Efexor (Βενλαφαξίνη): Τι Είναι, Πώς Δρα, Δοσολογία & Παρενέργειες

1

Τι είναι το Efexor

Το Efexor είναι αντικαταθλιπτικό φάρμακο με δραστική ουσία τη βενλαφαξίνη. Ανήκει στην κατηγορία των αναστολέων επαναπρόσληψης σεροτονίνης και νοραδρεναλίνης (SNRI), οι οποίοι χρησιμοποιούνται ευρέως για τη ρύθμιση της διάθεσης και τη θεραπεία αγχωδών και καταθλιπτικών διαταραχών.

2

Σε ποιες παθήσεις χορηγείται

Η βενλαφαξίνη συνταγογραφείται, ανάλογα με την κλινική ένδειξη και τα χαρακτηριστικά του ασθενούς, για τη θεραπεία των ακόλουθων διαταραχών:

• Μείζονα καταθλιπτική διαταραχή
• Γενικευμένη αγχώδη διαταραχή
• Διαταραχή πανικού
• Κοινωνική αγχώδη διαταραχή

3

Πώς δρα στον εγκέφαλο

Η βενλαφαξίνη δρα αναστέλλοντας την επαναπρόσληψη της σεροτονίνης και της νοραδρεναλίνης, αυξάνοντας τη διαθεσιμότητά τους στις συνάψεις του εγκεφάλου. Με τον τρόπο αυτό συμβάλλει στη βελτίωση της διάθεσης, στη μείωση του άγχους και στην ενίσχυση της ψυχικής ενεργητικότητας.

4

Μορφές: άμεσης vs παρατεταμένης αποδέσμευσης

Η βενλαφαξίνη διατίθεται σε σκευάσματα άμεσης αποδέσμευσης (συνήθως απαιτούν 2–3 λήψεις ημερησίως) και σε σκευάσματα παρατεταμένης αποδέσμευσης (XR/ER), τα οποία λαμβάνονται κατά κανόνα μία φορά την ημέρα. Στην Ελλάδα κυκλοφορεί τόσο ως Efexor όσο και με άλλες εμπορικές ονομασίες γενοσήμων, όπως Venlafaxine Sandoz, Venlafaxine Mylan και Venlafaxine Accord. Η επιλογή του σκευάσματος και της μορφής βασίζεται στην ανοχή του ασθενούς, στη βαρύτητα των συμπτωμάτων και στις οδηγίες του θεράποντα ιατρού, με στόχο καλύτερη συμμόρφωση και σταθερή θεραπευτική δράση.

5

Δοσολογία και τρόπος λήψης

Η δοσολογία είναι αυστηρά εξατομικευμένη. Συνήθως η αγωγή ξεκινά με χαμηλή αρχική δόση και αυξάνεται σταδιακά, με βάση την κλινική ανταπόκριση και την ανοχή του ασθενούς, ώστε να επιτευχθεί το βέλτιστο θεραπευτικό αποτέλεσμα με τις λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες.

• Λαμβάνεται καθημερινά, κατά προτίμηση την ίδια ώρα.
• Σε μορφή παρατεταμένης αποδέσμευσης, το καψάκιο καταπίνεται ολόκληρο (χωρίς άνοιγμα ή μάσημα).
• Μπορεί να ληφθεί με ή χωρίς τροφή· ωστόσο, αρκετοί ασθενείς τη λαμβάνουν πιο άνετα όταν χορηγείται μαζί με φαγητό.

Σημαντικό: Μην αλλάζετε δόση χωρίς ιατρική οδηγία.

6

Πότε αρχίζει να δρα

Τα αντικαταθλιπτικά δεν προσφέρουν άμεση ανακούφιση των συμπτωμάτων, καθώς η δράση τους βασίζεται σε σταδιακές νευροχημικές προσαρμογές στον εγκέφαλο. Σε ορισμένους ασθενείς μπορεί να παρατηρηθεί πρώιμη βελτίωση του άγχους, της εσωτερικής ανησυχίας ή της ποιότητας του ύπνου μέσα στις πρώτες ημέρες ή εβδομάδες, ωστόσο η πλήρης αντικαταθλιπτική δράση εγκαθίσταται συνήθως μετά από περίπου 4–6 εβδομάδες με τη συνεπή και καθημερινή λήψη του φαρμάκου. Κατά το μεταβατικό αυτό διάστημα είναι πιθανό να εμφανιστούν παροδικές ανεπιθύμητες ενέργειες ή διακυμάνσεις των συμπτωμάτων, οι οποίες συνήθως υποχωρούν. Η συνολική πορεία της θεραπείας, η κλινική αποτελεσματικότητα και η ανεκτικότητα της αγωγής επαναξιολογούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα από τον θεράποντα ιατρό, ώστε να πραγματοποιούνται με ασφάλεια και τεκμηρίωση οι απαραίτητες προσαρμογές στη δόση ή στο θεραπευτικό πλάνο.

7

Παρενέργειες

Οι συχνότερες παρενέργειες εμφανίζονται στην αρχή και συχνά υποχωρούν με τον χρόνο.

• Ναυτία, δυσπεψία, ξηροστομία
• Πονοκέφαλος, ζάλη
• Αϋπνία ή υπνηλία
• Εφίδρωση
• Μείωση libido ή δυσκολία οργασμού

Επικοινωνήστε άμεσα με γιατρό αν εμφανιστούν έντονη ανησυχία/διέγερση, σοβαρή αλλεργική αντίδραση ή συμπτώματα που σας ανησυχούν.

8

Πίεση, καρδιά και παρακολούθηση

Η βενλαφαξίνη μπορεί σε ορισμένους ασθενείς να συσχετιστεί με δοσοεξαρτώμενη αύξηση της αρτηριακής πίεσης, φαινόμενο που παρατηρείται συχνότερα κατά τη χορήγηση μέτριων έως υψηλών δόσεων. Για τον λόγο αυτό συνιστάται συστηματικός έλεγχος της αρτηριακής πίεσης και προσεκτική κλινική παρακολούθηση, ιδιαίτερα σε άτομα με ιστορικό υπέρτασης ή άλλους καρδιαγγειακούς παράγοντες κινδύνου. Σε περίπτωση επίμονης αύξησης των τιμών, απαιτείται ιατρική επανεκτίμηση και ενδεχόμενη προσαρμογή της δόσης ή της θεραπευτικής αγωγής.

9

Διακοπή & σύνδρομο στέρησης

Η απότομη διακοπή μπορεί να προκαλέσει δυσάρεστα συμπτώματα (π.χ. ζάλη, “ηλεκτρικά τινάγματα”, ευερεθιστότητα, αϋπνία). Η διακοπή γίνεται σταδιακά με πρόγραμμα μείωσης από τον γιατρό.

10

Αλληλεπιδράσεις

Είναι σημαντικό να ενημερώνετε τον ιατρό για όλα τα φάρμακα και τα συμπληρώματα που λαμβάνετε. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε συνδυασμούς που μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών ή την εμφάνιση σεροτονινεργικών αντιδράσεων.

• Άλλα αντικαταθλιπτικά ή σεροτονινεργικά φάρμακα (π.χ. SSRIs, SNRIs, τρικυκλικά)
• Αναστολείς ΜΑΟ (αντένδειξη συγχορήγησης)
• Ορισμένα παυσίπονα (π.χ. τραμαδόλη) και αντιημικρανικά (τριπτάνες)
• Φυτικά σκευάσματα όπως το βαλσαμόχορτο (St. John’s wort)
• Αντιπηκτικά και αντιαιμοπεταλιακά, λόγω αυξημένου κινδύνου αιμορραγίας
• Φάρμακα που επηρεάζουν την αρτηριακή πίεση ή τον καρδιακό ρυθμό
• Αλκοόλ, το οποίο μπορεί να επιδεινώσει υπνηλία, ζάλη και μειωμένη συγκέντρωση

11

Κύηση & θηλασμός

Η χρήση της βενλαφαξίνης κατά την κύηση ή τον θηλασμό αξιολογείται εξατομικευμένα, με προσεκτική στάθμιση του θεραπευτικού οφέλους για τη μητέρα έναντι των πιθανών κινδύνων για το έμβρυο ή το νεογνό. Δεν συνιστάται η έναρξη ή η διακοπή της αγωγής χωρίς συνεννόηση με μαιευτήρα και θεράποντα ψυχίατρο.

12

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

13

Κλείστε Ραντεβού

14

Βιβλιογραφία

15

Σημειώσεις για εξετάσεις

Αν ο θεράπων ζητήσει προληπτικό έλεγχο ή παρακολούθηση (π.χ. βασικές αιματολογικές/βιοχημικές), μπορείτε να δείτε τον πλήρη κατάλογο διαθέσιμων εξετάσεων στον σύνδεσμο παραπάνω.