ΦυτικΑ ΣυμπληρΩματα και ΒΟτανα

Μελισσόχορτο (Melissa officinalis): Άγχος, Ύπνος, Φούσκωμα και Παρενέργειες

Τελευταία ενημέρωση: 3 Αυγούστου 2026

Το μελισσόχορτο ή Melissa officinalis είναι αρωματικό φυτό που χρησιμοποιείται παραδοσιακά για ήπια συμπτώματα στρες, δυσκολία στον ύπνο, φούσκωμα και αέρια. Κυκλοφορεί ως ρόφημα, βάμμα, υγρό ή ξηρό εκχύλισμα και ως συστατικό σε κάψουλες ή συνδυαστικά προϊόντα ύπνου.

Η χρήση του δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως αποδεδειγμένη θεραπεία της αγχώδους διαταραχής, της κατάθλιψης, της χρόνιας αϋπνίας ή μιας οργανικής πάθησης του πεπτικού. Η ευρωπαϊκή αξιολόγηση βασίζεται κυρίως στη μακροχρόνια παραδοσιακή χρήση, ενώ οι κλινικές μελέτες είναι σχετικά μικρές και χρησιμοποιούν διαφορετικά εκχυλίσματα.

Το βασικό συμπέρασμα

Το μελισσόχορτο μπορεί να χρησιμοποιηθεί βραχυχρόνια ως ήπιο φυτικό βοήθημα όταν το στρες, η δυσκολία χαλάρωσης ή το περιστασιακό φούσκωμα είναι ήπια. Δεν πρέπει να καθυστερεί την ιατρική διερεύνηση επίμονων ή σοβαρών συμπτωμάτων.


1
Τι είναι το μελισσόχορτο

Το μελισσόχορτο είναι το φυτό Melissa officinalis L. και ανήκει στην οικογένεια Lamiaceae, στην οποία ανήκουν επίσης η μέντα, το θυμάρι και το φασκόμηλο. Έχει χαρακτηριστικό άρωμα λεμονιού, αλλά δεν είναι εσπεριδοειδές.

Στα φυτικά φαρμακευτικά παρασκευάσματα χρησιμοποιείται κυρίως το αποξηραμένο φύλλο. Η ονομασία που συναντάται στις ευρωπαϊκές μονογραφίες είναι Melissae folium.

Το αποξηραμένο φύλλο, το εκχύλισμα και το αιθέριο έλαιο δεν είναι ταυτόσημα προϊόντα. Το αιθέριο έλαιο είναι πολύ πιο συμπυκνωμένο και δεν πρέπει να λαμβάνεται από το στόμα επειδή αναφέρεται ως «φυσικό» ή «καθαρό».


2
Τι αναγνωρίζει η ευρωπαϊκή μονογραφία

Στη μονογραφία της Επιτροπής Φυτικών Φαρμακευτικών Προϊόντων του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων, τα παρασκευάσματα φύλλου μελισσόχορτου κατατάσσονται στην κατηγορία της παραδοσιακής χρήσης για:

  • την ανακούφιση ήπιων συμπτωμάτων ψυχικού στρες,
  • τη βοήθεια στον ύπνο,
  • τη συμπτωματική ανακούφιση ήπιων πεπτικών ενοχλήσεων, όπως φούσκωμα και μετεωρισμός.

Τι σημαίνει «παραδοσιακή χρήση»: η χρήση θεωρείται εύλογη λόγω μακροχρόνιας εμπειρίας. Δεν σημαίνει ότι η αποτελεσματικότητα έχει αποδειχθεί με το ίδιο επίπεδο τεκμηρίωσης που απαιτείται για μια καθιερωμένη φαρμακευτική θεραπεία.


3
Πόσο ισχυρή είναι η επιστημονική τεκμηρίωση

Έχουν δημοσιευθεί μικρές κλινικές μελέτες και ανασκοπήσεις που καταγράφουν πιθανή βελτίωση σε ορισμένες μετρήσεις άγχους, ηρεμίας ή ποιότητας ύπνου. Τα αποτελέσματα δεν είναι εύκολο να γενικευθούν, επειδή οι μελέτες χρησιμοποίησαν διαφορετικά εκχυλίσματα, διαφορετικές δόσεις και διαφορετικούς πληθυσμούς.

Ορισμένες μελέτες ήταν ανοικτές, χωρίς ομάδα ελέγχου, ενώ άλλες εξέτασαν συνδυασμούς με διαφορετικά βότανα. Επομένως, δεν μπορεί κάθε θετικό αποτέλεσμα να αποδοθεί αποκλειστικά στο μελισσόχορτο.

ΧρήσηΕίδος τεκμηρίωσηςΠρακτικό συμπέρασμα
Ήπιο στρεςΠαραδοσιακή χρήση και μικρές κλινικές μελέτεςΠιθανό ήπιο όφελος, όχι θεραπεία αγχώδους διαταραχής
Δυσκολία στον ύπνοΠαραδοσιακή χρήση και περιορισμένα κλινικά δεδομέναΜπορεί να βοηθά όταν υπάρχει προσωρινή ένταση
Φούσκωμα και αέριαΚυρίως παραδοσιακή χρήσηΜόνο για ήπιες, παροδικές ενοχλήσεις


4
Συστατικά και πιθανός μηχανισμός δράσης

Το φύλλο μελισσόχορτου περιέχει πολυφαινόλες, όπως ροσμαρινικό οξύ, φλαβονοειδή και πτητικά αρωματικά συστατικά. Η ακριβής σύσταση διαφέρει ανάλογα με την ποικιλία, την καλλιέργεια, την αποθήκευση και τη μέθοδο εκχύλισης.

Σε εργαστηριακά και ζωικά μοντέλα έχουν εξεταστεί επιδράσεις σε μηχανισμούς που σχετίζονται με το GABA και άλλους νευροδιαβιβαστές. Τα δεδομένα αυτά βοηθούν στην κατανόηση μιας πιθανής δράσης, αλλά δεν αποδεικνύουν από μόνα τους ότι το ίδιο αποτέλεσμα εμφανίζεται στον άνθρωπο.


5
Μελισσόχορτο για άγχος και ήπιο στρες

Το μελισσόχορτο μπορεί να χρησιμοποιείται ως ήπιο φυτικό βοήθημα σε περιόδους προσωρινής νευρικής έντασης, ευερεθιστότητας ή δυσκολίας χαλάρωσης. Το πιθανό αποτέλεσμα δεν είναι ίδιο σε όλους και επηρεάζεται από το προϊόν και τη δόση.

Δεν αποτελεί κατάλληλη μοναδική αντιμετώπιση όταν υπάρχει γενικευμένη αγχώδης διαταραχή, κρίση πανικού, ιδεοψυχαναγκαστικά συμπτώματα, μετατραυματικό στρες ή κατάθλιψη.

Έντονο άγχος με πόνο στο στήθος, δύσπνοια, λιποθυμική τάση, σημαντική ταχυκαρδία, απώλεια βάρους ή τρόμο χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση ώστε να αποκλειστούν οργανικές αιτίες.


6
Μελισσόχορτο για τον ύπνο

Η χρήση του αφορά κυρίως δυσκολία χαλάρωσης ή περιστασιακή δυσκολία στην έναρξη του ύπνου που συνδέεται με ήπιο στρες. Δεν λειτουργεί απαραίτητα σαν άμεσο υπνωτικό και δεν προκαλεί σε όλους έντονη υπνηλία.

Η χρόνια αϋπνία μπορεί να σχετίζεται με κατάθλιψη, υπνική άπνοια, σύνδρομο ανήσυχων ποδιών, υπερθυρεοειδισμό, εμμηνόπαυση, χρόνιο πόνο, καφεΐνη, αλκοόλ ή φάρμακα.

Όταν η δυσκολία στον ύπνο διαρκεί εβδομάδες, επηρεάζει σημαντικά την καθημερινή λειτουργικότητα ή συνοδεύεται από δυνατό ροχαλητό και παύσεις αναπνοής, χρειάζεται διερεύνηση και όχι συνεχής προσθήκη συμπληρωμάτων.


7
Μελισσόχορτο για φούσκωμα και αέρια

Η ευρωπαϊκή μονογραφία περιλαμβάνει τη συμπτωματική χρήση για ήπιες πεπτικές ενοχλήσεις, όπως φούσκωμα και μετεωρισμός. Η ένδειξη αφορά παροδικά συμπτώματα και όχι επίμονο κοιλιακό πόνο ή χρόνια διάταση της κοιλιάς.

Το μελισσόχορτο δεν θεραπεύει δυσανεξία στη λακτόζη, κοιλιοκάκη, δυσκοιλιότητα, γαστρίτιδα, λοίμωξη, φλεγμονώδη νόσο του εντέρου ή άλλη οργανική πάθηση.

Φούσκωμα που συνοδεύεται από αίμα στα κόπρανα, απώλεια βάρους, πυρετό, επίμονους εμέτους, αναιμία ή έντονο πόνο χρειάζεται ιατρικό έλεγχο.


8
Ρόφημα, βάμμα, κάψουλες και εκχυλίσματα

ΜορφήΤι περιέχειΤι χρειάζεται προσοχή
ΡόφημαΤεμαχισμένο αποξηραμένο φύλλοΗ πραγματική ποσότητα εξαρτάται από τα γραμμάρια του φύλλου
Σκόνη σε κάψουλαΑλεσμένο φύλλοΝα μην συγχέεται με συμπυκνωμένο εκχύλισμα
Ξηρό εκχύλισμαΣυμπυκνωμένο παρασκεύασμαΑπαιτείται έλεγχος αναλογίας εκχύλισης και ημερήσιας δόσης
Βάμμα ή υγρό εκχύλισμαΕκχύλισμα συνήθως σε αιθανόληΜπορεί να περιέχει σημαντική ποσότητα αλκοόλης
Συνδυαστικό προϊόνΜελισσόχορτο μαζί με άλλα βότανα ή μελατονίνηΈλεγχος για διπλή λήψη και πρόσθετη καταστολή

Τα συνολικά mg στην εμπρόσθια όψη μιας συσκευασίας δεν αρκούν για σύγκριση δύο προϊόντων. Πρέπει να ελέγχονται το μέρος του φυτού, η μορφή του παρασκευάσματος, η αναλογία εκχύλισης και η ποσότητα ανά πραγματική ημερήσια δόση.


9
Πώς παρασκευάζεται το ρόφημα

Η μονογραφία αναφέρει ως μία δόση 1,5–4,5 γραμμάρια τεμαχισμένου φύλλου σε 150 ml βραστό νερό, με παρασκευή ως έγχυμα.

Το βότανο προστίθεται στο βραστό νερό, καλύπτεται και αφήνεται για τον χρόνο που αναγράφεται στη συσκευασία. Στη συνέχεια σουρώνεται.

Ένα φακελάκι δεν περιέχει υποχρεωτικά την ίδια ποσότητα με κάθε άλλο προϊόν. Ελέγξτε τα γραμμάρια ανά φακελάκι και όχι μόνο την ονομασία του βοτάνου.


10
Δοσολογία σύμφωνα με τη μονογραφία

Οι παρακάτω δόσεις αφορούν συγκεκριμένες μορφές παρασκευασμάτων της ευρωπαϊκής μονογραφίας για ενήλικες, ηλικιωμένους και εφήβους άνω των 12 ετών. Δεν εφαρμόζονται αυτόματα σε κάθε εμπορικό συμπλήρωμα.

ΠαρασκεύασμαΔόση μονογραφίας
Έγχυμα φύλλου1,5–4,5 g σε 150 ml νερού, 1–3 φορές ημερησίως
Σκόνη φύλλου0,19–0,55 g, 2–3 φορές ημερησίως
Υγρό εκχύλισμα 1:12–4 ml, 1–3 φορές ημερησίως
Βάμμα 1:52–6 ml, 1–3 φορές ημερησίως

Προσοχή: σε τυποποιημένα ξηρά εκχυλίσματα, σιρόπια και συνδυαστικά σκευάσματα ακολουθείται η δόση του συγκεκριμένου προϊόντος. Η αύξηση της δόσης δεν εγγυάται καλύτερο αποτέλεσμα.


11
Πότε λαμβάνεται και για πόσο

Για δυσκολία στον ύπνο, το προϊόν λαμβάνεται συνήθως το βράδυ σύμφωνα με τις οδηγίες της συσκευασίας. Για ημερήσιο στρες ή ήπιες πεπτικές ενοχλήσεις, η λήψη μπορεί να κατανέμεται μέσα στην ημέρα.

Αν τα συμπτώματα επιμένουν περισσότερο από δύο εβδομάδες ή επιδεινώνονται κατά τη χρήση, πρέπει να ζητείται συμβουλή γιατρού ή άλλου κατάλληλου επαγγελματία υγείας.

Δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα για να θεωρηθεί ότι η αδιάλειπτη καθημερινή χρήση για πολλούς μήνες είναι απαραίτητα ασφαλής ή ωφέλιμη.


12
Μελισσόχορτο και λουίζα: ποια είναι η διαφορά

Το μελισσόχορτο είναι το Melissa officinalis. Η λουίζα ή λεμονόχορτο λουίζας είναι συνήθως το Aloysia citrodora, το οποίο μπορεί επίσης να αναγράφεται ως Verbena citriodora.

Τα δύο φυτά έχουν άρωμα λεμονιού και χρησιμοποιούνται σε ροφήματα, αλλά δεν έχουν την ίδια βοτανική ταυτότητα, την ίδια σύνθεση ή ακριβώς τις ίδιες επίσημες χρήσεις.

Στην ετικέτα πρέπει να αναζητείται η λατινική ονομασία. Όροι όπως «λεμονόχορτο», «λεμονάκι» ή «τσάι λεμονιού» μπορεί να χρησιμοποιούνται με διαφορετικό τρόπο από διαφορετικούς παραγωγούς.


13
Συνδυασμός με βαλεριάνα και πασιφλόρα

Το μελισσόχορτο συναντάται συχνά μαζί με βαλεριάνα, πασιφλόρα, λυκίσκο ή λεβάντα. Υπάρχουν επίσης προϊόντα που περιέχουν μελατονίνη, μαγνήσιο ή κατασταλτικά αντιισταμινικά.

Ο συνδυασμός πολλών συστατικών δεν σημαίνει υποχρεωτικά ισχυρότερο ή καλύτερα τεκμηριωμένο αποτέλεσμα. Αντίθετα, μπορεί να αυξήσει την υπνηλία και να δυσκολέψει τον εντοπισμό του συστατικού που προκάλεσε μια ανεπιθύμητη ενέργεια.

Πριν συνδυαστούν δύο διαφορετικά προϊόντα ύπνου, πρέπει να συγκρίνονται όλες οι δραστικές ουσίες. Το ίδιο βότανο μπορεί να υπάρχει και στα δύο με διαφορετική εμπορική ονομασία.


14
Παρενέργειες του μελισσόχορτου

Τα διαθέσιμα δεδομένα ασφάλειας είναι περιορισμένα και δεν επιτρέπουν ακριβή υπολογισμό της συχνότητας των ανεπιθύμητων ενεργειών. Στις μικρές κλινικές μελέτες αναφέρθηκαν περιστασιακά συμπτώματα όπως:

  • ναυτία ή κοιλιακή ενόχληση,
  • έμετος,
  • ζάλη,
  • υπνηλία ή μειωμένη εγρήγορση,
  • σπανιότερα αναπνευστικά ή αλλεργικά συμπτώματα.

Η λήψη διακόπτεται και ζητείται άμεση βοήθεια σε δύσπνοια, συριγμό, οίδημα προσώπου ή λαιμού, γενικευμένη κνίδωση, λιποθυμία ή σοβαρή σύγχυση.

Άτομα με γνωστή αλλεργία στο μελισσόχορτο ή σε συστατικό του συγκεκριμένου προϊόντος δεν πρέπει να το χρησιμοποιούν.


15
Υπνηλία, οδήγηση και αλκοόλ

Τα παρασκευάσματα μελισσόχορτου μπορεί να μειώσουν την ικανότητα οδήγησης ή χειρισμού μηχανημάτων. Όποιος αισθανθεί υπνηλία, ζάλη, αργές αντιδράσεις ή μειωμένη συγκέντρωση δεν πρέπει να οδηγήσει.

Κατά την πρώτη λήψη είναι προτιμότερο να μην υπάρχει προγραμματισμένη οδήγηση ή εργασία που απαιτεί αυξημένη προσοχή.

Ο συνδυασμός με αλκοόλ πρέπει να αποφεύγεται. Το αλκοόλ μπορεί να ενισχύσει τη ζάλη και την καταστολή, ενώ ταυτόχρονα επιδεινώνει τη φυσιολογική δομή του ύπνου.


16
Αλληλεπιδράσεις με φάρμακα

Η μονογραφία αναφέρει ότι δεν υπάρχουν επαρκή διαθέσιμα δεδομένα για συγκεκριμένες φαρμακευτικές αλληλεπιδράσεις. Αυτό δεν αποδεικνύει ότι κάθε συνδυασμός είναι ασφαλής.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν λαμβάνονται:

  • βενζοδιαζεπίνες, όπως αλπραζολάμη ή διαζεπάμη,
  • υπνωτικά, όπως ζολπιδέμη,
  • κατασταλτικά αντιισταμινικά,
  • οπιοειδή αναλγητικά,
  • αντιψυχωσικά ή άλλα φάρμακα που προκαλούν υπνηλία,
  • αντιεπιληπτικά ή μυοχαλαρωτικά με κατασταλτική δράση.

Πριν από χειρουργείο, ενδοσκόπηση, μέθη ή γενική αναισθησία πρέπει να δηλώνονται όλα τα βότανα και τα συμπληρώματα στην ιατρική ομάδα.


17
Μελισσόχορτο και θυρεοειδής

Εργαστηριακές και ζωικές μελέτες έχουν δείξει ότι υδατικά εκχυλίσματα μελισσόχορτου μπορεί να επηρεάζουν τη δραστηριότητα της θυρεοειδοτρόπου ορμόνης. Η κλινική σημασία αυτών των ευρημάτων στον άνθρωπο παραμένει άγνωστη.

Δεν έχει αποδειχθεί ότι ένα συνηθισμένο ρόφημα προκαλεί υποθυρεοειδισμό. Επίσης, το μελισσόχορτο δεν αποτελεί αποδεδειγμένη θεραπεία του υπερθυρεοειδισμού ή της νόσου Graves.

Άτομα με θυρεοειδοπάθεια ή αγωγή με λεβοθυροξίνη ή αντιθυρεοειδικά φάρμακα πρέπει να συζητούν την τακτική ή συμπυκνωμένη χρήση με τον θεράποντα ιατρό τους. Δεν πρέπει να αλλάζουν δόση φαρμάκου βάσει ενός συμπληρώματος.


18
Χρήση σε παιδιά και εφήβους

Η χρήση των παρασκευασμάτων της μονογραφίας δεν συνιστάται σε παιδιά κάτω των 12 ετών, επειδή δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα ασφάλειας και αποτελεσματικότητας.

Στους εφήβους άνω των 12 ετών πρέπει να ελέγχονται οι οδηγίες του συγκεκριμένου προϊόντος. Ορισμένα εμπορικά σκευάσματα μπορεί να έχουν υψηλότερο ηλικιακό όριο.

Τα βάμματα και ορισμένα υγρά εκχυλίσματα περιέχουν αιθανόλη και δεν πρέπει να δίνονται σε παιδί χωρίς έλεγχο της σύνθεσης και ιατρική ή φαρμακευτική συμβουλή.


19
Εγκυμοσύνη και θηλασμός

Η ασφάλεια των φαρμακευτικών παρασκευασμάτων μελισσόχορτου κατά την εγκυμοσύνη και τον θηλασμό δεν έχει τεκμηριωθεί επαρκώς. Η ευρωπαϊκή μονογραφία δεν συνιστά τη χρήση τους στις περιόδους αυτές.

Η περιστασιακή κατανάλωση ενός αραιού αφεψήματος ως τρόφιμο δεν είναι ταυτόσημη με τη λήψη συμπυκνωμένου εκχυλίσματος ή βάμματος. Παρ’ όλα αυτά, η συστηματική χρήση πρέπει να συζητείται με τον μαιευτήρα ή τον θεράποντα ιατρό.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε πολυσυστατικά προϊόντα, επειδή μπορεί να περιέχουν βότανα ή ποσότητες αλκοόλης που δεν είναι κατάλληλα για την εγκυμοσύνη.


20
Πότε χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση

Το μελισσόχορτο δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για να καλύπτει συμπτώματα που επιμένουν ή επιδεινώνονται. Ιατρική αξιολόγηση χρειάζεται όταν υπάρχει:

  • άγχος που προκαλεί σοβαρή δυσλειτουργία στην εργασία ή στην καθημερινότητα,
  • κρίσεις πανικού, κατάθλιψη ή σκέψεις αυτοτραυματισμού,
  • αϋπνία που επιμένει για εβδομάδες,
  • δυνατό ροχαλητό, παύσεις αναπνοής ή έντονη ημερήσια υπνηλία,
  • ταχυκαρδία, τρόμος, απώλεια βάρους ή δυσανεξία στη ζέστη,
  • αίμα στα κόπρανα, αναιμία, πυρετός, έμετοι ή έντονος κοιλιακός πόνος.

Πιθανός εργαστηριακός έλεγχος

Ανάλογα με το ιστορικό μπορεί να χρειαστούν γενική αίματος, φερριτίνη, TSH, FT4, γλυκόζη, βιταμίνη Β12, ηλεκτρολύτες ή έλεγχος για κοιλιοκάκη. Δεν απαιτούνται όλες οι εξετάσεις σε κάθε άτομο.


21
Συχνές ερωτήσεις

Μπορώ να πίνω μελισσόχορτο κάθε βράδυ;

Η βραχυχρόνια χρήση μπορεί να είναι κατάλληλη για ορισμένους ενήλικες. Αν χρειάζεται κάθε βράδυ για περισσότερο από δύο εβδομάδες ή δεν βοηθά, πρέπει να διερευνηθεί η αιτία της αϋπνίας.

Σε πόση ώρα δρα το μελισσόχορτο;

Δεν υπάρχει σταθερός χρόνος δράσης για όλους. Το ρόφημα ή το προϊόν ύπνου λαμβάνεται σύμφωνα με τις οδηγίες του, αλλά δεν πρέπει να αναμένεται υποχρεωτικά άμεση υπνωτική δράση.

Είναι το μελισσόχορτο φυσικό αγχολυτικό;

Χρησιμοποιείται παραδοσιακά για ήπιο στρες και υπάρχουν περιορισμένα θετικά κλινικά δεδομένα. Δεν είναι ισοδύναμο με συνταγογραφούμενο αγχολυτικό και δεν θεραπεύει μια αγχώδη διαταραχή.

Μπορώ να το πάρω μαζί με Xanax, Stedon ή Stilnox;

Όχι χωρίς προηγούμενη συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού. Ο συνδυασμός μπορεί να αυξήσει την υπνηλία, τη ζάλη, την αστάθεια και τη μείωση των αντανακλαστικών.

Μελισσόχορτο ή βαλεριάνα για ύπνο;

Και τα δύο χρησιμοποιούνται παραδοσιακά για ήπια συμπτώματα στρες και δυσκολία στον ύπνο. Η βαλεριάνα έχει διαφορετικά παρασκευάσματα και δοσολογίες. Δεν υπάρχει μία επιλογή που είναι καλύτερη για όλους.

Το μελισσόχορτο βοηθά στο αδυνάτισμα;

Δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα ότι προκαλεί απώλεια λίπους ή ουσιαστική μείωση βάρους. Η πιθανή ανακούφιση του φουσκώματος δεν ισοδυναμεί με αδυνάτισμα.

Μπορώ να το συνδυάσω με πασιφλόρα και βαλεριάνα;

Υπάρχουν έτοιμα συνδυαστικά προϊόντα, αλλά η παράλληλη χρήση ξεχωριστών σκευασμάτων μπορεί να αυξήσει την καταστολή. Πρέπει να ελέγχονται όλα τα συστατικά και οι δόσεις.

Επηρεάζει τις εξετάσεις του θυρεοειδούς;

Δεν έχει αποδειχθεί ότι προκαλεί άμεση εργαστηριακή παρεμβολή στις μετρήσεις TSH ή FT4. Επειδή υπάρχουν προκλινικά δεδομένα για πιθανή επίδραση στη θυρεοειδική λειτουργία, η συστηματική χρήση πρέπει να δηλώνεται στον γιατρό.


22
Κλείστε Ραντεβού και Βιβλιογραφία

Εργαστηριακός έλεγχος στη Λαμία

Όταν η αϋπνία, η κόπωση, η νευρικότητα, οι ταχυκαρδίες ή οι πεπτικές ενοχλήσεις επιμένουν, οι εξετάσεις επιλέγονται ανάλογα με το ιστορικό και τα συνοδά συμπτώματα.

Κλείστε Ραντεβού

Βιβλιογραφία και επίσημες πηγές

  1. European Medicines Agency. Melissae folium – herbal medicinal product.
    https://www.ema.europa.eu/en/medicines/herbal/melissae-folium
  2. European Medicines Agency. Community herbal monograph on Melissa officinalis L., folium.
    https://www.ema.europa.eu/en/documents/herbal-monograph/final-community-herbal-monograph-melissa-officinalis-l-folium_en.pdf
  3. European Medicines Agency. Assessment report on Melissa officinalis L., folium.
    https://www.ema.europa.eu/en/documents/herbal-report/final-assessment-report-melissa-officinalis-l-folium_en.pdf
  4. Ghazizadeh J, et al. The effects of lemon balm on depression and anxiety in clinical trials: a systematic review and meta-analysis. Phytotherapy Research. 2021.
    https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34449930/
  5. Cases J, et al. Pilot trial of Melissa officinalis leaf extract in volunteers with anxiety disorders and sleep disturbances.
    https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22207903/
  6. Melissa officinalis L. (Lemon Balm): an integrative review of phytochemistry and evidence from preclinical research to clinical studies.
    https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41754356/
  7. Φυτικά Συμπληρώματα και Βότανα: κεντρικός επιστημονικός οδηγός

Ιατρική σημείωση: Το άρθρο παρέχει γενική επιστημονική ενημέρωση και δεν αντικαθιστά την εξατομικευμένη συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού. Μην αλλάζετε συνταγογραφούμενη αγωγή και μην συνδυάζετε προϊόντα με κατασταλτική δράση χωρίς επαγγελματική καθοδήγηση.

Μικροβιολογικό Λαμία
Επισκόπηση απορρήτου

Η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για τη σωστή λειτουργία της και, εφόσον δώσετε συγκατάθεση, για την ανάλυση επισκεψιμότητας. Μπορείτε να αλλάξετε τις επιλογές σας οποιαδήποτε στιγμή από τις ρυθμίσεις cookies.