📑 Περιεχόμενα Τι είναι η εξέταση λιπάσης Πώς γίνεται η εξέταση Πότε ζητείται Αυξημένη λιπάση – τι σημαίνει Χαμηλή λιπάση – τι σημαίνει Φυσιολογικές τιμές Πώς ερμηνεύονται τα αποτελέσματα Συχνές Ερωτήσεις (FAQ) Κλείστε Ραντεβού
1
Τι είναι η εξέταση λιπάσης Η λιπάση είναι ένζυμο που παράγεται κυρίως από το πάγκρεας και
έχει κεντρικό ρόλο στη διάσπαση των λιπών της τροφής σε λιπαρά οξέα και γλυκερόλη,
ώστε να μπορούν να απορροφηθούν από το έντερο.
Η εξέταση λιπάσης μετρά τη συγκέντρωση του ενζύμου στο αίμα και
χρησιμοποιείται για την εκτίμηση της λειτουργίας του παγκρέατος ,
ιδίως όταν υπάρχει υποψία φλεγμονής ή βλάβης του οργάνου.
Σε αντίθεση με άλλα παγκρεατικά ένζυμα, η λιπάση είναι πιο ειδικός δείκτης παγκρεατικής βλάβης ,
γι’ αυτό και προτιμάται συχνά όταν διερευνάται οξεία παγκρεατίτιδα .
Για την πλήρη επιστημονική ερμηνεία των παγκρεατικών ενζύμων μπορείτε να δείτε και το
αναλυτικό άρθρο για αμυλάση & λιπάση .
2
Πώς γίνεται η εξέταση Η εξέταση λιπάσης γίνεται με απλή αιμοληψία από φλέβα του χεριού,
όπως όλες οι βασικές βιοχημικές εξετάσεις αίματος.
Το δείγμα αποστέλλεται στο εργαστήριο και αναλύεται στον ορό του αίματος.
Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν απαιτείται νηστεία .
Ωστόσο, αν η λιπάση μετράται μαζί με άλλες βιοχημικές εξετάσεις (π.χ. λιπίδια ή ηπατικά ένζυμα),
μπορεί να σας ζητηθεί να είστε 8–12 ώρες νηστικοί, σύμφωνα με τις οδηγίες του ιατρού ή του εργαστηρίου.
Συχνό κλινικό λάθος:
Η ερμηνεία της λιπάσης χωρίς να λαμβάνονται υπόψη
τα συμπτώματα και το ιστορικό του ασθενούς.
Μια αυξημένη τιμή από μόνη της δεν αρκεί για διάγνωση.
3
Πότε ζητείται Η εξέταση λιπάσης ζητείται όταν υπάρχουν συμπτώματα ή κλινικά ευρήματα
που υποδηλώνουν διαταραχή της λειτουργίας του παγκρέατος.
Το πιο συχνό σενάριο είναι ο έντονος πόνος στην άνω κοιλιά που συχνά
αντανακλά στην πλάτη και συνοδεύεται από ναυτία ή έμετο .
Η λιπάση μπορεί επίσης να ζητηθεί όταν άλλες εξετάσεις δείχνουν
αυξημένα παγκρεατικά ένζυμα ή όταν υπάρχει υποψία
οξείας ή χρόνιας παγκρεατικής νόσου και χρειάζεται εργαστηριακή επιβεβαίωση.
4
Αυξημένη λιπάση – τι σημαίνει Η αυξημένη λιπάση σημαίνει ότι υπάρχει ερεθισμός, φλεγμονή ή βλάβη του παγκρέατος .
Όταν οι τιμές είναι σημαντικά πάνω από το φυσιολογικό,
το εύρημα είναι ιδιαίτερα συμβατό με οξεία παγκρεατίτιδα .
Η λιπάση έχει το πλεονέκτημα ότι παραμένει αυξημένη για
περισσότερο χρονικό διάστημα σε σχέση με άλλα παγκρεατικά ένζυμα,
γι’ αυτό και βοηθά στη διάγνωση ακόμη και όταν ο ασθενής εξεταστεί με καθυστέρηση.
Τι να θυμάστε:
Η λιπάση είναι ο πιο ειδικός δείκτης παγκρεατικής φλεγμονής .
Σημαντικά αυξημένες τιμές σε ασθενή με πόνο στην άνω κοιλιά είναι
ισχυρή ένδειξη οξείας παγκρεατίτιδας .
5
Χαμηλή λιπάση – τι σημαίνει Η χαμηλή λιπάση είναι στις περισσότερες περιπτώσεις
χωρίς ιδιαίτερη κλινική σημασία και δεν υποδηλώνει πρόβλημα υγείας.
Σπάνια, επίμονα χαμηλές τιμές μπορεί να συνδέονται με
χρόνια παγκρεατική ανεπάρκεια ή εκτεταμένη βλάβη του παγκρέατος,
και τότε αξιολογούνται πάντα σε συνδυασμό με τα συμπτώματα και άλλες εξετάσεις.
6
Φυσιολογικές τιμές Οι φυσιολογικές τιμές λιπάσης διαφέρουν ανάλογα με τη μέθοδο,
τα αντιδραστήρια και τον αναλυτή που χρησιμοποιεί κάθε εργαστήριο.
Για τον λόγο αυτό, το αποτέλεσμα πρέπει πάντα να
συγκρίνεται με τα όρια αναφοράς που αναγράφονται στο έντυπο αποτελεσμάτων.
Μικρές αποκλίσεις μεταξύ εργαστηρίων είναι φυσιολογικές και
δεν σημαίνουν απαραίτητα παθολογία.
Η κλινική σημασία της τιμής κρίνεται πάντοτε
σε συνδυασμό με τα συμπτώματα και την ιατρική εκτίμηση.
7
Πώς ερμηνεύονται τα αποτελέσματα Η τιμή της λιπάσης δεν αξιολογείται ποτέ μεμονωμένα.
Η ερμηνεία γίνεται πάντα σε συνδυασμό με
τα συμπτώματα του ασθενούς , το ιστορικό του και άλλες εργαστηριακές ή απεικονιστικές εξετάσεις.
Υψηλές τιμές έχουν διαφορετική σημασία σε έναν ασθενή με
έντονο κοιλιακό πόνο σε σχέση με έναν ασυμπτωματικό ασθενή.
Γι’ αυτό η τελική εκτίμηση γίνεται πάντα από τον θεράποντα ιατρό,
με βάση το συνολικό κλινικό πλαίσιο.
8
Συχνές ερωτήσεις
Χρειάζεται νηστεία; Συνήθως όχι, εκτός αν συνδυάζεται με άλλες βιοχημικές εξετάσεις.
Είναι εξέταση ρουτίνας; Όχι. Ζητείται όταν υπάρχει υποψία παγκρεατικής νόσου.
Μπορεί η λιπάση να αυξηθεί χωρίς παγκρεατίτιδα; Ναι. Μπορεί να αυξηθεί και σε χοληφόρα προβλήματα, νεφρική δυσλειτουργία ή μετά από έντονη φλεγμονή στην κοιλιά.
Πόσο γρήγορα ανεβαίνει η λιπάση στην παγκρεατίτιδα; Συνήθως αυξάνεται μέσα στις πρώτες 4–8 ώρες από την έναρξη των συμπτωμάτων.
Πόσο καιρό παραμένει αυξημένη; Συνήθως παραμένει αυξημένη για περισσότερες ημέρες από την αμυλάση, γι’ αυτό είναι χρήσιμη σε καθυστερημένη διάγνωση.
Μπορεί να επηρεαστεί από φάρμακα; Ναι. Ορισμένα φάρμακα μπορούν να αυξήσουν παροδικά τη λιπάση χωρίς πραγματική βλάβη στο πάγκρεας.
Χρειάζεται επανέλεγχος αν είναι αυξημένη; Συνήθως ναι, ώστε να παρακολουθείται η πορεία της και να επιβεβαιώνεται η κλινική βελτίωση.
9
Κλείστε Ραντεβού Ερμηνεία αποτελεσμάτων από ιατρό στο εργαστήριό μας.
Μπορείτε να προγραμματίσετε εξέταση ή να δείτε τον πλήρη κατάλογο διαθέσιμων εξετάσεων.
Κλείστε εύκολα εξέταση Λιπάσης ή δείτε τον πλήρη κατάλογο:
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30
Επιστημονική επιμέλεια:
Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος, Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας, Έσλιν 19, Λαμία 35100
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30