VZV IgG – Εξέταση Αίματος για Ανοσία στον Έρπητα Ζωστήρα & Ανεμευλογιά

1

Τι είναι η εξέταση VZV IgG

Η VZV IgG είναι εξέταση αίματος που ανιχνεύει
αντισώματα IgG έναντι του
Varicella-Zoster Virus (VZV).
Δείχνει αν το ανοσοποιητικό σας έχει ήδη έρθει σε επαφή
με τον ιό μέσω:

• ανεμευλογιάς
• έρπητα ζωστήρα
• ή εμβολιασμού

Αν είναι θετική, θεωρείστε ανοσοποιημένος
και δεν κινδυνεύετε από πρωτολοίμωξη.

2

Τι δείχνει το αποτέλεσμα VZV IgG

Η εξέταση VZV IgG απαντά σε μία βασική κλινική ερώτηση:
έχει το σώμα σας ανοσία απέναντι στον ιό της ανεμευλογιάς–ζωστήρα;

Θετικό VZV IgG

Αν το αποτέλεσμα είναι θετικό, σημαίνει ότι:

• Έχετε περάσει στο παρελθόν ανεμευλογιά ή έρπητα ζωστήρα, ή
• Έχετε εμβολιαστεί έναντι του VZV

και επομένως έχετε ανοσία έναντι της πρωτολοίμωξης (ανεμευλογιά).

➡️ Δεν μπορείτε να ξανακολλήσετε ανεμευλογιά, αλλά ο ιός μπορεί να παραμείνει
σε λανθάνουσα μορφή και να επανενεργοποιηθεί ως
έρπης ζωστήρας αργότερα στη ζωή.

Αρνητικό VZV IgG

Αν το αποτέλεσμα είναι αρνητικό, σημαίνει ότι:

• Δεν έχετε έρθει ποτέ σε επαφή με τον VZV
• Δεν έχετε αναπτύξει ανοσία

➡️ Σε αυτή την περίπτωση, υπάρχει κίνδυνος να εμφανίσετε
ανεμευλογιά αν εκτεθείτε στον ιό και συστήνεται
εμβολιασμός (ιδίως σε εγκύους, υγειονομικούς και ανοσοκαταστολή).

Μπορεί να δείξει ενεργό ζωστήρα;

Όχι.
Η VZV IgG δείχνει μόνο παλαιά έκθεση ή ανοσία.
Δεν διαγιγνώσκει ενεργή λοίμωξη.

Για ενεργό ζωστήρα χρησιμοποιούνται:

• PCR από φυσαλίδα
• ή VZV IgM σε επιλεγμένες περιπτώσεις

Για την κλινική εικόνα και τη διάγνωση του έρπητα ζωστήρα,
δείτε τον αναλυτικό οδηγό:Έρπης Ζωστήρας (VZV)

3

Φυσιολογικές τιμές & όρια VZV IgG

Η εξέταση VZV IgG δίνεται συνήθως ως αριθμητικό αποτέλεσμα
(index, AU/mL ή IU/L) και ταξινομείται σε
αρνητικό, οριακό ή θετικό.
Τα ακριβή όρια εξαρτώνται από το αντιδραστήριο και το εργαστήριο,
αλλά η κλινική ερμηνεία είναι κοινή.

Πώς φαίνεται στο χαρτί αποτελεσμάτων

Στις περισσότερες αναλύσεις θα δείτε κάτι όπως:

• VZV IgG = 0.2 → αρνητικό
• VZV IgG = 1.1 → οριακό
• VZV IgG = 5.8 → θετικό

Ο αριθμός δείχνει την ένταση της ανοσολογικής μνήμης,
όχι το πόσο “πρόσφατη” είναι η λοίμωξη.

Υψηλό VZV IgG – υπάρχει πρόβλημα;

Όχι.
Ένα υψηλό VZV IgG σημαίνει απλώς
ισχυρή ανοσία.
Δεν υποδηλώνει ενεργό λοίμωξη,
ούτε αυξημένο κίνδυνο ζωστήρα.

Χαμηλό ή οριακό VZV IgG

Σε άτομα με οριακό ή χαμηλό τίτλο:

• Μπορεί να μην υπάρχει πλήρης προστασία
• Συνιστάται επανέλεγχος ή εμβολιασμός, ιδίως πριν από εγκυμοσύνη ή ανοσοκαταστολή

4

Πότε συνιστάται η εξέταση VZV IgG

Η εξέταση VZV IgG ζητείται όταν χρειάζεται να
επιβεβαιωθεί αν ένα άτομο έχει
ανοσία έναντι της ανεμευλογιάς–ζωστήρα.
Δεν χρησιμοποιείται για διάγνωση ενεργού ζωστήρα,
αλλά για προληπτικό και προεγχειρητικό έλεγχο.

Κύριες κλινικές ενδείξεις

• Εγκυμοσύνη ή προγραμματισμός εγκυμοσύνης – για αποφυγή ανεμευλογιάς στο έμβρυο
• Υγειονομικοί και εργαζόμενοι σε σχολεία/παιδικούς σταθμούς
• Ανοσοκαταστολή (καρκίνος, βιολογικοί παράγοντες, κορτιζόνη)
• Πριν από εμβολιασμό έναντι VZV ή Shingrix
• Άτομα χωρίς ιστορικό ανεμευλογιάς

Μετά από έκθεση σε ανεμευλογιά ή ζωστήρα

Αν ένα άτομο εκτεθεί σε κάποιον με ανεμευλογιά ή ζωστήρα,
η VZV IgG χρησιμοποιείται για να φανεί
αν υπάρχει προϋπάρχουσα ανοσία.

• Θετικό → δεν απαιτείται προφύλαξη
• Αρνητικό → χρειάζεται εμβολιασμός ή VZIG ανάλογα με την περίπτωση

Πριν από ανοσοκατασταλτική θεραπεία

Σε άτομα που πρόκειται να λάβουν
χημειοθεραπεία, βιολογικούς παράγοντες ή κορτικοστεροειδή,
ο έλεγχος VZV IgG είναι κρίσιμος για την
πρόληψη βαριάς ανεμευλογιάς ή διάχυτου ζωστήρα.

5

VZV IgG και εμβολιασμός

Η VZV IgG χρησιμοποιείται συχνά για να τεκμηριώσει
ανοσία πριν ή μετά από εμβολιασμό.
Πρακτικά, το ερώτημα είναι:
«Έχω ανοσία ώστε να μην κινδυνεύω από ανεμευλογιά;»

Εμβόλιο ανεμευλογιάς (varicella)

Το εμβόλιο ανεμευλογιάς στοχεύει στην πρόληψη της
πρωτολοίμωξης.
Σε άτομα με αρνητικό VZV IgG (δηλαδή χωρίς ανοσία),
ο εμβολιασμός μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο νόσησης.

Shingrix (εμβόλιο για έρπητα ζωστήρα)

Το Shingrix δεν προορίζεται να «κάνει θετικό» το VZV IgG
με τρόπο που να χρησιμοποιείται ως διαγνωστικό κριτήριο.
Ο στόχος του είναι να ενισχύσει την κυτταρική ανοσία
και να μειώσει τον κίνδυνο ζωστήρα και
μεθερπητικής νευραλγίας.

Χρειάζεται έλεγχος VZV IgG πριν το Shingrix;

• Στις περισσότερες περιπτώσεις ενηλίκων, ειδικά σε ηλικίες όπου ο VZV είναι πολύ συχνός,
  δεν απαιτείται υποχρεωτικά εργαστηριακή επιβεβαίωση ανοσίας πριν το Shingrix.
• Ο έλεγχος μπορεί να ζητηθεί όταν το ιστορικό είναι ασαφές
  (π.χ. άτομο που δεν γνωρίζει αν πέρασε ανεμευλογιά) ή πριν από
  ανοσοκατασταλτική θεραπεία/μεταμόσχευση.

Τι να θυμάστε

6

Διαφορά VZV IgG και VZV IgM

Οι δύο εξετάσεις μετρούν διαφορετικά είδη αντισωμάτων
και έχουν τελείως διαφορετικό κλινικό ρόλο.

➡️ Για την επιβεβαίωση ενεργού έρπητα ζωστήρα,
η εξέταση εκλογής είναι PCR από τις φυσαλίδες,
όχι τα αντισώματα.

7

Περιορισμοί & κλινικές παγίδες της VZV IgG

Η VZV IgG είναι εξαιρετική για έλεγχο ανοσίας,
αλλά έχει συγκεκριμένους περιορισμούς που πρέπει να γνωρίζετε.

Δεν δείχνει ενεργό λοίμωξη

• Η θετική IgG σημαίνει παλαιά έκθεση/ανοσία και όχι ενεργό ανεμευλογιά ή ζωστήρα.
• Σε ύποπτο εξάνθημα, η επιβεβαίωση γίνεται κυρίως με PCR από βλάβη.

Τα όρια εξαρτώνται από το εργαστήριο

• Διαφορετικές μέθοδοι (ELISA/CLIA) χρησιμοποιούν διαφορετικές μονάδες και cut-offs.
• Πάντα ερμηνεία με βάση τα όρια αναφοράς του συγκεκριμένου αποτελέσματος.

Οριακό/ασθενώς θετικό αποτέλεσμα

• Μπορεί να αντανακλά παλαιά λοίμωξη με χαμηλό τίτλο ή πρώιμη ορομετατροπή.
• Συχνά προτείνεται επανάληψη σε 10–14 ημέρες αν υπάρχει κλινικός λόγος.

Ανοσοκαταστολή

• Σε ανοσοκαταστολή, η ορολογική απάντηση μπορεί να είναι χαμηλότερη από το αναμενόμενο.
• Σε υψηλή κλινική υποψία ενεργού νόσου, προτιμάται PCR αντί να «στηριχθούμε» στην IgG.

Μετά από εμβολιασμό

• Μετά από εμβολιασμό ανεμευλογιάς, η IgG μπορεί να γίνει θετική.
• Το Shingrix είναι ανασυνδυασμένο εμβόλιο για πρόληψη ζωστήρα και δεν χρησιμοποιείται για «διάγνωση» ούτε αξιολογείται μεμονωμένα με βάση IgG τίτλους.

8

Συχνές ερωτήσεις (FAQ)