📑 Πίνακας Περιεχομένων 1) Τι είναι η Θρομβοφιλία; Η θρομβοφιλία είναι μια κατάσταση όπου το αίμα έχει αυξημένη τάση να σχηματίζει θρόμβους .φράξουν αγγεία και να μειώσουν τη ροή του αίματος.εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση (DVT) στα κάτω άκρα και ενίοτεπνευμονική εμβολή (PE) , που είναι επείγουσα κατάσταση. Η θρομβοφιλία δεν είναι πάντα «ασθένεια»·προδιάθεση ή «τάση» για θρόμβωση.
2) Μορφές: Κληρονομική & Επίκτητη Κληρονομική θρομβοφιλία : οφείλεται σε γονιδιακές μεταλλάξεις ή ελλείψεις φυσικώνFactor V Leiden , Προθρομβίνη G20210A ,MTHFR , καθώς και ελλείψεις πρωτεΐνης C, πρωτεΐνης S ή αντιθρομβίνης .Επίκτητη θρομβοφιλία : εμφανίζεται αργότερα στη ζωή, π.χ. στο πλαίσιοαντιφωσφολιπιδικού συνδρόμου , κακοήθειας, σημαντικής ακινησίας,3) Συμπτώματα & Επιπλοκές DVT : πόνος, πρήξιμο, θερμότητα και κοκκίνισμα στο πόδι (συνήθως στη γάμπα ή τον μηρό).Πνευμονική εμβολή : αιφνίδια δύσπνοια, πόνος στο στήθος που επιδεινώνεται με βαθιά αναπνοή, ζάλη, ταχυκαρδία.Επαναλαμβανόμενες αποβολές ή επιπλοκές κύησης (βλ. ενότητα 5).Σπανιότερα, θρόμβοι σε αρτηρίες με νευρολογικά ή καρδιακά συμπτώματα. Πολλοί άνθρωποι με θρομβοφιλία δεν εμφανίζουν συμπτώματα αν δεν συμβεί θρόμβωση. Γι’ αυτό η πρόληψη
4) Πότε να ζητήσω ιατρική βοήθεια Ξαφνικό πρήξιμο/πόνος στο πόδι ή έντονη ευαισθησία στη γάμπα. Δύσπνοια , πόνος στο στήθος ή αιμόπτυση.Ιστορικό πρόσφατου χειρουργείου , μακράς ακινησίας ή πολύωρου ταξιδιού με τα παραπάνω συμπτώματα. Επαναλαμβανόμενες αποβολές ή επιπλοκές κύησης – συζήτησε έλεγχο με τον γιατρό.5) Θρομβοφιλία & Εγκυμοσύνη Η κύηση είναι φυσιολογικά μια «υπερπηκτική» κατάσταση. Αν συνυπάρχει θρομβοφιλία,αποβολών , προεκλαμψίας , καθυστέρησης ανάπτυξης εμβρύου ,αποκόλλησης πλακούντα και θρομβώσεων στη μητέρα. Η παρακολούθηση γίνεταιαιματολόγου–γυναικολόγου . Συχνά συστήνονται:
Ηπαρίνη χαμηλού μοριακού βάρους (προφυλακτικά ή θεραπευτικά, ανάλογα με τον κίνδυνο/ιστορικό).Χαμηλή δόση ασπιρίνης σε επιλεγμένες περιπτώσεις, πάντα με ιατρική ένδειξη.Στοχευμένος έλεγχος και συχνές επισκέψεις για την ασφάλεια μητέρας και εμβρύου. 6) Διάγνωση – Εξετάσεις Η απόφαση για έλεγχο θρομβοφιλίας λαμβάνεται εξατομικευμένα. Συνήθεις ενδείξεις:μη προκληθείσα θρόμβωση, ισχυρό οικογενειακό ιστορικό,επαναλαμβανόμενες αποβολές . Οι εξετάσεις περιλαμβάνουν:
Γονιδιακό έλεγχο : Factor V Leiden, Προθρομβίνη G20210A, MTHFR κ.ά.Λειτουργικές/ποσοτικές : ενεργότητα αντιθρομβίνης , πρωτεΐνης C , πρωτεΐνης S .Ανοσολογικό έλεγχο για αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα (LA, aCL, anti-β2GPI).Σημαντικό: κάποιες τιμές επηρεάζονται από οξεία θρόμβωση ή αντιπηκτικά . Ο γιατρός σου ορίζει σωστό χρόνο δειγματοληψίας .
7) Θεραπεία & Πρόληψη Μετά από θρόμβωση : χορηγούνται αντιπηκτικά για συγκεκριμένο διάστημαDOACs (νεότερα από του στόματος αντιπηκτικά), ή ηπαρίνες.Πρωτογενής πρόληψη (χωρίς προηγούμενη θρόμβωση): δεν χρειάζεται πάντα φάρμακο.εξατομικευμένη στρατηγική ανάλογα με κινδύνους (π.χ. κύηση, μείζον χειρουργείο).Δευτερογενής πρόληψη : μετά από ένα επεισόδιο, μπορεί να χρειαστεί μακρύτερη αγωγή,Σε κάθε περίπτωση, ακολούθησε αυστηρά τις ιατρικές οδηγίες, μην τροποποιείς μόνος/η δόσεις και
8) Καθημερινότητα: κίνηση, ενυδάτωση, βάρος Κινήσου συχνά : σήκω κάθε 45–60′ αν κάθεσαι πολλή ώρα.Ασκήσου τακτικά – ακόμη και γρήγορο περπάτημα βοηθά.Ενυδατώσου : πίνε νερό μέσα στη μέρα, ιδιαίτερα σε ζέστη/πτήσεις.Σώμα & βάρος : στόχευσε σε υγιές BMI, μεσογειακή διατροφή.Κάπνισμα : διπλασιάζει προβλήματα – επιδίωξε διακοπή.Συμμόρφωση : πάρε σωστά τα φάρμακα, κράτα σημειώσεις τυχόν ανεπιθύμητων.9) Ταξίδια, χειρουργείο, ορμόνες Ταξίδια : σε πτήσεις >4 ωρών ή πολύωρη οδήγηση, κάνε ασκήσεις ποδιών, σήκω συχνά,ελαστικές κάλτσες αν στο συστήσει ο γιατρός, ενυδατώσου, απόφυγε αλκοόλ/βαριά γεύματα.
Χειρουργείο/ακινησία : ενημέρωσε την ομάδα υγείας για τη θρομβοφιλία.προφυλακτική αντιπηκτική αγωγή και οδηγίες κινητοποίησης.
Ορμόνες : αντισυλληπτικά ή θεραπεία υποκατάστασης αυξάνουν τον κίνδυνο .
10) Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)
1. Είναι «ασθένεια» ή προδιάθεση; Είναι κυρίως προδιάθεση . Δεν θα πάθουν όλοι θρόμβωση, αλλά ο κίνδυνος είναι αυξημένος σε συγκεκριμένες καταστάσεις.
2. Να κάνω εξετάσεις προληπτικά; Ο έλεγχος δεν απαιτείται για όλους. Προτείνεται όταν υπάρχει ισχυρό οικογενειακό ιστορικό, θρόμβωση σε νεαρή ηλικία, μη προκληθείσα θρόμβωση ή επαναλαμβανόμενες αποβολές.
3. Τι ισχύει στην εγκυμοσύνη; Η κύηση αυξάνει φυσιολογικά την πήξη. Με θρομβοφιλία μπορεί να χρειαστεί ηπαρίνη χαμηλού μοριακού βάρους και στενή μαιευτική/αιματολογική παρακολούθηση.
4. Υπάρχει οριστική «θεραπεία»; Όχι. Η θρομβοφιλία δεν «εξαφανίζεται». Ελέγχεται με πρόληψη, τροποποίηση παραγόντων κινδύνου και, όπου χρειάζεται, αντιπηκτικά.
5. Τι να κάνω σε ταξίδι; Κίνηση κάθε ώρα, ασκήσεις γαστροκνημίας, ενυδάτωση, αποφυγή αλκοόλ. Ρώτησε τον γιατρό για ελαστικές κάλτσες ή προληπτική αγωγή σε πολύωρα ταξίδια.
11) Σύνοψη για ασθενείς 🧭 Γρήγορη Σύνοψη:
Η θρομβοφιλία είναι προδιάθεση για θρόμβους, όχι πάντα ασθένεια. Κίνδυνοι αυξάνονται σε κύηση, ακινησία, χειρουργεία, ορμονική θεραπεία. Η διάγνωση γίνεται με στοχευμένες εξετάσεις αίματος/γονιδίων. Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει αντιπηκτικά όπου χρειάζεται και αλλαγές τρόπου ζωής. Ζήτησε βοήθεια αν έχεις πόνο/πρήξιμο στο πόδι ή αιφνίδια δύσπνοια/πόνο στο στήθος. Το κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική συμβουλή.
