Anti-β2 GPI: Αντισώματα β2-γλυκοπρωτεΐνης Ι σε Θρόμβωση, Αποβολές και Εγκυμοσύνη

1
Τι είναι τα αντισώματα anti-β2 GPI;

Τα anti-β2 GPI είναι αυτοαντισώματα που στρέφονται εναντίον της β2-γλυκοπρωτεΐνης Ι, μιας φυσιολογικής πρωτεΐνης του αίματος. Ανήκουν στην οικογένεια των αντιφωσφολιπιδικών αντισωμάτων και αποτελούν, μαζί με τα αντικαρδιολιπινικά αντισώματα και το αντιπηκτικό λύκου, βασικό τμήμα της εργαστηριακής διερεύνησης του αντιφωσφολιπιδικού συνδρόμου.^1,2

Ο όρος «αντιφωσφολιπιδικά» μπορεί να δημιουργεί την εντύπωση ότι τα αντισώματα στρέφονται αποκλειστικά εναντίον των ίδιων των φωσφολιπιδίων. Στην πραγματικότητα, αρκετά από τα κλινικά σημαντικά αντισώματα αναγνωρίζουν πρωτεΐνες που συνδέονται με φωσφολιπιδικές επιφάνειες. Η β2-γλυκοπρωτεΐνη Ι είναι μία από τις σημαντικότερες από αυτές τις πρωτεΐνες.

Η ανίχνευσή τους έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον όταν υπάρχει ιστορικό φλεβικής ή αρτηριακής θρόμβωσης, συγκεκριμένων μαιευτικών επιπλοκών ή κλινική υποψία αυτοάνοσου θρομβωτικού μηχανισμού. Ωστόσο, η εξέταση δεν αποτελεί γενικό έλεγχο που πρέπει να γίνεται σε κάθε άνθρωπο χωρίς συγκεκριμένη ένδειξη.

Εξίσου σημαντικό είναι ότι ένα θετικό αποτέλεσμα δεν σημαίνει από μόνο του ότι ο ασθενής έχει αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο. Η σημασία του εξαρτάται από τον ισότυπο, το επίπεδο των αντισωμάτων, την επιμονή της θετικότητας, την παρουσία άλλων αντιφωσφολιπιδικών αντισωμάτων και, πάνω απ’ όλα, το κλινικό ιστορικό.

2
Τι είναι η β2-γλυκοπρωτεΐνη Ι και γιατί έχει σημασία;

Η β2-γλυκοπρωτεΐνη Ι, γνωστή και ως απολιποπρωτεΐνη H, είναι πρωτεΐνη του πλάσματος με ικανότητα σύνδεσης σε αρνητικά φορτισμένες φωσφολιπιδικές επιφάνειες. Δεν αποτελεί κλασικό παράγοντα πήξης, αλλά βρίσκεται σε ένα σύνθετο σημείο αλληλεπίδρασης μεταξύ αιμόστασης, ενδοθηλίου, αιμοπεταλίων και ανοσοποιητικού συστήματος.

Όταν αναπτύσσονται παθολογικά αντισώματα εναντίον της, μπορούν να τροποποιηθούν κυτταρικές και αγγειακές λειτουργίες που σχετίζονται με τη θρόμβωση. Οι μηχανισμοί είναι πολυπαραγοντικοί και περιλαμβάνουν ενεργοποίηση ενδοθηλιακών κυττάρων, μονοκυττάρων και αιμοπεταλίων, καθώς και αλληλεπιδράσεις με συστήματα της πήξης και της φλεγμονής.

Η παρουσία των αντισωμάτων πάντως δεν αρκεί για να προκληθεί θρόμβωση σε κάθε ασθενή. Αυτό εξηγεί γιατί υπάρχουν άτομα με θετικά αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα που παραμένουν ασυμπτωματικά, αλλά και ασθενείς στους οποίους η θετικότητα συνδυάζεται με θρομβωτικό ή μαιευτικό επεισόδιο.

Στην κλινική πράξη, επομένως, δεν προσπαθούμε απλώς να απαντήσουμε αν «υπάρχει το αντίσωμα». Προσπαθούμε να εκτιμήσουμε αν το συγκεκριμένο εργαστηριακό εύρημα έχει πραγματική κλινική σημασία για τον συγκεκριμένο ασθενή.

3
Γιατί ζητείται η εξέταση anti-β2 GPI;

Η εξέταση ζητείται όταν υπάρχει συγκεκριμένο κλινικό ερώτημα και όχι ως γενικός έλεγχος θρομβοφιλίας σε όλους. Οι συχνότερες καταστάσεις στις οποίες μπορεί να ενταχθεί στον εργαστηριακό έλεγχο είναι:^1,2

• ανεξήγητη εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση ή πνευμονική εμβολή, ιδιαίτερα όταν το κλινικό πλαίσιο δημιουργεί υποψία επίκτητης θρομβοφιλίας,
• αρτηριακή θρόμβωση ή ισχαιμικό επεισόδιο σε ασθενή στον οποίο δεν επαρκούν οι συνηθισμένοι παράγοντες κινδύνου για να εξηγήσουν το συμβάν,
• υποψία αντιφωσφολιπιδικού συνδρόμου,
• συγκεκριμένο ιστορικό απωλειών κύησης ή σοβαρών πλακουντιακών επιπλοκών,
• ασθενείς με συστηματικό ερυθηματώδη λύκο ή άλλο αυτοάνοσο νόσημα όταν υπάρχει σχετική κλινική ένδειξη,
• θετικά αντικαρδιολιπινικά αντισώματα ή θετικό/ύποπτο αντιπηκτικό λύκου, ώστε να ολοκληρωθεί το αντιφωσφολιπιδικό προφίλ.

Μια θρόμβωση μπορεί να έχει πολλές διαφορετικές αιτίες ή να σχετίζεται με περισσότερους από έναν παράγοντες: πρόσφατη επέμβαση, ακινησία, κακοήθεια, κάπνισμα, παχυσαρκία, οιστρογόνα, εγκυμοσύνη, κληρονομική θρομβοφιλία ή επίκτητο αυτοάνοσο μηχανισμό. Το anti-β2 GPI εξετάζει ένα συγκεκριμένο μέρος αυτής της διαφορικής διερεύνησης.

Για τον ίδιο λόγο, η παρουσία μιας κοινής αποβολής ή ενός θρομβωτικού επεισοδίου δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη ότι απαιτείται ή ότι θα είναι θετικός ο αντιφωσφολιπιδικός έλεγχος. Η σωστή επιλογή των ασθενών αυξάνει σημαντικά την κλινική αξία της εξέτασης.

4
Σχέση με το αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο

Το αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο είναι συστηματική αυτοάνοση κατάσταση που χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένες κλινικές εκδηλώσεις σε συνδυασμό με επίμονη παρουσία αντιφωσφολιπιδικών αντισωμάτων. Οι χαρακτηριστικότερες εκδηλώσεις είναι οι φλεβικές, αρτηριακές ή μικροαγγειακές θρομβώσεις και συγκεκριμένες μαιευτικές επιπλοκές.¹

Τα τρία βασικά εργαστηριακά στοιχεία της διερεύνησης είναι:

• το αντιπηκτικό λύκου,
• τα αντικαρδιολιπινικά αντισώματα IgG και IgM,
• τα anti-β2 GPI IgG και IgM.^1,2

Ένα από αυτά τα τεστ μπορεί να είναι θετικό ενώ τα υπόλοιπα είναι αρνητικά. Σε άλλους ασθενείς παρατηρείται διπλή ή τριπλή θετικότητα. Το συνολικό προφίλ έχει σημασία, επειδή η επίμονη πολλαπλή θετικότητα —ιδιαίτερα όταν περιλαμβάνει αντιπηκτικό λύκου— συνδέεται γενικά με υψηλότερο κλινικό κίνδυνο από μια μεμονωμένη χαμηλού επιπέδου θετικότητα.⁴

Η επιμονή της θετικότητας έχει επίσης ουσιαστική σημασία. Τα κλασικά εργαστηριακά κριτήρια απαιτούν επιβεβαίωση σε δύο μετρήσεις που απέχουν τουλάχιστον 12 εβδομάδες, ώστε να μειώνεται η πιθανότητα να χαρακτηριστεί ως παθολογικό ένα παροδικό εύρημα.³

5
Anti-β2 GPI και θρομβώσεις

Η παρουσία anti-β2 GPI μπορεί να αποτελεί μέρος ενός προθρομβωτικού αντιφωσφολιπιδικού προφίλ. Οι θρομβώσεις που σχετίζονται με APS μπορεί να αφορούν τόσο το φλεβικό όσο και το αρτηριακό δίκτυο και, σε ορισμένες περιπτώσεις, τη μικροκυκλοφορία.¹

Στην κλινική πράξη μπορεί να διερευνώνται περιστατικά όπως:

• εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση,
• πνευμονική εμβολή,
• αρτηριακή θρόμβωση,
• ισχαιμικό αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο σε κατάλληλο κλινικό πλαίσιο,
• ορισμένες μικροαγγειακές θρομβωτικές εκδηλώσεις.

Η σχέση όμως δεν είναι δυαδική. Ένα άτομο μπορεί να έχει anti-β2 GPI χωρίς να εμφανίσει ποτέ θρόμβωση, ενώ ένας άλλος ασθενής με προηγούμενο θρομβωτικό επεισόδιο, υψηλού κινδύνου αντιφωσφολιπιδικό προφίλ και επιπλέον παράγοντες κινδύνου μπορεί να έχει σημαντικά διαφορετική πρόγνωση.

Στη συνολική εκτίμηση λαμβάνονται υπόψη επίσης:

• προηγούμενο θρομβωτικό επεισόδιο,
• θετικό αντιπηκτικό λύκου ή πολλαπλή θετικότητα αντιφωσφολιπιδικών αντισωμάτων,
• κάπνισμα, υπέρταση, δυσλιπιδαιμία και παχυσαρκία,
• παρατεταμένη ακινησία ή χειρουργική επέμβαση,
• εγκυμοσύνη και λοχεία,
• λήψη οιστρογόνων,
• συνυπάρχον αυτοάνοσο νόσημα.

Επομένως, το anti-β2 GPI δεν είναι «τεστ που προβλέπει αν θα γίνει θρόμβωση». Είναι ένας εργαστηριακός δείκτης που αποκτά σημασία μέσα σε ένα συνολικό κλινικοεργαστηριακό προφίλ κινδύνου.

6
Anti-β2 GPI και εγκυμοσύνη

Τα αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα έχουν ιδιαίτερη σημασία στην εγκυμοσύνη όταν υπάρχει συμβατό μαιευτικό ιστορικό. Το μαιευτικό APS δεν αφορά οποιαδήποτε μεμονωμένη αποβολή, αλλά συγκεκριμένα πρότυπα απώλειας κύησης και πλακουντιακής δυσλειτουργίας που αξιολογούνται μαζί με την εργαστηριακή εικόνα.¹

Η παθοφυσιολογία δεν περιορίζεται μόνο σε «μικρούς θρόμβους στον πλακούντα». Τα αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα μπορούν να επηρεάζουν τη λειτουργία της τροφοβλάστης, το συμπλήρωμα, το ενδοθήλιο και άλλους μηχανισμούς που είναι σημαντικοί για τη φυσιολογική ανάπτυξη και αιμάτωση του πλακούντα.

Καταστάσεις που, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά τους, μπορεί να οδηγήσουν σε σχετική διερεύνηση περιλαμβάνουν:

• επαναλαμβανόμενες πρώιμες απώλειες κύησης,
• εμβρυϊκή απώλεια σε μεταγενέστερο στάδιο,
• σοβαρή προεκλαμψία ή πλακουντιακή ανεπάρκεια,
• καθυστέρηση ανάπτυξης του εμβρύου όταν υπάρχει σχετικό κλινικό πλαίσιο,
• πρόωρο τοκετό λόγω σοβαρής πλακουντιακής δυσλειτουργίας.

Ένα θετικό αποτέλεσμα δεν σημαίνει ότι μια γυναίκα θα έχει υποχρεωτικά επιπλοκή σε επόμενη κύηση. Το πραγματικό νόημα εξαρτάται από το ιστορικό, τον ισότυπο και το επίπεδο των αντισωμάτων, την επιμονή της θετικότητας και το αν υπάρχει μονή, διπλή ή τριπλή θετικότητα.

Όταν υπάρχει τεκμηριωμένο μαιευτικό APS, η αντιμετώπιση οργανώνεται εξατομικευμένα από τον θεράποντα ιατρό. Σε συγκεκριμένες κατηγορίες ασθενών μπορεί να χρησιμοποιηθούν χαμηλή δόση ασπιρίνης και ηπαρίνη κατά την εγκυμοσύνη, αλλά η θεραπεία δεν πρέπει να ξεκινά μόνο επειδή βρέθηκε ένα θετικό anti-β2 GPI.⁴

7
Τι σημαίνουν τα anti-β2 GPI IgG;

Τα anti-β2 GPI IgG είναι ο ισότυπος που γενικά έχει τη μεγαλύτερη κλινική βαρύτητα, ιδιαίτερα όταν το αποτέλεσμα είναι σαφώς αυξημένο, παραμένει θετικό στον χρόνο και συνοδεύεται από συμβατό θρομβωτικό ή μαιευτικό ιστορικό.^1,5

Δεν έχουν όμως όλα τα θετικά IgG την ίδια σημασία. Ένα αποτέλεσμα λίγο πάνω από το όριο αναφοράς, χωρίς άλλα αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα και χωρίς συμβατό ιστορικό, δεν έχει το ίδιο βάρος με ένα έντονα θετικό και επίμονο IgG σε ασθενή με τεκμηριωμένη θρόμβωση.

Κατά την ερμηνεία αξιολογούνται:

• το επίπεδο του αντισώματος,
• η επιμονή σε επανέλεγχο,
• η συνύπαρξη αντικαρδιολιπινικών αντισωμάτων ή αντιπηκτικού λύκου,
• η παρουσία θρόμβωσης ή σχετικής μαιευτικής εκδήλωσης,
• άλλοι παράγοντες θρομβωτικού κινδύνου.

Τα νεότερα κριτήρια ταξινόμησης ACR/EULAR δίνουν διαφορετική βαρύτητα στα IgG και IgM και λαμβάνουν υπόψη το επίπεδο της θετικότητας. Αυτό αντανακλά τη σύγχρονη προσέγγιση ότι η ποιότητα του αντιφωσφολιπιδικού προφίλ είναι σημαντικότερη από την απλή ένδειξη «θετικό/αρνητικό».¹

8
Τι σημαίνουν τα anti-β2 GPI IgM και πότε χρειάζεται προσοχή;

Τα anti-β2 GPI IgM αποτελούν καθιερωμένο μέρος του βασικού αντιφωσφολιπιδικού ελέγχου. Η ερμηνεία τους όμως χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, κυρίως όταν εμφανίζονται ως μεμονωμένη χαμηλού επιπέδου θετικότητα.

Σε σύγκριση με ένα σαφώς θετικό IgG, ένα χαμηλό και απομονωμένο IgM έχει γενικά μικρότερη συσχέτιση με κλασικό APS. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα IgM «δεν μετρούν». Σημαίνει ότι το εργαστηριακό αποτέλεσμα πρέπει να αξιολογείται σε σχέση με το υπόλοιπο προφίλ και το κλινικό ιστορικό.⁵

Η κλινική σημασία ενός IgM αυξάνεται όταν:

• παραμένει θετικό σε επανέλεγχο,
• βρίσκεται σε σαφώς αυξημένο επίπεδο,
• συνυπάρχει με άλλα αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα,
• υπάρχει τεκμηριωμένη θρόμβωση ή σχετική μαιευτική επιπλοκή.

Αντίθετα, ένα οριακό IgM που βρέθηκε τυχαία, χωρίς συμβατό ιστορικό και χωρίς άλλα θετικά τεστ, δεν πρέπει να οδηγεί σε αυτόματη διάγνωση ούτε σε θεραπεία. Σε τέτοιες περιπτώσεις το κλινικό ερώτημα είναι αν το εύρημα είναι πραγματικά σημαντικό, αν είναι παροδικό και αν χρειάζεται επανέλεγχος.

Αυτή η διάκριση είναι ιδιαίτερα σημαντική ώστε να αποφεύγονται τόσο η υπερδιάγνωση όσο και η αδικαιολόγητη ανησυχία του ασθενούς.

9
Υπάρχει ρόλος για τα anti-β2 GPI IgA;

Τα anti-β2 GPI IgA δεν αποτελούν μέρος των καθιερωμένων εργαστηριακών κριτηρίων ταξινόμησης του αντιφωσφολιπιδικού συνδρόμου. Οι βασικοί ισότυποι για τον κλασικό έλεγχο παραμένουν τα IgG και IgM.^1,2

Παρόλα αυτά, τα IgA μπορεί να ζητηθούν σε επιλεγμένους ασθενείς, για παράδειγμα όταν υπάρχει ισχυρή κλινική υποψία αντιφωσφολιπιδικού συνδρόμου αλλά τα καθιερωμένα αντιφωσφολιπιδικά τεστ είναι αρνητικά ή δεν δίνουν σαφή απάντηση.

Η παρουσία μεμονωμένου anti-β2 GPI IgA πρέπει να ερμηνεύεται με ιδιαίτερη προσοχή. Δεν υπάρχει η ίδια τυποποίηση και καθοδήγηση που υπάρχει για τα κλασικά IgG και IgM, και ένα θετικό IgA δεν πρέπει να χρησιμοποιείται μόνο του για να «μετατρέψει» έναν ασθενή σε πάσχοντα από APS.⁶

Εάν μετρηθεί IgA και είναι θετικό, η επιμονή του αποτελέσματος και το συνολικό κλινικό πλαίσιο εξακολουθούν να έχουν σημασία. Πρόκειται περισσότερο για συμπληρωματική εξέταση σε ειδικές περιπτώσεις παρά για εξέταση ρουτίνας πρώτης γραμμής.

10
Πώς γίνεται η εξέταση στο εργαστήριο;

Η εξέταση γίνεται με απλή αιμοληψία και η μέτρηση πραγματοποιείται συνήθως στον ορό. Για την ίδια την εξέταση anti-β2 GPI δεν απαιτείται συνήθως νηστεία. Αν όμως ο ασθενής κάνει ταυτόχρονα και άλλες εξετάσεις, πρέπει να ακολουθηθούν οι οδηγίες προετοιμασίας που αφορούν το συνολικό πακέτο ελέγχου.

Οι anti-β2 GPI IgG και IgM μετρώνται με ανοσολογικές μεθόδους στερεάς φάσης. Η κλασική τεχνική είναι η ELISA, ενώ σήμερα χρησιμοποιούνται και άλλες αυτοματοποιημένες ανοσολογικές πλατφόρμες.^2,5

Το αποτέλεσμα συνήθως δίνεται ως αριθμητική τιμή μαζί με τα όρια αναφοράς της συγκεκριμένης μεθόδου και μπορεί να κατηγοριοποιείται ως αρνητικό, ασθενώς θετικό, θετικό ή ισχυρά θετικό, ανάλογα με το σύστημα του εργαστηρίου.

Είναι σημαντικό να μην μεταφέρονται μηχανικά αριθμητικά όρια από ένα εργαστήριο σε άλλο. Οι ανοσολογικές μέθοδοι δεν είναι απόλυτα εναρμονισμένες και διαφορετικά αντιδραστήρια ή αναλυτές μπορεί να δίνουν διαφορετικές αριθμητικές τιμές.²

Σε αντίθεση με τις λειτουργικές εξετάσεις για το αντιπηκτικό λύκου, η ανοσολογική μέτρηση των anti-β2 GPI δεν επηρεάζεται με τον ίδιο τρόπο από την αντιπηκτική αγωγή.⁵

11
Πώς ερμηνεύονται τα αποτελέσματα;

Η ερμηνεία των anti-β2 GPI δεν βασίζεται μόνο στο αν το αποτέλεσμα είναι «θετικό» ή «αρνητικό». Το εργαστηριακό εύρημα πρέπει να ενταχθεί στο συνολικό κλινικοεργαστηριακό πλαίσιο.

Τα βασικά στοιχεία που αξιολογούνται είναι:

• ο ισότυπος — IgG, IgM και, σε ειδικές περιπτώσεις, IgA,
• το επίπεδο της θετικότητας σύμφωνα με τη συγκεκριμένη μέθοδο,
• αν η θετικότητα είναι παροδική ή επίμονη,
• αν υπάρχουν και άλλα θετικά αντιφωσφολιπιδικά τεστ,
• αν υπάρχει προηγούμενη θρόμβωση ή συμβατή μαιευτική επιπλοκή,
• οι υπόλοιποι παράγοντες κινδύνου του ασθενούς.

Στα κριτήρια ταξινόμησης ACR/EULAR 2023 γίνεται διάκριση μεταξύ μέτριων και υψηλών επιπέδων για τις τυποποιημένες ELISA, με μεγαλύτερη βαρύτητα στα υψηλότερα IgG αποτελέσματα. Αυτά τα όρια όμως ανήκουν στο συγκεκριμένο σύστημα ταξινόμησης και δεν αντικαθιστούν τα όρια αναφοράς της μεθόδου του εργαστηρίου.¹

Το ουσιαστικό ερώτημα επομένως δεν είναι μόνο «βγήκε θετικό;», αλλά: πόσο ισχυρό είναι το εύρημα, είναι επίμονο, υπάρχουν άλλα θετικά αντισώματα και ταιριάζει με την κλινική εικόνα;

12
Σχέση με άλλα αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα και εργαστηριακό έλεγχο

Τα anti-β2 GPI δεν πρέπει να αξιολογούνται απομονωμένα όταν το ερώτημα είναι η διερεύνηση αντιφωσφολιπιδικού συνδρόμου. Για τη βέλτιστη εργαστηριακή προσέγγιση χρησιμοποιούνται και οι τρεις καθιερωμένες κατηγορίες εξετάσεων.²

Η τριπλή θετικότητα —δηλαδή θετικό αντιπηκτικό λύκου, αντικαρδιολιπινικά και anti-β2 GPI— θεωρείται υψηλότερου κινδύνου προφίλ και έχει μεγαλύτερη κλινική βαρύτητα από μια μεμονωμένη οριακή θετικότητα.⁴

Ανάλογα με το περιστατικό, μπορεί να ζητηθούν και άλλες εξετάσεις όπως γενική αίματος και αιμοπετάλια, χρόνοι πήξης, νεφρική λειτουργία, δείκτες φλεγμονής ή εξετάσεις αυτοανοσίας. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις μπορεί να συνυπάρχει και έλεγχος κληρονομικής θρομβοφιλίας, αλλά πρόκειται για διαφορετικό παθοφυσιολογικό μηχανισμό.

Ο στόχος δεν είναι να παραγγελθεί όσο το δυνατόν μεγαλύτερος αριθμός εξετάσεων, αλλά να σχηματιστεί ένα στοχευμένο εργαστηριακό προφίλ που απαντά στο συγκεκριμένο κλινικό ερώτημα.

13
Παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν την εξέταση ή την ερμηνεία

Οι anti-β2 GPI ανοσοπροσδιορισμοί είναι τεχνικά διαφορετικοί από τις λειτουργικές εξετάσεις του αντιπηκτικού λύκου. Παρόλα αυτά, υπάρχουν σημαντικά σημεία που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη πριν χαρακτηριστεί ένα αποτέλεσμα ως κλινικά σημαντικό.

Παροδική θετικότητα

Αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα μπορεί να εμφανιστούν παροδικά, μεταξύ άλλων σε σχέση με λοιμώξεις ή άλλες ανοσολογικές διεγέρσεις. Οι ανοσοπροσδιορισμοί δεν μπορούν πάντοτε να διαχωρίσουν απόλυτα τα αντισώματα που σχετίζονται με APS από παροδικά αντισώματα άλλης αιτιολογίας.⁵

Διαφορές μεταξύ μεθόδων

Τα αποτελέσματα μπορεί να διαφέρουν μεταξύ διαφορετικών εμπορικών ανοσοπροσδιορισμών. Για τον λόγο αυτό, η αριθμητική τιμή πρέπει πάντα να διαβάζεται με τα όρια αναφοράς της συγκεκριμένης μεθόδου και να αποφεύγεται η άμεση σύγκριση μη ισοδύναμων αναλυτικών συστημάτων.^2,5

Αντιπηκτική θεραπεία

Η ανίχνευση anti-β2 GPI με ELISA ή άλλες μεθόδους στερεάς φάσης δεν επηρεάζεται ουσιαστικά από την αντιπηκτική αγωγή με τον τρόπο που επηρεάζονται οι λειτουργικές δοκιμασίες για το αντιπηκτικό λύκου.⁵ Αν όμως τα δύο είδη εξετάσεων γίνονται ταυτόχρονα, είναι απαραίτητο να είναι γνωστά τα φάρμακα που λαμβάνει ο ασθενής.

Χρόνος επανελέγχου

Όταν χρειάζεται να τεκμηριωθεί η επιμονή της θετικότητας, η επανάληψη δεν γίνεται λίγες ημέρες αργότερα. Η απόσταση των τουλάχιστον 12 εβδομάδων έχει καθιερωθεί ώστε να διαχωρίζεται καλύτερα μια επίμονη από μια παροδική θετικότητα.³

14
Αντιμετώπιση, παρακολούθηση και τι γίνεται μετά από θετικό αποτέλεσμα

Δεν υπάρχει θεραπεία που να έχει ως στόχο απλώς να «μηδενίσει» την τιμή των anti-β2 GPI. Η θεραπευτική απόφαση βασίζεται στον κλινικό κίνδυνο: αν υπάρχει προηγούμενη θρόμβωση, τεκμηριωμένο APS, μαιευτικό ιστορικό, υψηλού κινδύνου αντιφωσφολιπιδικό προφίλ και άλλοι παράγοντες κινδύνου.

Δύο ασθενείς με την ίδια ένδειξη «θετικό anti-β2 GPI» μπορεί επομένως να χρειάζονται τελείως διαφορετική προσέγγιση. Ένας ασυμπτωματικός άνθρωπος με μεμονωμένο χαμηλό αποτέλεσμα δεν είναι ισοδύναμος με έναν ασθενή που έχει προηγούμενη θρόμβωση και επίμονη τριπλή θετικότητα.

Ανάλογα με το κλινικό σενάριο μπορεί να απαιτούνται:

• επανάληψη του αντιφωσφολιπιδικού ελέγχου για τεκμηρίωση επιμονής,
• ολοκλήρωση του ελέγχου με αντικαρδιολιπινικά και αντιπηκτικό λύκου,
• εκτίμηση τροποποιήσιμων παραγόντων θρομβωτικού κινδύνου,
• αντιπηκτική θεραπεία όταν υπάρχει σαφής σχετική ένδειξη,
• σε επιλεγμένες κατηγορίες ασθενών, χαμηλή δόση ασπιρίνης,
• εξειδικευμένος σχεδιασμός πριν και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

Οι συστάσεις EULAR τονίζουν ότι η αντιμετώπιση εξαρτάται από το αν υπάρχει προηγούμενο θρομβωτικό ή μαιευτικό APS και από το αν το προφίλ των αντισωμάτων είναι χαμηλότερου ή υψηλότερου κινδύνου.⁴

Σε γυναίκα που σχεδιάζει εγκυμοσύνη, η ύπαρξη προηγούμενων επιπλοκών και το πλήρες αντιφωσφολιπιδικό προφίλ βοηθούν στον σχεδιασμό της παρακολούθησης. Σε ασθενή με αυτοάνοσο νόσημα, το αποτέλεσμα εντάσσεται επίσης στη συνολική εικόνα και δεν αξιολογείται απομονωμένα.

15
Συχνές ερωτήσεις

16
Τι να θυμάστε