Imigran (Σουματριπτάνη) – Πλήρης οδηγός ασθενούς για την ημικρανία
ομάδα των τριπτανών που χρησιμοποιείται για την οξεία αντιμετώπιση της ημικρανίας (με ή χωρίς αύρα) και, σε ορισμένες μορφές,
για κρίσεις cluster πονοκεφάλου.Ο παρακάτω οδηγός είναι ενημερωτικός και δεν αντικαθιστά την ιατρική συμβουλή. Πάντα να ακολουθείτε τις οδηγίες του
θεράποντα ιατρού και του φαρμακοποιού σας, ειδικά επειδή η σουματριπτάνη είναι φάρμακο με ιατρική συνταγή.
1️⃣ Τι είναι το Imigran και σε τι χρησιμεύει;
Το Imigran είναι φάρμακο που περιέχει σουματριπτάνη, μια δραστική ουσία που ανήκει στις
τριπτάνες (αγωνιστές υποδοχέων 5-HT1B/1D). Χρησιμοποιείται για την
οξεία αντιμετώπιση κρίσεων ημικρανίας, με ή χωρίς αύρα, όταν ο πονοκέφαλος έχει ήδη ξεκινήσει.
Στις ενέσιμες μορφές, η σουματριπτάνη μπορεί να χρησιμοποιηθεί και σε cluster πονοκέφαλο (συγκεκριμένος τύπος
πολύ έντονου, μονόπλευρου πονοκεφάλου), πάντα με εξειδικευμένη νευρολογική παρακολούθηση.
Το Imigran δεν είναι παυσίπονο τύπου Depon ή Ponstan, ούτε προορίζεται για καθημερινή χρήση.
Είναι ειδικό φάρμακο για ημικρανία και λαμβάνεται μόνο όταν ξεκινήσει η κρίση, σύμφωνα με
τις οδηγίες του νευρολόγου ή παθολόγου σας.
2️⃣ Σε ποιες περιπτώσεις χορηγείται το Imigran;
Το Imigran (σουματριπτάνη) χορηγείται αποκλειστικά για την οξεία αντιμετώπιση κρίσεων ημικρανίας.
Δεν προορίζεται για καθημερινή χρήση ούτε για πρόληψη. Η επιλογή του γίνεται από γιατρό (νευρολόγο ή παθολόγο)
και βασίζεται στο ιστορικό, στη βαρύτητα και στη συχνότητα των κρίσεων.
👉 Ενδείκνυται όταν υπάρχει:
- Ημικρανία με αύρα
– οπτικά φαινόμενα, ζιγκ-ζαγκ γραμμές, φωταψίες, μούδιασμα ή διαταραχή ομιλίας που προηγείται του πονοκεφάλου. - Ημικρανία χωρίς αύρα
– έντονος, παλλόμενος πόνος στη μία πλευρά του κεφαλιού, επιδεινούμενος με δραστηριότητα, συνοδεία ναυτίας,
φωτοφοβίας ή ηχοφοβίας. - Κρίση ημικρανίας μέτριας ή μεγάλης έντασης
– όταν απλά παυσίπονα (π.χ. παρακεταμόλη, ΜΣΑΦ) δεν επαρκούν για ανακούφιση. - Ημικρανία με έντονη ναυτία ή έμετο
– όπου μπορεί να προτιμηθεί ρινικό σπρέι ή ενέσιμη μορφή καθώς απορροφώνται πιο γρήγορα. - Κρίσεις που “χτυπούν” ξαφνικά και έντονα
– σε ασθενείς που χρειάζονται φάρμακο με γρήγορη έναρξη δράσης.
💉 Ενέσιμη σουματριπτάνη – ειδική ένδειξη
Η υποδόρια μορφή (6 mg) χρησιμοποιείται επίσης σε cluster headache (δεσμική κεφαλαλγία), έναν από
τους πιο επώδυνους τύπους πονοκεφάλου.
Αυτό γίνεται μόνο υπό παρακολούθηση νευρολόγου, καθώς πρόκειται για εξειδικευμένη ένδειξη.
🚫 Πότε ΔΕΝ ενδείκνυται το Imigran:
- σε πονοκέφαλο τάσης (stress headache),
- σε ιγμορίτιδα ή πόνο από αυχενικό σύνδρομο,
- σε καθημερινή κεφαλαλγία χωρίς διάγνωση ημικρανίας,
- ως προληπτικό φάρμακο για αποφυγή κρίσεων.
Αν οι ημικρανίες εμφανίζονται πάνω από 4 φορές τον μήνα, χρειάζεται αξιολόγηση για
προληπτική θεραπεία και όχι επαναλαμβανόμενη χρήση Imigran.
3️⃣ Πώς δρα η σουματριπτάνη;
Η σουματριπτάνη:
- Δεσμεύεται σε σεροτονινεργικούς υποδοχείς 5-HT1B/1D στα αγγεία του εγκεφάλου.
- Προκαλεί σύσπαση των διατεταμένων αγγείων που σχετίζονται με την ημικρανία.
- Μειώνει την απελευθέρωση ουσιών που προκαλούν φλεγμονή και πόνο γύρω από τα αγγεία.
Έτσι μπορεί να μειώσει την ένταση του πονοκεφάλου και των συνοδών συμπτωμάτων (ναυτία, φωτοφοβία κ.λπ.)
μέσα σε 30–60 λεπτά για τα δισκία και ακόμη πιο γρήγορα για την ενέσιμη μορφή.
4️⃣ Μορφές & περιεκτικότητες Imigran
Ανάλογα με τη χώρα κυκλοφορίας, η σουματριπτάνη διατίθεται σε διάφορες μορφές. Στην πράξη, ο γιατρός μπορεί να συνταγογραφήσει:
- Δισκία από του στόματος – συνήθως 50 mg ή 100 mg.
- Ενέσιμη μορφή για υποδόρια χρήση (π.χ. 6 mg/0,5 mL), κυρίως για cluster πονοκεφάλους ή πολύ βαριές κρίσεις.
- Ρινικό σπρέι – μικρότερες δόσεις, χρήσιμο σε ασθενείς με έντονη ναυτία ή έμετο.
Στην καθημερινή πρακτική, για τους περισσότερους ασθενείς με ημικρανία χρησιμοποιούνται κυρίως
δισκία 50–100 mg. Η επιλογή μορφής και δόσης γίνεται πάντα από τον γιατρό, ανάλογα με:
- τη βαρύτητα και τη συχνότητα των κρίσεων,
- την παρουσία ναυτίας/εμέτων,
- τη συνολική καρδιολογική και αγγειακή κατάσταση του ασθενούς.
5️⃣ Πώς να παίρνετε σωστά το Imigran
Γενικές αρχές (δισκία από του στόματος) – ενδεικτικές πληροφορίες, όχι οδηγίες δοσολογίας για μεμονωμένους ασθενείς:
- Το Imigran λαμβάνεται το συντομότερο δυνατό μετά την έναρξη της ημικρανικής κρίσης, μόλις διαπιστώσετε ότι πρόκειται για
«γνωστή» ημικρανία. - Η συνήθης αρχική δόση για ενήλικες είναι ένα δισκίο 50 mg. Σε ορισμένους ασθενείς ο γιατρός μπορεί να συστήσει 100 mg.
- Αν ο πονοκέφαλος υποχωρήσει αλλά επανέλθει, ενδέχεται να επιτραπεί δεύτερη δόση μετά από μερικές ώρες
(συνήθως ≥ 2 ώρες). Η μέγιστη ημερήσια δόση καθορίζεται από τον γιατρό και συνήθως δεν υπερβαίνει τα 200 mg σε 24 ώρες. - Αν δεν υπάρξει καθόλου βελτίωση μετά την πρώτη δόση, συνήθως δεν συστήνεται δεύτερο δισκίο για την ίδια κρίση –
ενημερώστε τον γιατρό σας.
Ενέσιμη & ρινική μορφή χρησιμοποιούνται με ειδικές οδηγίες από νευρολόγο (π.χ. 6 mg υποδόρια για cluster). Ο ασθενής
εκπαιδεύεται στη χρήση του «pen» ή της συσκευής σπρέι και στις μέγιστες επιτρεπτές δόσεις ανά 24ωρο.
Η συχνή χρήση φαρμάκων για πονοκέφαλο μπορεί να οδηγήσει σε κεφαλαλγία από κατάχρηση φαρμάκων (medication overuse headache).
6️⃣ Πότε δεν πρέπει να λαμβάνεται (αντενδείξεις);
Η σουματριπτάνη δεν είναι κατάλληλη για όλους. Γενικά αντενδείκνυται ή απαιτεί μεγάλη προσοχή σε ασθενείς με:
- Ιστορικό εμφράγματος ή στεφανιαίας νόσου, στηθάγχη Prinzmetal, στενώσεις στεφανιαίων.
- Αρτηριακή υπέρταση μη ρυθμισμένη ή μέτρια/σοβαρή υπέρταση.
- Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο ή παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο (TIA) στο παρελθόν.
- Περιφερική αγγειοπάθεια ή ισχαιμική νόσο εντέρου.
- Βαριά ηπατική ανεπάρκεια.
- Ταυτόχρονη χρήση με άλλα τριπτάνα ή εργοταμίνη (ή παράγωγά της) μέσα στο ίδιο 24ωρο.
- Ταυτόχρονη χρήση ή πρόσφατη διακοπή (συνήθως ≤ 2 εβδομάδες) αναστολέων ΜΑΟ.
- Γνωστή αλλεργία στη σουματριπτάνη.
Επίσης δεν ενδείκνυται συνήθως σε ημικρανία τύπου βασικής ή ημιπληγικής, όπου η αγγειοσύσπαση μπορεί να είναι επικίνδυνη.
7️⃣ Αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα & κίνδυνος «σεροτονινεργικού συνδρόμου»
Το Imigran μπορεί να αλληλεπιδράσει με άλλα φάρμακα, ιδιαίτερα με όσα επηρεάζουν τα επίπεδα σεροτονίνης:
- SSRIs (σιταλοπράμη, σερτραλίνη, φλουοξετίνη κ.ά.).
- SNRIs (βενλαφαξίνη, ντουλοξετίνη κ.ά.).
- Τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά.
- Αναστολείς ΜΑΟ.
- Άλλα φάρμακα για ημικρανία (άλλες τριπτάνες, εργοταμίνη).
Ο συνδυασμός μπορεί, σπάνια, να οδηγήσει σε σεροτονινεργικό σύνδρομο, με συμπτώματα όπως:
- υπερθερμία, εφίδρωση,
- ταχυκαρδία, αυξημένη πίεση,
- τρέμουλο, μυϊκή δυσκαμψία,
- σύγχυση, ανησυχία, παραλήρημα.
Αν λαμβάνετε αντικαταθλιπτικά ή άλλα φάρμακα για την ημικρανία, ενημερώστε οπωσδήποτε τον γιατρό σας πριν ξεκινήσετε Imigran.
8️⃣ Συχνές παρενέργειες
Οι συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες της σουματριπτάνης είναι συνήθως ήπιες και παροδικές:
- Αίσθημα βάρους ή πίεσης στο στήθος, στον λαιμό ή στα άκρα.
- Μυρμηκίαση, μούδιασμα ή αίσθημα «ζέστης».
- Ζάλη, υπνηλία, κόπωση.
- Ναυτία ή έμετος.
- Ερυθρότητα προσώπου (flushing).
- Εντοπισμένος πόνος στο σημείο ένεσης (για την υποδόρια μορφή).
Αν και δυσάρεστα, τα παραπάνω συνήθως υποχωρούν από μόνα τους. Αν όμως είναι έντονα ή σας ανησυχούν, ενημερώστε
τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό σας.
9️⃣ Σοβαρές, αλλά σπάνιες παρενέργειες
Σπάνια, η χρήση Imigran μπορεί να σχετίζεται με:
- Σπασμό στεφανιαίων αγγείων, στηθαγχικό άλγος ή καρδιακό επεισόδιο σε ευπαθή άτομα.
- Σοβαρή υπέρταση ή σημαντική αύξηση της αρτηριακής πίεσης.
- Αρρυθμίες ή αίσθημα παλμών.
- Αγγειακά εγκεφαλικά συμβάματα σε άτομα με προϋπάρχοντα παράγοντα κινδύνου.
- Αλλεργικές αντιδράσεις – κνησμός, εξάνθημα, οίδημα προσώπου/χειλέων, δυσκολία στην αναπνοή.
Καλέστε άμεσα ιατρική βοήθεια ή το 166/112 αν:
- νιώσετε έντονο πόνο ή βάρος στο στήθος,
- εμφανίσετε ξαφνική αδυναμία σε χέρι/πόδι, δυσκολία στην ομιλία ή ασυμμετρία προσώπου,
- έχετε δύσπνοια, πρήξιμο στο πρόσωπο ή έντονη φαγούρα σε όλο το σώμα.
1️⃣0️⃣ Εγκυμοσύνη, θηλασμός & ηλικιωμένοι
Εγκυμοσύνη
Η χρήση σουματριπτάνης στην εγκυμοσύνη αποφασίζεται εξατομικευμένα από τον γυναικολόγο/νευρολόγο. Τα διαθέσιμα στοιχεία
είναι περιορισμένα· σε γενικές γραμμές αποφεύγεται η συστηματική χρήση στα πρώτα στάδια και προτιμώνται
μη φαρμακευτικά μέτρα ή εναλλακτικές όπου είναι εφικτό.
Θηλασμός
Μικρές ποσότητες σουματριπτάνης περνούν στο μητρικό γάλα. Σε ορισμένες οδηγίες συστήνεται αποφυγή θηλασμού για 12 ώρες
μετά τη λήψη δόσης, με απόρριψη του γάλακτος σε αυτό το διάστημα. Το πλάνο καθορίζεται πάντα από τον θεράποντα ιατρό.
Ηλικιωμένοι
Σε ασθενείς μεγαλύτερης ηλικίας, ιδιαίτερα με καρδιολογικά ή αγγειακά προβλήματα, απαιτείται προσεκτική εκτίμηση
κινδύνου–οφέλους, συχνά με καρδιολογικό έλεγχο πριν την έναρξη θεραπείας.
1️⃣1️⃣ Ημερολόγιο ημικρανίας & πρακτικές συμβουλές
Ανεξάρτητα από το φάρμακο, η καλή καταγραφή των κρίσεων βοηθά τον γιατρό να εκτιμήσει:
- πόσο συχνά έχετε πονοκέφαλο,
- πόσο αποτελεσματικό είναι το Imigran,
- αν υπάρχει κίνδυνος κεφαλαλγίας από κατάχρηση φαρμάκων,
- ποιους εκλυτικούς παράγοντες πρέπει να αποφεύγετε (έλλειψη ύπνου, κόπωση, συγκεκριμένες τροφές κ.λπ.).
Χρήσιμο είναι να καταγράφετε σε ένα ημερολόγιο κεφαλαλγίας:
- ημερομηνία και ώρα έναρξης της κρίσης,
- ένταση πόνου (π.χ. από 1 έως 10),
- αν πήρατε Imigran (μορφή, δόση, ώρα),
- πόση ώρα χρειάστηκε για να βελτιωθεί ο πόνος,
- αν υπήρξαν παρενέργειες.
Παράλληλα, βοηθούν τα γενικά μέτρα: επαρκής ύπνος, σωστή ενυδάτωση, ισορροπημένη διατροφή, τακτική άσκηση και διαχείριση άγχους.
1️⃣2️⃣ Συχνά λάθη στη χρήση Imigran
Η σουματριπτάνη είναι αποτελεσματικό φάρμακο για την οξεία κρίση ημικρανίας, όμως η λανθασμένη χρήση της μπορεί να μειώσει σημαντικά την αποτελεσματικότητα ή να αυξήσει τον κίνδυνο παρενεργειών. Τα παρακάτω είναι τα συχνότερα λάθη που παρατηρούνται στην κλινική πράξη:
- Λήψη πολύ αργά μέσα στην κρίση
– Το Imigran πρέπει να λαμβάνεται μόλις αναγνωριστούν τα πρώιμα συμπτώματα της ημικρανίας. Αν ο πόνος «στεριώσει» και εγκατασταθεί για ώρες, η αποτελεσματικότητα μειώνεται αισθητά. - Υπέρβαση της μέγιστης δόσης σε 24 ώρες
– Η λήψη πολλαπλών δισκίων σε μικρό χρονικό διάστημα ή για συνεχόμενες ημέρες μπορεί να οδηγήσει σε ανεπιθύμητες ενέργειες και σε κεφαλαλγία από κατάχρηση φαρμάκων (MOH). - Χρήση σε πονοκεφάλους που δεν είναι ημικρανία
– Πονοκέφαλοι τάσης, ιγμορίτιδας ή αυχενικής αιτιολογίας δεν ανταποκρίνονται στο Imigran. Αυτό οδηγεί σε άσκοπη λήψη και αυξημένο κίνδυνο παρενεργειών. - Συνδυασμός με εργοταμίνη ή άλλες τριπτάνες μέσα στο ίδιο 24ωρο
– Αυξάνει τον κίνδυνο αγγειοσυστολής και ανεπιθύμητων καρδιαγγειακών συμβαμάτων. Ο συνδυασμός απαγορεύεται. - Παράλληλη χρήση με αντικαταθλιπτικά χωρίς ενημέρωση γιατρού
– SSRIs, SNRIs και τρικυκλικά μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο σεροτονινεργικού συνδρόμου. Η ασφάλεια του συνδυασμού πρέπει πάντα να αξιολογείται. - Απότομη διακοπή της προληπτικής αγωγής
– Φάρμακα όπως οι β-αποκλειστές, η τοπιραμάτη ή η φλουναριζίνη δεν πρέπει να διακόπτονται επειδή «δουλεύει το Imigran». Το Imigran δεν είναι προληπτικό φάρμακο και δεν αντικαθιστά τη μακροχρόνια θεραπεία.
Αν χρειάζεστε Imigran για περισσότερες από 2–3 κρίσεις τον μήνα, πρέπει να γίνει επαναξιολόγηση από νευρολόγο για πιθανή προληπτική θεραπεία και έλεγχο για κεφαλαλγία από κατάχρηση φαρμάκων.
1️⃣3️⃣ Συχνές ερωτήσεις (FAQ)
Πότε είναι καλύτερο να πάρω το Imigran;
Ιδανικά μόλις αναγνωρίσετε τα πρώτα σημάδια της ημικρανίας (πονοκέφαλος, αύρα, φωτοφοβία κ.λπ.) και είστε βέβαιοι
ότι πρόκειται για γνωστή κρίση. Το να περιμένετε πολλές ώρες μπορεί να μειώσει την αποτελεσματικότητα.
Μπορώ να πάρω δεύτερο δισκίο αν ο πόνος επιστρέψει;
Αν ο πόνος βελτιωθεί και στη συνέχεια επανέλθει, ο γιατρός μπορεί να επιτρέψει δεύτερη δόση μετά από μερικές ώρες
(συνήθως τουλάχιστον 2). Δεν πρέπει όμως να ξεπερνάτε τη μέγιστη ημερήσια δόση που σας έχει γράψει ο γιατρός.
Αν δεν υπάρξει καθόλου βελτίωση μετά την πρώτη δόση, ενημερώστε τον γιατρό πριν ξαναπάρετε Imigran.
Μπορώ να το συνδυάσω με απλά παυσίπονα (π.χ. Depon, Ponstan);
Σε ορισμένα σχήματα επιτρέπεται συνδυασμός Imigran με παρακεταμόλη ή ΜΣΑΦ, αλλά αυτό πρέπει να γίνεται
μόνο με ιατρική καθοδήγηση. Μην παίρνετε πολλά διαφορετικά παυσίπονα ταυτόχρονα χωρίς συνεννόηση, γιατί
αυξάνεται ο κίνδυνος παρενεργειών και κεφαλαλγίας από κατάχρηση.
Είναι φυσιολογικό να νιώθω βάρος στο στήθος ή μούδιασμα;
Ήπιο αίσθημα βάρους, πίεσης ή μούδιασμα μπορεί να είναι γνωστή παρενέργεια της σουματριπτάνης και συνήθως
περνάει. Αν όμως ο πόνος στο στήθος είναι έντονος, διαρκεί ή συνοδεύεται από δύσπνοια, καλέστε αμέσως για ιατρική βοήθεια,
καθώς μπορεί να υποκρύπτει καρδιακό πρόβλημα.
Μπορώ να οδηγήσω μετά τη λήψη Imigran;
Η ημικρανία από μόνη της, αλλά και το Imigran, μπορεί να προκαλέσουν ζάλη ή υπνηλία. Μέχρι να δείτε πώς
σας επηρεάζει το φάρμακο, καλό είναι να αποφύγετε την οδήγηση ή τον χειρισμό επικίνδυνων μηχανημάτων
τις πρώτες ώρες μετά τη λήψη.
1️⃣4️⃣ Βιβλιογραφία & Πηγές
- ΕΟΦ – Φύλλο Οδηγιών Χρήσης & SmPC – Imigran
- Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών – Κεφαλαλγίες & Ημικρανίες
- Ελληνική Νευρολογική Εταιρεία – Οδηγίες για Ημικρανία
- StatPearls – Sumatriptan
- NICE Guidelines – Migraine
- American Headache Society – Migraine Toolkit
- Mayo Clinic – Sumatriptan
- NHS UK – Sumatriptan
- UpToDate – Acute treatment of migraine
- International Headache Society – ICHD-3 Classification
Δρ. Παντελής Αναγνωστόπουλος, Ιατρός Μικροβιολόγος – Βιοπαθολόγος
Μικροβιολογικό Εργαστήριο Λαμίας, Έσλιν 19, Λαμία 35100
📞 +30-22310-66841 • Δευτέρα–Παρασκευή 07:00–13:30
