΤΚΕ) για φλεγμονή.
  • Fe, TIBC/τρανσφερρίνη, TSAT.
  • Ηπατικά ένζυμα όταν υπάρχει σχετική υποψία.
  • Σε επίμονες τιμές με TSAT ↑: έλεγχος για αιμοχρωμάτωση, κατά ιατρική κρίση.
Alarm τιμές (ενδεικτικά):
Πολύ υψηλές τιμές (π.χ. >1000 ng/mL) ή ταχεία άνοδος,
ιδίως με συστηματικά συμπτώματα ή ηπατική βλάβη,
απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση.


9

Ειδικές καταστάσεις (κύηση, παιδιά, αθλητές)

Υπάρχουν πληθυσμιακές ομάδες όπου η ερμηνεία της φερριτίνης απαιτεί
ιδιαίτερη προσοχή, είτε λόγω αυξημένων αναγκών σε σίδηρο,
είτε επειδή το στρες, η ανάπτυξη ή η άσκηση επηρεάζουν τους δείκτες.

9.1 Κύηση & λοχεία

  • Οι ανάγκες σε σίδηρο αυξάνονται σημαντικά (μητέρα + έμβρυο).
  • Η πτώση της φερριτίνης συχνά προηγείται της αναιμίας.
  • Η παρακολούθηση γίνεται σε συνεργασία με γυναικολόγο,
    συνήθως με γενική αίματος και panel σιδήρου.

9.2 Παιδιά & έφηβοι

  • Αυξημένες ανάγκες λόγω ταχείας ανάπτυξης.
  • Η διατροφή και η συμμόρφωση στις οδηγίες παίζουν καθοριστικό ρόλο.
  • Χρήσιμη η συνδυαστική εκτίμηση με Hb, MCV/MCH και δείκτες σιδήρου.

9.3 Αθλητές αντοχής

  • Αυξημένες απώλειες και ανάγκες (αιμόλυση από πρόσκρουση, εφίδρωση).
  • Μικροφλεγμονή και υπερπροπόνηση επηρεάζουν τις τιμές.
  • Για αξιόπιστη σύγκριση, η αιμοληψία γίνεται σε περίοδο ανάπαυσης.
Συνοπτικό tip:
Η φερριτίνη σε ειδικές ομάδες ερμηνεύεται ασφαλέστερα
όταν συνοδεύεται από TSAT, γενική αίματος
και CRP (αν υπάρχει υποψία φλεγμονής).


10

Πώς γίνεται η εξέταση φερριτίνης & τι επηρεάζει τα αποτελέσματα

Η εξέταση φερριτίνης είναι απλή αιματολογική εξέταση ορού.
Δεν απαιτεί ιδιαίτερη προετοιμασία,
όμως η σωστή ερμηνεία προϋποθέτει γνώση παραγόντων
που μπορούν να επηρεάσουν την τιμή της.

Συνοπτικά:

  • Μετράται στον ορό αίματος.
  • Δεν επηρεάζεται ουσιαστικά από το γεύμα.
  • Επηρεάζεται έντονα από φλεγμονή και ηπατική λειτουργία.

10.1 Πώς πραγματοποιείται

  • Λήψη μικρής ποσότητας φλεβικού αίματος.
  • Μπορεί να γίνει οποιαδήποτε ώρα της ημέρας.
  • Συχνά ζητείται μαζί με γενική αίματος και panel σιδήρου.

10.2 Χρειάζεται νηστεία;

Για μεμονωμένη μέτρηση φερριτίνης δεν απαιτείται νηστεία.
Αν όμως ελέγχεται ταυτόχρονα και ο σίδηρος ορού,
προτιμάται πρωινή αιμοληψία λόγω ημερήσιας διακύμανσης.

10.3 Παράγοντες που αυξάνουν τη φερριτίνη χωρίς υπερφόρτωση

  • Οξεία ή χρόνια φλεγμονή.
  • Λοιμώξεις, ακόμη και ήπιες.
  • Ηπατικές νόσοι και μεταβολικό σύνδρομο.
  • Κακοήθειες ή έντονο κυτταρικό stress.

10.4 Παράγοντες που μειώνουν τη φερριτίνη

  • Χρόνιες ή επαναλαμβανόμενες απώλειες αίματος.
  • Ανεπαρκής πρόσληψη ή δυσαπορρόφηση σιδήρου.
  • Αυξημένες ανάγκες (κύηση, έντονη άσκηση).

10.5 Φάρμακα & συμπληρώματα

  • Συμπληρώματα σιδήρου επηρεάζουν κυρίως τον Fe ορού.
  • Η βιοτίνη μπορεί να παρεμβαίνει σε ορισμένες μεθόδους.
  • Αντιφλεγμονώδη επηρεάζουν έμμεσα μέσω φλεγμονής.
Πρακτική σύσταση:
Σε πυρετό ή ενεργή λοίμωξη,
καλό είναι η μέτρηση φερριτίνης να αναβάλλεται
για αξιόπιστη εκτίμηση αποθηκών σιδήρου.

<


11

Ερμηνεία αποτελεσμάτων φερριτίνης – πρακτική προσέγγιση

Η ερμηνεία της φερριτίνης δεν βασίζεται σε έναν αριθμό.
Απαιτεί συνδυασμό με το κλινικό πλαίσιο και το
panel σιδήρου, καθώς η τιμή της μπορεί να αυξηθεί
ανεξάρτητα από τα πραγματικά αποθέματα.

Βασικός κανόνας:
Χαμηλή φερριτίνη → σχεδόν πάντα έλλειψη σιδήρου.
Υψηλή φερριτίνη → όχι πάντα περίσσεια σιδήρου.

11.1 Χαμηλή φερριτίνη – τι σημαίνει συνήθως

  • <15–20 ng/mL: ισχυρή ένδειξη σιδηροπενίας.
  • 20–30 ng/mL: χαμηλές αποθήκες, συχνά πριν εμφανιστεί αναιμία.
  • Συχνά συνυπάρχουν κόπωση, ζάλη, τριχόπτωση, μειωμένη αντοχή.

Σε αυτές τις περιπτώσεις συνεκτιμώνται
Fe ορού, TIBC/τρανσφερρίνη και TSAT.

11.2 Φυσιολογική ή οριακή φερριτίνη

  • 30–100 ng/mL: μπορεί να είναι φυσιολογική.
  • Σε παρουσία φλεγμονής μπορεί να «κρύβει» έλλειψη σιδήρου.
  • Χρήσιμος ο έλεγχος CRP και TSAT.
Κλινική παρατήρηση:
Φερριτίνη 40–60 ng/mL μπορεί να είναι επαρκής σε υγιή άτομα,
αλλά ανεπαρκής σε κύηση, χρόνια νόσο ή έντονη κόπωση.

11.3 Υψηλή φερριτίνη – πώς προσεγγίζεται

  • 100–300 ng/mL: συχνά σχετίζεται με φλεγμονή ή μεταβολικούς παράγοντες.
  • >300–400 ng/mL: απαιτείται διερεύνηση.
  • Ελέγχεται πάντα ο % κορεσμός τρανσφερρίνης.
Κρίσιμη διάκριση:
Φερριτίνη ↑ + TSAT φυσιολογικό → πιθανότερα φλεγμονή/ήπαρ.
Φερριτίνη ↑ + TSAT ↑ → διερεύνηση υπερφόρτωσης σιδήρου.

11.4 Απλό πρακτικό σχήμα

  • Χαμηλή φερριτίνη → έλλειψη σιδήρου.
  • Οριακή τιμή + συμπτώματα → έλεγχος CRP / TSAT.
  • Υψηλή φερριτίνη → αποκλείεται πρώτα φλεγμονή.
  • Υψηλή φερριτίνη + TSAT ↑ → έλεγχος υπερφόρτωσης.

Η τελική αξιολόγηση γίνεται από τον θεράποντα ιατρό,
με βάση ιστορικό, συμπτώματα και συνολικό έλεγχο.



12


Διατροφή & συμπληρώματα σιδήρου – τι πραγματικά βοηθά

Η διατροφή επηρεάζει τη διαθεσιμότητα σιδήρου και,
έμμεσα, την αποκατάσταση της φερριτίνης.
Σε ήπια έλλειψη μπορεί να βοηθήσει ουσιαστικά,
όχι όμως σε εγκατεστημένη αναιμία.

12.1 Πηγές σιδήρου

ΤρόφιμαΜορφήΑπορρόφηση
Κόκκινο κρέας, συκώτιHemeΥψηλή
Ψάρια, πουλερικάHemeΚαλή
Όσπρια, σπανάκι, ταχίνιNon-hemeΧαμηλότερη
Σημαντικό:
Ο heme σίδηρος απορροφάται ευκολότερα
και επηρεάζεται λιγότερο από άλλα τρόφιμα.

12.2 Τι αυξάνει / τι μειώνει την απορρόφηση

  • Αυξάνει: βιταμίνη C, συνδυασμός με κρέας/ψάρι.
  • Μειώνει: καφές, τσάι, ασβέστιο, γαλακτοκομικά στο ίδιο γεύμα.

12.3 Πότε αρκεί η διατροφή

Αρκεί σε ήπια έλλειψη ή για συντήρηση.
Σε χαμηλή φερριτίνη ή αναιμία,
συνήθως απαιτείται φαρμακευτική αγωγή.

12.4 Συμπληρώματα σιδήρου – βασικές αρχές

  • Χορηγούνται μόνο μετά από εργαστηριακή τεκμηρίωση.
  • Λαμβάνονται μακριά από καφέ/τσάι/γαλακτοκομικά.
  • Η άνοδος της φερριτίνης είναι σταδιακή (εβδομάδες).
Προσοχή:
Σε υψηλή φερριτίνη ή αυξημένο TSAT,
η λήψη σιδήρου μπορεί να είναι επιβλαβής.

Η δίαιτα και τα συμπληρώματα εξατομικεύονται
με βάση τις τιμές και τον συνολικό έλεγχο σιδήρου.



13

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ) για τη φερριτίνη

Τι δείχνει ακριβώς η εξέταση φερριτίνης;

Η φερριτίνη είναι ο βασικός δείκτης των αποθηκών σιδήρου.
Χαμηλή τιμή υποδηλώνει εξάντληση αποθεμάτων,
ενώ αυξημένη μπορεί να σχετίζεται με φλεγμονή,
ηπατική νόσο, μεταβολικό σύνδρομο
ή σπανιότερα υπερφόρτωση σιδήρου.

Χαμηλή φερριτίνη σημαίνει πάντα αναιμία;

Όχι. Η σιδηροπενία χωρίς αναιμία είναι συχνή.
Η φερριτίνη μειώνεται πριν πέσει η αιμοσφαιρίνη
και μπορεί να προκαλεί κόπωση, μειωμένη αντοχή,
τριχόπτωση ή δυσκολία συγκέντρωσης.

Ποια τιμή φερριτίνης θεωρείται χαμηλή;

Γενικά τιμές <30 ng/mL θεωρούνται ενδεικτικές
σιδηροπενίας.
Σε παρουσία φλεγμονής ή χρόνιας νόσου,
ακόμη και τιμές 50–70 ng/mL
μπορεί να υποκρύπτουν λειτουργική έλλειψη σιδήρου.

Γιατί η φερριτίνη είναι αυξημένη αλλά ο σίδηρος χαμηλός;

Σε φλεγμονώδεις ή χρόνιες παθήσεις,
ο οργανισμός παγιδεύει τον σίδηρο στις αποθήκες.
Έτσι η φερριτίνη αυξάνεται,
ενώ ο σίδηρος ορού και ο κορεσμός τρανσφερρίνης
παραμένουν χαμηλοί
(αναιμία χρονίας νόσου).

Μπορεί η φερριτίνη να αυξηθεί από στρες ή λοίμωξη;

Ναι. Η φερριτίνη είναι πρωτεΐνη οξείας φάσης.
Οξείες λοιμώξεις, πυρετός ή έντονο στρες
μπορούν να προκαλέσουν παροδική αύξηση,
χωρίς να σημαίνει περίσσεια σιδήρου.

Πόσο γρήγορα ανεβαίνει η φερριτίνη με θεραπεία;

Η αιμοσφαιρίνη βελτιώνεται συνήθως σε 2–4 εβδομάδες,
ενώ η φερριτίνη χρειάζεται 6–12 εβδομάδες ή περισσότερο
για πλήρη αναπλήρωση αποθηκών.

Χρειάζεται νηστεία για τη φερριτίνη;

Η φερριτίνη από μόνη της δεν απαιτεί νηστεία.
Αν όμως γίνεται μαζί με πλήρη έλεγχο σιδήρου,
συνιστάται πρωινή αιμοληψία
και αποφυγή συμπληρωμάτων σιδήρου την προηγούμενη ημέρα.

Πότε η υψηλή φερριτίνη είναι ανησυχητική;

Τιμές >1000 ng/mL,
ιδίως με αυξημένο κορεσμό τρανσφερρίνης
ή συστηματικά συμπτώματα,
χρειάζονται άμεση ιατρική διερεύνηση.

Μπορώ να πάρω σίδηρο χωρίς εξετάσεις;

Όχι. Ο σίδηρος είναι φαρμακευτική αγωγή.
Αλόγιστη λήψη μπορεί να οδηγήσει σε
υπερφόρτωση σιδήρου.
Η χορήγηση γίνεται μόνο
μετά από εργαστηριακό έλεγχο και ιατρική καθοδήγηση.



14

Κλείστε Εξέταση Φερριτίνης

Ερμηνεία αποτελεσμάτων από ιατρό στο εργαστήριό μας.
Μπορείτε να προγραμματίσετε εξέταση ή να δείτε τον πλήρη κατάλογο διαθέσιμων εξετάσεων.

Κλείστε εύκολα εξέταση φερριτίνης ή δείτε τον πλήρη κατάλογο εξετάσεων
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30

15

Βιβλιογραφία & Πηγές

1. Camaschella C. Iron deficiency. N Engl J Med. 2015;372:1832–1843.
https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMra1401038

2. Ganz T, Nemeth E. Iron homeostasis in host defence and inflammation.
Nat Rev Immunol. 2015;15:500–510.

3. Bacon BR, Adams PC, Kowdley KV, Powell LW, Tavill AS.
Diagnosis and management of hemochromatosis.
Hepatology. 2011;54:328–343.

4. World Health Organization.
Iron deficiency anaemia: assessment, prevention and control.
WHO Technical Report Series.

5. Mayo Clinic.
Ferritin test – clinical interpretation.

6. Μικροβιολογικό Λαμία.
Εξέταση Φερριτίνης – Κατάλογος Διαγνωστικών Εξετάσεων.

Επιστημονική επιμέλεια:
Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος, Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας, Έσλιν 19, Λαμία 35100
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30

Φερριτίνη-Οδηγός-για-Ασθενείς-1200x800.jpg

Φερριτίνη: Τι είναι, Τιμές & Τι σημαίνει Χαμηλή/Υψηλή – Οδηγός για Ασθενείς 🧲

Η φερριτίνη είναι ο βασικός δείκτης που μας δείχνει τις αποθήκες σιδήρου στον οργανισμό.
Με απλά λόγια, αποτυπώνει πόσο «απόθεμα» σιδήρου έχουμε διαθέσιμο για τις ανάγκες του σώματος.

Στον οδηγό αυτό θα δείτε τι δείχνει η εξέταση φερριτίνης, ποια είναι τα ενδεικτικά φυσιολογικά όρια,
τι μπορεί να σημαίνει χαμηλή ή υψηλή φερριτίνη, πώς να προετοιμαστείτε
και πότε χρειάζεται περαιτέρω έλεγχος. Απλά και κατανοητά.

Σε 1 λεπτό:

  • Φερριτίνη = αποθήκες σιδήρου. Σίδηρος ορού = «κυκλοφορία» εκείνη τη στιγμή.
  • Χαμηλή φερριτίνη → συχνά έλλειψη σιδήρου (ακόμη και χωρίς αναιμία).
  • Υψηλή φερριτίνη → συχνά φλεγμονή/νόσος· υπερφόρτωση σιδήρου εξετάζεται όταν TSAT είναι επίσης υψηλό.



1

Τι είναι η φερριτίνη;

Η φερριτίνη είναι η πρωτεΐνη-«αποθήκη» του σιδήρου. Δηλαδή μας δείχνει πόσο σίδηρο έχει αποθηκεύσει ο οργανισμός για να τον χρησιμοποιήσει όταν χρειάζεται (π.χ. για παραγωγή αιμοσφαιρίνης).

Με απλά λόγια:

  • Χαμηλή φερριτίνη → συνήθως χαμηλές αποθήκες σιδήρου.
  • Υψηλή φερριτίνη → μπορεί να σημαίνει περίσσεια σιδήρου, αλλά συχνά σχετίζεται με φλεγμονή ή άλλη κατάσταση.

Αν θέλετε πιο αναλυτική ερμηνεία ανά σενάριο (χαμηλή/φυσιολογική/υψηλή), δείτε τον πλήρη οδηγό:
Πλήρης οδηγός φερριτίνης (χαμηλή, φυσιολογική, υψηλή).


2

Φερριτίνη vs Σίδηρος: ποια η διαφορά;

  • Σίδηρος ορού: τι «κυκλοφορεί» εκείνη τη στιγμή στο αίμα. Επηρεάζεται από γεύματα, ώρα και μεταβολές ημέρας.
  • Φερριτίνη: οι αποθήκες σιδήρου. Αλλάζει πιο αργά και είναι πιο σταθερός δείκτης έλλειψης.
  • TIBC/Τρανσφερρίνη & Κορεσμός Τρανσφερρίνης (TSAT): δείχνουν πόσο «γεμάτο» είναι το σύστημα μεταφοράς σιδήρου.


3

Πώς γίνεται η εξέταση & προετοιμασία

  • Δείγμα: φλεβικό αίμα.
  • Νηστεία: συνήθως δεν απαιτείται ειδική νηστεία μόνο για φερριτίνη. Αν γίνουν ταυτόχρονα λιπίδια/γλυκόζη, μπορεί να χρειαστεί 8–12 ώρες.
  • Φάρμακα/συμπληρώματα: ενημερώστε για σίδηρο, πολυβιταμίνες ή αντιφλεγμονώδη. Μην αλλάζετε αγωγή χωρίς οδηγία.
  • Ιώσεις/φλεγμονές: μπορεί να ανεβάσουν προσωρινά τη φερριτίνη. Αν είστε άρρωστοι, ενημερώστε το εργαστήριο/τον γιατρό.
💡 Tip: Για πλήρη εικόνα σιδήρου, συχνά βοηθά να ζητηθούν μαζί
σίδηρος ορού, TIBC/τρανσφερρίνη, κορεσμός τρανσφερρίνης (TSAT) και γενική αίματος (CBC).


4

Τιμές αναφοράς & κατηγορίες (πίνακας)

↔️ Σύρετε οριζόντια για να δείτε όλες τις στήλες του πίνακα
ΚατηγορίαΦερριτίνη (ng/mL)Σχόλιο
Πιθανή έλλειψη αποθηκών< 30Συμβατή με χαμηλά αποθέματα σιδήρου (σε υγιείς χωρίς φλεγμονή).
Γκρίζα ζώνη (ιδίως με φλεγμονή)30–100Μπορεί να συνυπάρχει έλλειψη αν CRP/φλεγμονή ↑ – χρειάζεται συσχέτιση.
Εντός φυσιολογικού (ενδεικτικά)~ 30–150 (γυναίκες), ~ 30–400 (άνδρες)Τα όρια διαφέρουν ανά εργαστήριο/ηλικία.
Υψηλή> 150 (γυναίκες) ή > 400 (άνδρες)Συχνά φλεγμονή/νόσος, όχι πάντα περίσσεια σιδήρου.

Σημείωση: Οι τιμές είναι ενδεικτικές για ενήλικες. Ακολουθείτε πάντα τα όρια του δικού σας εργαστηρίου και την ιατρική αξιολόγηση.


5

Χαμηλή φερριτίνη: αίτια, συμπτώματα & τι να κάνω

Η χαμηλή φερριτίνη σημαίνει ότι οι «αποθήκες» σιδήρου είναι άδειες ή χαμηλές – με ή χωρίς αναιμία. Συχνά προηγείται της πτώσης της αιμοσφαιρίνης.

  • Πιθανά αίτια: χαμηλή πρόσληψη σιδήρου, απώλειες αίματος (έντονη περίοδος, γαστρεντερική απώλεια), αυξημένες ανάγκες (εγκυμοσύνη/εφηβεία), δυσαπορρόφηση (π.χ. κοιλιοκάκη), συχνές αιμοδοσίες, έντονη αντοχική άσκηση.
  • Συμπτώματα: κόπωση, υπνηλία, ζάλη, εύθραυστα νύχια/τριχόπτωση, δύσπνοια στην κόπωση, «παγωμένα» άκρα.

🧭 Τι να κάνω (γενικά βήματα):

  • Συζητήστε με τον/την γιατρό σας αν χρειάζεται διερεύνηση απωλειών (γυναικολογικά/γαστρεντερικά).
  • Ενισχύστε τη διατροφή με πηγές σιδήρου (κρέας, όσπρια, σκούρα πράσινα λαχανικά, εμπλουτισμένα δημητριακά).
  • Συνδυάστε φυτικό σίδηρο με βιταμίνη C για καλύτερη απορρόφηση.
  • Κρατήστε απόσταση 1–2 ωρών από καφέ/τσάι/ασβέστιο γύρω από τη λήψη σιδήρου.
  • Συμπληρώματα σιδήρου μόνο με ιατρική καθοδήγηση (δόση/μορφή/ανεπιθύμητες).


6

Υψηλή φερριτίνη: τι μπορεί να σημαίνει

Η φερριτίνη είναι και δείκτης οξείας φάσης (ανεβαίνει σε φλεγμονές/λοιμώξεις). Άρα, υψηλή φερριτίνη δεν σημαίνει πάντα «πολύς σίδηρος».

  • Συχνές αιτίες: οξεία/χρόνια φλεγμονή (CRP ↑), ηπατική νόσος/αλκοόλ, μεταβολικό σύνδρομο, νεφρική νόσος, άλλες χρόνιες καταστάσεις.
  • Υπερφόρτωση σιδήρου: υποψία όταν η φερριτίνη είναι υψηλή και ο κορεσμός τρανσφερρίνης (TSAT) είναι αυξημένος. Μπορεί να χρειαστεί έλεγχος για αιμοχρωμάτωση.
💬 Συμβουλή: Σε αυξημένη φερριτίνη, ο/η γιατρός συχνά ελέγχει CRP/ESR, ηπατικά ένζυμα, TSAT και το ιστορικό πριν αποφασίσει επόμενα βήματα.


7

Φερριτίνη σε εγκυμοσύνη, παιδιά & αθλητές

  • Εγκυμοσύνη: οι ανάγκες σιδήρου αυξάνονται. Η χαμηλή φερριτίνη είναι συχνή· ο έλεγχος και η αγωγή καθορίζονται από τον/την μαιευτήρα/γυναικολόγο.
  • Παιδιά/έφηβοι: η ανάπτυξη αυξάνει τις ανάγκες. Μπορεί να χρειαστεί διατροφική καθοδήγηση ή/και συμπλήρωμα, πάντα με ιατρική οδηγία.
  • Αθλητές αντοχής: μπορούν να έχουν αυξημένες ανάγκες/απώλειες. Προληπτικός έλεγχος είναι χρήσιμος σε έντονες προπονητικές περιόδους.


8

Ποιο “πακέτο” εξετάσεων βοηθά στην ερμηνεία

  • Φερριτίνη + σίδηρος ορού + TIBC/τρανσφερρίνη + TSAT
  • Γενική αίματος (CBC): αιμοσφαιρίνη, MCV, MCH για αναιμία/μικροκυττάρωση
  • CRP/ESR: φλεγμονή που μπορεί να «ανεβάζει» τη φερριτίνη
  • Ηπατικά ένζυμα: ALT/AST, γ-GT, ALP όταν η φερριτίνη είναι υψηλή


9

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

Η χαμηλή φερριτίνη σημαίνει πάντα αναιμία;
Όχι. Μπορεί να υπάρχει έλλειψη σιδήρου χωρίς αναιμία, που θεωρείται πρόδρομο στάδιο.
Πόσο γρήγορα ανεβαίνει με συμπλήρωμα;
Συνήθως σε 4–8 εβδομάδες βελτιώνεται η αιμοσφαιρίνη. Οι αποθήκες (φερριτίνη) χρειάζονται περισσότερο χρόνο, γι’ αυτό η αγωγή συχνά συνεχίζεται για αναπλήρωση.
Έχω υψηλή φερριτίνη. Να ανησυχήσω;
Όχι απαραίτητα. Συχνά οφείλεται σε φλεγμονή ή ηπατική κατάσταση. Αν ο TSAT είναι επίσης υψηλός, εξετάζεται υπερφόρτωση σιδήρου.
Θέλει νηστεία η φερριτίνη;
Όχι ειδικά για τη φερριτίνη. Αν κάνετε και άλλες εξετάσεις (π.χ. γλυκόζη/λιπίδια), ακολουθήστε τις οδηγίες του εργαστηρίου.
Μπορώ να πάρω σίδηρο μόνος/η μου;
Καλύτερα όχι. Ο σίδηρος χρειάζεται διάγνωση και σωστή δόση από γιατρό, ώστε να αποφευχθούν λάθη και ανεπιθύμητες ενέργειες.


10

📌 Σε 1 λεπτό – Τι να θυμάστε

  • Σίδηρος = κυκλοφορία στο αίμα, φερριτίνη = αποθήκες σιδήρου.
  • Χαμηλή φερριτίνη → πιθανή έλλειψη σιδήρου, ακόμη και χωρίς αναιμία.
  • Η φερριτίνη μπορεί να είναι ψευδώς αυξημένη σε φλεγμονή, λοίμωξη ή χρόνιο νόσημα.
  • Η συνδυαστική αξιολόγηση (σίδηρος, TIBC/τρανσφερρίνη, TSAT, CBC, CRP) δίνει την πιο αξιόπιστη εικόνα.
  • Βιταμίνη C βοηθά την απορρόφηση, ενώ καφές, τσάι και ασβέστιο κοντά στα γεύματα τη μειώνουν.
  • Η τελική ερμηνεία και το πλάνο αντιμετώπισης είναι αρμοδιότητα του/της γιατρού.


11

Πότε να μιλήσω άμεσα με γιατρό

  • Πολύ χαμηλή φερριτίνη με συμπτώματα αναιμίας (έντονη κόπωση, δύσπνοια, ζάλη).
  • Επίμονη υψηλή φερριτίνη ή αυξημένος TSAT.
  • Έντονες/ανώμαλες έμμηνοι ρύσεις, μαύρα κόπρανα ή άλλα σημεία απώλειας αίματος.
  • Εγκυμοσύνη ή προγραμματισμός κύησης με ύποπτες τιμές.

Το περιεχόμενο είναι ενημερωτικό και δεν υποκαθιστά την ιατρική αξιολόγηση. Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων πρέπει να γίνεται από τον θεράποντα ιατρό σε συνδυασμό με ιστορικό και άλλες εξετάσεις.


12

Κλείστε Ραντεβού

Κλείστε εύκολα εξέταση Φερριτίνης ή δείτε τον πλήρη κατάλογο:
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30


13

📚 Βιβλιογραφία & Πηγές

Iron deficiency
N Engl J Med. 2015;372:1832–1843.
https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMra1401038
Iron homeostasis in host defence and inflammation
Nat Rev Immunol. 2015;15:500–510.
https://www.nature.com/articles/nri3863
Diagnosis and management of hemochromatosis
Hepatology. 2011;54:328–343.
https://aasldpubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/hep.24330
Iron deficiency anaemia: assessment, prevention and control
WHO. Technical guidance.
https://www.who.int/publications/i/item/9241596100
Ferritin test – clinical interpretation
Mayo Clinic. Patient information.
https://www.mayoclinic.org/tests-procedures/ferritin-test/about/pac-20384928
Μικροβιολογικό Λαμία – Κατάλογος Εξετάσεων
Εργαστηριακές εξετάσεις & ιατρική παρακολούθηση
https://mikrobiologikolamia.gr/katalogos-eksetaseon/
Επιστημονική επιμέλεια:
Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος, Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας, Έσλιν 19, Λαμία 35100
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30

sakcharo-aimatos-glykozi-exetasi-times-mikrobiologikolamia-1200x628-1-1200x800.jpg

Σάκχαρο Αίματος (Γλυκόζη) – Εξέταση, Τιμές & Προετοιμασία

Τελευταία ενημέρωση: 31 Δεκεμβρίου 2025

Σύντομη περίληψη:

  • Η εξέταση σακχάρου αίματος δείχνει τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα.
  • Χρησιμοποιείται για έλεγχο προδιαβήτη και σακχαρώδη διαβήτη.
  • Γίνεται συνήθως με αίμα νηστείας, σε εργαστήριο.



1

Τι είναι το Σάκχαρο αίματος

Η γλυκόζη αποτελεί βασικό καύσιμο για τον εγκέφαλο, τους μύες και τα
υπόλοιπα όργανα. Ο εγκέφαλος μάλιστα εξαρτάται σχεδόν αποκλειστικά από τη γλυκόζη
για τη φυσιολογική του λειτουργία, γεγονός που εξηγεί γιατί οι μεγάλες διακυμάνσεις
του σακχάρου μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα όπως σύγχυση ή ζάλη.

Μεταξύ των γευμάτων, ο οργανισμός διατηρεί τα επίπεδα σακχάρου σταθερά
μέσω σύνθετων μηχανισμών που περιλαμβάνουν το ήπαρ και ορμόνες όπως η γλυκαγόνη.
Όταν αυτοί οι μηχανισμοί λειτουργούν σωστά, το σάκχαρο παραμένει
σε στενά φυσιολογικά όρια.

Η παροδική αύξηση του σακχάρου μετά από ένα γεύμα είναι φυσιολογική.
Αντίθετα, η χρόνια αύξηση των τιμών, ακόμη και χωρίς εμφανή συμπτώματα,
αποτελεί ένδειξη μεταβολικής διαταραχής και απαιτεί διερεύνηση.


2

Είδη μέτρησης Σακχάρου

Το τυχαίο σάκχαρο μπορεί να δώσει χρήσιμες πληροφορίες σε συμπτωματικά άτομα,
δεν αποτελεί όμως ιδανικό εργαλείο για προληπτικό έλεγχο,
καθώς επηρεάζεται έντονα από το τελευταίο γεύμα.

Το μεταγευματικό σάκχαρο συχνά παραλείπεται στην καθημερινή πράξη,
ωστόσο είναι ιδιαίτερα χρήσιμο σε άτομα με φυσιολογικό σάκχαρο νηστείας
που εμφανίζουν αυξήσεις μετά τα γεύματα.

Καμία κατ’ οίκον μέτρηση δεν αντικαθιστά τον εργαστηριακό έλεγχο,
ο οποίος παραμένει το σημείο αναφοράς για διάγνωση και ιατρικές αποφάσεις.

  • Γλυκοζόμετρο: μέτρηση με σταγόνα αίματος από το δάκτυλο.
  • CGM: συνεχής καταγραφή γλυκόζης με αισθητήρα, χρήσιμη για την ανίχνευση τάσεων και διακυμάνσεων.
  • Ιδιαίτερα χρήσιμη σε άτομα με γνωστό σακχαρώδη διαβήτη για καλύτερη ρύθμιση αγωγής και γευμάτων.

Πρακτική σημείωση:
Οι κατ’ οίκον μετρήσεις μπορεί να εμφανίζουν
μικρές αποκλίσεις σε σχέση με το εργαστήριο.
Για διάγνωση και επίσημη ιατρική αξιολόγηση
χρησιμοποιείται πάντα εργαστηριακή μέτρηση.


3

Πώς γίνεται η εξέταση & προετοιμασία

      • Δείγμα: Φλεβικό αίμα σε πιστοποιημένο εργαστήριο,
        με αξιόπιστη και τυποποιημένη μέτρηση.
      • Νηστεία: 8–12 ώρες χωρίς τροφή
        (νερό επιτρέπεται). Αποφύγετε καφέ, χυμούς και γλυκαντικά.
      • Αποφυγή: Αλκοόλ, βαριά γεύματα και έντονη άσκηση
        την προηγούμενη ημέρα, καθώς μπορεί να επηρεάσουν τις τιμές.
      • Φάρμακα: Ενημερώστε το εργαστήριο και τον/την ιατρό
        για όσα λαμβάνετε, χωρίς να διακόψετε αγωγή
        αν δεν σας δοθούν σαφείς οδηγίες.

4

Πότε πρέπει να κάνω εξέταση

Η κατανάλωση καφέ, ακόμη και χωρίς ζάχαρη,
καθώς και το κάπνισμα πριν από την αιμοληψία,
μπορούν να επηρεάσουν τις τιμές και καλό είναι να αποφεύγονται.

Ο ανεπαρκής ύπνος, η οξεία νόσηση
(π.χ. ίωση, πυρετός) ή η έντονη σωματική καταπόνηση
μπορούν να οδηγήσουν σε παροδικά αυξημένο σάκχαρο.

Σε περιπτώσεις νυχτερινής εργασίας ή διαταραγμένου ωραρίου,
η ερμηνεία των αποτελεσμάτων γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή
και ενδέχεται να απαιτηθεί επαναληπτικός έλεγχος.


5

Φυσιολογικές τιμές σακχάρου (πίνακας)

Οι παρακάτω τιμές αφορούν ενήλικες και χρησιμοποιούνται για την
εκτίμηση της γλυκαιμικής ρύθμισης. Η τελική ερμηνεία γίνεται πάντα
από τον/την ιατρό, σε συνδυασμό με συμπτώματα και άλλες εξετάσεις.

↔️ Σύρετε οριζόντια για να δείτε όλες τις στήλες του πίνακα
ΚατηγορίαΣάκχαρο νηστείας (mg/dL)2 ώρες μετά γεύμα (mg/dL)
Φυσιολογικό<100<140
Προδιαβήτης100–125140–199
Διαβήτης*≥126≥200

Τα όρια των τιμών δεν λειτουργούν ως απόλυτος διαχωρισμός.
Μια μεμονωμένη τιμή εκτός ορίων δεν αρκεί από μόνη της
για τη διάγνωση σακχαρώδη διαβήτη.

Η επιβεβαίωση απαιτεί επαναληπτική μέτρηση
και συσχέτιση με το κλινικό ιστορικό και τα συμπτώματα.

Για τον λόγο αυτό, τα αποτελέσματα πρέπει να αξιολογούνται
πάντα από ιατρό και όχι αποσπασματικά.

* Για τη διάγνωση σακχαρώδη διαβήτη απαιτείται επιβεβαίωση
με επαναληπτική μέτρηση ή συνδυασμός με συμβατά συμπτώματα.


6

Κάθε πότε ελέγχω το σάκχαρο

      • Υγιή άτομα: 1 φορά τον χρόνο στο πλαίσιο του προληπτικού ελέγχου,
        ιδίως μετά τα 40 έτη ή νωρίτερα αν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου.
      • Προδιαβήτης: κάθε 3–6 μήνες, ανάλογα με τις τιμές,
        την ανταπόκριση στις αλλαγές τρόπου ζωής και τις οδηγίες του θεράποντα ιατρού.
      • Σακχαρώδης διαβήτης: σύμφωνα με το εξατομικευμένο θεραπευτικό πλάνο,
        που μπορεί να περιλαμβάνει τακτικό εργαστηριακό έλεγχο και κατ’ οίκον μετρήσεις.

Άτομα με οικογενειακό ιστορικό διαβήτη,
υπέρβαροι ή άτομα με υπέρταση και δυσλιπιδαιμία
συχνά χρειάζονται συχνότερο έλεγχο.

Οι γυναίκες με ιστορικό διαβήτη κύησης
συνιστάται να παρακολουθούνται τακτικά
και μετά τον τοκετό.

7

Συμπτώματα υψηλού & χαμηλού σακχάρου

Τα συμπτώματα διαφέρουν ανάλογα με το αν το σάκχαρο είναι υψηλό ή
χαμηλό. Η έγκαιρη αναγνώρισή τους βοηθά στην άμεση αντιμετώπιση.

Υψηλό σάκχαρο (υπεργλυκαιμία):

      • Έντονη δίψα και ξηροστομία
      • Συχνουρία, ιδιαίτερα τη νύχτα
      • Κόπωση, υπνηλία ή μειωμένη αντοχή
      • Θολή όραση, πονοκέφαλος

Χαμηλό σάκχαρο (υπογλυκαιμία):

      • Τρέμουλο, εφίδρωση, κρύος ιδρώτας
      • Έντονη πείνα ή ναυτία
      • Ταχυκαρδία, άγχος ή νευρικότητα
      • Σύγχυση, ζάλη ή δυσκολία συγκέντρωσης

Πρακτική οδηγία:
Αν υποψιάζεστε υπογλυκαιμία, μετρήστε άμεσα το σάκχαρο
και λάβετε περίπου 15 g γρήγορης γλυκόζης
(π.χ. χυμό ή δισκία). Επανελέγξτε σε 15 λεπτά.

Σημαντικό ποσοστό ατόμων με αυξημένο σάκχαρο
είναι ασυμπτωματικοί,
ιδίως στα αρχικά στάδια.

Τα συμπτώματα συχνά εμφανίζονται
όταν οι τιμές παραμένουν υψηλές
για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Ορισμένα συμπτώματα μπορεί να οφείλονται
και σε άλλες αιτίες, γι’ αυτό απαιτείται
εργαστηριακή επιβεβαίωση.


8

Τι επηρεάζει τις τιμές

      • Διατροφή:
        Η ποιότητα και η ποσότητα των υδατανθράκων,
        τα μεγάλα ή ιδιαίτερα πλούσια γεύματα,
        καθώς και η κατανομή των γευμάτων μέσα στην ημέρα
        επηρεάζουν άμεσα το σάκχαρο.
      • Άσκηση & φυσική δραστηριότητα:
        Η τακτική άσκηση συνήθως συμβάλλει
        στη μείωση των επιπέδων γλυκόζης,
        ενώ η έντονη ή ασυνήθιστη άσκηση
        μπορεί παροδικά να τα αυξήσει.
      • Ύπνος:
        Η έλλειψη ή η κακή ποιότητα ύπνου
        σχετίζεται με αυξημένες τιμές
        και μειωμένη ευαισθησία στην ινσουλίνη.
      • Στρες & λοιμώξεις:
        Το έντονο στρες και οι λοιμώξεις
        ενεργοποιούν ορμόνες (π.χ. κορτιζόλη)
        που μπορούν να ανεβάσουν παροδικά το σάκχαρο.
      • Φάρμακα:
        Ορισμένα φάρμακα, όπως
        κορτικοστεροειδή,
        κάποια διουρητικά
        ή άλλες ορμονικές θεραπείες,
        ενδέχεται να αυξήσουν τις τιμές.

Για τον λόγο αυτό, η ερμηνεία των αποτελεσμάτων
πρέπει πάντα να λαμβάνει υπόψη
το πλαίσιο της ημέρας
(διατροφή, δραστηριότητα, στρες, φαρμακευτική αγωγή)
και όχι μόνο έναν μεμονωμένο αριθμό.

Η ώρα της εξέτασης και η χρονική απόσταση
από το τελευταίο γεύμα επηρεάζουν σημαντικά τις τιμές.

Δύο μετρήσεις την ίδια ημέρα μπορεί να διαφέρουν,
χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα παθολογία.

9

Σάκχαρο & εγκυμοσύνη (OGTT)

Ο έλεγχος του σακχάρου στην εγκυμοσύνη είναι σημαντικός για την υγεία
της μητέρας και του εμβρύου. Συνήθως πραγματοποιείται με
καμπύλη σακχάρου (OGTT) με 75 g γλυκόζης,
μεταξύ 24ης–28ης εβδομάδας κύησης.

Σε γυναίκες με παράγοντες κινδύνου (π.χ. ιστορικό διαβήτη κύησης,
αυξημένο σωματικό βάρος, οικογενειακό ιστορικό),
ο έλεγχος μπορεί να συστηθεί νωρίτερα, σύμφωνα με τις οδηγίες
του/της γυναικολόγου.

Το ακριβές πρωτόκολλο και τα όρια ερμηνείας
καθορίζονται από τον/την θεράποντα ιατρό και το εργαστήριο
που διενεργεί την εξέταση.

Στην εγκυμοσύνη, τα όρια και ο τρόπος ελέγχου του σακχάρου
διαφέρουν από τον γενικό πληθυσμό και απαιτούν
ειδικό πρωτόκολλο (καμπύλη σακχάρου – OGTT).
Διαβάστε αναλυτικά για τον έλεγχο σακχάρου στην εγκυμοσύνη
και τι πρέπει να γνωρίζετε για τη σωστή προετοιμασία και ερμηνεία.


10

Παρακολούθηση & στόχοι (HbA1c & eAG)

Η HbA1c αποτυπώνει τον μέσο όρο σακχάρου των τελευταίων 2–3 μηνών,
σε αντίθεση με τις μεμονωμένες μετρήσεις σακχάρου που δείχνουν τη «στιγμιαία» τιμή.
Για τον λόγο αυτό χρησιμοποιείται ευρέως για την αξιολόγηση της
μακροχρόνιας γλυκαιμικής ρύθμισης.

Στους περισσότερους ενήλικες με σακχαρώδη διαβήτη,
ο συνήθης θεραπευτικός στόχος είναι
HbA1c <7%. Ωστόσο, οι στόχοι
εξατομικεύονται ανάλογα με την ηλικία,
την ύπαρξη συνοδών νοσημάτων και τον κίνδυνο υπογλυκαιμίας.

Σε ηλικιωμένους ή σε άτομα με συχνά επεισόδια
υπογλυκαιμίας, μπορεί να επιλεγούν
πιο χαλαροί στόχοι, ώστε να διασφαλίζεται
η ασφάλεια και η ποιότητα ζωής.

Η HbA1c μπορεί επίσης να «μεταφραστεί» σε
εκτιμώμενο μέσο σάκχαρο (eAG),
βοηθώντας τον/την ασθενή να συνδέσει
τις καθημερινές μετρήσεις με τη συνολική εικόνα ρύθμισης.

Στην εγκυμοσύνη, τα όρια και ο τρόπος ελέγχου του σακχάρου
διαφέρουν από τον γενικό πληθυσμό και απαιτούν
ειδικό πρωτόκολλο (καμπύλη σακχάρου – OGTT).
Διαβάστε αναλυτικά για τον έλεγχο σακχάρου στην εγκυμοσύνη
και τι πρέπει να γνωρίζετε για τη σωστή προετοιμασία και ερμηνεία.


11

HbA1c ή σάκχαρο αίματος

Οι δύο εξετάσεις δεν ανταγωνίζονται – συμπληρώνονται.
Το σάκχαρο αίματος δείχνει την τιμή της γλυκόζης
τη συγκεκριμένη στιγμή,
ενώ η HbA1c αποτυπώνει τη
μακροχρόνια εικόνα ρύθμισης.

Η μέτρηση του σακχάρου αίματος είναι ιδιαίτερα χρήσιμη
σε περιπτώσεις συμπτωμάτων,
για άμεση εκτίμηση και για τις
καθημερινές θεραπευτικές αποφάσεις
(π.χ. διατροφή, φάρμακα, ινσουλίνη).

Αντίθετα, η HbA1c χρησιμοποιείται
για την αξιολόγηση της συνολικής πορείας
της γλυκαιμικής ρύθμισης και για την
προσαρμογή της θεραπείας
σε βάθος χρόνου.

Στην κλινική πράξη, ο συνδυασμός των δύο εξετάσεων
παρέχει την πιο αξιόπιστη εικόνα
του μεταβολικού ελέγχου.

12

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

Χρειάζεται νηστεία για να ελέγξω σάκχαρο;
Ναι, για το σάκχαρο νηστείας απαιτούνται 8–12 ώρες χωρίς τροφή
(νερό επιτρέπεται). Για το μεταγευματικό, η μέτρηση γίνεται
2 ώρες μετά το γεύμα.
Σάκχαρο 110 mg/dL τι σημαίνει;
Τιμή 110 mg/dL σε μέτρηση νηστείας ανήκει στον
προδιαβήτη. Δεν είναι διαβήτης, αλλά χρειάζεται
παρακολούθηση και αλλαγές στον τρόπο ζωής.
Μπορεί το στρες να ανεβάσει το σάκχαρο;
Ναι. Το έντονο στρες αυξάνει ορμόνες όπως η κορτιζόλη,
οι οποίες μπορούν να ανεβάσουν παροδικά τις τιμές σακχάρου.
Γιατί διαφέρει το σάκχαρο στο σπίτι από του εργαστηρίου;
Τα γλυκοζόμετρα έχουν επιτρεπτό εύρος απόκλισης.
Για διάγνωση και επίσημη αξιολόγηση
χρησιμοποιείται πάντα εργαστηριακή μέτρηση.
Αν είναι φυσιολογικό το σάκχαρο, χρειάζεται έλεγχος ξανά;
Ναι. Σε υγιή άτομα ο έλεγχος γίνεται συνήθως
1 φορά τον χρόνο ή συχνότερα
αν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου.
Πότε χρειάζεται άμεση επικοινωνία με γιατρό;
Όταν υπάρχουν πολύ υψηλές ή πολύ χαμηλές τιμές,
ειδικά αν συνοδεύονται από συμπτώματα όπως
σύγχυση, έντονη δίψα, εμέτους ή υπνηλία.
Σάκχαρο 99 mg/dL είναι φυσιολογικό;
Ναι. Τιμές κάτω από 100 mg/dL νηστείας θεωρούνται φυσιολογικές.
Αν βγει υψηλό μία φορά, τι κάνω;
Συνήθως συστήνεται επαναληπτικός έλεγχος πριν εξαχθούν συμπεράσματα.
Παίζει ρόλο η ηλικία στις τιμές;
Με την ηλικία αυξάνεται η πιθανότητα διαταραχής της γλυκόζης,
γι’ αυτό και ο έλεγχος γίνεται συχνότερα.


13

Κλείστε Ραντεβού

Ο έλεγχος σακχάρου αίματος αποτελεί μία από τις πιο βασικές και
ταυτόχρονα πιο ουσιαστικές εργαστηριακές εξετάσεις για την
παρακολούθηση της μεταβολικής υγείας. Μέσα από μια απλή αιμοληψία,
μπορεί να εντοπιστεί έγκαιρα ο προδιαβήτης,
να τεθεί η διάγνωση σακχαρώδους διαβήτη
ή να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα της ήδη υπάρχουσας αγωγής.

Η σωστή ερμηνεία των τιμών δεν βασίζεται σε έναν μεμονωμένο αριθμό,
αλλά στο συνολικό κλινικό πλαίσιο:
αν η μέτρηση έγινε νηστείας ή μετά το γεύμα,
αν υπήρξε στρες ή λοίμωξη,
αν λαμβάνονται φάρμακα που επηρεάζουν τη γλυκόζη
και αν υπάρχουν συμπτώματα όπως δίψα, κόπωση ή συχνουρία.
Για τον λόγο αυτό, η εξέταση πρέπει να γίνεται
σε πιστοποιημένο εργαστήριο
και να αξιολογείται από επαγγελματία υγείας.

Η τακτική παρακολούθηση του σακχάρου επιτρέπει
όχι μόνο τη διάγνωση,
αλλά και την πρόληψη επιπλοκών που σχετίζονται
με την καρδιά, τα νεφρά, την όραση και το νευρικό σύστημα.
Ιδιαίτερη σημασία έχει σε άτομα με
οικογενειακό ιστορικό διαβήτη,
αυξημένο σωματικό βάρος,
υπέρταση ή καθιστικό τρόπο ζωής,
καθώς και κατά την εγκυμοσύνη.

Αν χρειάζεστε αξιόπιστο εργαστηριακό έλεγχο σακχάρου αίματος,
με σωστή προετοιμασία, έγκυρα αποτελέσματα
και ιατρική καθοδήγηση,
μπορείτε να δείτε τον πλήρη κατάλογο εξετάσεων
ή να προγραμματίσετε εύκολα το ραντεβού σας.

Κλείστε εύκολα εξέταση Σακχάρου Αίματος ή δείτε τον πλήρη κατάλογο:
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30


14

Βιβλιογραφία

Μικροβιολογικό Λαμία – Κατάλογος Εξετάσεων.
Εργαστηριακές εξετάσεις & ιατρική παρακολούθηση.
https://mikrobiologikolamia.gr/katalogos-eksetaseon/

American Diabetes Association (ADA).
Standards of Medical Care in Diabetes.
https://diabetesjournals.org/care
World Health Organization (WHO).
Diagnosis and management of diabetes.
https://www.who.int/health-topics/diabetes
UpToDate.
Glycemic control and diagnostic criteria for diabetes.
https://www.uptodate.com
National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK).
Blood glucose tests & A1C.
https://www.niddk.nih.gov

Βιταμίνη-D-Οδηγός-για-ασθενείς.jpg

Βιταμίνη D: Οδηγός για Ασθενείς ☀️

Τι είναι η βιταμίνη D, ποιος είναι ο ρόλος της, ποια είναι τα φυσιολογικά επίπεδα, πώς μπορώ να τα αυξήσω και τι σημαίνει η έλλειψη; Ένας απλός, πρακτικός οδηγός για ασθενείς.

1️⃣ Τι είναι η βιταμίνη D;

Η βιταμίνη D είναι μια λιποδιαλυτή βιταμίνη που λειτουργεί περισσότερο σαν ορμόνη.
Παράγεται στο δέρμα με τη βοήθεια του ήλιου και παίζει βασικό ρόλο στην υγεία των οστών, του ανοσοποιητικού και πολλών άλλων λειτουργιών.

2️⃣ Ρόλος στον οργανισμό

  • Βοηθά στην απορρόφηση ασβεστίου & φωσφόρου → γερά οστά και δόντια.
  • Ενισχύει το ανοσοποιητικό, προστατεύει από λοιμώξεις.
  • Συμβάλλει στη μυϊκή λειτουργία και στη μείωση πτώσεων στους ηλικιωμένους.
  • Συσχετίζεται με την καρδιοαγγειακή υγεία και πιθανόν με τη διάθεση.

3️⃣ Πώς συντίθεται στο σώμα

Η κύρια πηγή βιταμίνης D είναι η έκθεση στον ήλιο.
Όταν η UVB ακτινοβολία πέσει στο δέρμα, το σώμα παράγει βιταμίνη D3.

💡 Tips:

  • 10–20 λεπτά ήλιου στα χέρια/πρόσωπο, 2–3 φορές/εβδομάδα, αρκούν στους περισσότερους.
  • Η υπερβολική έκθεση δεν αυξάνει άλλο τη βιταμίνη D αλλά αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου δέρματος.
  • Τον χειμώνα σε πολλές περιοχές (και στην Ελλάδα) η παραγωγή μειώνεται.

4️⃣ Διατροφικές πηγές

Η διατροφή παρέχει λίγη βιταμίνη D. Μερικές πηγές:

  • Λιπαρά ψάρια (σολομός, σκουμπρί, σαρδέλες).
  • Συκώτι, κρόκος αυγού.
  • Εμπλουτισμένα τρόφιμα (γάλα, δημητριακά, φυτικά ροφήματα).
  • Συμπληρώματα βιταμίνης D (D2 ή D3).

5️⃣ Συμπτώματα έλλειψης

Η ήπια έλλειψη μπορεί να μην δώσει εμφανή συμπτώματα. Σοβαρή ή παρατεταμένη έλλειψη προκαλεί:

  • Κόπωση, αδυναμία.
  • Πόνο σε μύες και οστά.
  • Συχνές λοιμώξεις.
  • Στα παιδιά: ραχίτιδα.
  • Στους ενήλικες: οστεομαλακία, αυξημένος κίνδυνος οστεοπόρωσης.

6️⃣ Πότε χρειάζεται εξέταση

Ο γιατρός μπορεί να ζητήσει μέτρηση βιταμίνης D όταν υπάρχουν:

  • Συμπτώματα έλλειψης.
  • Οστεοπόρωση ή κατάγματα.
  • Χρόνια νεφρική ή ηπατική νόσος.
  • Εγκυμοσύνη ή θηλασμός.
  • Παχυσαρκία ή δυσαπορρόφηση (π.χ. κοιλιοκάκη).

7️⃣ Τιμές αναφοράς (πίνακας)

Επίπεδα 25(OH)D (ng/mL)Ερμηνεία
< 20Έλλειψη
20–29Ανεπάρκεια
30–50Επαρκές
50–100Ιδανικό (ανάλογα με τις ανάγκες)
> 100Πιθανή τοξικότητα

8️⃣ Τι σημαίνει χαμηλή ή υψηλή βιταμίνη D

  • Χαμηλή: Συχνή στην Ελλάδα, ειδικά τον χειμώνα. Συνδέεται με οστεοπόρωση, αυξημένο κίνδυνο πτώσεων και λοιμώξεων.
  • Υψηλή (>100 ng/mL): Συνήθως από υπερβολικά συμπληρώματα. Μπορεί να προκαλέσει υπερασβεστιαιμία, ναυτία, εμέτους, καρδιακές αρρυθμίες.

9️⃣ Συμπληρώματα: πότε & πόσο

🧭 Γενικές οδηγίες (ενδεικτικές):

  • Συζητήστε πάντα με τον/την γιατρό σας πριν πάρετε συμπληρώματα.
  • Συνήθεις δόσεις: 800–2000 IU/ημέρα για ενήλικες (ανάλογα με ηλικία, επίπεδα, εποχή).
  • Υψηλότερες δόσεις μόνο με ιατρική παρακολούθηση.
  • Η βιταμίνη D3 (χοληκαλσιφερόλη) είναι πιο αποτελεσματική από την D2.
  • Καλύτερη απορρόφηση με γεύμα που περιέχει λίπος.

🔟 Βιταμίνη D σε εγκυμοσύνη & παιδιά

  • Εγκυμοσύνη: Η έλλειψη σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο προεκλαμψίας, διαβήτη κύησης, χαμηλό βάρος γέννησης. Συχνά συνιστώνται συμπληρώματα.
  • Βρέφη/παιδιά: Συνιστάται προληπτικά βιταμίνη D στα βρέφη, ειδικά σε αποκλειστικό θηλασμό.

1️⃣1️⃣ Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

❓ Χρειάζεται νηστεία για την εξέταση;
👉 Όχι, γίνεται οποιαδήποτε ώρα.

❓ Έχω 25(OH)D = 18 ng/mL. Τι σημαίνει;
👉 Σημαίνει έλλειψη. Συνήθως χρειάζεται συμπλήρωμα και παρακολούθηση.

❓ Μπορώ να πάρω βιταμίνη D χωρίς εξετάσεις;
👉 Συνιστάται να γίνει μέτρηση πρώτα. Οι δόσεις εξατομικεύονται.

❓ Πότε φαίνονται τα αποτελέσματα από το συμπλήρωμα;
👉 Σε 2–3 μήνες επανελέγχου.

❓ Μπορώ να πάρω υπερβολική δόση;
👉 Ναι. Πολύ υψηλές δόσεις μπορεί να προκαλέσουν τοξικότητα.

1️⃣2️⃣ 📌 Σε 1 λεπτό – Τι να θυμάστε

  • Η βιταμίνη D είναι σημαντική για οστά, ανοσοποιητικό, μυς.
  • Κύρια πηγή: ήλιος, λιγότερο η διατροφή.
  • Συχνή η έλλειψη → εξέταση όταν υπάρχουν ενδείξεις.
  • Συμπληρώματα μόνο με ιατρική καθοδήγηση.
  • Ιδιαίτερη προσοχή σε εγκύους και παιδιά.

Το κείμενο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά ιατρική συμβουλή. Συμβουλευτείτε τον/την γιατρό σας για εξατομικευμένο πλάνο.

🔎 Θέλετε να μάθετε περισσότερα;

Δείτε αναλυτικά για τη Βιταμίνη D, πώς μετριέται, πότε χρειάζεστε συμπλήρωμα και πώς να προετοιμαστείτε.


👉 Δείτε περισσότερα εδώ

ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΛΗΡΗ ΚΑΤΑΛΟΓΟ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΜΑΣ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΤΕ ΜΑΣ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΣΑΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ !!

https://mikrobiologikolamia.gr/katalogos-eksetaseon/

 


TSH-θυρεοειδής-–-τιμές-συμπτώματα-και-διάγνωση.jpg

Θυρεοειδής & TSH: Οδηγός για Ασθενείς 🦋

Τι είναι η TSH και πώς συνδέεται με Τ3/Τ4, πότε ζητάμε έλεγχο θυρεοειδούς, τι σημαίνουν τα αποτελέσματα και πώς να προετοιμαστείτε. Ένας απλός, πρακτικός οδηγός για ασθενείς.

1️⃣ Τι είναι TSH, Τ4, Τ3;

Η TSH είναι ορμόνη της υπόφυσης που «δίνει εντολή» στον θυρεοειδή να παράγει θυροξίνη (Τ4) και τριιωδοθυρονίνη (Τ3).
Συνήθως μετράμε την ελεύθερη Τ4 (FT4) και την ελεύθερη Τ3 (FT3), που είναι τα «ενεργά» κλάσματα στο αίμα.

👉 Με απλά λόγια:

  • TSH ψηλή = ο εγκέφαλος «ζητάει» παραπάνω ορμόνη → πιθανός υποθυρεοειδισμός.
  • TSH χαμηλή = «δεν χρειάζεται άλλο» → πιθανός υπερθυρεοειδισμός.
  • Η επιβεβαίωση γίνεται με FT4/FT3 και την κλινική εικόνα.

2️⃣ Πώς «δουλεύει» ο θυρεοειδής (feedback)

Ο οργανισμός ρυθμίζει τις ορμόνες με ένα «θερμοστάτη». Όταν πέφτουν τα επίπεδα Τ4/Τ3, η TSH ανεβαίνει για να σπρώξει τον θυρεοειδή να παράγει.
Όταν Τ4/Τ3 είναι πολλές, η TSH κατεβαίνει. Αυτό το σύστημα λέγεται αρνητική παλίνδρομη ρύθμιση (feedback).

3️⃣ Πότε χρειάζεται έλεγχος;

📌 Συχνές ενδείξεις για TSH/FT4 (+/- FT3):

  • Συμπτώματα όπως κούραση, υπνηλία, αύξηση βάρους, δυσκοιλιότητα, ξηροδερμία, τριχόπτωση.
  • Σημεία υπερθυρεοειδισμού: απώλεια βάρους, ταχυκαρδία, νευρικότητα, τρέμουλο, ιδρώτας.
  • Εγκυμοσύνη ή προγραμματισμός κύησης.
  • Διόγκωση θυρεοειδούς (βρογχοκήλη), όζοι, οικογενειακό ιστορικό.
  • Παρακολούθηση θεραπείας με λεβοθυροξίνη ή αντιθυρεοειδικά.
  • Ανεξήγητες διαταραχές περιόδου, υπογονιμότητα, διαταραχές λιπιδίων.

4️⃣ Προετοιμασία για την εξέταση

  • Δείγμα: Αίμα από φλέβα.
  • Νηστεία: Δεν απαιτείται. Μπορεί να γίνει οποιαδήποτε ώρα.
  • Λεβοθυροξίνη: Αν λαμβάνετε, συνήθως παίρνεται νωρίς το πρωί με άδειο στομάχι. Για αιμοληψία, συζητήστε με τον/την γιατρό αν θα την πάρετε μετά την εξέταση.
  • Βιοτίνη (Β7, συμπληρώματα μαλλιών/νυχιών): Μπορεί να παρεμβαίνει σε ορισμένα ανοσοχημικά. Ιδανικά διακόπτεται 24–48 ώρες πριν (ρωτήστε τον/την γιατρό).
  • Άλλα φάρμακα/συμπληρώματα: Ενημερώστε το εργαστήριο/γιατρό σας.
💡 Tip: Αν γίνεται αλλαγή δόσης λεβοθυροξίνης, η επανεκτίμηση TSH γίνεται συνήθως μετά από 6–8 εβδομάδες.

5️⃣ Ενδεικτικές τιμές αναφοράς (πίνακας)

Τα όρια διαφέρουν ανά εργαστήριο και μέθοδο. Ο παρακάτω πίνακας είναι ενδεικτικός για ενήλικες.

ΠαράμετροςΕνήλικες (ενδεικτικά)Σχόλιο
TSH (mIU/L)~0,4 – 4,0Στόχοι διαφέρουν ανά άτομο/θεραπεία
FT4 (ng/dL)~0,8 – 1,8Ελεύθερη θυροξίνη
FT3 (pg/mL)~2,3 – 4,2Ελεύθερη τριιωδοθυρονίνη
Anti-TPO (IU/mL)Αρνητικό/εντός ορίων εργαστηρίουΣυχνά θετικό στη θυρεοειδίτιδα Hashimoto
Εγκυμοσύνη (TSH mIU/L)Ενδεικτικοί στόχοιΣχόλιο
1ο τρίμηνο~0,1 – 2,5Οι στόχοι είναι χαμηλότεροι
2ο τρίμηνο~0,2 – 3,0Καθορισμός από τον/την γυναικολόγο
3ο τρίμηνο~0,3 – 3,0Συχνότερη παρακολούθηση

Σημείωση: Ακολουθείτε πάντα τα όρια του δικού σας εργαστηρίου και τις οδηγίες του/της γιατρού σας.

6️⃣ Ερμηνεία συχνών συνδυασμών

TSHFT4 / FT3Πιθανή εικόναΣχόλιο
ΥψηλήΧαμηλέςΥποθυρεοειδισμός (κλινικός)Συχνά Hashimoto, απαιτεί θεραπεία
ΥψηλήΦυσιολογικέςΥποθυρεοειδισμός (υποκλινικός)Παρακολούθηση/θεραπεία ανά περίπτωση
ΧαμηλήΥψηλέςΥπερθυρεοειδισμός (κλινικός)Π.χ. Graves ή οζώδης τοξικότητα
ΧαμηλήΦυσιολογικέςΥπερθυρεοειδισμός (υποκλινικός)Εκτίμηση κινδύνου οστών/καρδιάς, παρακολούθηση
Χαμηλή/φυσιολογικήΧαμηλέςΚεντρικός (υποφυσιακός) υποθυρεοειδισμόςΣπανιότερος – χρειάζεται ενδοκρινολογική εκτίμηση

7️⃣ Συμπτώματα υποθυρεοειδισμού/υπερθυρεοειδισμού

Υποθυρεοειδισμός (συχνά):

  • Κόπωση, υπνηλία, ευαισθησία στο κρύο
  • Αύξηση βάρους, δυσκοιλιότητα
  • Ξηροδερμία, τριχόπτωση, εύθραυστα νύχια
  • Κατάθλιψη ή θλίψη, βραδυκαρδία
  • Διαταραχές περιόδου/υπογονιμότητα

Υπερθυρεοειδισμός (συχνά):

  • Απώλεια βάρους με αυξημένη όρεξη
  • Ταχυκαρδία, αρρυθμίες, τρόμος χεριών
  • Ανησυχία, νευρικότητα, αϋπνία
  • Αυξημένη εφίδρωση/θερμοφοβία, διάρροιες
  • Διαταραχές περιόδου

8️⃣ Παράγοντες & φάρμακα που επηρεάζουν

  • Βιοτίνη (συμπληρώματα ομορφιάς) – μπορεί να αλλοιώσει ορισμένες μετρήσεις.
  • Λεβοθυροξίνη – σωστή λήψη: πρωί, άδειο στομάχι, με νερό· απόσταση από σίδηρο/ασβέστιο ≥4 ώρες.
  • Αμιωδαρόνη, λίθιο, κορτικοστεροειδή – επηρεάζουν τον άξονα θυρεοειδούς.
  • Οξύ/χρόνιο στρες, οξείες νόσοι – προσωρινές μεταβολές (non-thyroidal illness).
🍽️ Μικρός οδηγός λήψης λεβοθυροξίνης: Πάρτε την 30–60′ πριν το πρωινό, μόνο με νερό. Αποφύγετε καφέ/γάλα αμέσως μετά και κρατήστε απόσταση από σίδηρο, ασβέστιο, αντιόξινα.

9️⃣ Εγκυμοσύνη & TSH

Στην κύηση οι ορμόνες αλλάζουν φυσιολογικά και οι στόχοι TSH είναι πιο αυστηροί. Η έγκαιρη ρύθμιση του θυρεοειδούς είναι σημαντική για τη μητέρα και το έμβρυο.

  • Σε γνωστό υποθυρεοειδισμό, χρειάζεται συχνά προσαρμογή δόσης νωρίς στο 1ο τρίμηνο.
  • Έλεγχος TSH/FT4 ανά 4–6 εβδομάδες ή όπως ορίζει ο/η γυναικολόγος/ενδοκρινολόγος.
  • Μετά τον τοκετό, είναι πιθανή θυρεοειδίτιδα λοχείας (παροδικός υπερ- ή υποθυρεοειδισμός) – ενημερώστε τον/την γιατρό για συμπτώματα.

🔟 Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

❓ Χρειάζεται νηστεία για TSH;
👉 Όχι. Μπορεί να γίνει οποιαδήποτε ώρα.

❓ Η TSH μου είναι λίγο πάνω από το όριο. Θέλω σίγουρα αγωγή;
👉 Εξαρτάται από συμπτώματα, FT4, αντισώματα (Anti-TPO), ηλικία και εγκυμοσύνη. Ο/Η γιατρός αποφασίζει.

❓ Πόσο συχνά ελέγχω TSH αν είμαι σε λεβοθυροξίνη;
👉 Συνήθως 6–8 εβδομάδες μετά από αλλαγή δόσης και έπειτα κάθε 6–12 μήνες σταθεροποίησης (ή συχνότερα αν χρειαστεί).

❓ Μπορεί το άγχος να επηρεάσει την TSH;
👉 Έμμεσα, ναι (μέσω συνολικής υγείας, ύπνου, ορμονών). Σε οξείες νόσους η ερμηνεία μπορεί να δυσκολέψει.

❓ Τι είναι τα αντισώματα Anti-TPO;
👉 Δείκτης αυτοάνοσης θυρεοειδίτιδας (Hashimoto). Θετικά αντισώματα βοηθούν στην ερμηνεία της διάγνωσης.

1️⃣1️⃣ 📌 Σε 1 λεπτό – Τι να θυμάστε

  • Η TSH είναι ο «θερμοστάτης» του θυρεοειδούς.
  • Ψηλή TSH → πιθανός υποθυρεοειδισμός, χαμηλή TSH → πιθανός υπερθυρεοειδισμός.
  • Η επιβεβαίωση γίνεται με FT4/FT3 και την κλινική εικόνα.
  • Δεν χρειάζεται νηστεία· ενημερώστε για βιοτίνη και άλλα σκευάσματα.
  • Οι στόχοι στην εγκυμοσύνη είναι πιο αυστηροί – απαιτείται συχνή παρακολούθηση.

1️⃣2️⃣ Πότε να μιλήσω άμεσα με γιατρό

  • Συμπτώματα ταχυκαρδίας, έντονου τρόμου, απότομης απώλειας βάρους ή υπόνοια εγκυμοσύνης με διαταραγμένες τιμές.
  • Έντονα ή προοδευτικά συμπτώματα υποθυρεοειδισμού (υπερβολική κόπωση, υπνηλία, οίδημα).
  • Αν λάβετε νέα διάγνωση και χρειάζεστε πλάνο θεραπείας/παρακολούθησης.

Το κείμενο είναι ενημερωτικό και δεν αντικαθιστά ιατρική συμβουλή. Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων γίνεται από τον/την θεράποντα ιατρό.

🔎 Θέλετε να μάθετε περισσότερα;

Δείτε αναλυτικά για τον Θυρεοειδικό Έλεγχο (TSH, FT4, FT3, Anti-TPO), πώς γίνεται και πώς να προετοιμαστείτε.


👉 Δείτε περισσότερα εδώ

ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΛΗΡΗ ΚΑΤΑΛΟΓΟ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΜΑΣ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΤΕ ΜΑΣ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΣΑΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ !!

https://mikrobiologikolamia.gr/katalogos-eksetaseon/

 


Το Εργαστήριό μας

Από το 2004 προσφέρουμε διαγνωστικές υπηρεσίες υψηλού επιπέδου με εξελιγμένο ιατρικό εξοπλισμό
και αφοσιωμένο προσωπικό. Δέσμευσή μας είναι η αξιοπιστία, η άμεση και ανθρώπινη φροντίδα σε κάθε ασθενή.

Social Networks

Facebook
Twitter

Χρήσιμοι Σύνδεσμοι

Επικοινωνία

22310 66841
6972 860905
Έσλιν 19, Λαμία 35100
©2025 Παντελής Αναγνωστόπουλος. All rights reserved.

Μικροβιολογικό Λαμία – Διαγνωστική ιατρική φροντίδα από το 2004.

Μικροβιολογικό Λαμία
Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.