C3 Συμπλήρωμα: Τι δείχνει η εξέταση αίματος

1

Τι είναι η C3 (Συμπλήρωμα)

Η C3 (Complement Component 3) είναι η κεντρική πρωτεΐνη του συστήματος συμπληρώματος και ενεργοποιείται σε όλες τις οδούς του. Παίζει βασικό ρόλο στην άμυνα έναντι λοιμώξεων, στην οπσωνοποίηση μικροβίων και στη ρύθμιση φλεγμονωδών και αυτοάνοσων διεργασιών.

Η μέτρησή της στο αίμα χρησιμοποιείται για:

• εκτίμηση ενεργότητας νόσου,

• παρακολούθηση θεραπείας,

• διαφορική διάγνωση ανοσολογικών και νεφρικών παθήσεων.

2

Πότε ζητείται η εξέταση

Η C3 ζητείται συχνά όταν απαιτείται διερεύνηση ή παρακολούθηση καταστάσεων όπως:

• Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) και άλλα αυτοάνοσα νοσήματα, για εκτίμηση ενεργότητας και ανταπόκρισης στη θεραπεία.

• Σπειραματονεφρίτιδα και νεφρωσικό σύνδρομο, ιδιαίτερα σε συνδυασμό με C4 και έλεγχο ούρων, για τεκμηρίωση κατανάλωσης συμπληρώματος.

• Υποτροπιάζουσες ή σοβαρές λοιμώξεις, κυρίως όταν υπάρχει υποψία ανοσολογικής δυσλειτουργίας.

• Διερεύνηση αγγειίτιδων και άλλων ανοσολογικών φλεγμονωδών καταστάσεων, πάντα στο πλαίσιο συνδυαστικής αξιολόγησης με κλινικά και εργαστηριακά ευρήματα.

3

Προετοιμασία

Συνήθως δεν απαιτείται νηστεία για τη μέτρηση της C3. Ωστόσο, είναι σημαντικό να ενημερωθεί ο ιατρός ή το εργαστήριο για πρόσφατη οξεία λοίμωξη, καθώς και για λήψη κορτιζόνης ή ανοσοκατασταλτικής αγωγής, επειδή μπορεί να επηρεάσουν την τιμή και, κυρίως, τη σωστή ερμηνεία του αποτελέσματος.

4

Φυσιολογικές τιμές

Τα όρια αναφοράς της C3 διαφέρουν ανά εργαστήριο και μέθοδο. Ενδεικτικά:

• C3: περίπου 90–180 mg/dL

Η ερμηνεία των αποτελεσμάτων πρέπει να γίνεται πάντα με βάση τα ειδικά όρια του εργαστηρίου που πραγματοποίησε την εξέταση και σε συνδυασμό με το κλινικό πλαίσιο του εξεταζόμενου.

5

Χαμηλή C3: τι μπορεί να σημαίνει

Η χαμηλή C3 συχνά υποδηλώνει κατανάλωση συμπληρώματος λόγω ενεργοποίησης του ανοσοποιητικού συστήματος. Τυπικές κλινικές συσχετίσεις περιλαμβάνουν:

• Ενεργό συστηματικό ερυθηματώδη λύκο (ΣΕΛ), ιδιαίτερα όταν υπάρχει νεφρική συμμετοχή.

• Μεταλοιμώδη σπειραματονεφρίτιδα, ως αποτέλεσμα έντονης ανοσολογικής ενεργοποίησης.

• Άλλες μορφές σπειραματονεφρίτιδας που χαρακτηρίζονται από κατανάλωση συμπληρώματος.

• Σπανιότερα, συγγενή ανεπάρκεια C3, η οποία σχετίζεται με αυξημένη προδιάθεση σε λοιμώξεις από νεαρή ηλικία.

Πρακτικά, η ταυτόχρονη μέτρηση της C4 είναι ιδιαίτερα χρήσιμη:

• Χαμηλή C3 και χαμηλή C4 συχνά παραπέμπουν σε ενεργοποίηση της κλασικής οδού του συμπληρώματος.

• Χαμηλή C3 με φυσιολογική C4 μπορεί να υποδηλώνει κυρίως ενεργοποίηση της εναλλακτικής οδού, πάντα σε συνδυασμό με το κλινικό πλαίσιο.

6

Υψηλή C3: τι μπορεί να σημαίνει

Η υψηλή C3 μπορεί να παρατηρηθεί στο πλαίσιο της οξείας φλεγμονώδους αντίδρασης, καθώς λειτουργεί και ως πρωτεΐνη οξείας φάσης. Επιπλέον, έχει συσχετιστεί με μεταβολικούς παράγοντες, όπως η παχυσαρκία και το μεταβολικό σύνδρομο.

Για τον λόγο αυτό, η αυξημένη C3 δεν ερμηνεύεται μεμονωμένα, αλλά αξιολογείται συνήθως σε συνδυασμό με CRP και ΤΚΕ, καθώς και με το κλινικό ιστορικό, ώστε να αποσαφηνιστεί αν αντανακλά φλεγμονώδη δραστηριότητα ή μεταβολική επιβάρυνση.

7

Πώς ερμηνεύεται σωστά

Η C3 έχει τη μεγαλύτερη διαγνωστική/παρακολούθησης αξία όταν συνεκτιμάται με:

• C4
• CRP / ΤΚΕ
• ANA, anti-dsDNA (όταν υπάρχει υποψία ΣΕΛ)
• Νεφρική λειτουργία (κρεατινίνη, eGFR)
• Γενική ούρων και λόγος λευκωματίνης/κρεατινίνης (όπου ενδείκνυται)

8

Πώς γίνεται η εξέταση C3

Η εξέταση πραγματοποιείται με απλή αιμοληψία από φλεβικό αίμα. Το δείγμα αναλύεται με ανοσοχημικές μεθόδους
και τα αποτελέσματα είναι συνήθως διαθέσιμα την ίδια ή την επόμενη εργάσιμη ημέρα, ανάλογα με το εργαστήριο.
Δεν απαιτείται ειδική προετοιμασία πέρα από τη σωστή ενημέρωση για πρόσφατη λοίμωξη ή φαρμακευτική αγωγή, γιατί επηρεάζουν
κυρίως την ερμηνεία.

9

Συχνά κλινικά λάθη στην ερμηνεία

• Ερμηνεία της C3 μεμονωμένα, χωρίς ταυτόχρονη μέτρηση C4.
• Σύγκριση αποτελεσμάτων από διαφορετικά εργαστήρια χωρίς προσαρμογή στα αντίστοιχα όρια αναφοράς.
• Παράβλεψη οξείας λοίμωξης/φλεγμονής, που μπορεί να αυξήσει παροδικά την C3 και να θολώσει την εικόνα.

10

Τι να θυμάστε

• Η χαμηλή C3 συνήθως υποδηλώνει κατανάλωση συμπληρώματος στο πλαίσιο ενεργής αυτοάνοσης ή νεφρικής διεργασίας.

• Η υψηλή C3 συνδέεται συχνότερα με φλεγμονώδη δραστηριότητα ή μεταβολικούς παράγοντες.

• Η ερμηνεία είναι πιο αξιόπιστη όταν η C3 αξιολογείται σε συνδυασμό με C4, δείκτες φλεγμονής (CRP/ΤΚΕ) και, όπου ενδείκνυται, νεφρικό έλεγχο.

  
  11
  
  Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

  Θέλει νηστεία η εξέταση C3;

  Συνήθως όχι, εκτός αν συνδυάζεται με άλλες εξετάσεις που απαιτούν νηστεία.

  Τι σημαίνει χαμηλή C3;

  Συχνά υποδηλώνει κατανάλωση συμπληρώματος σε ενεργή αυτοάνοση ή νεφρική διεργασία, πάντα με κλινική συσχέτιση.

  Τι σημαίνει υψηλή C3;

  Μπορεί να σχετίζεται με οξεία φλεγμονή ή μεταβολικούς παράγοντες και αξιολογείται συνήθως μαζί με CRP/ΤΚΕ και το ιστορικό.

  Γιατί μετριέται μαζί με C4;

  Ο συνδυασμός C3 και C4 βοηθά να εκτιμηθεί αν ενεργοποιείται κυρίως η κλασική ή η εναλλακτική οδός του συμπληρώματος.

  Μπορεί μια λοίμωξη να επηρεάσει την C3;

  Ναι, μια οξεία λοίμωξη/φλεγμονή μπορεί να αυξήσει παροδικά την C3 και να αλλάξει την ερμηνεία.

  Κάθε πότε έχει νόημα να επαναλαμβάνεται;

  Συνήθως επαναλαμβάνεται όταν παρακολουθείται ενεργότητα νόσου ή θεραπεία, με συχνότητα που καθορίζει ο θεράπων ιατρός.

12

Κλείστε Ραντεβού

13

Βιβλιογραφία