1Τι είναι η νεφρική λειτουργία

Η νεφρική λειτουργία είναι η ικανότητα των νεφρών να φιλτράρουν το αίμα, να αποβάλλουν άχρηστες ουσίες και να διατηρούν σταθερή την εσωτερική ισορροπία του οργανισμού. Δεν αφορά μόνο την παραγωγή ούρων. Αφορά τη ρύθμιση υγρών, ηλεκτρολυτών, οξέων-βάσεων, αρτηριακής πίεσης, ερυθροποίησης και μεταβολισμού της βιταμίνης D.

Οι νεφροί λειτουργούν σαν φίλτρο, αλλά και σαν “ρυθμιστικό κέντρο”. Απομακρύνουν ουρία, κρεατινίνη και άλλες ουσίες που παράγονται από τον μεταβολισμό, ρυθμίζουν το κάλιο, το νάτριο, το νερό, το pH και συμμετέχουν στην ορμονική ρύθμιση μέσω ρενίνης, ερυθροποιητίνης και ενεργοποίησης βιταμίνης D.

Στην κλινική πράξη, η νεφρική λειτουργία αξιολογείται με εξετάσεις αίματος και ούρων. Η κρεατινίνη και το eGFR δείχνουν κυρίως τη σπειραματική διήθηση, ενώ η γενική ούρων και η αλβουμίνη/κρεατινίνη ούρων δείχνουν αν υπάρχει βλάβη στο νεφρικό φίλτρο ή στα σωληνάρια.

Η νεφρική δυσλειτουργία μπορεί να είναι οξεία ή χρόνια. Η οξεία νεφρική βλάβη εμφανίζεται μέσα σε ώρες ή ημέρες, ενώ η χρόνια νεφρική νόσος εξελίσσεται σε μήνες ή χρόνια. Και οι δύο καταστάσεις μπορεί να είναι σιωπηλές στα πρώτα στάδια.

2Τι κάνουν οι νεφροί στον οργανισμό

Οι νεφροί έχουν πολλές λειτουργίες που αφορούν σχεδόν κάθε σύστημα του οργανισμού. Το πιο γνωστό είναι ότι παράγουν ούρα, όμως αυτό είναι μόνο το τελικό αποτέλεσμα μιας πολύ σύνθετης διαδικασίας.

Κάθε νεφρός περιέχει εκατοντάδες χιλιάδες έως πάνω από ένα εκατομμύριο νεφρώνες. Ο νεφρώνας είναι η λειτουργική μονάδα που φιλτράρει το αίμα, επαναρροφά χρήσιμες ουσίες και αποβάλλει ό,τι περισσεύει ή είναι τοξικό.

Στο σπείραμα γίνεται η αρχική διήθηση. Στα σωληνάρια γίνεται η λεπτή ρύθμιση: επαναρρόφηση νερού, νατρίου, γλυκόζης, διττανθρακικών και έκκριση καλίου, υδρογόνων και φαρμάκων. Έτσι οι νεφροί δεν είναι απλό φίλτρο, αλλά δυναμικό ρυθμιστικό όργανο.

Οι νεφροί ρυθμίζουν επίσης την αρτηριακή πίεση μέσω του συστήματος ρενίνης-αγγειοτενσίνης-αλδοστερόνης. Για αυτό πολλά φάρμακα πίεσης και καρδιακής ανεπάρκειας απαιτούν έλεγχο νεφρικής λειτουργίας και καλίου.

Επιπλέον, παράγουν ερυθροποιητίνη, ορμόνη που βοηθά τον μυελό των οστών να παράγει ερυθρά αιμοσφαίρια. Σε χρόνια νεφρική νόσο μπορεί να εμφανιστεί αναιμία. Οι νεφροί συμμετέχουν και στην ενεργοποίηση της βιταμίνης D, επηρεάζοντας ασβέστιο, φώσφορο και παραθορμόνη.

3Ποιες εξετάσεις δείχνουν τη νεφρική λειτουργία

Η αξιολόγηση της νεφρικής λειτουργίας δεν γίνεται με μία μόνο εξέταση. Χρειάζεται συνδυασμός εξετάσεων αίματος, ούρων και, όταν ενδείκνυται, απεικονιστικού ελέγχου.

Η σωστή ερμηνεία απαιτεί σύγκριση με προηγούμενες τιμές. Μία μεμονωμένη τιμή μπορεί να είναι λιγότερο χρήσιμη από την τάση στον χρόνο.

4Κρεατινίνη: τι δείχνει και πότε παραπλανά

Η κρεατινίνη είναι προϊόν του μυϊκού μεταβολισμού και αποβάλλεται κυρίως από τους νεφρούς. Όταν μειώνεται η σπειραματική διήθηση, η κρεατινίνη τείνει να αυξάνεται στο αίμα.

Είναι από τις πιο χρήσιμες και συχνές εξετάσεις, αλλά δεν είναι τέλεια. Επηρεάζεται από μυϊκή μάζα, ηλικία, φύλο, διατροφή, άσκηση, λήψη κρεατίνης, αφυδάτωση και ορισμένα φάρμακα. Ένας μυώδης άνθρωπος μπορεί να έχει υψηλότερη κρεατινίνη χωρίς σοβαρή νεφρική βλάβη, ενώ ένας ηλικιωμένος με χαμηλή μυϊκή μάζα μπορεί να έχει “φυσιολογική” κρεατινίνη αλλά χαμηλό eGFR.

Για αυτό η κρεατινίνη πρέπει να ερμηνεύεται μαζί με το eGFR. Η ίδια τιμή κρεατινίνης μπορεί να σημαίνει διαφορετικό επίπεδο νεφρικής λειτουργίας σε έναν νέο άνδρα, μία ηλικιωμένη γυναίκα ή έναν ασθενή με καχεξία.

Σημαντική είναι και η μεταβολή της τιμής. Μία αύξηση από 0.8 σε 1.2 mg/dL μπορεί να είναι σημαντική, ακόμη κι αν η τελική τιμή φαίνεται κοντά στα όρια. Ο ρυθμός αύξησης βοηθά να ξεχωρίσει οξεία από χρόνια διαταραχή.

Σχετική σελίδα: Κρεατινίνη αίματος και ούρων.

5eGFR: φυσιολογικές τιμές και στάδια ΧΝΝ

Το eGFR είναι ο εκτιμώμενος ρυθμός σπειραματικής διήθησης. Υπολογίζεται συνήθως από την κρεατινίνη, την ηλικία και το φύλο. Είναι πιο χρήσιμος δείκτης από την κρεατινίνη μόνη της για την εκτίμηση της νεφρικής λειτουργίας.

Τιμή eGFR πάνω από 90 mL/min/1.73 m² θεωρείται συνήθως φυσιολογική, εφόσον δεν υπάρχει αλβουμινουρία, αιματουρία, παθολογική απεικόνιση ή άλλο σημάδι νεφρικής βλάβης. Τιμές 60–89 μπορεί να είναι φυσιολογικές σε ορισμένες ηλικίες ή να έχουν σημασία όταν συνυπάρχει αλβουμινουρία.

Η χρόνια νεφρική νόσος δεν ορίζεται μόνο από eGFR. Η αλβουμινουρία, το ίζημα ούρων, η απεικόνιση και η διάρκεια της διαταραχής έχουν εξίσου μεγάλη σημασία.

Σχετική σελίδα: eGFR: τι είναι, φυσιολογικές τιμές και στάδια ΧΝΝ.

6Ουρία: τι σημαίνει υψηλή ή χαμηλή τιμή

Η ουρία παράγεται στο ήπαρ από τον μεταβολισμό των πρωτεϊνών και αποβάλλεται από τους νεφρούς. Είναι χρήσιμος δείκτης, αλλά λιγότερο ειδικός από την κρεατινίνη και το eGFR.

Η ουρία αυξάνεται σε αφυδάτωση, υψηλή πρόσληψη πρωτεΐνης, αιμορραγία από το γαστρεντερικό, καρδιακή ανεπάρκεια, μειωμένη νεφρική αποβολή και ορισμένες καταβολικές καταστάσεις. Μπορεί να είναι υψηλή χωρίς σοβαρή νεφρική βλάβη, για παράδειγμα σε αφυδάτωση.

Χαμηλή ουρία μπορεί να παρατηρηθεί σε χαμηλή πρόσληψη πρωτεΐνης, ηπατική δυσλειτουργία, υπερενυδάτωση ή εγκυμοσύνη. Για αυτό η ουρία πρέπει να ερμηνεύεται μαζί με κρεατινίνη, eGFR, ηλεκτρολύτες, ιστορικό και κλινική εικόνα.

Ο λόγος ουρίας/κρεατινίνης μπορεί να βοηθήσει σε ορισμένες περιπτώσεις, ιδιαίτερα όταν υπάρχει υποψία αφυδάτωσης ή προνεφρικής αιτίας. Δεν πρέπει όμως να χρησιμοποιείται μηχανικά χωρίς συνολική αξιολόγηση.

Σχετικές σελίδες: Ουρία και Ουρία και Κρεατινίνη.

7Κυστατίνη C: πότε είναι χρήσιμη

Η κυστατίνη C είναι πρωτεΐνη που παράγεται από τα πυρηνούχα κύτταρα και χρησιμοποιείται για πιο ακριβή εκτίμηση της νεφρικής λειτουργίας σε ορισμένες περιπτώσεις. Σε αντίθεση με την κρεατινίνη, επηρεάζεται λιγότερο από τη μυϊκή μάζα.

Είναι ιδιαίτερα χρήσιμη όταν η κρεατινίνη μπορεί να παραπλανήσει: ηλικιωμένοι με χαμηλή μυϊκή μάζα, άτομα με καχεξία, αθλητές ή πολύ μυώδεις ασθενείς, ακρωτηριασμοί, ακραίες δίαιτες ή περιπτώσεις όπου η κλινική εικόνα δεν συμφωνεί με το eGFR της κρεατινίνης.

Ο συνδυασμός κρεατινίνης και κυστατίνης C μπορεί να δώσει πιο αξιόπιστη εκτίμηση eGFR. Αυτό έχει σημασία όταν η νεφρική λειτουργία επηρεάζει σημαντικές αποφάσεις, όπως η δόση φαρμάκων, η χρήση σκιαγραφικού ή η σταδιοποίηση ΧΝΝ.

Η κυστατίνη C δεν αντικαθιστά πάντα την κρεατινίνη. Είναι συμπληρωματικό εργαλείο όταν υπάρχει λόγος για πιο ακριβή εκτίμηση.

Σχετική σελίδα: Κυστατίνη C: φυσιολογικές τιμές, eGFR και ερμηνεία.

8Γενική ούρων, ACR και πρωτεϊνουρία

Οι εξετάσεις ούρων είναι απαραίτητες για την πλήρη εκτίμηση της νεφρικής λειτουργίας. Μπορεί το eGFR να είναι φυσιολογικό, αλλά να υπάρχει αλβουμινουρία ή αιματουρία που δείχνει νεφρική βλάβη.

Η γενική ούρων ελέγχει ειδικό βάρος, pH, λεύκωμα, γλυκόζη, κετόνες, αίμα, λευκά, νιτρώδη και μικροσκοπικό ίζημα. Είναι απλή εξέταση, αλλά δίνει πολλές πληροφορίες για νεφρά και ουροποιητικό.

Η αλβουμίνη/κρεατινίνη ούρων (ACR) είναι ιδιαίτερα σημαντική στον διαβήτη, στην υπέρταση και στη χρόνια νεφρική νόσο. Η αλβουμινουρία μπορεί να προηγείται της πτώσης του eGFR και αποτελεί δείκτη νεφρικού και καρδιαγγειακού κινδύνου.

Σχετικές σελίδες: Γενική Ούρων και Μικροαλβουμίνη ούρων.

9Ηλεκτρολύτες: κάλιο, νάτριο, μαγνήσιο και διττανθρακικά

Οι νεφροί ρυθμίζουν τους ηλεκτρολύτες και την οξεοβασική ισορροπία. Για αυτό η νεφρική δυσλειτουργία μπορεί να προκαλέσει υπερκαλιαιμία, υπονατριαιμία, μεταβολική οξέωση ή διαταραχές μαγνησίου.

Το κάλιο είναι ιδιαίτερα σημαντικό, γιατί επηρεάζει την ηλεκτρική λειτουργία της καρδιάς. Υψηλό κάλιο μπορεί να εμφανιστεί σε ΧΝΝ, φάρμακα όπως ACE inhibitors, ARBs, Entresto, σπιρονολακτόνη ή σε οξεία νεφρική βλάβη. Χαμηλό κάλιο μπορεί να εμφανιστεί με διουρητικά, εμετούς ή διάρροια.

Το νάτριο αντανακλά ισορροπία νερού και άλατος. Χαμηλό νάτριο μπορεί να σχετίζεται με καρδιακή ανεπάρκεια, διουρητικά, SIADH ή υπερβολική πρόσληψη νερού. Υψηλό νάτριο συχνά συνδέεται με αφυδάτωση ή απώλεια νερού.

Τα διττανθρακικά δείχνουν την οξεοβασική ισορροπία. Σε προχωρημένη ΧΝΝ μπορεί να υπάρχει μεταβολική οξέωση. Το μαγνήσιο έχει επίσης σημασία σε κράμπες, αρρυθμίες και διόρθωση καλίου.

Σχετικές σελίδες: Κάλιο και Νάτριο.

10Οξεία νεφρική βλάβη

Η οξεία νεφρική βλάβη είναι απότομη επιδείνωση της νεφρικής λειτουργίας μέσα σε ώρες ή ημέρες. Μπορεί να εμφανιστεί σε αφυδάτωση, λοίμωξη, καρδιακή απορρύθμιση, αιμορραγία, φάρμακα, σκιαγραφικά ή απόφραξη του ουροποιητικού.

Οι βασικές κατηγορίες είναι προνεφρική, ενδονεφρική και μετανεφρική. Προνεφρική σημαίνει ότι οι νεφροί δεν αιματώνονται επαρκώς, όπως σε αφυδάτωση, υπόταση ή καρδιακή ανεπάρκεια. Ενδονεφρική σημαίνει ότι υπάρχει βλάβη στο νεφρικό παρέγχυμα. Μετανεφρική σημαίνει απόφραξη στη ροή των ούρων, όπως σε προστάτη ή λίθο.

Η οξεία νεφρική βλάβη μπορεί να είναι αναστρέψιμη αν αντιμετωπιστεί γρήγορα. Η καθυστέρηση όμως μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη βλάβη, ανάγκη νοσηλείας ή αιμοκάθαρση.

Σημαντικά εργαστηριακά ευρήματα είναι αύξηση κρεατινίνης, μείωση eGFR, αύξηση ουρίας, διαταραχές καλίου, οξέωση και αλλαγές στη γενική ούρων. Η ποσότητα ούρων είναι επίσης πολύ σημαντική.

11Χρόνια νεφρική νόσος

Η χρόνια νεφρική νόσος είναι διαταραχή της νεφρικής δομής ή λειτουργίας που διαρκεί τουλάχιστον τρεις μήνες και έχει σημασία για την υγεία. Μπορεί να ορίζεται από eGFR κάτω από 60, αλλά και από αλβουμινουρία, παθολογικό ίζημα, απεικονιστικές αλλοιώσεις ή ιστορικό νεφρικής βλάβης.

Η ΧΝΝ συχνά εξελίσσεται αργά και χωρίς συμπτώματα. Ο ασθενής μπορεί να αισθάνεται καλά, ενώ το eGFR μειώνεται ή υπάρχει αλβουμινουρία. Για αυτό ο προληπτικός έλεγχος σε ομάδες κινδύνου είναι σημαντικός.

Οι πιο συχνές αιτίες είναι σακχαρώδης διαβήτης, υπέρταση, αγγειακή νόσος, σπειραματονεφρίτιδες, πολυκυστική νόσος, χρόνια απόφραξη, φάρμακα και αυτοάνοσα νοσήματα.

Η ΧΝΝ αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Ο ασθενής με νεφρική νόσο έχει μεγαλύτερη πιθανότητα υπέρτασης, καρδιακής ανεπάρκειας, αναιμίας, διαταραχών οστών και ηλεκτρολυτικών προβλημάτων.

Σχετική σελίδα: Νεφρική Ανεπάρκεια: συμπτώματα, αίτια και διάγνωση.

12Διαβήτης, υπέρταση και νεφρά

Ο σακχαρώδης διαβήτης και η υπέρταση είναι από τις πιο συχνές αιτίες χρόνιας νεφρικής νόσου. Η νεφρική βλάβη μπορεί να ξεκινήσει πολύ πριν εμφανιστούν συμπτώματα.

Στον διαβήτη, η αυξημένη γλυκόζη βλάπτει τα μικρά αγγεία των νεφρών και μπορεί να προκαλέσει αλβουμινουρία. Για αυτό σε διαβήτη τύπου 2 ο έλεγχος eGFR και ACR ούρων πρέπει να ξεκινά από τη διάγνωση και να επαναλαμβάνεται συστηματικά.

Η υπέρταση βλάπτει τα νεφρικά αγγεία και ταυτόχρονα η νεφρική νόσος αυξάνει την πίεση. Έτσι δημιουργείται φαύλος κύκλος. Ο σωστός έλεγχος πίεσης είναι βασικός τρόπος νεφροπροστασίας.

Τα φάρμακα που δρουν στο σύστημα ρενίνης-αγγειοτενσίνης, όπως ACE inhibitors και ARBs, μπορεί να προστατεύουν τους νεφρούς σε αλβουμινουρία, αλλά απαιτούν έλεγχο κρεατινίνης/eGFR και καλίου μετά την έναρξη ή αύξηση δόσης.

Σχετικές σελίδες: Σακχαρώδης Διαβήτης Τύπου 2, HbA1c και Cozaar / λοσαρτάνη.

13Καρδιά, NT-proBNP και νεφρική λειτουργία

Η καρδιά και οι νεφροί λειτουργούν στενά συνδεδεμένα. Όταν η καρδιά δεν αντλεί αποτελεσματικά, οι νεφροί μπορεί να αιματώνονται λιγότερο. Όταν οι νεφροί δεν λειτουργούν καλά, αυξάνεται ο όγκος υγρών, η πίεση και το φορτίο της καρδιάς.

Το NT-proBNP είναι εξέταση που βοηθά στην αξιολόγηση καρδιακής επιβάρυνσης, ιδιαίτερα όταν υπάρχει δύσπνοια, κόπωση ή πρήξιμο. Όμως η νεφρική λειτουργία επηρεάζει τις τιμές του. Σε χαμηλό eGFR, το NT-proBNP μπορεί να είναι υψηλότερο και χρειάζεται προσεκτική ερμηνεία.

Σε ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια, ο εργαστηριακός έλεγχος συχνά περιλαμβάνει NT-proBNP, κρεατινίνη/eGFR, ουρία, κάλιο, νάτριο, γενική αίματος και εξετάσεις για διαβήτη ή θυρεοειδή, ανάλογα με την περίπτωση.

Η νεφρική λειτουργία είναι επίσης απαραίτητη για τη ρύθμιση φαρμάκων καρδιακής ανεπάρκειας. Φάρμακα όπως Entresto, Forxiga, Jardiance, διουρητικά και ARBs χρειάζονται έλεγχο eGFR και ηλεκτρολυτών.

Σχετικές σελίδες: NT-proBNP και Entresto.

14Φάρμακα που χρειάζονται έλεγχο νεφρών

Πολλά φάρμακα είτε αποβάλλονται από τους νεφρούς είτε μπορούν να επηρεάσουν τη νεφρική λειτουργία και τους ηλεκτρολύτες. Για αυτό η γνώση του eGFR είναι απαραίτητη πριν από έναρξη, αύξηση δόσης ή συνδυασμό φαρμάκων.

Τα αντιδιαβητικά, τα αντιπηκτικά, τα αντιυπερτασικά, τα διουρητικά, τα αντιβιοτικά, τα αντιφλεγμονώδη και ορισμένα ψυχιατρικά φάρμακα μπορεί να χρειάζονται προσαρμογή ή παρακολούθηση.

Τα DOACs, όπως το Xarelto, απαιτούν γνώση νεφρικής λειτουργίας γιατί η νεφρική κάθαρση επηρεάζει την ασφάλεια και τον αιμορραγικό κίνδυνο. Η απόφαση ανήκει στον θεράποντα ιατρό.

Η μετφορμίνη και άλλα αντιδιαβητικά χρειάζονται έλεγχο eGFR, ειδικά σε αφυδάτωση, οξεία νόσο ή σκιαγραφικά. Τα αντιβιοτικά όπως αμινογλυκοσίδες και ορισμένες κεφαλοσπορίνες απαιτούν προσοχή.

Τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη μπορούν να επιβαρύνουν τους νεφρούς, ιδιαίτερα σε ηλικιωμένους, ΧΝΝ, καρδιακή ανεπάρκεια, αφυδάτωση ή συνδυασμό με διουρητικά και ACEi/ARB.

15Διουρητικά, Entresto, Forxiga/Jardiance και eGFR

Τα σύγχρονα καρδιονεφρικά φάρμακα έχουν κάνει τον έλεγχο νεφρικής λειτουργίας ακόμη πιο σημαντικό. Δεν αρκεί να ελέγχεται μόνο το σάκχαρο ή η πίεση. Πρέπει να παρακολουθούνται eGFR, κρεατινίνη, κάλιο, νάτριο και ορισμένες φορές ACR ούρων.

Το Forxiga και το Jardiance είναι SGLT2 αναστολείς που χρησιμοποιούνται σε διαβήτη τύπου 2, καρδιακή ανεπάρκεια και χρόνια νεφρική νόσο σε κατάλληλους ασθενείς. Μπορεί να υπάρξει μικρή αρχική μεταβολή του eGFR, ενώ μακροπρόθεσμα η νεφρική παρακολούθηση είναι βασική.

Το Entresto απαιτεί έλεγχο αρτηριακής πίεσης, καλίου και νεφρικής λειτουργίας, ειδικά μετά από έναρξη ή αύξηση δόσης.

Το Tormis και άλλα διουρητικά μπορούν να βελτιώσουν την κατακράτηση υγρών, αλλά μπορεί να προκαλέσουν αφυδάτωση, υποκαλιαιμία, υπονατριαιμία ή αύξηση ουρίας/κρεατινίνης.

Ο συνδυασμός αυτών των φαρμάκων είναι συχνός στην καρδιακή ανεπάρκεια, αλλά απαιτεί εξατομικευμένη ιατρική παρακολούθηση.

16Νεφρική λειτουργία στην εγκυμοσύνη

Στην εγκυμοσύνη η νεφρική λειτουργία αλλάζει φυσιολογικά. Η νεφρική αιματική ροή και ο GFR αυξάνονται, με αποτέλεσμα η κρεατινίνη να είναι συνήθως χαμηλότερη από ό,τι εκτός κύησης.

Αυτό σημαίνει ότι μία κρεατινίνη που φαίνεται “φυσιολογική” για μη έγκυο μπορεί να είναι ύποπτη στην κύηση. Η ερμηνεία πρέπει να γίνεται από ιατρό που γνωρίζει το τρίμηνο, την αρτηριακή πίεση, τα ούρα και το μαιευτικό ιστορικό.

Η πρωτεϊνουρία στην εγκυμοσύνη έχει ιδιαίτερη σημασία, ειδικά όταν συνδυάζεται με υπέρταση. Μπορεί να σχετίζεται με προεκλαμψία, προϋπάρχουσα νεφρική νόσο ή άλλες καταστάσεις.

Ο έλεγχος σε ύποπτες περιπτώσεις μπορεί να περιλαμβάνει κρεατινίνη, ουρία, ηλεκτρολύτες, γενική ούρων, ACR ή πρωτεΐνη ούρων, ηπατικά ένζυμα, αιμοπετάλια και ειδικό μαιευτικό έλεγχο.

Σχετική σελίδα: Προεκλαμψία στην εγκυμοσύνη.

17Διατροφή, αλάτι, πρωτεΐνη και υγρά

Η διατροφή επηρεάζει σημαντικά τη νεφρική λειτουργία, ιδιαίτερα όταν υπάρχει χρόνια νεφρική νόσος, υπέρταση, διαβήτης ή καρδιακή ανεπάρκεια.

Ο περιορισμός αλατιού βοηθά στον έλεγχο πίεσης και κατακράτησης υγρών. Τα έτοιμα τρόφιμα, αλλαντικά, κονσέρβες, fast food, σάλτσες και αλμυρά σνακ περιέχουν συχνά πολύ νάτριο.

Η πρωτεΐνη πρέπει να είναι ισορροπημένη. Υπερβολική πρόσληψη μπορεί να αυξήσει ουρία και νεφρικό φορτίο, ενώ υπερβολικός περιορισμός μπορεί να οδηγήσει σε υποθρεψία. Σε προχωρημένη ΧΝΝ χρειάζεται εξατομικευμένη διαιτολογική οδηγία.

Το κάλιο και ο φώσφορος δεν περιορίζονται σε όλους τους ασθενείς. Περιορίζονται όταν υπάρχουν συγκεκριμένες εργαστηριακές διαταραχές ή προχωρημένη νεφρική νόσος. Η αυθαίρετη αποφυγή φρούτων και λαχανικών δεν είναι πάντα σωστή.

Τα υγρά εξατομικεύονται. Σε νεφρολιθίαση μπορεί να χρειάζεται αυξημένη πρόσληψη, ενώ σε καρδιακή ανεπάρκεια ή προχωρημένη ΧΝΝ μπορεί να υπάρχει περιορισμός. Ο ίδιος κανόνας δεν ισχύει για όλους.

18Πότε χρειάζεται άμεση ιατρική εκτίμηση

Ορισμένα σημεία μπορεί να υποδηλώνουν σοβαρή νεφρική ή καρδιονεφρική διαταραχή και χρειάζονται άμεση αξιολόγηση.

Σε ασθενείς με ΧΝΝ, καρδιακή ανεπάρκεια, διαβήτη ή λήψη πολλών φαρμάκων, οι αλλαγές στην κλινική εικόνα πρέπει να αξιολογούνται πιο γρήγορα. Η καθυστέρηση μπορεί να οδηγήσει σε επιδείνωση που θα μπορούσε να προληφθεί.

19Πώς γίνεται πρακτικά η παρακολούθηση

Η παρακολούθηση της νεφρικής λειτουργίας πρέπει να είναι εξατομικευμένη. Άλλος έλεγχος χρειάζεται ένας υγιής ενήλικας χωρίς παράγοντες κινδύνου και άλλος ένας ασθενής με διαβήτη, καρδιακή ανεπάρκεια ή ΧΝΝ.

Το σημαντικότερο είναι να υπάρχει συνέχεια. Οι τάσεις των τιμών βοηθούν περισσότερο από μια μεμονωμένη εξέταση.

20Συχνές ερωτήσεις

21Τι να θυμάστε

Η νεφρική λειτουργία δεν αξιολογείται σωστά μόνο με την κρεατινίνη. Το eGFR, η ουρία, οι ηλεκτρολύτες, η γενική ούρων και το ACR δίνουν πληρέστερη εικόνα.

Η πρώιμη νεφρική βλάβη μπορεί να μην προκαλεί κανένα σύμπτωμα. Ασθενείς με διαβήτη, υπέρταση, καρδιακή ανεπάρκεια, ηλικία άνω των 60 ετών ή λήψη φαρμάκων που επηρεάζουν τους νεφρούς χρειάζονται πιο συστηματικό έλεγχο.

Η νεφρική λειτουργία επηρεάζει την ασφάλεια πολλών φαρμάκων. Σε αλλαγές αγωγής με διουρητικά, Entresto, Forxiga/Jardiance, Cozaar, αντιπηκτικά ή αντιφλεγμονώδη, ο έλεγχος eGFR και καλίου είναι συχνά απαραίτητος.

Η γενική ούρων και το ACR είναι πολύτιμα γιατί μπορεί να δείξουν βλάβη ακόμη και όταν το eGFR είναι φυσιολογικό.

22Κλείστε Ραντεβού & Βιβλιογραφία

Ερμηνεία αποτελεσμάτων από ιατρό στο εργαστήριό μας. Μπορείτε να προγραμματίσετε εξέταση ή να δείτε τον πλήρη κατάλογο διαθέσιμων εξετάσεων.

Ενημέρωση για εξετάσεις, φάρμακα και οδηγούς υγείας

Λάβετε σύντομες, ιατρικά επιμελημένες ενημερώσεις για εργαστηριακές εξετάσεις, σωστή προετοιμασία, φάρμακα, συχνές παρενέργειες και νέα άρθρα του Μικροβιολογικού Εργαστηρίου Λαμίας.

Email για λήψη ενημέρωσης*

Η ενημέρωση είναι εκπαιδευτική και δεν υποκαθιστά την ιατρική αξιολόγηση, την οδηγία του θεράποντος ιατρού ή του φαρμακοποιού.

Βιβλιογραφία & Πηγές