Αντιμυλλέρειος Ορμόνη (AMH) – Πλήρες Επιστημονικό Knowledge Hub

Τελευταία ενημέρωση: 15 Ιανουαρίου 2026

1

Τι είναι η AMH (ορισμός & βασικές έννοιες)

Η Αντιμυλλέρειος Ορμόνη (AMH, Anti-Müllerian Hormone) είναι μια γλυκοπρωτεΐνη
που ανήκει στην οικογένεια των παραγόντων TGF-β (Transforming Growth Factor-beta).
Αν και ιστορικά έγινε γνωστή για τον ρόλο της στην εμβρυϊκή ανάπτυξη του ανδρικού γεννητικού
συστήματος, στη σύγχρονη ιατρική η AMH έχει εξελιχθεί σε έναν από τους πιο χρήσιμους
βιοδείκτες της ωοθηκικής βιολογίας.

Σε αντίθεση με τις κλασικές «ορμόνες του κύκλου» (FSH, LH, οιστραδιόλη),
η AMH δεν αντικατοπτρίζει ένα στιγμιαίο ορμονικό γεγονός όπως η ωορρηξία.
Αντίθετα, εκφράζει τη μακροχρόνια δυναμική των ωοθηκών,
δηλαδή πόσα ωοθυλάκια βρίσκονται σε ενεργή φάση ανάπτυξης και πόσο μεγάλη είναι
η δεξαμενή από την οποία μπορούν να προκύψουν μελλοντικά ωάρια.

Αυτός είναι και ο λόγος που η AMH θεωρείται δείκτης
«αναπαραγωγικής ηλικίας».
Δύο γυναίκες 35 ετών μπορεί να έχουν εντελώς διαφορετική AMH,
επειδή οι ωοθήκες τους έχουν γεράσει με διαφορετικό ρυθμό.
Η μία μπορεί να έχει ακόμα πλούσια ωοθυλακική δεξαμενή,
ενώ η άλλη να βρίσκεται ήδη σε βιολογική φάση εξάντλησης.

Η εργαστηριακή μέτρηση της AMH γίνεται με ειδική ανοσοδοκιμασία αίματος και περιγράφεται αναλυτικά στην εξέταση
Αντιμυλλέρειος Ορμόνη (AMH).

Η AMH λοιπόν δεν απαντά στο ερώτημα
«θα μείνω έγκυος;»
αλλά στο πιο θεμελιώδες βιολογικό ερώτημα:
«πόσο αναπαραγωγικό κεφάλαιο μου απομένει;»
Από αυτή την πληροφορία προκύπτουν όλες οι σύγχρονες κλινικές εφαρμογές της,
από τον οικογενειακό προγραμματισμό μέχρι την εξωσωματική γονιμοποίηση
και την κατάψυξη ωαρίων.

2

Πού παράγεται η AMH

Στη γυναίκα, η AMH παράγεται σχεδόν αποκλειστικά από τα
κοκκιώδη κύτταρα των
μικρών αναπτυσσόμενων ωοθυλακίων,
κυρίως στα προαντρικά και στα μικρά αντρικά ωοθυλάκια.
Αυτά είναι τα ωοθυλάκια που βρίσκονται στο «μέσο» της ωοθηκικής ζωής:
έχουν ξεκινήσει να αναπτύσσονται, αλλά δεν έχουν ακόμη δεσμευθεί
να γίνουν το κυρίαρχο ωοθυλάκιο του κύκλου.

Τα πολύ πρώιμα (πρωτογενή) ωοθυλάκια δεν παράγουν ουσιαστικά AMH,
ενώ τα μεγάλα, ώριμα ωοθυλάκια που πλησιάζουν την ωορρηξία
σταματούν επίσης να την εκφράζουν.
Αυτό σημαίνει ότι η AMH προέρχεται από ένα πολύ συγκεκριμένο
βιολογικό «παράθυρο» της ωοθηκικής δεξαμενής.

Με απλά λόγια:
η AMH μετρά όχι όλα τα ωοθυλάκια που υπάρχουν,
αλλά εκείνα που είναι δυνητικά διαθέσιμα για στρατολόγηση
στους επόμενους κύκλους.
Γι’ αυτό και αποτελεί τόσο καλό δείκτη του πραγματικού
λειτουργικού αποθέματος των ωοθηκών.

Στον άνδρα, η AMH παράγεται από τα
κύτταρα Sertoli των όρχεων.
Η έκφρασή της είναι πολύ υψηλή στην εμβρυϊκή και παιδική ηλικία
και μειώνεται μετά την εφηβεία,
καθώς τα ανδρογόνα καταστέλλουν την παραγωγή της.
Αυτός είναι ο λόγος που η AMH έχει ειδική διαγνωστική αξία
σε νεογνά, παιδιά και σε ορισμένα ανδρολογικά σενάρια,
αλλά όχι ως γενικός δείκτης ανδρικής γονιμότητας.

Η κλινική αξιοποίηση αυτής της βιολογικής παραγωγής γίνεται μέσω της εξέτασης
AMH αίματος, η οποία επιτρέπει την έμμεση εκτίμηση της ενεργής ωοθυλακικής δεξαμενής.

3

Εμβρυολογικός ρόλος (γιατί λέγεται “anti-Müllerian”)

Ο όρος Anti-Müllerian προέρχεται από τον καθοριστικό ρόλο της AMH
στην εμβρυϊκή διαφοροποίηση του φύλου.
Στο αρσενικό έμβρυο, η AMH εκκρίνεται από τα
κύτταρα Sertoli των αναπτυσσόμενων όρχεων και προκαλεί
υποστροφή των πόρων Müller —
των δομών που διαφορετικά θα εξελίσσονταν σε μήτρα, σάλπιγγες και άνω τμήμα κόλπου.

Χωρίς τη δράση της AMH:

• οι πόροι Müller επιμένουν
• και αναπτύσσονται γυναικεία εσωτερικά γεννητικά όργανα

Αυτός είναι ο πρωταρχικός, εξελικτικός ρόλος της ορμόνης.
Στην ενήλικη ζωή, η AMH αποκτά νέα κλινική σημασία,
ιδίως στη γυναίκα, όπου λειτουργεί ως
έμμεσος δείκτης της δεξαμενής ενεργών ωοθυλακίων,
και στον άνδρα ως
ειδικός δείκτης Sertoli-κυτταρικής λειτουργίας
σε ορισμένα παιδοενδοκρινολογικά και ανδρολογικά πλαίσια.

4

Πώς ρυθμίζεται (FSH, ωοθυλάκια, κύκλος)

Η AMH αντικατοπτρίζει το σύνολο των μικρών ωοθυλακίων
που βρίσκονται σε ενεργό φάση ανάπτυξης στις ωοθήκες.
Σε αντίθεση με την FSH ή την οιστραδιόλη,
η AMH παρουσιάζει πολύ μικρότερη διακύμανση
κατά τη διάρκεια του κύκλου,
επειδή δεν εξαρτάται από ένα μεμονωμένο κυρίαρχο ωοθυλάκιο,
αλλά από δεκάδες μικρές ωοθυλακικές μονάδες.

Σε μοριακό επίπεδο, η AMH:

• αναστέλλει την είσοδο νέων πρωτογενών ωοθυλακίων στην ενεργό ανάπτυξη
• μειώνει την ευαισθησία των ωοθυλακίων στη δράση της FSH

Με αυτόν τον τρόπο λειτουργεί ως
βιολογικό “φρένο” κατανάλωσης του αποθέματος,
επιβραδύνοντας την εξάντληση των ωοθυλακίων.

Αυτός ο μηχανισμός εξηγεί γιατί:

• χαμηλή AMH συνδέεται με περιορισμένη ωοθηκική ανταπόκριση
• υψηλή AMH συνδέεται με έντονη αντίδραση στη γοναδοτροπίνη

5

Ρόλος στη γυναίκα: ωοθηκική βιολογία & ωοθυλακική δεξαμενή

Στη γυναίκα, η AMH αποτελεί έναν από τους πιο άμεσους βιοχημικούς καθρέφτες της ωοθηκικής λειτουργίας.
Παράγεται από τα κοκκιώδη κύτταρα των μικρών αναπτυσσόμενων ωοθυλακίων και επομένως
αντικατοπτρίζει το πόσα ωοθυλάκια βρίσκονται ενεργά σε πρώιμα στάδια ανάπτυξης.

Η βιολογική της αξία έγκειται στο ότι γεφυρώνει:

• τη μικροσκοπική ωοθηκική βιολογία (ωοθυλακική δεξαμενή, ρυθμός ενεργοποίησης)
• με την κλινική αναπαραγωγική προοπτική (πόσο δυναμικά μπορεί να ανταποκριθεί η ωοθήκη)

Η AMH δεν μετρά τα «πρωτόγονα» ωοθυλάκια ζωής,
αλλά το ενεργό, προσβάσιμο απόθεμα — τα ωοθυλάκια που έχουν ήδη εισέλθει στη διαδικασία ανάπτυξης.
Γι’ αυτό:

• χαμηλή AMH σημαίνει περιορισμένη δεξαμενή ενεργών ωοθυλακίων
• υψηλή AMH σημαίνει μεγάλη «δεξαμενή προς αξιοποίηση»

—

6

Ρόλος στον άνδρα: Sertoli, ανάπτυξη & ειδικές χρήσεις

Στον άνδρα, η AMH εκκρίνεται από τα κύτταρα Sertoli των όρχεων.
Στην εμβρυϊκή και παιδική ηλικία αποτελεί κρίσιμο δείκτη διαφοροποίησης και ωρίμανσης του ανδρικού γεννητικού συστήματος,
ενώ στην ενήλικη ζωή η σημασία της περιορίζεται σε ειδικές διαγνωστικές χρήσεις.

Η AMH στον άνδρα χρησιμοποιείται:

• στην αξιολόγηση λειτουργικού ιστού Sertoli
• σε περιπτώσεις αμφίβολης όρχιμης ανάπτυξης
• σε ορισμένα σενάρια ανδρικής υπογονιμότητας

Δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας για τον γενικό ανδρικό πληθυσμό,
αλλά βιοδείκτη εξειδικευμένης χρήσης όταν τίθενται συγκεκριμένα κλινικά ερωτήματα.

7

Πώς αλλάζει η AMH με την ηλικία

Η AMH μειώνεται με την ηλικία επειδή αντικατοπτρίζει
τον ρυθμό εξάντλησης της ωοθηκικής δεξαμενής.
Σε αντίθεση με τις ορμόνες του κύκλου, ακολουθεί μια
μακροχρόνια βιολογική καμπύλη φθοράς.

Τυπικά:

• παραμένει σχετικά σταθερή στην τρίτη δεκαετία ζωής
• αρχίζει να μειώνεται πιο γρήγορα μετά τα 30–35
• πέφτει απότομα τα τελευταία χρόνια πριν την εμμηνόπαυση

Η ατομική διακύμανση είναι μεγάλη:
δύο γυναίκες ίδιας ηλικίας μπορεί να βρίσκονται σε εντελώς διαφορετικό
βιολογικό στάδιο ωοθηκικής γήρανσης — και αυτό ακριβώς αποτυπώνει η AMH.

8

AMH και ωοθηκικό απόθεμα

Η AMH θεωρείται σήμερα ο πιο αξιόπιστος βιολογικός δείκτης του ωοθηκικού αποθέματος,
δηλαδή του συνολικού αριθμού ωοθυλακίων που παραμένουν ικανά να εξελιχθούν σε ώριμα ωάρια.

Η AMH δεν παράγεται από όλα τα ωοθυλάκια,
αλλά κυρίως από εκείνα που βρίσκονται στα πρώιμα ενεργά στάδια ανάπτυξης:

• πρωτογενή ωοθυλάκια
• προαντρικά ωοθυλάκια
• μικρά αντρικά ωοθυλάκια

Αυτές οι κατηγορίες αντιπροσωπεύουν το λειτουργικό, «στρατεύσιμο» απόθεμα των ωοθηκών —
δηλαδή το τμήμα εκείνο που μπορεί να ανταποκριθεί στη FSH και να προχωρήσει προς ωορρηξία
ή προς διέγερση στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή.

Όσο μειώνεται ο αριθμός αυτών των ωοθυλακίων:

• μειώνεται και η συνολική παραγωγή AMH
• ελαττώνεται η πιθανότητα πολλαπλής ωοθυλακικής ανάπτυξης
• στενεύει το βιολογικό περιθώριο γονιμότητας

Για αυτό η AMH χρησιμοποιείται ως
θεμέλιος δείκτης της αναπαραγωγικής εφεδρείας,
ιδιαίτερα σε γυναίκες που σχεδιάζουν τεκνοποίηση ή στρατηγική διατήρησης γονιμότητας.

Η έννοια του ωοθηκικού αποθέματος δεν αφορά απλώς τον αριθμό των ωοθυλακίων που υπάρχουν,
αλλά και το πόσα από αυτά βρίσκονται σε λειτουργική κατάσταση ώστε να μπορούν να στρατολογηθούν
για μελλοντική ωορρηξία ή διέγερση.
Η AMH αποτυπώνει ακριβώς αυτό το «λειτουργικό απόθεμα» και όχι το θεωρητικό μέγιστο δυναμικό της ωοθήκης.

Σε κλινικό επίπεδο, αυτό εξηγεί γιατί γυναίκες με χαμηλή AMH μπορεί ακόμη να έχουν ωορρηξία,
ενώ γυναίκες με υψηλή AMH (όπως στο PCOS) μπορεί να έχουν πολυάριθμα ωοθυλάκια
αλλά ελαττωματική ωρίμανση.
Η AMH επομένως δεν μετρά την τελική παραγωγή ωαρίων,
αλλά την «πίεση» με την οποία η ωοθήκη τροφοδοτεί το αναπαραγωγικό σύστημα.

9

AMH και ποιότητα ωαρίων

Ένα από τα συχνότερα και πιο επικίνδυνα κλινικά λάθη είναι
η ταύτιση της AMH με την ποιότητα των ωαρίων.
Η AMH μετρά ποσότητα, όχι γενετική υγεία.

Η ποιότητα των ωαρίων εξαρτάται κυρίως από:

• την ηλικία της γυναίκας
• τη χρωμοσωμική σταθερότητα κατά τη μείωση
• τη μιτοχονδριακή λειτουργία των ωαρίων

Με την αύξηση της ηλικίας:

• αυξάνονται τα ανευπλοειδικά ωάρια
• μειώνεται η πιθανότητα βιώσιμου εμβρύου
• αυξάνεται ο κίνδυνος αποβολής

Η AMH δείχνει πόσα ωάρια υπάρχουν.
Η ηλικία δείχνει πόσα από αυτά είναι γενετικά βιώσιμα.
Αυτή η διάκριση είναι θεμέλιο της σύγχρονης αναπαραγωγικής ιατρικής.

10

AMH και Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (PCOS)

Το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (PCOS) αποτελεί την
συχνότερη αιτία αυξημένων επιπέδων AMH σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας.
Στις ωοθήκες αυτών των γυναικών παρατηρείται
συσσώρευση μεγάλου αριθμού μικρών, ανώριμων ωοθυλακίων
που παράγουν AMH αλλά δεν προχωρούν φυσιολογικά σε ωορρηξία.

Η αυξημένη AMH στο PCOS προκύπτει από:

• τον πολύ μεγάλο αριθμό αντρικών ωοθυλακίων
• τη διαταραγμένη ωοθυλακική ωρίμανση
• την αυξημένη παραγωγή AMH ανά ωοθυλάκιο

Η ίδια η AMH φαίνεται να συμμετέχει ενεργά στη παθοφυσιολογία του PCOS,
επειδή αναστέλλει τη δράση της FSH και εμποδίζει την ωρίμανση των ωοθυλακίων,
δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο «ωοθηκικής στασιμότητας».

Η AMH χρησιμοποιείται πλέον ως
σταθερός βιοδείκτης της βαρύτητας του PCOS
και της ωοθηκικής δυσλειτουργίας, συχνά πιο αξιόπιστος από την εικόνα του υπερηχογραφήματος.

Η χρήση της AMH στο PCOS έχει και διαγνωστική και προγνωστική αξία.
Υψηλότερα επίπεδα AMH συσχετίζονται με μεγαλύτερη βαρύτητα του φαινοτύπου,
πιο έντονη ανωοθυλακιορρηξία και μεγαλύτερο κίνδυνο υπερδιέγερσης
σε θεραπείες υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.

Για τον λόγο αυτό, η AMH χρησιμοποιείται πλέον σε πολλά διεθνή κέντρα
ως συμπληρωματικό βιοδείκτη στην ταξινόμηση του PCOS,
ιδιαίτερα σε γυναίκες όπου ο υπερηχογραφικός έλεγχος δεν είναι σαφής.
Δεν αντικαθιστά τα διαγνωστικά κριτήρια,
αλλά προσθέτει ένα αντικειμενικό μέτρο της ωοθηκικής υπερδραστηριότητας.

11

AMH και υποβοηθούμενη αναπαραγωγή (IVF)

Η AMH αποτελεί έναν από τους
κρισιμότερους βιοδείκτες για τον σχεδιασμό της εξωσωματικής γονιμοποίησης (IVF).
Δεν χρησιμοποιείται για να προβλέψει αν θα επιτευχθεί εγκυμοσύνη,
αλλά για να εκτιμηθεί με ακρίβεια
πόσο έντονα θα ανταποκριθούν οι ωοθήκες στη φαρμακευτική διέγερση.

Στην κλινική πράξη:

• χαμηλή AMH → λίγα διαθέσιμα ωοθυλάκια, άρα περιορισμένη παραγωγή ωαρίων ανά κύκλο
• υψηλή AMH → μεγάλος αριθμός ωοθυλακίων, αλλά και αυξημένος κίνδυνος υπερδιέγερσης

Η AMH επιτρέπει στον γιατρό να
εξατομικεύσει τις δόσεις γοναδοτροπινών
ώστε να επιτευχθεί η βέλτιστη ισορροπία:
αρκετά ωάρια χωρίς επικίνδυνη υπερδιέγερση.

Στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, η AMH λειτουργεί ως ο κεντρικός «ρυθμιστής στρατηγικής».
Ο γιατρός δεν τη χρησιμοποιεί για να προβλέψει αν μια γυναίκα θα αποκτήσει παιδί,
αλλά για να εκτιμήσει πόσα ωοθυλάκια μπορούν να ενεργοποιηθούν
κατά τη φαρμακευτική διέγερση των ωοθηκών.

Αυτό έχει άμεση πρακτική σημασία:
σε γυναίκες με χαμηλή AMH, ο στόχος είναι η μέγιστη αξιοποίηση
κάθε διαθέσιμου ωοθυλακίου,
ενώ σε γυναίκες με υψηλή AMH (ιδίως στο PCOS)
η στρατηγική είναι να αποτραπεί η υπερβολική απόκριση
και ο κίνδυνος υπερδιέγερσης των ωοθηκών (OHSS).

Η εξατομίκευση της δόσης των γοναδοτροπινών με βάση την AMH
έχει αποδειχθεί ότι:
μειώνει τον αριθμό ακυρωμένων κύκλων,
βελτιώνει την ασφάλεια,
και αυξάνει την αποδοτικότητα της θεραπείας.

12

AMH και κατάψυξη ωαρίων

Η AMH αποτελεί τον πιο πρακτικό βιολογικό δείκτη για τη στρατηγική της
κρυοσυντήρησης ωαρίων, επειδή αντικατοπτρίζει άμεσα το
πόσο μεγάλο είναι το διαθέσιμο «απόθεμα» ωοθυλακίων που μπορεί να αξιοποιηθεί
μέσα από κύκλους διέγερσης.

Δεν καθορίζει αν μια γυναίκα «πρέπει» να καταψύξει ωάρια — αυτό είναι προσωπική και
ιατρική απόφαση — αλλά δείχνει με σχετική ακρίβεια
πόσο αποδοτική θα είναι η διαδικασία.

Γυναίκες με:

• υψηλότερη AMH → συνήθως παράγουν περισσότερα ωάρια ανά κύκλο διέγερσης, άρα μπορούν να επιτύχουν επαρκή αριθμό κατεψυγμένων ωαρίων με λιγότερους κύκλους
• χαμηλότερη AMH → παράγουν λιγότερα ωάρια ανά κύκλο, άρα μπορεί να χρειαστούν περισσότερους κύκλους για να επιτύχουν το ίδιο βιολογικό «απόθεμα»

Η αξία της AMH εδώ δεν είναι προγνωστική της εγκυμοσύνης, αλλά
προγνωστική της απόδοσης των ωοθηκών στη διέγερση.
Αυτό επιτρέπει εξατομικευμένο σχεδιασμό:
πόσοι κύκλοι θα χρειαστούν, πόσο γρήγορα πρέπει να κινηθεί μια γυναίκα,
και ποιο είναι το ρεαλιστικό όφελος της κατάψυξης.

Η κρυοσυντήρηση ωαρίων είναι ουσιαστικά μια επένδυση στο μέλλον της αναπαραγωγικής δυνατότητας.
Η AMH δεν απαντά στο αν μια γυναίκα «πρέπει» να καταψύξει,
αλλά στο πόσο αποδοτική θα είναι η διαδικασία.

Γυναίκες με υψηλότερη AMH μπορούν συνήθως να συλλέξουν περισσότερα ωάρια
ανά κύκλο διέγερσης,
ενώ γυναίκες με χαμηλή AMH μπορεί να χρειαστούν
περισσότερους κύκλους για να φτάσουν σε ικανοποιητικό αριθμό κρυοσυντηρημένων ωαρίων.

Ωστόσο, η ηλικία παραμένει ο σημαντικότερος παράγοντας επιτυχίας.
Η κατάψυξη στα 30–34 έτη έχει πολύ μεγαλύτερη βιολογική αξία
από την κατάψυξη στα 40,
ακόμη κι αν οι τιμές AMH είναι παρόμοιες.

13

AMH και πρόβλεψη εμμηνόπαυσης

Η AMH θεωρείται σήμερα ο πιο πρώιμος και ευαίσθητος βιολογικός δείκτης
της πορείας προς την εμμηνόπαυση, επειδή αντανακλά άμεσα την
εξάντληση του ωοθηκικού αποθέματος.

Καθώς τα ωοθυλάκια μειώνονται:

• η παραγωγή AMH μειώνεται προοδευτικά
• αυτό συμβαίνει χρόνια πριν αυξηθεί η FSH
• και πολύ πριν εμφανιστούν ανωμαλίες στον κύκλο

Έτσι, η πτώση της AMH αποτελεί
το πρώτο βιολογικό σημάδι
ότι οι ωοθήκες μπαίνουν στη φάση της εξάντλησης, ακόμη κι όταν
η έμμηνος ρύση παραμένει κανονική.

Σε κλινικό επίπεδο αυτό επιτρέπει:

• έγκαιρη αναγνώριση πρόωρης ωοθηκικής ανεπάρκειας
• στρατηγικό σχεδιασμό γονιμότητας πριν εμφανιστούν συμπτώματα
• διαφοροδιάγνωση μεταξύ ορμονικών διαταραχών και πραγματικής απώλειας αποθέματος

Η μετάβαση προς την εμμηνόπαυση είναι μια μακρά βιολογική διαδικασία
που ξεκινά πολλά χρόνια πριν σταματήσει η περίοδος.
Η AMH είναι ο πιο πρώιμος δείκτης αυτής της μετάβασης,
επειδή μειώνεται παράλληλα με την εξάντληση της ωοθηκικής δεξαμενής.

Σε αντίθεση με την FSH,
η οποία αυξάνεται όταν η ωοθήκη έχει ήδη χάσει μεγάλο μέρος της λειτουργίας της,
η AMH πέφτει πολύ νωρίτερα,
δίνοντας τη δυνατότητα πρώιμης αναγνώρισης
πρόωρης ή επιταχυνόμενης ωοθηκικής γήρανσης.

Αυτό έχει τεράστια κλινική σημασία σε γυναίκες με:
οικογενειακό ιστορικό πρώιμης εμμηνόπαυσης,
αυτοάνοσα νοσήματα,
ή προηγούμενες επεμβάσεις στις ωοθήκες.

14 AMH σε άνδρες και παιδιά

Παρότι η AMH είναι κυρίως γνωστή ως δείκτης ωοθηκικής λειτουργίας στη γυναίκα, η ορμόνη αυτή έχει σαφή και κλινικά αξιοποιήσιμη σημασία και στον άνδρα, ιδίως στη βρεφική και παιδική ηλικία.

Στους άνδρες, η AMH εκκρίνεται από τα κύτταρα Sertoli των όρχεων. Κατά την εμβρυϊκή ανάπτυξη και τα πρώτα χρόνια ζωής, τα επίπεδα AMH είναι πολύ υψηλά και αποτελούν ένδειξη λειτουργικού όρχι και φυσιολογικής διαφοροποίησης του ανδρικού γεννητικού συστήματος.

Για τον λόγο αυτό, η AMH χρησιμοποιείται στην παιδοενδοκρινολογία για τη διερεύνηση:

• κρυψορχίας (όταν οι όρχεις δεν έχουν κατέβει στο όσχεο)
• διαταραχών διαφοροποίησης φύλου
• συγγενούς απουσίας ή δυσλειτουργίας όρχεων

Στον ενήλικο άνδρα, η AMH δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε ειδικές περιπτώσεις ανδρικής υπογονιμότητας, ιδίως όταν υπάρχει υποψία δυσλειτουργίας των κυττάρων Sertoli ή σοβαρή διαταραχή της σπερματογένεσης.

15

AMH μετά από θεραπείες & επεμβάσεις

Η AMH είναι εξαιρετικά ευαίσθητη σε κάθε μορφή βλάβης του ωοθηκικού ιστού,
επειδή αντικατοπτρίζει τον αριθμό των ενεργών μικρών ωοθυλακίων.
Όταν αυτά καταστρέφονται ή αφαιρούνται, η AMH μειώνεται συχνά μόνιμα.

• Χημειοθεραπεία & ακτινοβολία → άμεση καταστροφή ωοθυλακίων
• Χειρουργεία ωοθηκών → απώλεια υγιούς ιστού μαζί με τη βλάβη
• Ενδομητρίωση → χρόνια φλεγμονή και ίνωση
• Αυτοάνοσα νοσήματα → ανοσολογική βλάβη των ωοθηκών

16

Πότε και πώς μετριέται σωστά η AMH

Η AMH μπορεί να μετρηθεί οποιαδήποτε ημέρα του κύκλου,
καθώς δεν παρουσιάζει μεγάλες μηνιαίες διακυμάνσεις όπως η FSH ή η οιστραδιόλη.

Η αξιοπιστία της είναι υψηλή, αρκεί:

• να γίνεται με σύγχρονη μέθοδο (Gen II ή νεότερη)
• να λαμβάνεται υπόψη η ηλικία
• να μη συνδυάζεται με ορμονική καταστολή (π.χ. αντισυλληπτικά)

17

Τι ΔΕΝ δείχνει η AMH

Η AMH δεν δείχνει:

• αν μια γυναίκα μπορεί να μείνει έγκυος φυσικά
• την ποιότητα των ωαρίων
• το αν υπάρχει ωορρηξία
• το αν θα πετύχει η IVF

Δείχνει μόνο το πόσο μεγάλο είναι το ενεργό απόθεμα ωοθυλακίων.

18

Πότε η AMH απαιτεί άμεση δράση

Χαμηλή AMH σε νεαρή ηλικία σημαίνει επιταχυνόμενη ωοθηκική γήρανση
και απαιτεί άμεσο αναπαραγωγικό σχεδιασμό.

Αυτό μπορεί να σημαίνει:

• επίσπευση εγκυμοσύνης
• κατάψυξη ωαρίων
• ταχεία παραπομπή σε ειδικό υπογονιμότητας

19 Συχνές επιστημονικές ερωτήσεις για την AMH

20 Εργαστηριακή αξιολόγηση AMH

21

Βιβλιογραφία