Τοξόπλασμα (Toxoplasma gondii): Μετάδοση, IgG, IgM, Avidity και Ερμηνεία Εξετάσεων

1Τι είναι το Toxoplasma gondii

Το Toxoplasma gondii είναι ένα ενδοκυττάριο πρωτόζωο παράσιτο που μπορεί να μολύνει τον άνθρωπο και πολλά άλλα θερμόαιμα ζώα. Η λοίμωξη που προκαλεί ονομάζεται τοξοπλάσμωση.

Η έκθεση στο παράσιτο είναι σχετικά συχνή παγκοσμίως, αλλά η ύπαρξη αντισωμάτων δεν σημαίνει ότι κάποιος έχει ενεργή νόσο. Στους περισσότερους ανοσοεπαρκείς ανθρώπους η λοίμωξη περνά χωρίς συμπτώματα ή με ήπια εικόνα που μπορεί να θυμίζει κοινή ιογενή λοίμωξη.

Η μεγάλη κλινική σημασία του τοξοπλάσματος αφορά κυρίως τρεις καταστάσεις: πρωτολοίμωξη κατά την εγκυμοσύνη, σοβαρή ανοσοκαταστολή και οφθαλμική προσβολή. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η σωστή διάγνωση και η χρονική εκτίμηση της λοίμωξης μπορεί να αλλάξουν ουσιαστικά την αντιμετώπιση.

2Κύκλος ζωής και μορφές του παρασίτου

Το Toxoplasma gondii έχει πολύπλοκο κύκλο ζωής. Οι γάτες και άλλα αιλουροειδή είναι οι οριστικοί ξενιστές, ενώ ο άνθρωπος και πολλά ζώα λειτουργούν ως ενδιάμεσοι ξενιστές.

Η δυνατότητα σχηματισμού ιστικών κύστεων εξηγεί γιατί μια παλιά λοίμωξη μπορεί να παραμένει λανθάνουσα χωρίς να προκαλεί συμπτώματα. Σε σοβαρή ανοσοκαταστολή, όμως, μπορεί να υπάρξει επανενεργοποίηση.

Από εργαστηριακή άποψη, τα αντισώματα IgG και IgM που μετράμε στο αίμα καταγράφουν την ανοσολογική απάντηση του οργανισμού. Δεν αποτελούν άμεση «μέτρηση του παρασίτου» και γι’ αυτό απαιτούν σωστή ερμηνεία.

3Πώς μεταδίδεται το τοξόπλασμα

Η μόλυνση δεν προϋποθέτει άμεση επαφή με γάτα. Το Toxoplasma gondii μπορεί να μεταδοθεί μέσω τροφής, μολυσμένου περιβάλλοντος και, σε ειδικές περιπτώσεις, από μητέρα σε έμβρυο.

• Ωμό ή ανεπαρκώς ψημένο κρέας που περιέχει ιστικές κύστεις.
• Φρούτα και λαχανικά που δεν έχουν πλυθεί καλά και έχουν έρθει σε επαφή με μολυσμένο χώμα.
• Χώμα ή άμμος που έχει μολυνθεί από κόπρανα γάτας.
• Μολυσμένο νερό.
• Ανεπαρκές πλύσιμο χεριών ή επιφανειών μετά τον χειρισμό ωμού κρέατος.
• Κάθετη μετάδοση από μητέρα που αποκτά λοίμωξη κατά ή κοντά στην εγκυμοσύνη.
• Σπανιότερα, μετάδοση μέσω μεταμόσχευσης οργάνου ή μετάγγισης.

Η τροφική και περιβαλλοντική έκθεση είναι επομένως εξίσου σημαντική με την επαφή με γάτες. Αυτό έχει πρακτική σημασία στην πρόληψη: η προσοχή δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο στην άμμο της γάτας.

4Γάτες και τοξόπλασμα: τι ισχύει πραγματικά

Η φράση «έχω γάτα, άρα κινδυνεύω από τοξόπλασμα» είναι υπεραπλούστευση. Η γάτα έχει σημαντικό ρόλο στον βιολογικό κύκλο του παρασίτου, αλλά η απλή επαφή, το χάιδεμα ή η συμβίωση με μια οικόσιτη γάτα δεν ισοδυναμούν από μόνα τους με μόλυνση.

Οι γάτες μπορούν να αποβάλουν ωοκύστεις στα κόπρανα μετά από μόλυνση. Οι ωοκύστεις δεν γίνονται αμέσως μολυσματικές· χρειάζονται χρόνο στο περιβάλλον. Γι’ αυτό η καθημερινή αλλαγή της άμμου μειώνει τον κίνδυνο.

Ο κίνδυνος είναι μικρότερος όταν η γάτα ζει μέσα στο σπίτι, δεν κυνηγά και τρέφεται με εμπορική ή καλά μαγειρεμένη τροφή αντί για ωμό κρέας.

5Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Η ίδια λοίμωξη μπορεί να έχει εντελώς διαφορετική σημασία ανάλογα με τον άνθρωπο στον οποίο εμφανίζεται. Οι περισσότεροι ανοσοεπαρκείς ενήλικες δεν θα παρουσιάσουν σοβαρή νόσο.

Μεγαλύτερη προσοχή χρειάζονται:

• Έγκυες με πιθανή πρωτολοίμωξη κατά την κύηση.
• Έμβρυα και νεογνά όταν έχει συμβεί συγγενής μετάδοση.
• Άτομα με προχωρημένη ανοσοκαταστολή.
• Άτομα με HIV και πολύ χαμηλό αριθμό CD4, ανάλογα με την κλινική κατάσταση.
• Ορισμένοι μεταμοσχευμένοι ή ασθενείς που λαμβάνουν ισχυρή ανοσοκατασταλτική θεραπεία.
• Άτομα με οφθαλμική προσβολή, επειδή μπορεί να απειληθεί η όραση ανάλογα με τη θέση και την έκταση της βλάβης.

Το εργαστηριακό αποτέλεσμα πρέπει επομένως να ερμηνεύεται σε σχέση με το κλινικό πλαίσιο. Ένα θετικό IgG σε έναν υγιή ενήλικα είναι διαφορετικό εύρημα από ένα θετικό IgG σε ασθενή με σοβαρή ανοσοκαταστολή και νέα νευρολογικά συμπτώματα.

6Συμπτώματα και κλινική εικόνα

Στους περισσότερους υγιείς ανθρώπους η πρωτολοίμωξη είναι ασυμπτωματική. Όταν εμφανίζονται συμπτώματα, συνήθως είναι ήπια και μη ειδικά.

• Διόγκωση λεμφαδένων, συχνά στον τράχηλο.
• Ήπιος πυρετός.
• Κόπωση ή κακουχία.
• Μυαλγίες.
• Κεφαλαλγία.
• Εικόνα που μπορεί να θυμίζει λοιμώδη μονοπυρήνωση ή άλλη ιογενή λοίμωξη.

Η τραχηλική λεμφαδενοπάθεια είναι μια από τις κλασικές εκδηλώσεις σε ανοσοεπαρκείς ασθενείς. Τα συμπτώματα μπορεί να διαρκέσουν εβδομάδες, χωρίς όμως να σημαίνει ότι κάθε παρατεταμένη λεμφαδενοπάθεια οφείλεται σε τοξόπλασμα.

Σε ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς η εικόνα μπορεί να είναι πολύ διαφορετική, με νευρολογικά συμπτώματα, εγκεφαλίτιδα ή άλλη οργανική προσβολή. Αντίστοιχα, στην οφθαλμική τοξοπλάσμωση κυριαρχούν οφθαλμολογικά συμπτώματα και ευρήματα.

7Πότε γίνεται έλεγχος για τοξόπλασμα

Ο ορολογικός έλεγχος δεν ζητείται μόνο όταν κάποιος έχει συμπτώματα. Μπορεί να έχει διαφορετικούς στόχους ανάλογα με την περίπτωση.

• Διερεύνηση πιθανής πρόσφατης λοίμωξης.
• Έλεγχος όταν υπάρχει επίμονη ή ανεξήγητη λεμφαδενοπάθεια.
• Έλεγχος στην εγκυμοσύνη σύμφωνα με το ιστορικό και το πλάνο του θεράποντος.
• Διερεύνηση αμφίβολου ή προηγούμενου αποτελέσματος IgG ή IgM.
• Αξιολόγηση ανοσολογικού ιστορικού πριν ή κατά τη διάρκεια ορισμένων καταστάσεων ανοσοκαταστολής.
• Στοχευμένος έλεγχος όταν η κλινική εικόνα υποδηλώνει σοβαρή ή οργανική τοξοπλάσμωση.

Οι συχνότερες αιματολογικές εξετάσεις είναι η Toxoplasma IgG και η Toxoplasma IgM. Η IgG avidity προστίθεται όταν χρειάζεται καλύτερη χρονική εκτίμηση της λοίμωξης, κυρίως όταν υπάρχουν θετικά IgG και IgM.

8Toxoplasma IgG: τι σημαίνει

Η Toxoplasma IgG είναι ορολογική εξέταση που ανιχνεύει ειδικά IgG αντισώματα έναντι του Toxoplasma gondii. Η θετικότητα δείχνει ότι ο οργανισμός έχει έρθει σε επαφή με το παράσιτο κάποια στιγμή.

Στην πιο συνηθισμένη περίπτωση, μια θετική IgG με αρνητική IgM είναι συμβατή με παλαιότερη λοίμωξη. Η IgG μπορεί να παραμένει ανιχνεύσιμη για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα.

Η IgG από μόνη της δεν μπορεί πάντα να μας πει πότε έγινε η λοίμωξη. Αν υπάρχει υποψία πρόσφατης έκθεσης, θετική IgM ή ειδικό κλινικό ερώτημα, μπορεί να χρειαστεί συνδυαστική αξιολόγηση ή avidity.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν συγκρίνονται αριθμητικές τιμές από διαφορετικά εργαστήρια ή διαφορετικές μεθόδους. Τα όρια θετικότητας και οι μονάδες μπορεί να διαφέρουν, επομένως η αξιολόγηση πρέπει να γίνεται με βάση το reference range της συγκεκριμένης μεθόδου.

9Toxoplasma IgM: τι σημαίνει

Η Toxoplasma IgM χρησιμοποιείται κυρίως στη διερεύνηση πιθανής πρόσφατης λοίμωξης. Είναι όμως και η εξέταση που προκαλεί συχνότερα λανθασμένα συμπεράσματα.

Ένα θετικό IgM δεν σημαίνει αυτόματα ότι η λοίμωξη έγινε τις τελευταίες ημέρες ή εβδομάδες. Τα IgM αντισώματα μπορεί να παραμένουν ανιχνεύσιμα για μεγάλο χρονικό διάστημα, ενώ ανάλογα με τη μέθοδο μπορεί να υπάρξουν μη ειδικές ή ψευδώς θετικές αντιδράσεις.

Για αυτό η IgM πρέπει να αξιολογείται μαζί με:

• την Toxoplasma IgG,
• τυχόν παλαιότερα αποτελέσματα,
• το ιστορικό πιθανής έκθεσης,
• την παρουσία ή απουσία συμπτωμάτων,
• την IgG avidity όταν ενδείκνυται,
• και το ειδικό κλινικό πλαίσιο, ιδιαίτερα στην εγκυμοσύνη.

10IgG avidity: πώς βοηθά στη χρονολόγηση

Η IgG avidity αξιολογεί πόσο ισχυρά συνδέονται τα IgG αντισώματα με τα αντιγόνα του παρασίτου. Με την πάροδο του χρόνου, η ανοσολογική απάντηση συνήθως «ωριμάζει» και η avidity αυξάνεται.

Η εξέταση χρησιμοποιείται κυρίως όταν θέλουμε να εκτιμήσουμε αν μια λοίμωξη είναι πιθανότερο να είναι πρόσφατη ή παλαιότερη. Έχει ιδιαίτερη χρησιμότητα όταν IgG και IgM είναι θετικά και υπάρχει σημαντικό κλινικό ερώτημα για τον χρόνο της λοίμωξης.

• Υψηλή avidity: υποστηρίζει συνήθως παλαιότερη λοίμωξη και μπορεί, ανάλογα με τον χρόνο εξέτασης και τη μέθοδο, να κάνει μια πολύ πρόσφατη πρωτολοίμωξη λιγότερο πιθανή.
• Χαμηλή avidity: είναι συμβατή με πιθανότερα πρόσφατη λοίμωξη, αλλά δεν την αποδεικνύει από μόνη της.
• Ενδιάμεση avidity: συχνά δεν επιτρέπει ασφαλή χρονολόγηση και απαιτεί συσχέτιση με τα υπόλοιπα δεδομένα.

11IgG, IgM και avidity: συνδυασμοί αποτελεσμάτων

Η σωστή ερμηνεία του τοξοπλάσματος βασίζεται κυρίως στον συνδυασμό των αποτελεσμάτων. Ο παρακάτω πίνακας δίνει μια πρακτική πρώτη ανάγνωση, όχι τελική διάγνωση.

12IgG αρνητική και IgM αρνητική: τι σημαίνει

Όταν τόσο η IgG όσο και η IgM είναι αρνητικές, δεν υπάρχουν ορολογικές ενδείξεις προηγούμενης λοίμωξης τη στιγμή της εξέτασης.

Σε έναν άνθρωπο χωρίς πρόσφατη ύποπτη έκθεση, το αποτέλεσμα συνήθως ερμηνεύεται ως απουσία προηγούμενης ανοσολογικής επαφής με το τοξόπλασμα.

Υπάρχει όμως μια σημαντική εξαίρεση: αν η πιθανή μόλυνση έγινε πολύ πρόσφατα, μπορεί να μην έχει προλάβει ακόμη να εμφανιστεί μετρήσιμη ανοσολογική απάντηση. Σε αυτή την περίπτωση ένα πρώτο αρνητικό αποτέλεσμα δεν είναι πάντα το τέλος της διερεύνησης.

Η ανάγκη και ο χρόνος επανάληψης εξαρτώνται από το πότε έγινε η πιθανή έκθεση και από το κλινικό ερώτημα.

13IgG θετική και IgM αρνητική: τι σημαίνει

Αυτός είναι ένας από τους συχνότερους συνδυασμούς. Μια θετική IgG με αρνητική IgM συνήθως υποστηρίζει ότι η λοίμωξη συνέβη στο παρελθόν και δεν υπάρχει ορολογική εικόνα πρόσφατης πρωτολοίμωξης.

Σε έναν υγιή άνθρωπο χωρίς νέα συμπτώματα ή ειδικό κλινικό ερώτημα, συχνά δεν απαιτείται περαιτέρω διερεύνηση.

Το αποτέλεσμα δεν πρέπει να μεταφράζεται ως «έχω τώρα τοξόπλασμα». Η IgG μπορεί να παραμένει θετική για χρόνια ως ανοσολογικό αποτύπωμα προηγούμενης λοίμωξης.

Αν υπάρχουν παλαιότερα αποτελέσματα, η σύγκρισή τους μπορεί να δώσει χρήσιμο χρονικό πλαίσιο. Η αριθμητική τιμή της IgG από μόνη της δεν χρησιμοποιείται σαν «μετρητής της δραστηριότητας» της λοίμωξης.

14IgG αρνητική και IgM θετική: τι σημαίνει

Ο συνδυασμός IgG αρνητική / IgM θετική χρειάζεται προσοχή. Υπάρχουν δύο βασικά ενδεχόμενα: πολύ πρώιμη πρωτολοίμωξη πριν εμφανιστεί η IgG ή μη ειδική/ψευδώς θετική IgM.

Για αυτό δεν είναι σωστό να θεωρείται αυτόματα επιβεβαιωμένη οξεία λοίμωξη.

Συνήθως χρειάζεται:

• έλεγχος του ιστορικού πιθανής έκθεσης,
• εκτίμηση της μεθόδου και του βαθμού θετικότητας,
• ενδεχόμενη επιβεβαίωση του IgM,
• και επαναληπτικό δείγμα ώστε να φανεί αν εμφανίζεται IgG, δηλαδή αν υπάρχει ορομετατροπή.

Η εμφάνιση νέας IgG σε επόμενο δείγμα μπορεί να υποστηρίξει πρόσφατη λοίμωξη όταν το πρώτο δείγμα ήταν πραγματικά IgG αρνητικό.

15IgG θετική και IgM θετική: τι σημαίνει

Όταν IgG και IgM είναι και οι δύο θετικές, το αποτέλεσμα δεν μας λέει από μόνο του αν η λοίμωξη έγινε πρόσφατα ή αρκετό καιρό πριν.

Η εικόνα μπορεί να αντιστοιχεί σε:

• πρόσφατη πρωτολοίμωξη,
• λοίμωξη που έγινε πριν από μεγαλύτερο χρονικό διάστημα αλλά η IgM παραμένει θετική,
• ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, μη ειδική IgM αντίδραση.

Εδώ η IgG avidity έχει ιδιαίτερη αξία. Υψηλή avidity μπορεί να υποστηρίξει ότι η λοίμωξη είναι παλαιότερη, ενώ χαμηλή avidity διατηρεί την πιθανότητα πιο πρόσφατης λοίμωξης αλλά δεν αποτελεί μόνη της τελική απόδειξη.

Αν υπάρχουν παλαιότερες εξετάσεις, είναι εξαιρετικά χρήσιμες. Ένα προηγούμενο δείγμα με ήδη θετική IgG μπορεί να αλλάξει πλήρως την ερμηνεία ενός σημερινού θετικού IgM.

16Πότε επαναλαμβάνουμε τις εξετάσεις

Ο επανέλεγχος έχει αξία όταν το πρώτο δείγμα δεν μπορεί να απαντήσει με ασφάλεια στο κλινικό ερώτημα. Δεν επαναλαμβάνουμε μηχανικά κάθε θετική IgG ή κάθε αποτέλεσμα.

Νέο δείγμα μπορεί να χρειαστεί όταν:

• η ύποπτη έκθεση είναι πολύ πρόσφατη και το πρώτο IgG/IgM είναι αρνητικό,
• υπάρχει IgM θετική με IgG αρνητική,
• υπάρχει οριακό ή αμφίβολο αποτέλεσμα,
• τα αποτελέσματα δεν ταιριάζουν με το ιστορικό,
• χρειάζεται να τεκμηριωθεί πιθανή ορομετατροπή,
• ή υπάρχει ειδικό κλινικό ερώτημα, όπως στην εγκυμοσύνη.

Ο χρόνος του επανελέγχου δεν είναι ίδιος για όλους. Καθορίζεται με βάση τον πιθανό χρόνο έκθεσης, την αρχική ορολογία, την εγκυμοσύνη ή άλλη κλινική κατάσταση και τη μέθοδο του εργαστηρίου.

Όταν είναι δυνατόν, η σύγκριση διαδοχικών δειγμάτων με την ίδια εργαστηριακή μέθοδο διευκολύνει την αξιολόγηση.

17Τοξόπλασμα στην εγκυμοσύνη: τι πρέπει να γνωρίζετε

Στην εγκυμοσύνη το κρίσιμο ζήτημα είναι κυρίως η πρωτολοίμωξη κατά την κύηση και το ενδεχόμενο μετάδοσης του παρασίτου στο έμβρυο. Μια παλιά λοίμωξη πριν από την εγκυμοσύνη έχει διαφορετική σημασία από μια νέα λοίμωξη που αποκτήθηκε ενώ η γυναίκα είναι ήδη έγκυος.

Η αρχική αξιολόγηση βασίζεται κυρίως σε IgG και IgM. Αν υπάρχουν θετικά ή αμφίβολα ευρήματα, μπορεί να χρειαστούν IgG avidity, παλαιότερα ή επαναληπτικά δείγματα και, σε επιλεγμένες περιπτώσεις, ειδικότερη μαιευτική ή μοριακή διερεύνηση.

Η πιθανότητα μετάδοσης στο έμβρυο γενικά μεταβάλλεται ανάλογα με το στάδιο της κύησης, όπως και η πιθανή βαρύτητα των εμβρυϊκών επιπτώσεων. Αυτές οι αποφάσεις όμως δεν πρέπει να βασίζονται σε έναν γενικό πίνακα ή μόνο σε μια θετική IgM.

Η παρούσα σελίδα παραμένει ο γενικός οδηγός για το Toxoplasma gondii. Η ειδική διαχείριση της κύησης καλύπτεται σκόπιμα στο ξεχωριστό άρθρο ώστε να μην συγχέονται τα δύο διαφορετικά search intents.

18Τοξόπλασμα και ανοσοκαταστολή

Στην ανοσοκαταστολή η τοξοπλάσμωση αποκτά διαφορετική σημασία. Το πρόβλημα συχνά δεν είναι νέα μόλυνση αλλά επανενεργοποίηση λανθάνουσας λοίμωξης από ιστικές κύστεις.

Η σοβαρότερη και πιο χαρακτηριστική εκδήλωση σε άτομα με προχωρημένη HIV λοίμωξη είναι η τοξοπλασματική εγκεφαλίτιδα. Μπορεί να εμφανιστούν:

• κεφαλαλγία,
• πυρετός,
• σύγχυση ή αλλαγή συμπεριφοράς,
• εστιακά νευρολογικά ελλείμματα,
• σπασμοί,
• διαταραχή επιπέδου συνείδησης.

Η διάγνωση σε ανοσοκατεσταλμένο ασθενή δεν βασίζεται μόνο σε IgG και IgM. Η ορολογία μπορεί να έχει περιορισμούς και πρέπει να συνδυάζεται με την κλινική εικόνα, την ανοσολογική κατάσταση, την απεικόνιση και, όπου ενδείκνυται, ειδικότερες εξετάσεις.

Σε ασθενείς με HIV, η ύπαρξη Toxoplasma IgG έχει επίσης σημασία για την εκτίμηση κινδύνου και την εφαρμογή προφυλακτικής αγωγής όταν συνυπάρχει σοβαρή πτώση των CD4, σύμφωνα με τις ειδικές κατευθυντήριες οδηγίες.

19Οφθαλμική τοξοπλάσμωση

Η οφθαλμική τοξοπλάσμωση αποτελεί σημαντική μορφή της νόσου και συνήθως εκδηλώνεται ως αμφιβληστροειδοχοριοειδίτιδα ή χοριοαμφιβληστροειδίτιδα. Μπορεί να σχετίζεται με συγγενή λοίμωξη ή να εμφανιστεί μετά από επίκτητη λοίμωξη.

Πιθανά συμπτώματα είναι:

• θολή όραση,
• νέα «μυγάκια» ή κινούμενα στίγματα στο οπτικό πεδίο,
• μείωση της οπτικής οξύτητας,
• οφθαλμικός πόνος ή φωτοφοβία σε ορισμένους ασθενείς.

Η διάγνωση της οφθαλμικής νόσου είναι πρωτίστως οφθαλμολογική. Η εικόνα των βλαβών, η θέση τους, η φλεγμονή, το ιστορικό και η πορεία είναι ιδιαίτερα σημαντικά. Η ορολογία μπορεί να βοηθήσει, αλλά δεν υποκαθιστά την εξέταση του οφθαλμού.

Η ανάγκη θεραπείας εξαρτάται από παράγοντες όπως η ενεργότητα της βλάβης, το μέγεθος, η θέση σε σχέση με κρίσιμες δομές και η επίδραση στην όραση.

20Θεραπεία της τοξοπλάσμωσης

Δεν χρειάζονται θεραπεία όλοι όσοι έχουν θετικά αντισώματα για τοξόπλασμα. Στους περισσότερους ανοσοεπαρκείς ενήλικες με ήπια λεμφαδενική νόσο η λοίμωξη είναι αυτοπεριοριζόμενη και συχνά υποχωρεί χωρίς ειδική αντιπαρασιτική θεραπεία.

Η θεραπεία εξετάζεται διαφορετικά όταν υπάρχει:

• σοβαρή ή παρατεταμένη συμπτωματολογία,
• σπλαχνική προσβολή,
• οφθαλμική νόσος,
• σοβαρή ανοσοκαταστολή,
• τοξοπλασματική εγκεφαλίτιδα,
• εγκυμοσύνη με τεκμηριωμένη ή σοβαρά ύποπτη πρόσφατη λοίμωξη,
• ή συγγενής τοξοπλάσμωση.

Κλασικά θεραπευτικά σχήματα μπορεί να περιλαμβάνουν πυριμεθαμίνη, σουλφαδιαζίνη και φολινικό οξύ, ενώ υπάρχουν εναλλακτικές ανάλογα με το περιστατικό. Η επιλογή φαρμάκου, ο συνδυασμός και η διάρκεια εξαρτώνται από το όργανο που έχει προσβληθεί, την ανοσολογική κατάσταση και ειδικούς παράγοντες του ασθενούς.

21Πρόληψη στην καθημερινότητα

Η πρόληψη είναι ιδιαίτερα σημαντική για εγκύους που δεν έχουν προηγούμενη ανοσολογική επαφή και για άτομα με σοβαρή ανοσοκαταστολή. Τα σημαντικότερα μέτρα αφορούν κυρίως την ασφάλεια τροφίμων, το χώμα και τη σωστή διαχείριση της άμμου γάτας.

• Μαγειρεύετε καλά το κρέας και αποφεύγετε ωμό ή μισοψημένο κρέας.
• Πλένετε σχολαστικά φρούτα και λαχανικά κάτω από τρεχούμενο νερό.
• Πλένετε χέρια, μαχαίρια, επιφάνειες και σανίδες κοπής μετά την επαφή με ωμό κρέας.
• Φοράτε γάντια στην κηπουρική ή όταν έρχεστε σε επαφή με χώμα.
• Πλένετε καλά τα χέρια μετά από κηπουρική ή επαφή με άμμο.
• Αποφεύγετε μη επεξεργασμένο νερό από αμφίβολη πηγή.
• Μην ταΐζετε τη γάτα ωμό ή μισοψημένο κρέας.
• Καθαρίζετε την άμμο της γάτας καθημερινά· σε εγκυμοσύνη ή σοβαρή ανοσοκαταστολή είναι προτιμότερο, όπου είναι εφικτό, να το κάνει άλλο άτομο.
• Αν πρέπει να καθαρίσετε την άμμο, χρησιμοποιήστε γάντια και πλύνετε καλά τα χέρια.

22Συχνές ερωτήσεις, συμπέρασμα και χρήσιμα links

Επιστημονική επιμέλεια άρθρου

Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος

Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος Απόφοιτος Ιατρικής Σχολής Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Υπεύθυνος ιατρικής επιμέλειας περιεχομένου

Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας Έσλιν 19, Λαμία 35100

Επικοινωνία με το εργαστήριο

Σταθερό: +30 22310 66841

Κινητό: +30 6972 860905

Κλήση WhatsApp Viber Messenger

Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30